Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν επέπληξε σήμερα κορυφαίους αξιωματούχους και την επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας και τον υπουργό Οικονομικών για την οικονομική συρρίκνωση ενώ την ίδια στιγμή ο πρόεδρος Τραμπ απειλεί να απολύσει τον Τζερόμ Πάουελ από μέλος του ΔΣ της Fed.
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν έστρεψε τα πυρά του προς την οικονομική ηγεσία της Ρωσίας, μετά τα απογοητευτικά στοιχεία για την πορεία της οικονομίας στις αρχές του έτους. Η συρρίκνωση κατά 1,8% στο πρώτο δίμηνο και η επιβράδυνση της ανάπτυξης στο περίπου 1% για το 2025, από 4,9% το 2024, εντείνουν την ανησυχία στο Κρεμλίνο.
Ο Ρώσος πρόεδρος επέπληξε τη διοικήτρια της κεντρικής τράπεζας Ελβίρα Ναμπιουλίνα και τον υπουργό Οικονομικών Άντον Σιλουάνοφ, ζητώντας σαφείς εξηγήσεις για την υστέρηση των μακροοικονομικών δεικτών. Απέρριψε ως ανεπαρκείς τις αναφορές σε «ημερολογιακούς παράγοντες» και κάλεσε τους αξιωματούχους να παρουσιάσουν συγκεκριμένες προτάσεις για την τόνωση της ανάπτυξης.
Στο τραπέζι βρίσκονται μέτρα για την ενίσχυση των επιχειρηματικών πρωτοβουλιών και την ανακατεύθυνση εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού σε πιο παραγωγικούς τομείς. Παράλληλα, η ρωσική κυβέρνηση επεξεργάζεται πακέτο πολιτικών για τη μείωση της εξάρτησης του προϋπολογισμού από τα έσοδα των εμπορευμάτων, σε μια περίοδο που οι δυτικές κυρώσεις και η αυστηρή νομισματική πολιτική πιέζουν την οικονομία.
Οι προβλέψεις και η αβεβαιότητα για τη ρωσική οικονομία
Παρά τις πιέσεις, το ΔΝΤ εμφανίζεται συγκρατημένα αισιόδοξο, αναθεωρώντας την πρόβλεψη για την ανάπτυξη της Ρωσίας το 2026 στο 1,1%. Ωστόσο, η ίδια η ρωσική κυβέρνηση αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο προς τα κάτω αναθεώρησης της εκτίμησης για το 2025, η οποία σήμερα τοποθετείται στο 1,3%.
Η πορεία της οικονομίας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις διεθνείς τιμές ενέργειας και τις γεωπολιτικές εξελίξεις, με την κρίση στη Μέση Ανατολή να προσθέτει έναν ακόμη παράγοντα αστάθειας.
Κλιμάκωση της έντασης Τραμπ με τη Fed
Την ίδια στιγμή, στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Ντόναλντ Τραμπ ανεβάζει τους τόνους απέναντι στην Ομοσπονδιακή Τράπεζα. Ο Αμερικανός πρόεδρος απείλησε ευθέως ότι θα απολύσει τον επικεφαλής της Fed Τζερόμ Πάουελ από τη θέση του στο Διοικητικό Συμβούλιο, εφόσον δεν αποχωρήσει μετά τη λήξη της θητείας του στην ηγεσία της Τράπεζας, στις 15 Μαΐου.
Σε συνέντευξή του στο Fox Business, ο Τραμπ έκανε λόγο για «ανικανότητα» του Πάουελ, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο ακόμα και αποπομπής του, παρά την παράδοση ομαλής μετάβασης στη Fed. Παράλληλα, η απειλή ποινικής έρευνας σε βάρος του Πάουελ περιπλέκει περαιτέρω το θεσμικό τοπίο.
Πολιτικές ισορροπίες και διαδοχή στη Fed
Η σύγκρουση αυτή επηρεάζει άμεσα και τη διαδικασία διαδοχής στην ηγεσία της Fed. Ο εκλεκτός του Τραμπ, Κέβιν Γουόρς, ενδέχεται να αντιμετωπίσει καθυστερήσεις στην επικύρωση του διορισμού του από τη Γερουσία, εν μέσω της έντασης.
Ταυτόχρονα, η παραμονή του Πάουελ στο επταμελές συμβούλιο της Fed δημιουργεί ένα περίπλοκο σκηνικό ισορροπιών, καθώς επηρεάζει τον συσχετισμό δυνάμεων και την κατεύθυνση της νομισματικής πολιτικής.
Παράλληλες πιέσεις, διαφορετικά συστήματα
Παρά τις διαφορές στα πολιτικά και θεσμικά πλαίσια Ρωσίας και ΗΠΑ, οι εξελίξεις αναδεικνύουν μια κοινή τάση: την αυξανόμενη πολιτική πίεση προς τις κεντρικές τράπεζες σε περιόδους οικονομικής αβεβαιότητας.
Σε Μόσχα και Ουάσινγκτον, οι ηγεσίες επιχειρούν να επηρεάσουν τη νομισματική πολιτική, αναδεικνύοντας τα όρια της ανεξαρτησίας των κεντρικών τραπεζών σε ένα περιβάλλον γεωπολιτικών εντάσεων και επιβραδυνόμενης ανάπτυξης.
