Η συζήτηση για τις επιπτώσεις των social media στην υγεία των παιδιών περνά σε νέα φάση στη Βρετανία, μετά τη δημόσια παρέμβαση της Ακαδημίας Ιατρικών Βασιλικών Κολεγίων (AoMRC), η οποία προειδοποιεί ότι η παρατεταμένη έκθεση στις οθόνες και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης προκαλεί σοβαρές σωματικές και ψυχολογικές επιβαρύνσεις στους νέους. Οι γιατροί ζητούν πολιτικές παρεμβάσεις, ακόμη και αυστηρούς περιορισμούς πρόσβασης, ενώ η βρετανική κυβέρνηση εξετάζει νέα μέτρα προστασίας για τους ανήλικους χρήστες.
Οι γιατροί συγκρίνουν τα social media με το κάπνισμα
Η AoMRC, που λειτουργεί ως κεντρικός συντονιστικός φορέας των ιατρικών κολεγίων και σχολών της Βρετανίας, παρενέβη στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης που έχει ξεκινήσει η κυβέρνηση για την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο.
Στην τοποθέτησή της χρησιμοποιεί μια ιδιαίτερα ισχυρή σύγκριση: κατατάσσει την υπερβολική έκθεση στην τεχνολογία δίπλα σε κινδύνους για τους οποίους υπάρχει διαχρονική ιατρική συναίνεση, όπως το κάπνισμα ή η απουσία χρήσης ζώνης ασφαλείας στο αυτοκίνητο.
Οι εκπρόσωποι της ιατρικής κοινότητας επισημαίνουν ότι σπάνια τα τελευταία χρόνια υπήρξε τόσο έντονη συμφωνία μεταξύ των γιατρών όσο για τις επιπτώσεις της ανεξέλεγκτης χρήσης ψηφιακών συσκευών από παιδιά και εφήβους.
Τα περιστατικά που βλέπουν οι γιατροί στα ιατρεία
Τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν καταγράφουν μια καθημερινή πραγματικότητα που προβληματίζει το βρετανικό σύστημα υγείας.
Περισσότεροι από τους μισούς από τους 132 γιατρούς που συμμετείχαν στην έρευνα ανέφεραν ότι συναντούν τουλάχιστον μία περίπτωση εβδομαδιαίως σωματικής ή ψυχικής βλάβης που σχετίζεται με τη χρήση τεχνολογίας και ηλεκτρονικών συσκευών.
Παράλληλα, πάνω από το ένα τρίτο δήλωσε ότι έρχεται αντιμέτωπο με τέτοια περιστατικά πολλές φορές μέσα στην ίδια εβδομάδα.
Οι επιπτώσεις που περιγράφονται καλύπτουν ευρύ φάσμα: από σωματικούς τραυματισμούς που σχετίζονται με την αναπαραγωγή επικίνδυνων ή ακατάλληλων συμπεριφορών που προβάλλονται στο διαδίκτυο, μέχρι ψυχολογικά τραύματα που συνδέονται με έκθεση σε βίαιο ή επιβλαβές περιεχόμενο.
Στο τραπέζι απαγόρευση social media κάτω των 16 ετών
Η βρετανική κυβέρνηση έχει ήδη ανοίξει τη συζήτηση για αυστηρότερη ρύθμιση της πρόσβασης των παιδιών στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης.
Μεταξύ των προτάσεων που εξετάζονται περιλαμβάνονται πιθανή απαγόρευση χρήσης social media για παιδιά κάτω των 16 ετών, αλλά και χρονικά όρια στη λειτουργία συγκεκριμένων εφαρμογών.
Η Βρετανία διαθέτει ήδη νομοθεσία για την ασφάλεια στο διαδίκτυο, η οποία υποχρεώνει τις εταιρείες τεχνολογίας να λαμβάνουν μέτρα προστασίας ανηλίκων από παράνομο ή επιβλαβές περιεχόμενο. Ωστόσο, η κυβέρνηση εμφανίζεται αποφασισμένη να προχωρήσει πέρα από το υπάρχον πλαίσιο.
Η υφυπουργός Τεχνολογίας, Λιζ Κένταλ, ξεκαθάρισε μιλώντας στο BBC ότι η παρέμβαση θεωρείται δεδομένη. Όπως υπογράμμισε, το ζήτημα δεν αφορά το αν θα υπάρξει δράση, αλλά ποια μορφή θα λάβει, είτε μέσω απαγορεύσεων είτε μέσω περιορισμών σε βασικές λειτουργίες των εφαρμογών.
Η διεθνής τάση για αυστηρότερους κανόνες
Η συζήτηση δεν περιορίζεται στη Βρετανία.
Η Αυστραλία έγινε πέρυσι η πρώτη χώρα διεθνώς που προχώρησε σε απαγόρευση χρήσης social media για παιδιά κάτω των 16 ετών, ανοίγοντας έναν νέο κύκλο παρεμβάσεων γύρω από την ψηφιακή ασφάλεια ανηλίκων.
Αντίστοιχες πρωτοβουλίες εξετάζονται πλέον και σε ευρωπαϊκές χώρες, καθώς κυβερνήσεις και επιστημονικοί φορείς αναζητούν ισορροπία ανάμεσα στα οφέλη της ψηφιακής συνδεσιμότητας και στην προστασία της ψυχικής και σωματικής υγείας των παιδιών.
Η νέα παρέμβαση των Βρετανών γιατρών προσθέτει ακόμη μεγαλύτερη πίεση προς τις κυβερνήσεις, τις εταιρείες τεχνολογίας και τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, σε μια περίοδο όπου το ερώτημα δεν αφορά πλέον μόνο το πόσο χρόνο περνούν τα παιδιά στις οθόνες, αλλά και το κόστος που μπορεί να έχει αυτή η καθημερινή ψηφιακή έκθεση.
