Στις καταγγελίες περί εκλογικής νοθείας επανήλθε ο Ντόναλντ Τραμπ, σχεδόν μία εβδομάδα μετά τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ και τις σημαντικές απώλειες των Ρεπουμπλικανών.
Παρά την αρχική δήλωσή του ότι θα αποδεχθεί το εκλογικό αποτέλεσμα, ο Αμερικανός πρόεδρος αμφισβήτησε εκ νέου την αξιοπιστία της διαδικασίας, αυτή τη φορά βάζοντας στο στόχαστρο κυρίως την πρόωρη ψηφοφορία, η οποία εφαρμόζεται στις περισσότερες πολιτείες.
Με ανάρτησή του στο Truth Social, ο Τραμπ έθεσε ευθέως ζήτημα νομιμότητας της εκλογικής αναμέτρησης, χωρίς να παρουσιάσει συγκεκριμένα στοιχεία που να τεκμηριώνουν τους ισχυρισμούς του. Η νέα παρέμβασή του επαναφέρει στο προσκήνιο τη σύγκρουση γύρω από τον τρόπο διεξαγωγής των αμερικανικών εκλογών και την προσπάθεια του Ρεπουμπλικανού προέδρου να μεταφέρει τη συζήτηση από το πολιτικό αποτέλεσμα στην αξιοπιστία της εκλογικής διαδικασίας.
Από την αποδοχή στην αμφισβήτηση
Η νέα τοποθέτηση του Τραμπ έρχεται σε αντίθεση με όσα είχε δηλώσει το βράδυ της 3ης Νοεμβρίου, όταν, καθώς διαμορφωνόταν η εικόνα της ήττας των Ρεπουμπλικανών, εμφανίστηκε διατεθειμένος να αποδεχθεί το αποτέλεσμα. «Είμαι απολύτως πρόθυμος να αποδεχθώ αυτά τα αποτελέσματα», είχε πει σε τηλεφωνική συνέντευξη στους New York Times, προσθέτοντας ότι θα συνεργαστεί με τους Δημοκρατικούς.
Η μεταστροφή του αποκτά μεγαλύτερη πολιτική σημασία καθώς οι Δημοκρατικοί εξασφάλισαν τον έλεγχο τόσο της Βουλής των Αντιπροσώπων όσο και της Γερουσίας, ανατρέποντας τις ισορροπίες στο Κογκρέσο. Η νέα κοινοβουλευτική πλειοψηφία θα αναλάβει καθήκοντα τον Ιανουάριο του 2027, περιορίζοντας σημαντικά τα περιθώρια νομοθετικών πρωτοβουλιών του Λευκού Οίκου.
Η ήττα έχει ήδη ανοίξει τη συζήτηση στο εσωτερικό των Ρεπουμπλικανών για την εκλογική στρατηγική του κόμματος και την προσωπική επιρροή του προέδρου. Η επιστροφή στις καταγγελίες περί νοθείας προσθέτει ένα ακόμη στοιχείο στην προσπάθεια του Τραμπ να διαχειριστεί τις συνέπειες της εκλογικής ανατροπής.
Στο στόχαστρο η πρόωρη ψηφοφορία
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Τραμπ στην πρόωρη ψηφοφορία, η οποία επιτρέπει στους Αμερικανούς να ψηφίζουν πριν από την επίσημη ημέρα των εκλογών, είτε αυτοπροσώπως είτε, όπου προβλέπεται, μέσω επιστολικής ψήφου.
Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι σε ορισμένες περιπτώσεις ο όγκος των ψήφων που καταγράφηκαν κατά την πρόωρη ψηφοφορία ήταν τόσο μεγάλος, ώστε ουσιαστικά καθιστούσε αδύνατη την ανατροπή του αποτελέσματος την ημέρα των εκλογών.
Η πρόωρη ψηφοφορία αποτελεί σταθερό χαρακτηριστικό του αμερικανικού εκλογικού συστήματος, με σημαντικές διαφοροποιήσεις από πολιτεία σε πολιτεία. Οι Δημοκρατικοί έχουν παραδοσιακά αξιοποιήσει σε μεγάλο βαθμό αυτή τη δυνατότητα, αν και τα τελευταία χρόνια και οι Ρεπουμπλικανοί έχουν ενισχύσει την παρουσία τους στην πρόωρη ψήφο.
