Η νέα μέτρηση του «Σφυγμού» Ιουνίου της Prorata καταγράφει ένα πολιτικό και κοινωνικό τοπίο υψηλής έντασης, με τη δυσαρέσκεια να αγγίζει περίπου τα δύο τρίτα του εκλογικού σώματος και την αίσθηση γενικευμένης αρνητικής πορείας της χώρας να παραμένει κυρίαρχη.
Το 70% των πολιτών θεωρεί ότι η Ελλάδα κινείται προς τη λάθος κατεύθυνση, με την οικονομική πίεση στα νοικοκυριά και τις επιδόσεις σε ζητήματα διαφάνειας και Δικαιοσύνης να βρίσκονται στο επίκεντρο της κριτικής.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η δημοσκόπηση αναδεικνύει και ένα δεύτερο, εξίσου κρίσιμο εύρημα: την αίσθηση πολιτικής ανεπάρκειας αντιπολίτευσης. Σημαντικό τμήμα των πολιτών εκτιμά ότι κανένα κόμμα ή πολιτικός αρχηγός δεν ασκεί αποτελεσματική πίεση στην κυβέρνηση, στοιχείο που αποτυπώνει κενό εκπροσώπησης και τροφοδοτεί τη ζήτηση για νέους πολιτικούς σχηματισμούς.
Κοινωνική δυσαρέσκεια και αίσθηση πολιτικής ασυνέχειας
Η εικόνα που διαμορφώνεται δεν αφορά μόνο την οικονομική δυσπραγία. Η αίσθηση θεσμικής κόπωσης επεκτείνεται και στον τρόπο με τον οποίο οι πολίτες αντιλαμβάνονται τη λειτουργία της Δικαιοσύνης και της διαφάνειας. Η συνύπαρξη οικονομικής πίεσης και θεσμικής δυσπιστίας δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου η πολιτική σταθερότητα συνυπάρχει με έντονη κοινωνική αποστασιοποίηση.
Σε αυτό το πλαίσιο, η απουσία ισχυρής αντιπολιτευτικής πίεσης λειτουργεί ως καταλύτης για την ενίσχυση της πολιτικής ρευστότητας. Η δυσαρέσκεια δεν εκφράζεται πλέον αποκλειστικά μέσω των παραδοσιακών κομμάτων, αλλά τροφοδοτεί σενάρια ανασύνθεσης του πολιτικού σκηνικού.
Οι νέοι πολιτικοί σχηματισμοί και η ζήτηση για «νέα εκπροσώπηση»
Το πολιτικό κενό επιχειρούν να αξιοποιήσουν δύο νέα σχήματα: η ΕΛ.Α.Σ υπό τον Αλέξης Τσίπρας και η Ελπίδα για Δημοκρατία υπό τη Μαρία Καρυστιανού.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, περίπου 4 στους 10 πολίτες αντιμετωπίζουν θετικά την επανενεργοποίηση του πρώην πρωθυπουργού και την πολιτική εμπλοκή της Καρυστιανού. Η τάση αυτή καταγράφεται ως ένδειξη αναζήτησης νέων εκφραστικών καναλιών, πέρα από το υπάρχον κομματικό σύστημα.
Η εικόνα Τσίπρα: πολιτική ωρίμανση ή απόσταση από την κοινωνία
Η επανεμφάνιση του Αλέξης Τσίπρας αποτυπώνεται με αντιφατικό τρόπο. Η επικρατέστερη άποψη (31%) είναι ότι εμφανίζεται πιο απομακρυσμένος από την κοινωνία, ενώ το 19% τον θεωρεί πιο ώριμο πολιτικά. Χαμηλότερα ποσοστά συγκεντρώνουν οι εκτιμήσεις περί μεγαλύτερης συμβιβαστικότητας (14%) και αποφασιστικότητας (10%).
Το προφίλ που διαμορφώνεται είναι σύνθετο: πολιτική εμπειρία και ωρίμανση συνυπάρχουν με αίσθηση απόστασης από τις κοινωνικές διεργασίες, στοιχείο που φαίνεται να επηρεάζει και τη συνολική αξιολόγηση της δυναμικής του.
Νέα κόμματα με στοχευμένα ακροατήρια
Η εκλογική απήχηση των δύο νέων σχημάτων παραμένει ακόμη οριοθετημένη. Η ΕΛ.Α.Σ αντλεί δύναμη κυρίως από τον χώρο της πληθυντικής Αριστεράς και από πρώην ψηφοφόρους του ΣΥΡΙΖΑ, ενώ η Ελπίδα για τη Δημοκρατία βρίσκει ανταπόκριση σε πολίτες που αποστασιοποιούνται από το δίπολο Αριστερά–Δεξιά ή απέχουν από τις εκλογές.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αντίληψη ότι η ΕΛ.Α.Σ μπορεί να ασκήσει αποτελεσματική αντιπολίτευση (27%), στοιχείο που τη διαφοροποιεί από τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης.
Παράλληλα, ο Αλέξης Τσίπρας καταγράφεται ως δεύτερη επιλογή στον δείκτη εμπιστοσύνης για την πρωθυπουργία με 17%, πίσω από τον Κυριάκος Μητσοτάκης που προηγείται με 26%.
Εκλογική εικόνα: σταθερή πρωτιά ΝΔ και αναδιάταξη της αντιπολίτευσης
Στην πρόθεση ψήφου, η Νέα Δημοκρατία διατηρεί την πρώτη θέση με 24%, σε επίπεδα όμως χαμηλότερα από προηγούμενες περιόδους. Η ΕΛ.Α.Σ εμφανίζεται δεύτερη με 14,5%, ενώ η Ελπίδα για τη Δημοκρατία καταγράφει 9,5%.
Ακολουθούν το ΠΑΣΟΚ με 8,5%, η Ελληνική Λύση με 8% και το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας με 6%. Η Πλεύση Ελευθερίας υποχωρεί στο 3,5%, ενώ χαμηλότερα κινούνται η Φωνή Λογικής (3,5%) και το ΜέΡΑ25 (3%).
Κάτω από το όριο του 3% καταγράφονται ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ (2%), το κόμμα του Στέφανος Κασσελάκης (1%), η Νέα Αριστερά (1%) και η Νίκη (0,5%).
Πολιτική ανησυχία και σενάρια διακυβέρνησης
Η προοπτική τρίτης θητείας του Κυριάκος Μητσοτάκης προκαλεί ανησυχία στο 41% των ερωτηθέντων, ενώ το ενδεχόμενο κυβέρνησης υπό τον Αλέξης Τσίπρας συγκεντρώνει 32% επιφύλαξης. Ένα επιπλέον 24% αντιμετωπίζει με την ίδια δυσπιστία και τα δύο σενάρια.
Η κατανομή αυτή δείχνει ένα εκλογικό σώμα που δεν απορρίπτει μόνο πρόσωπα, αλλά συνολικά σχήματα διακυβέρνησης, ενισχύοντας την εικόνα πολιτικής αστάθειας.
