Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ανέλαβε νέα επιθετική στάση απέναντι στο ιρανικό καθεστώς, ανακοινώνοντας ότι μια μεγάλη αρμάδα κατευθύνεται προς τη Μέση Ανατολή, μεγαλύτερη ακόμη και από εκείνη που είχε αναπτυχθεί στη Βενεζουέλα.
Μιλώντας στους δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο, ο Τραμπ τόνισε ότι η Τεχεράνη επιθυμεί συμφωνία προκειμένου να αποφύγει στρατιωτική δράση, ενώ διευκρίνισε ότι έχει θέσει μια μη δημοσιοποιημένη προθεσμία για απάντηση από το Ιράν.
«Μπορώ να πω αυτό: θέλουν να καταλήξουν σε συμφωνία», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος, προσθέτοντας ότι η ακριβής προθεσμία γνωρίζεται μόνο από την Τεχεράνη.
Σχέδια Τραμπ για πιθανή στρατιωτική δράση
Στην Τεχεράνη ασκείται έντονη πίεση, με τον Ρεπουμπλικανό πρόεδρο να εξετάζει όλα τα ενδεχόμενα για στρατιωτικό χτύπημα αν το Ιράν δεν συμμορφωθεί με δύο βασικές απαιτήσεις: την εγκατάλειψη του πυρηνικού προγράμματος και τον τερματισμό των μαζικών καταστολών διαδηλωτών. «Πρώτον, όχι πυρηνικά. Και δεύτερον, να σταματήσουν να σκοτώνουν διαδηλωτές τους σκοτώνουν κατά χιλιάδες», τόνισε ο Τραμπ.
Σύμφωνα με αποκαλύψεις των New York Times, στο τραπέζι των Αμερικανών αξιωματούχων βρίσκονται επιλογές όπως: επιδρομές από ειδικές μονάδες σε μη καταστραμμένες πυρηνικές εγκαταστάσεις και επιθέσεις σε στρατιωτικούς και ηγετικούς στόχους με στόχο την αποσταθεροποίηση της εξουσίας του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεί. Παρά τις σκληρές στρατιωτικές επιλογές, οι δίαυλοι επικοινωνίας παραμένουν ανοιχτοί.
Ενίσχυση της αμερικανικής παρουσίας και διεθνείς διπλωματικές κινήσεις
Στην αμερικανική αρμάδα της περιοχής προστέθηκε πρόσφατα το αντιτορπιλικό Delbert D. Black, ενισχύοντας την πίεση προς το Ιράν. Ταυτόχρονα, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, από την Τουρκία όπου βρίσκεται, επιδιώκει να αποτρέψει πιθανή επίθεση μέσω διπλωματίας, ενώ Τούρκοι αξιωματούχοι προσπαθούν να πείσουν την Τεχεράνη να κάνει παραχωρήσεις στο πυρηνικό της πρόγραμμα. Ο ίδιος ο Αραγτσί ξεκαθάρισε ότι η αμυντική ικανότητα και οι πύραυλοι του Ιράν δεν αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τους New York Times, το Ισραήλ πιέζει για συντονισμένη επίθεση με τις ΗΠΑ στις εγκαταστάσεις του ιρανικού πυραυλικού προγράμματος, καθώς εκτιμάται ότι έχει ανασυγκροτηθεί μετά τον 12ήμερο πόλεμο του Ιουνίου, ενισχύοντας τις εντάσεις στην περιοχή.
Η κατάσταση παραμένει τεταμένη, με τις ΗΠΑ να αυξάνουν στρατιωτικά την παρουσία τους και την Ιερουσαλήμ να εντείνει τη στρατηγική συνεργασία της με την Ουάσινγκτον, ενώ οι διεθνείς διπλωματικές προσπάθειες προσπαθούν να αποτρέψουν ένα ενδεχόμενο στρατιωτικό επεισόδιο μεγάλης κλίμακας.
Κρίσιμες ώρες: ΗΠΑ και Ιράν στα πρόθυρα άμεσης στρατιωτικής σύγκρουσης
Αναλυτές στο Ισραήλ επισημαίνουν ότι, παρά την ρητορική που αφήνει περιθώρια για διάλογο και από τις δύο πλευρές, η ένταση παραμένει υπό τη σκιά του πολέμου και μιας ενδεχόμενης στρατιωτικής επίθεσης των ΗΠΑ κατά του Ιράν. Είναι η πρώτη φορά που οι δύο χώρες φαίνεται να βρίσκονται τόσο κοντά σε άμεση σύγκρουση, σύμφωνα με ισραηλινές πηγές.
Η επικείμενη «καυτή» περίοδος των διαπραγματεύσεων
Η δημοσιογράφος Αδαμαντία Λιόλιου από το Τελ Αβίβ επισημαίνει ότι, αν δεν υπάρξει περαιτέρω χώρος για διαπραγματεύσεις και η διπλωματία αποτύχει, η στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ ενδέχεται να συμβεί πολύ σύντομα. Οι επόμενες ώρες, τόσο απόψε όσο και αύριο, χαρακτηρίζονται κρίσιμες από τους ισραηλινούς αναλυτές, καθώς καθορίζουν την πορεία της έντασης στην περιοχή.
Στόχοι και ρόλος του Ισραήλ
Οι ΗΠΑ έχουν ετοιμάσει σχέδια τόσο για επιθέσεις κατά του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, όσο και κατά της ηγεσίας των Φρουρών της Επανάστασης. Το Ισραήλ δηλώνει ότι είναι πανέτοιμο, ωστόσο πιθανότατα θα περιοριστεί σε ελάχιστη ή καθόλου συμμετοχή σε ένα αμερικανικό χτύπημα, καθώς από την αρχή έχει ξεκαθαρίσει ότι οποιαδήποτε στρατιωτική δράση ανήκει στην αμερικανική πρωτοβουλία.
Παράλληλα, αν το Ιράν απαντήσει με επίθεση προς το Ισραήλ, η χώρα είναι αποφασισμένη να αντιδράσει, και οι ισραηλινές πηγές εκτιμούν ότι το Ιράν ενδέχεται να προχωρήσει σε πιο γενικευμένη στρατιωτική δράση στην περίπτωση που οι ΗΠΑ ακολουθήσουν στρατιωτική οδό.
Η κατάσταση παραμένει τεταμένη, με τις επόμενες ώρες να θεωρούνται καθοριστικές για την αποφυγή ή την ενεργοποίηση μιας ευρείας στρατιωτικής σύγκρουσης στην περιοχή.
