Η ανάληψη της ανώτατης εξουσίας στο Ιράν από τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο για την Τεχεράνη, αλλά ταυτόχρονα δημιουργεί περισσότερα ερωτήματα από όσα απαντά. Ο νέος ανώτατος ηγέτης παραμένει μια αινιγματική προσωπικότητα, με ελάχιστες δημόσιες εμφανίσεις, περιορισμένες πληροφορίες για τη δράση του και αντικρουόμενες εκτιμήσεις για την κατάσταση της υγείας του.
Παρά το προφίλ θρησκευτικής αυστηρότητας και λιτής ζωής που συνοδεύει την ιρανική ηγεσία, έρευνες διεθνών μέσων ενημέρωσης περιγράφουν ένα εκτεταμένο δίκτυο επενδύσεων σε ακίνητα στο εξωτερικό, που φέρεται να συνδέεται με τον ίδιο.
Ποιος είναι ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν;
Ο Μοτζταμπά Χαμενεΐ είναι γιος του ιστορικού ηγέτη της Ισλαμικής Δημοκρατίας, Αλί Χαμενεΐ. Για δεκαετίες παρέμεινε στο παρασκήνιο της ιρανικής πολιτικής ζωής, αποφεύγοντας τη δημοσιότητα και τις επίσημες εμφανίσεις.
Η παρουσία του ήταν κυρίως εσωτερική, μέσα στους μηχανισμούς εξουσίας του καθεστώτος. Σήμερα αναλαμβάνει την ηγεσία της χώρας σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή.
Τι γνωρίζουμε για την υγεία και την εμφάνισή του;
Η κατάσταση της υγείας του αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια γύρω από τη νέα ηγεσία της Τεχεράνης. Σύμφωνα με αμερικανικές εκτιμήσεις, ο νέος ηγέτης ενδέχεται να έχει τραυματιστεί σοβαρά και να έχει υποστεί ακόμη και παραμορφώσεις.
Η πρώτη του παρέμβαση μετά την ανάληψη της εξουσίας δεν έγινε μέσω δημόσιας ομιλίας ή τηλεοπτικής εμφάνισης. Αντίθετα, δημοσιοποιήθηκε μόνο ένα γραπτό μήνυμα, γεγονός που ενίσχυσε τις εικασίες για την πραγματική του κατάσταση.
Ποια είναι η «μυστική αυτοκρατορία» ακινήτων;
Έρευνα που δημοσιεύθηκε από το Bloomberg αποκαλύπτει ένα εκτεταμένο δίκτυο επενδύσεων σε ακίνητα, το οποίο φέρεται να συνδέεται με τον νέο ανώτατο ηγέτη.
Οι επενδύσεις αυτές εκτείνονται από τη Μέση Ανατολή μέχρι την Ευρώπη και περιλαμβάνουν πολυτελείς κατοικίες, ξενοδοχεία και μεγάλης αξίας ακίνητα. Το συνολικό χαρτοφυλάκιο εκτιμάται ότι φτάνει περίπου τα 138 εκατομμύρια δολάρια.
Μεταξύ των περιουσιακών στοιχείων που αναφέρονται στην έρευνα περιλαμβάνονται ακίνητα στην πολυτελή Bishops Avenue στο Λονδίνο, καθώς και επενδύσεις στην περιοχή Emirates Hills, η οποία συχνά αποκαλείται «Beverly Hills του Ντουμπάι».
Πώς λειτουργεί το δίκτυο των επενδύσεων;
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, πολλά από τα ακίνητα δεν εμφανίζονται απευθείας στο όνομα του νέου ηγέτη. Αντίθετα, φέρονται να ανήκουν σε ένα σύνθετο δίκτυο εταιρειών-βιτρινών, μεσαζόντων και υπεράκτιων σχημάτων.
Σε αρκετά έγγραφα εμφανίζεται το όνομα του επιχειρηματία Αλί Ανσαρί, ο οποίος έχει τεθεί υπό κυρώσεις από τη βρετανική κυβέρνηση λόγω φερόμενων διασυνδέσεων με τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης.
Πηγές αναφέρουν ότι μέρος των κεφαλαίων που διοχετεύθηκαν στις επενδύσεις συνδέεται με έσοδα από πωλήσεις ιρανικού πετρελαίου.
Ποια στρατηγική ακολουθεί το καθεστώς της Τεχεράνης;
Η νέα ηγεσία εμφανίζεται αποφασισμένη να διατηρήσει σκληρή στάση απέναντι στη Δύση. Στο εσωτερικό της εξουσίας, οι σκληροπυρηνικοί κύκλοι των Φρουρών της Επανάστασης φαίνεται να έχουν πλέον κυρίαρχο ρόλο.
