Τη θεσμική και εκλογική κατάσταση που διαμορφώνεται για τον Ηλία Κασιδιάρη μετά την αποφυλάκισή του, αλλά και τα περιθώρια συμμετοχής του στις επόμενες εκλογικές αναμετρήσεις, αναλύει σε συνέντευξή του στο Anatropinews ο καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Γιώργος Σωτηρέλης
Ο κ. Σωτηρέλης χαρακτηρίζει «παντελώς αβάσιμους» τους ισχυρισμούς ότι ο Ηλίας Κασιδιάρης μπορεί πλέον χωρίς περιορισμούς να τεθεί επικεφαλής κόμματος και να εκλεγεί βουλευτής, εξηγώντας το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και τις συνέπειες που, κατά την εκτίμησή του, προκύπτουν από την εκλογική νομοθεσία και τη σχετική νομολογία. Παράλληλα, αναφέρεται στο ενδεχόμενο καθόδου του ως ανεξάρτητου υποψηφίου, αλλά και στην επικείμενη αμετάκλητη κρίση της καταδικαστικής απόφασης και τις συνέπειές της για τα πολιτικά του δικαιώματα.
Συνέντευξη στον Χρόνη Διαμαντόπουλο
–Πως κρίνετε τους ισχυρισμούς του Ηλία Κασιδιάρη ότι μετά την αποφυλάκισή του δεν έχει πλέον κανένα πρόβλημα να τεθεί επικεφαλής κόμματος και να εκλεγεί βουλευτής;
Οι ισχυρισμοί αυτοί, κ. Διαμαντόπουλε, είναι παντελώς αβάσιμοι, με βάση τα ισχύοντα θεσμικά δεδομένα. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το τροποποιημένο άρθρο 32 παρ. 1.α της εκλογικής μας νομοθεσίας (π.δ. 26/2012) το οποίο εφαρμόσθηκε ήδη από το αρμόδιο Πρώτο Τμήμα του Αρείου Πάγου στις εκλογές του 2023, οποιοδήποτε κόμμα συμπεριλάβει τον Ηλία Κασιδιάρη στις τάξεις του, είτε ως αρχηγό είτε ως μέλος της διοικούσας επιτροπής του είτε ως νόμιμο εκπρόσωπό του, δεν θα ανακηρυχθεί από το αρμόδιο Πρώτο Τμήμα του Αρείου Πάγου, για οποιεσδήποτε βουλευτικές ή ευρωπαϊκές εκλογές έως το 2033 (οπότε λήγουν τα 13 χρόνια της ποινής του). Το ίδιο θα συμβεί όμως ακόμη και αν διοικεί το κόμμα με αχυρανθρώπους, όντας η πραγματική του ηγεσία. Αλλά και η ιδιότητα του καταδικασθέντος υποψήφιου βουλευτή -και μάλιστα χωρίς τον χρονικό περιορισμό της ποινής- σε συνδυασμό και με την ιδιότητα του επίσης καταδικασθέντος διατελέσαντος προέδρου κόμματος, είναι ισχυρό τεκμήριο κατά τον νόμο (άρθρο 32 παρ. 1.γ) ως προς το ότι το κόμμα δεν πληροί την συνταγματική προϋπόθεση της δημοκρατικής λειτουργίας του. Αν κρίνουμε λοιπόν με βάση την επιχειρηματολογία του Πρώτου Τμήματος του Αρείου Πάγου στις εκλογές του 2023, οποιαδήποτε τέτοια συμμετοχή του Ηλία Κασιδιάρη σε κάποιο κόμμα είναι λόγος, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, για να μην ανακηρυχθεί αυτό στις επόμενες εκλογές αλλά και σε όποιες διεξαχθούν είτε έως το 2033 είτε και αργότερα ως προς τους υποψήφιους βουλευτές.
Ακόμη όμως και αν επιλεγεί η λύση να κατέλθει ένα κόμμα στις εκλογές χωρίς εμφανή σχέση με τον Ηλία Κασιδιάρη, ώστε να ανακηρυχθεί από τον Άρειο Πάγο, τότε κάθε εκ των υστέρων υποστήριξη ή ανάληψη ηγετικής θέσης σε αυτό το κόμμα θα οδηγήσει στην ακύρωση της εκλογής των βουλευτών του στο Εκλογοδικείο, με βάση την πρόσφατη -αν και όχι επιτυχή κατά τα άλλα- νομολογία του περί πραγματικής ηγεσίας (που επιβάλλει χωρίς λόγο να υποβληθούν ενστάσεις κατά όλων των βουλευτών ενός τέτοιου κόμματος). Σε κάθε δε περίπτωση, ένα τέτοιο κόμμα δεν θα ανακηρυχθεί στις όποιες μεθεπόμενες εκλογές…
–Μα αυτό δεν ισοδυναμεί, σε τελευταία ανάλυση, με στέρηση των πολιτικών δικαιωμάτων του Ηλία Κασιδιάρη;
Όχι βέβαια. Πρόκειται για περιορισμούς που αφορούν -έστω και με κάποιες υπερβολές- τα κόμματα, προκειμένου να διασφαλισθεί ότι η λειτουργία τους υπηρετεί την δημοκρατική λειτουργία του πολιτεύματος, όπως επιτάσσει το άρθρο 29 του Συντάγματος. Δεν πρόκειται για στέρηση του εκλέγεσθαι του Ηλία Κασιδιάρη αλλά ούτε και για κώλυμα εκλογιμότητας. Ως εκ τούτου, μπορεί να κατέλθει στις εκλογές ως ανεξάρτητος υποψήφιος (παρότι το σήμερα ισχύον όριο του 3% του συνόλου των ψηφισάντων είναι μάλλον απαγορευτικό) διότι στην περίπτωση αυτήν δεν ανακύπτει ζήτημα δημοκρατικής λειτουργίας κόμματος.
Ωστόσο, αυτό ισχύει μόνον εφ’όσον η καταδικαστική απόφαση δεν έχει καταστεί αμετάκλητη. Διότι όταν συμβεί αυτό, με την απόφαση του Αρείου Πάγου που αναμένεται σύντομα, τότε εφαρμόζεται το άρθρο 5 του εκλογικού νόμου (πδ 26/2012), που προβλέπει στέρηση εκλογικών δικαιωμάτων για τα συγκεκριμένα αδικήματα για τα οποία καταδικάσθηκε ο Ηλίας Κασιδιάρης. Και η στέρηση αυτή, που θα αρχίσει την επομένη της αμετάκλητης καταδίκης, ισχύει επίσης για το σύνολο της ποινής, δηλαδή για 13 χρόνια. Το πιο πιθανόν λοιπόν είναι ότι από το 2027 ή από το 2028 το αργότερο, ο Ηλίας Κασιδιάρης θα στερηθεί των δικαιωμάτων του εκλέγειν και εκλέγεσθαι έως το 2040 ή το 2041. Άρα ούτε ως ανεξάρτητος υποψήφιος δεν θα μπορεί πλέον να κατέλθει στις εκλογές. Στην απίθανη δε περίπτωση που θα έχει εκλεγεί βουλευτής ως ανεξάρτητος, θα εκπέσει του αξιώματός του.
Αυτή είναι λοιπόν η θεσμική πραγματικότητα που έχει να αντιμετωπίσει ο Ηλίας Κασιδιάρης και θα πρέπει σιγά-σιγά να συνηθίσει ότι ούτε οι λεονταρισμοί ούτε οι λαϊκιστικές κορώνες θα την αλλάξουν…






