Η τελευταία ημέρα ισχύος του πλαφόν στο μικτό περιθώριο κέρδους βρίσκει κυβέρνηση, βιομηχανία και λιανεμπόριο σε διαπραγμάτευση για το επόμενο βήμα απέναντι στην ακρίβεια. Στη σημερινή σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου, υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, θα εξεταστούν οι όροι μιας συμφωνίας που θα διατηρήσει υπό έλεγχο τις τιμές στα σούπερ μάρκετ, χωρίς να παραταθεί επ’ αόριστον το έκτακτο μέτρο του πλαφόν.
Η επιλογή ανάμεσα σε συμφωνία και παράταση
Στη σύσκεψη συμμετέχουν ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, ο πρόεδρος του ΣΕΒ Σπύρος Θεοδωρόπουλος, ο πρόεδρος του ΣΕΒΤ Γιάννης Γιώτης, ο πρόεδρος της Ένωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδος Γιάννης Μασούτης και η διοικήτρια της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου Αγοράς Δέσποινα Τσαγκάρη.
Το βασικό ερώτημα είναι αν από την 1η Ιουλίου θα αρθεί το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους ή αν θα παραταθεί για ακόμη δύο μήνες. Η κυβέρνηση έχει καταστήσει σαφές ότι η κατάργηση του μέτρου μπορεί να προχωρήσει μόνο εφόσον η αγορά δεσμευθεί σε ουσιαστικές μειώσεις τιμών από τις αρχές του φθινοπώρου.
Η παρουσία του πρωθυπουργού στη διαπραγμάτευση αποτυπώνει τη βαρύτητα που αποδίδει η κυβέρνηση στην αντιμετώπιση της ακρίβειας, η οποία εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα για τα ελληνικά νοικοκυριά.
Στόχος μειώσεις έως και 6% σε περίπου 40 κατηγορίες προϊόντων
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκεται ένα σχέδιο συντονισμένων μειώσεων τιμών σε περίπου 40 κατηγορίες βασικών αγαθών.
Η λίστα που θα παρουσιαστεί περιλαμβάνει τρόφιμα, νωπό κρέας, φρέσκα φρούτα και λαχανικά, καθώς και προϊόντα καθημερινής χρήσης, όπως απορρυπαντικά, καθαριστικά και είδη προσωπικής υγιεινής.
Η επιδίωξη είναι οι μειώσεις να ξεκινούν από 5% έως 6%, ενώ σε ορισμένες κατηγορίες εξετάζονται ακόμη μεγαλύτερες αποκλιμακώσεις, ανάλογα με τα περιθώρια κάθε προϊόντος. Εφόσον επιτευχθεί συμφωνία, το νέο πλαίσιο θα εφαρμοστεί από την 1η Σεπτεμβρίου και θα παραμείνει σε ισχύ έως το τέλος του έτους.
Τα δύο σενάρια για το μεταβατικό διάστημα
Στο τραπέζι βρίσκονται δύο εναλλακτικές.
Η πρώτη προβλέπει τη λήξη του πλαφόν από την 1η Ιουλίου, με αντάλλαγμα τη δέσμευση της εφοδιαστικής αλυσίδας ότι κατά τους θερινούς μήνες δεν θα υπάρξουν ανατιμήσεις και ότι από τον Σεπτέμβριο θα εφαρμοστούν αισθητές μειώσεις σε εκατοντάδες βασικούς κωδικούς προϊόντων.
Η δεύτερη επιλογή προβλέπει παράταση του πλαφόν μέχρι τις 30 Αυγούστου, ώστε η μετάβαση στο νέο σύστημα να γίνει ομαλά και οι μειώσεις να ξεκινήσουν οργανωμένα από το φθινόπωρο.
Η αγορά επικαλείται αυξημένο κόστος
Οι εκπρόσωποι της βιομηχανίας αναμένεται να θέσουν στο τραπέζι τις αυξημένες πιέσεις που δέχθηκαν τους τελευταίους μήνες λόγω της ανόδου του μεταφορικού κόστους και των αυξήσεων στις πρώτες ύλες και τα υλικά συσκευασίας, οι οποίες συνδέονται και με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Όπως υποστηρίζουν, σημαντικό μέρος αυτών των επιβαρύνσεων απορροφήθηκε χωρίς να μεταφερθεί στις τελικές τιμές, γεγονός που περιόρισε τα περιθώρια κερδοφορίας των επιχειρήσεων.
Παράλληλα, από τις αλυσίδες σούπερ μάρκετ αναμένεται να ζητηθεί να συμμετάσχουν ενεργά στην προσπάθεια, προσθέτοντας δικές τους εκπτώσεις στις μειώσεις που θα πραγματοποιήσουν οι προμηθευτές, ώστε το τελικό όφελος να γίνει αισθητό στον καταναλωτή.
Κρίσιμη απόφαση για την πορεία των τιμών
Η σημερινή διαπραγμάτευση θεωρείται καθοριστική, καθώς θα διαμορφώσει το πλαίσιο της κυβερνητικής πολιτικής απέναντι στην ακρίβεια για το δεύτερο εξάμηνο του έτους.
Εάν υπάρξει συμφωνία, η κυβέρνηση θα επιχειρήσει να περάσει από το καθεστώς των έκτακτων περιορισμών σε ένα μοντέλο εθελοντικών αλλά μετρήσιμων μειώσεων τιμών, με συνεχή έλεγχο της αγοράς. Σε διαφορετική περίπτωση, το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους παραμένει το βασικό εργαλείο παρέμβασης για την αποτροπή νέων ανατιμήσεων στα βασικά αγαθά.