Σύμφωνα με αναλυτές, η στρατηγική της Τεχεράνης βασίζεται στην πίεση μέσω της περιφερειακής αστάθειας, με βασικό μοχλό το Στενό του Ορμούζ. Η απειλή περιορισμού της ναυσιπλοΐας σε αυτή τη ζωτικής σημασίας θαλάσσια οδό θεωρείται μέσο πίεσης προς τη διεθνή οικονομία και τις δυτικές κυβερνήσεις.
Πώς επηρεάζει ο πόλεμος τις στρατιωτικές ισορροπίες;
Οι συγκρούσεις στην περιοχή έχουν ήδη οδηγήσει σε μαζική χρήση του αμερικανικού αντιπυραυλικού συστήματος Patriot missile system. Σε διάστημα περίπου δύο εβδομάδων, έχουν εκτοξευθεί περισσότερα από 1.000 βλήματα για την αναχαίτιση ιρανικών πυραύλων και drones.
Ο αριθμός αυτός ξεπερνά ακόμη και τη χρήση του ίδιου συστήματος από την Ουκρανία κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης με τη Ρωσία τα προηγούμενα χρόνια.
Η Νότια Κορέα δέχεται επίσης πιέσεις να ενισχύσει την αεράμυνα των χωρών του Κόλπου, αποστέλλοντας δικές της συστοιχίες Patriot, κάτι που προκαλεί ανησυχία στη Σεούλ λόγω της έντασης με τη Βόρεια Κορέα.
Τι σημαίνει η κρίση για τις Ηνωμένες Πολιτείες;
Στις Ηνωμένες Πολιτείες εντείνεται η πολιτική πίεση γύρω από τη στρατηγική της κυβέρνησης του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η Ουάσιγκτον αναζητεί πλέον μια διέξοδο από τη σύγκρουση, καθώς αυξάνονται οι αντιδράσεις στο εσωτερικό της χώρας. Το πιθανότερο σενάριο θεωρείται μια προσπάθεια επανέναρξης διαπραγματεύσεων με την Τεχεράνη, υπό την απειλή νέων στρατιωτικών ενεργειών.
Πόσο πιθανή είναι μια αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν;
Παρά τις αρχικές συζητήσεις για αλλαγή καθεστώτος, η κυρίαρχη εκτίμηση διεθνώς είναι ότι ο στόχος της Δύσης παραμένει κυρίως η αποδυνάμωση του ιρανικού συστήματος εξουσίας.
Ακόμη και αν προκύψει κάποια στιγμή πολιτική μετάβαση στην Τεχεράνη, οι περισσότεροι ειδικοί θεωρούν ότι θα πρόκειται για μια μακρά διαδικασία που μπορεί να διαρκέσει μήνες ή και χρόνια.
Στο μεταξύ, η ανάδειξη του Μοτζταμπά Χαμενεΐ στην κορυφή της εξουσίας επιβεβαιώνει ότι το ιρανικό καθεστώς επιχειρεί να διατηρήσει τη συνέχεια του συστήματος, ακόμη και σε μια περίοδο βαθιάς γεωπολιτικής αναταραχής.
Το όνομα Μοτζταμπά (Mojtaba / Mojtaba) έχει αραβική προέλευση, αλλά χρησιμοποιείται ευρέως στα περσικά (ιρανικά).
Τι σημαίνει το όνομα «Μοτζταμπά»;
Η λέξη προέρχεται από το αραβικό «مُجْتَبَى» (Mujtabā) και σημαίνει:
«ο εκλεκτός», «ο επιλεγμένος», «αυτός που έχει επιλεγεί από τον Θεό».
Στη θρησκευτική παράδοση του σιιτικού Ισλάμ το όνομα συνδέεται ιδιαίτερα με τον
Χασάν ιμπν Αλί, εγγονό του προφήτη Μωάμεθ, ο οποίος συχνά αποκαλείται «αλ-Μουτζταμπά», δηλαδή «ο εκλεκτός».
Γιατί είναι δημοφιλές στο Ιράν;
Το όνομα είναι πολύ διαδεδομένο στο Ιράν επειδή:
- συνδέεται με θρησκευτικό κύρος στη σιιτική παράδοση
- θεωρείται ευλογημένο και τιμητικό όνομα
- χρησιμοποιείται συχνά σε θρησκευτικές οικογένειες
Έτσι, το πλήρες όνομα του σημερινού ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Μοτζταμπά Χαμενεΐ, θα μπορούσε να αποδοθεί συμβολικά ως «ο εκλεκτός Χαμενεΐ».
