Tρεις νεκροί και διεθνής επιχείρηση καραντίνας
Η υπόθεση του κρουαζιερόπλοιου MV Hondius εξελίσσεται σε μία από τις πιο σοβαρές υγειονομικές κρίσεις που έχουν καταγραφεί τα τελευταία χρόνια σε θαλάσσιο ταξίδι, με τρεις νεκρούς, επιβεβαιωμένα κρούσματα χανταϊού σε πολλές χώρες και δεκάδες επιβάτες σε καραντίνα. Στο επίκεντρο βρίσκεται πλέον μια Γαλλίδα επιβάτις, η οποία αρχικά καθησυχάστηκε από γιατρούς του πλοίου και υγειονομικές αρχές ότι τα συμπτώματά της οφείλονταν σε «άγχος», πριν η κατάσταση της υγείας της επιδεινωθεί δραματικά μέσα σε λίγες ώρες.
Η γυναίκα νοσηλεύεται πλέον σε εξειδικευμένη μονάδα λοιμωδών νοσημάτων στο Παρίσι, θετική στον χανταϊό, ενώ ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας χαρακτηρίζει την κατάστασή της «πολύ κρίσιμη».
Η επιβάτις που θεωρήθηκε «αγχωμένη»
Oι γιατροί που βρίσκονταν στο πλοίο και κλιμάκια του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) δεν θεώρησαν αρχικά ότι τα συμπτώματα της Γαλλίδας ήταν συμβατά με λοίμωξη από χανταϊό.
Ο Ισπανός υπουργός Υγείας Χαβιέρ Παντίγια Μπερνάλντεθ ανέφερε ότι η γυναίκα παρουσίαζε εικόνα που έμοιαζε περισσότερο με ήπια γρίπη και νευρικότητα. Όπως είπε, είχε εμφανίσει βήχα τις προηγούμενες ημέρες, αλλά εκείνη τη στιγμή δεν είχε πυρετό και τα συμπτώματα έδειχναν να υποχωρούν.
Η κατάσταση όμως άλλαξε δραματικά κατά τη διάρκεια της νύχτας. Η Γαλλίδα υπουργός Υγείας Στεφανί Ριστ επιβεβαίωσε ότι η επιβάτις μεταφέρθηκε εσπευσμένα σε μονάδα υψηλής βιοασφάλειας στο Παρίσι, καθώς παρουσίασε ραγδαία επιδείνωση.
Η υπόθεση προκαλεί ήδη ερωτήματα για το κατά πόσο υποτιμήθηκαν τα πρώτα συμπτώματα σε ένα πλοίο όπου είχαν ήδη καταγραφεί θάνατοι και επιβεβαιωμένα κρούσματα.
Τρεις νεκροί και καραντίνα σε περισσότερες από 20 χώρες
Το MV Hondius απέπλευσε από την Ουσουάια της Αργεντινής στις αρχές Απριλίου. Το πρώτο θύμα, ένας Ολλανδός επιβάτης, πέθανε στις 11 Απριλίου, ενώ ακολούθησαν ακόμη δύο θάνατοι.
Η κρίση κορυφώθηκε όταν το πλοίο κατέπλευσε στην Τενερίφη, στα Κανάρια Νησιά, όπου στήθηκε μία γιγαντιαία επιχείρηση εκκένωσης και επαναπατρισμού 120 επιβατών από 23 διαφορετικές χώρες.
Εικόνες με προσωπικό βιοασφάλειας ντυμένο με ολόσωμες προστατευτικές στολές και μάσκες έκαναν τον γύρο του κόσμου. Οι επιβάτες μεταφέρθηκαν με ειδικές πτήσεις στις χώρες τους, ενώ αρκετοί μπήκαν αμέσως σε καραντίνα ή νοσηλεύτηκαν προληπτικά.
Στην Ισπανία, επιβάτες οδηγήθηκαν σε στρατιωτικό νοσοκομείο, στη Βρετανία μεταφέρθηκαν στο νοσοκομείο Arrowe Park και στις ΗΠΑ 16 άτομα μεταφέρθηκαν σε ειδική μονάδα βιολογικής απομόνωσης στο Πανεπιστήμιο της Νεμπράσκα.
