Σε εξαιρετικά κρίσιμο σημείο βρίσκονται οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, με τον χρόνο να μετρά αντίστροφα προς την προθεσμία που έχει θέσει ο Ντόναλντ Τραμπ για τις 8 μ.μ. ώρα Ουάσινγκτον. Παρά τις ενδείξεις προόδου, η επίτευξη συμφωνίας παραμένει αβέβαιη, ενώ οι εξελίξεις στο πεδίο επιτείνουν το κλίμα δραματικής έντασης.
Ο ίδιος ο Τραμπ προειδοποίησε ότι «ένας ολόκληρος πολιτισμός θα πεθάνει απόψε», αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο καταστροφικών πληγμάτων, την ώρα που έδινε στην Τεχεράνη μία τελευταία ευκαιρία να αποδεχθεί τους όρους, με βασικό αίτημα την επαναλειτουργία του Στενό του Ορμούζ.
Διαπραγματεύσεις υπό ασφυκτική πίεση χρόνου
Σύμφωνα με το Axios, η αμερικανική πλευρά εστιάζει πλέον αποκλειστικά στο αν μπορεί να υπάρξει συμφωνία πριν από τη λήξη της προθεσμίας. Η μη επίτευξη συμφωνίας ή επαρκούς προόδου που θα δικαιολογούσε παράταση εκτιμάται ότι θα οδηγήσει σε ραγδαία κλιμάκωση.
Τα βασικά αγκάθια παραμένουν: η απαίτηση του Ιράν για δεσμευτικές εγγυήσεις ότι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δεν θα επαναλάβουν τις επιθέσεις μετά από μια εκεχειρία και η καθυστέρηση στις απαντήσεις της ιρανικής ηγεσίας λόγω των συνθηκών ασφαλείας.
Παράλληλα, συνεχίζονται οι διαβουλεύσεις μέσω μεσολαβητών από το Πακιστάν, την Αίγυπτο και την Τουρκία, με τη συμμετοχή του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, του απεσταλμένου Στιβ Γουίτκοφ και του συμβούλου Τζάρεντ Κούσνερ.
Η τελευταία ιρανική αντιπρόταση αξιολογήθηκε ως πιο θετική από το αναμενόμενο, ενώ στο τραπέζι βρίσκεται ένα σενάριο εκεχειρίας 45 ημερών σε συνδυασμό με μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης.
Αντικρουόμενες πληροφορίες και διπλωματική ρευστότητα
Το τοπίο περιπλέκεται από αντικρουόμενες πληροφορίες. Η The Wall Street Journal έκανε λόγο για διακοπή απευθείας επικοινωνίας, ενώ οι The New York Times ανέφεραν αποχώρηση του Ιράν από τις συνομιλίες. Την ίδια ώρα, η Tehran Times διέψευσε κατηγορηματικά αυτά τα σενάρια.
Ο Λευκός Οίκος επιμένει ότι η τελική απόφαση ανήκει αποκλειστικά στον Τραμπ, διατηρώντας σκόπιμα ασάφεια για τις επόμενες κινήσεις.
Στρατιωτική κλιμάκωση στο πεδίο πριν τη λήξη της προθεσμίας
Ενώ οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται, οι στρατιωτικές επιχειρήσεις εντείνονται. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι ΗΠΑ έπληξαν εκ νέου το νησί Kharg, κρίσιμο κόμβο εξαγωγών πετρελαίου του Ιράν, ενώ ιρανικά μέσα έκαναν λόγο για αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα σε ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι ισραηλινές δυνάμεις έπληξαν γέφυρες και σιδηροδρομικές υποδομές που χρησιμοποιούνται από τους Φρουρούς της Επανάστασης, υπογραμμίζοντας ότι οι επιχειρήσεις θα ενταθούν.
Παράλληλα, το Ισραήλ ανακοίνωσε πλήγματα σε πετροχημικές εγκαταστάσεις στη Σιράζ, ενώ η ιρανική Ερυθρά Ημισέληνος κατήγγειλε επιθέσεις σε δεκάδες μη στρατιωτικούς στόχους.
Διεθνείς αντιδράσεις και προειδοποιήσεις για εγκλήματα πολέμου
Ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Φόλκερ Τιρκ προειδοποίησε για την «εμπρηστική ρητορική» και τόνισε ότι οι επιθέσεις σε αμάχους και πολιτικές υποδομές συνιστούν εγκλήματα πολέμου, καλώντας σε λογοδοσία όσων ευθύνονται.
Την ίδια ώρα, ο Λευκός Οίκος διέψευσε κατηγορηματικά ότι δηλώσεις του Βανς υπονοούσαν ενδεχόμενο χρήσης πυρηνικών όπλων, μετά από αναφορές ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν «εργαλεία που δεν έχουν ακόμη χρησιμοποιηθεί».
Περιφερειακή αποσταθεροποίηση και πολλαπλά μέτωπα
Η σύγκρουση επεκτείνεται σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή. Στον Λίβανο, οι νεκροί από τις συγκρούσεις μεταξύ Ισραήλ και της Χεζμπολάχ έχουν φτάσει τους 1.530, μεταξύ των οποίων γυναίκες, παιδιά και υγειονομικοί.
Το ισραηλινό ναυτικό προειδοποίησε για επιχειρήσεις στα ανοικτά του νότιου Λιβάνου, ενώ ρουκέτες που εκτοξεύθηκαν από την κατεύθυνση του Κουβέιτ έπληξαν κατοικία κοντά στη Βασόρα στο Ιράκ, προκαλώντας θύματα.
Στην Κωνσταντινούπολη, ένοπλη επίθεση έξω από το ισραηλινό προξενείο οδήγησε σε ανταλλαγή πυρών με την αστυνομία, με έναν δράστη νεκρό και τραυματίες.
Ανθρωπιστική κρίση και περιβαλλοντικοί κίνδυνοι
Το ανθρώπινο κόστος αυξάνεται δραματικά. Σύμφωνα με στοιχεία της οργάνωσης HRANA, σχεδόν 3.600 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί από τα πλήγματα σε ιρανικό έδαφος, εκ των οποίων τουλάχιστον 1.665 άμαχοι και εκατοντάδες παιδιά.
Παράλληλα, σοβαρές ανησυχίες προκαλεί περιβαλλοντική καταστροφή στον Περσικό Κόλπο, καθώς διαρροή πετρελαίου από ιρανικό πλοίο απειλεί κρίσιμους υγροτόπους και τα μέσα διαβίωσης παράκτιων κοινοτήτων.
Η τελική απόφαση και η αβεβαιότητα της επόμενης ημέρας
Καθώς η προθεσμία πλησιάζει, οι διπλωματικές επαφές συνεχίζονται πυρετωδώς, με πιθανότητα ακόμη και απευθείας ή εικονικής συνάντησης μεταξύ των δύο πλευρών.
Ο Βανς εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ έχουν επιτύχει σχεδόν όλους τους στρατιωτικούς στόχους και ότι ο πόλεμος μπορεί να ολοκληρωθεί σύντομα, εφόσον υπάρξει ανταπόκριση από την Τεχεράνη.
Ωστόσο, όλα δείχνουν ότι η τελική απόφαση θα ληφθεί την τελευταία στιγμή. Το αποτέλεσμα των επόμενων ωρών θα καθορίσει αν η κρίση θα αποκλιμακωθεί μέσω διπλωματίας ή θα εισέλθει σε μια νέα, εξαιρετικά επικίνδυνη φάση γενικευμένης σύγκρουσης.
