Σημαντική απόκλιση ανάμεσα στη δημόσια ρητορική της Ουάσιγκτον και τις εκτιμήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών καταγράφει ανάλυση του CNN, σύμφωνα με την οποία το Ιράν διατηρεί περίπου το 50% του στρατιωτικού του οπλοστασίου ανέπαφο, παρά τις εκτεταμένες επιθέσεις των τελευταίων εβδομάδων.
Τα ευρήματα αυτά υπονομεύουν το αφήγημα περί ταχείας στρατιωτικής επικράτησης που προβάλλει ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει δηλώσει ότι η σύγκρουση μπορεί να ολοκληρωθεί εντός δύο έως τριών εβδομάδων.
Το «αόρατο» οπλοστάσιο και οι υπόγειες βάσεις
Παρά τις περισσότερες από 12.000 αμερικανικές επιθέσεις σε στόχους εντός του Ιράν, οι πληροφορίες δείχνουν ότι ένα μεγάλο μέρος των στρατιωτικών δυνατοτήτων της Τεχεράνης παραμένει λειτουργικό. Καθοριστικό ρόλο σε αυτό διαδραματίζει το εκτεταμένο δίκτυο υπόγειων εγκαταστάσεων που έχει αναπτύξει το ιρανικό καθεστώς εδώ και δεκαετίες.
Εκτοξευτές πυραύλων, αποθήκες οπλισμού και κρίσιμες υποδομές βρίσκονται σε σήραγγες και ενισχυμένα καταφύγια, γεγονός που καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την πλήρη καταστροφή τους ακόμη και με συνεχείς αεροπορικούς βομβαρδισμούς.
Παράλληλα, οι χιλιάδες drones-καμικάζι που διαθέτει το Ιράν ενισχύουν τη δυνατότητά του να διατηρεί πίεση στο πεδίο, παρά τις απώλειες.
Η στρατηγική σημασία των Στενών του Ορμούζ
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η διατήρηση μεγάλου μέρους των πυραύλων παράκτιας άμυνας, οι οποίοι επιτρέπουν στο Ιράν να απειλεί τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ.
Οι πύραυλοι αυτοί αποτελούν κρίσιμο εργαλείο στρατηγικής αποτροπής, καθώς μπορούν να πλήξουν εμπορικά και στρατιωτικά πλοία σε έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους του πλανήτη, με άμεσες συνέπειες στις παγκόσμιες αγορές.
Η επιλογή των ΗΠΑ να μην επικεντρώσουν πλήρως την εκστρατεία τους σε αυτά τα παράκτια συστήματα εξηγεί εν μέρει γιατί παραμένουν ενεργά.
Αντίθετες αφηγήσεις: Τραμπ και Πεντάγωνο
Σε δημόσιες τοποθετήσεις του, ο Ντόναλντ Τραμπ υποστηρίζει ότι το Ιράν «διαλύεται», κάνοντας λόγο για δραστική μείωση της ικανότητας εκτόξευσης πυραύλων και drones.
Ωστόσο, τα ίδια τα στοιχεία του Πεντάγωνο εστιάζουν κυρίως στη μείωση των επιθέσεων και όχι στην πλήρη εξουδετέρωση των αποθεμάτων. Σύμφωνα με τον υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ, οι επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους και drones έχουν μειωθεί έως και 90%, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι οι δυνατότητες έχουν εξαλειφθεί.
Επιχείρηση «Epic Fury» και αντιπαράθεση με τον Λευκό Οίκο
Η επιχείρηση Epic Fury αποτελεί το βασικό εργαλείο στρατιωτικής πίεσης της Ουάσιγκτον. Ο Λευκός Οίκος επιμένει ότι οι επιτυχίες στο πεδίο είναι καθοριστικές και ότι το ιρανικό καθεστώς έχει αποδυναμωθεί σημαντικά.
Εκπρόσωποι της αμερικανικής προεδρίας απορρίπτουν τις διαρροές ως πολιτικά υποκινούμενες, υποστηρίζοντας ότι το ιρανικό ναυτικό έχει ουσιαστικά καταστραφεί και ότι η Τεχεράνη βρίσκεται σε στρατηγικό αδιέξοδο.
Παρά ταύτα, οι εκτιμήσεις διαφέρουν ακόμη και μεταξύ συμμάχων, με το Ισραήλ να παρουσιάζει υψηλότερα ποσοστά καταστροφής εκτοξευτών, καθώς δεν υπολογίζει όσους έχουν θαφτεί σε υπόγειες εγκαταστάσεις.
Οι Φρουροί της Επανάστασης και η «ασύμμετρη» απειλή
Αν και το συμβατικό ναυτικό του Ιράν έχει υποστεί σημαντικά πλήγματα, οι δυνάμεις των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) εξακολουθούν να διατηρούν περίπου το 50% των επιχειρησιακών τους δυνατοτήτων.
Μικρά ταχύπλοα σκάφη, μη επανδρωμένα μέσα και ευέλικτες μονάδες επιτρέπουν στο Ιράν να συνεχίζει επιχειρήσεις παρενόχλησης στη θάλασσα, διατηρώντας υψηλό επίπεδο αστάθειας στην περιοχή.
«Μη ρεαλιστικό» το σενάριο των δύο εβδομάδων
Οι πηγές των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών συγκλίνουν σε μια βασική εκτίμηση: το χρονοδιάγραμμα που έχει θέσει ο Ντόναλντ Τραμπ για ολοκλήρωση των επιχειρήσεων σε δύο έως τρεις εβδομάδες δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα του πεδίου.
Η ανθεκτικότητα του ιρανικού στρατιωτικού μηχανισμού, η γεωγραφία, τα υπόγεια δίκτυα και η δυνατότητα αναδιάταξης δυνάμεων δημιουργούν συνθήκες παρατεταμένης σύγκρουσης.
Η εκτίμηση που διαμορφώνεται είναι σαφής: ακόμη και με συνεχή στρατιωτική πίεση, η πλήρης εξουδετέρωση των δυνατοτήτων του Ιράν απαιτεί χρόνο, πόρους και στρατηγική υπομονή. Το σενάριο μιας γρήγορης νίκης απομακρύνεται, ενώ ενισχύεται η προοπτική μιας μακράς και σύνθετης αντιπαράθεσης με ευρύτερες γεωπολιτικές συνέπειες.