Το στέλεχος Andes και ο φόβος μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι σε Αμερικανό επιβάτη ανιχνεύθηκε το στέλεχος Andes, η μοναδική γνωστή μορφή χανταϊού που έχει καταγράψει μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Οι υγειονομικές αρχές εκτιμούν ότι η αρχική μόλυνση ίσως συνδέεται με ζευγάρι Ολλανδών επιβατών που είχαν ταξιδέψει προηγουμένως σε περιοχές της Αργεντινής και της Χιλής όπου ο ιός θεωρείται ενδημικός. Οι έρευνες εξετάζουν το ενδεχόμενο έκθεσης σε περιττώματα τρωκτικών, που αποτελούν τον βασικό φορέα του ιού.
Παράλληλα, οι ειδικοί εξετάζουν αν σημειώθηκε περιορισμένη μετάδοση εντός του πλοίου, κάτι που θα μπορούσε να εξηγήσει τη διασπορά ανάμεσα στους επιβάτες.
Οι δύσκολες αποφάσεις εν πλω
Ο Ισπανός υπουργός Υγείας υποστήριξε ότι οι αρχές βρέθηκαν αντιμέτωπες με εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες. Όπως εξήγησε, δεν υπήρχε δυνατότητα διενέργειας PCR τεστ πάνω στο πλοίο, ενώ οι καιρικές συνθήκες και οι θυελλώδεις άνεμοι απειλούσαν να καταστήσουν αδύνατη οποιαδήποτε επιχείρηση διάσωσης ή μεταφοράς δειγμάτων.
Οι τοπικές αρχές στα Κανάρια Νησιά είχαν αρχικά εκφράσει αντιρρήσεις για τον ελλιμενισμό του πλοίου, φοβούμενες πιθανή μετάδοση μέσω τρωκτικών στη στεριά. Τελικά, η επιδείνωση της κατάστασης οδήγησε στην απόφαση για άμεση εκκένωση.
Στο πλοίο παραμένουν ακόμη 26 μέλη πληρώματος και δύο υγειονομικοί, ενώ το MV Hondius κατευθύνεται πλέον προς το Ρότερνταμ για πλήρη απολύμανση.
ΠΟΥ: «Δεν είναι ένας νέος COVID»
Παρά τη διεθνή κινητοποίηση και τις εικόνες που θυμίζουν τις πρώτες ημέρες της πανδημίας, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επιμένει ότι ο κίνδυνος για τον γενικό πληθυσμό παραμένει χαμηλός.
Ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους ξεκαθάρισε ότι ο χανταϊός δεν μπορεί να συγκριθεί με την Covid-19 και κάλεσε τις κυβερνήσεις να αποφύγουν τον πανικό.
Ο χανταϊός μεταδίδεται κυρίως μέσω επαφής με τρωκτικά ή μολυσμένα περιττώματα. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν πυρετό, ρίγη, μυϊκούς πόνους και σε σοβαρές περιπτώσεις αναπνευστική ανεπάρκεια. Η περίοδος επώασης μπορεί να φτάσει ακόμη και τις οκτώ εβδομάδες.
Δεν υπάρχει προς το παρόν εμβόλιο ή ειδική θεραπεία, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την έγκαιρη διάγνωση και την απομόνωση των περιστατικών.
Πολιτικές πιέσεις και διεθνής επιφυλακή
Η κρίση έχει ήδη προκαλέσει πολιτικές αντιδράσεις σε αρκετές χώρες. Στις ΗΠΑ, ο υπουργός Υγείας Ρόμπερτ Φ. Κένεντι Τζούνιορ επιχείρησε να καθησυχάσει την κοινή γνώμη, δηλώνοντας ότι οι αμερικανικές αρχές έχουν «την κατάσταση υπό έλεγχο».
Την ίδια ώρα, ο ΠΟΥ έχει ζητήσει από όλες τις χώρες προέλευσης των επιβατών να εφαρμόσουν αυστηρή καθημερινή παρακολούθηση για διάστημα 45 ημερών, είτε σε ειδικές δομές είτε κατ’ οίκον.
Η εξέλιξη της κατάστασης της Γαλλίδας επιβάτιδος θεωρείται πλέον καθοριστική και για την ευρύτερη αξιολόγηση του περιστατικού. Για πολλούς ειδικούς, η υπόθεση αναδεικνύει πόσο δύσκολη παραμένει η έγκαιρη αναγνώριση σπάνιων λοιμωδών νοσημάτων, ακόμη και μετά την εμπειρία της πανδημίας.