Στις εκλογές του 2026, η συμμετοχή πριν από την ημέρα της κάλπης είχε ήδη ξεπεράσει τα 57 εκατομμύρια ψηφοδέλτια, σύμφωνα με τα στοιχεία του Election Lab του Πανεπιστημίου της Φλόριντα. Η αυξημένη συμμετοχή, ωστόσο, δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη εκλογικής παρατυπίας ούτε αποκαλύπτει την κομματική προτίμηση όσων ψήφισαν.
Η επιστροφή στο αφήγημα της νοθείας του 2020
Οι νέες δηλώσεις του Τραμπ παραπέμπουν ευθέως στη στάση που είχε υιοθετήσει μετά την ήττα του στις προεδρικές εκλογές του 2020 από τον Τζο Μπάιντεν. Τότε είχε εξαπολύσει σειρά καταγγελιών για νοθεία, αμφισβητώντας την καταμέτρηση σε κρίσιμες πολιτείες, χωρίς να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία που να τεκμηριώνουν τους ισχυρισμούς του.
Η αμφισβήτηση των εκλογικών αποτελεσμάτων έχει έκτοτε αποτελέσει σταθερό στοιχείο της πολιτικής του ρητορικής. Ακόμη και πριν από τις κάλπες της 3ης Νοεμβρίου, ο Τραμπ είχε αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να μην αποδεχθεί το αποτέλεσμα, εφόσον δεν θεωρούσε ότι οι εκλογές ήταν «τίμιες».
Αυτή τη φορά, πάντως, η αντίδρασή του εκδηλώνεται μετά από μια εκλογική αναμέτρηση στην οποία οι Δημοκρατικοί επικράτησαν σε ένα ευρύ φάσμα πολιτειών και κατάφεραν να ανακτήσουν τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου.
Οι καταγγελίες του προέδρου δεν συνοδεύονται μέχρι στιγμής από συγκεκριμένα στοιχεία για οργανωμένη νοθεία. Αντίθετα, οι αρμόδιες αρχές και οι εκλογικοί αξιωματούχοι δεν έχουν επιβεβαιώσει τους ισχυρισμούς περί εκτεταμένων παρατυπιών που κυκλοφόρησαν κατά τη διάρκεια της εκλογικής διαδικασίας.
Το πολιτικό πρόβλημα για τον Λευκό Οίκο
Η επαναφορά των καταγγελιών περί νοθείας δημιουργεί ένα νέο πεδίο αντιπαράθεσης στην Ουάσιγκτον, σε μια περίοδο κατά την οποία ο Τραμπ καλείται να αντιμετωπίσει μια διαφορετική κοινοβουλευτική πραγματικότητα.
Με τον έλεγχο της Βουλής και της Γερουσίας στους Δημοκρατικούς, ο πρόεδρος θα βρεθεί αντιμέτωπος με αυξημένες δυνατότητες κοινοβουλευτικού ελέγχου, έρευνες για κυβερνητικές αποφάσεις και δυσκολίες στην προώθηση της νομοθετικής του ατζέντας.
Το ερώτημα είναι πλέον εάν η αμφισβήτηση της εκλογικής διαδικασίας θα παραμείνει ένα μέσο πολιτικής συσπείρωσης της βάσης του ή εάν θα εξελιχθεί σε κεντρικό άξονα της αντιπαράθεσης με τη νέα πλειοψηφία στο Κογκρέσο.
Για τον Τραμπ, η ήττα των Ρεπουμπλικανών αποτελεί την πρώτη μεγάλη εκλογική δοκιμασία της δεύτερης προεδρικής θητείας του. Η επαναφορά του αφηγήματος περί νοθείας δείχνει ότι η διαχείριση του αποτελέσματος δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί πολιτικά, παρά την αρχική δήλωση αποδοχής του.
