Η κυβέρνηση ενέκρινε την Εθνική Στρατηγική για τη Στεγαστική Πολιτική 2026-2035, παρουσιάζοντας ένα δεκαετές σχέδιο για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης στην Ελλάδα. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει 50 μέτρα, συνολικού προϋπολογισμού άνω των 6,5 δισ. ευρώ, με στόχο την αύξηση της προσφοράς κατοικιών, τη στήριξη των νοικοκυριών που δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν προσιτή στέγη και τη δημιουργία μόνιμων μηχανισμών σχεδιασμού και παρακολούθησης της στεγαστικής πολιτικής.
Από τα συνολικά μέτρα, τα 36 βρίσκονται ήδη στην ψηφιακή πλατφόρμα στεγαστικής πολιτικής, ενώ 14 αποτελούν νέες παρεμβάσεις που εντάσσονται στον κυβερνητικό σχεδιασμό για την επόμενη δεκαετία.
Τι προβλέπει η νέα Εθνική Στρατηγική για τη Στέγαση;
Η στρατηγική στηρίζεται σε τρεις βασικούς άξονες:
- Αύξηση της προσφοράς κατοικιών στην αγορά.
- Στήριξη των νοικοκυριών και των κοινωνικών ομάδων που αντιμετωπίζουν υψηλό στεγαστικό κόστος.
- Δημιουργία μόνιμων θεσμών για τον σχεδιασμό και την αξιολόγηση της στεγαστικής πολιτικής.
Η φιλοσοφία του σχεδίου είναι η μετάβαση από αποσπασματικές παρεμβάσεις σε έναν σταθερό μηχανισμό παραγωγής προσιτής κατοικίας, αξιοποιώντας τόσο δημόσιους όσο και ιδιωτικούς πόρους.
Πόσες νέες κατοικίες θα δημιουργηθούν;
Στην πρώτη φάση εφαρμογής του σχεδίου προβλέπεται η κατασκευή ή ανακαίνιση 19.750 προσιτών κατοικιών, οι οποίες εκτιμάται ότι θα ωφελήσουν περίπου 60.000 πολίτες.
Οι βασικές παρεμβάσεις περιλαμβάνουν:
- Ανακαίνιση παλαιών ή κλειστών κατοικιών από περίπου 20.000 ιδιοκτήτες, ώστε να χρησιμοποιηθούν είτε για ιδιοκατοίκηση είτε να επιστρέψουν στην αγορά μέσω μακροχρόνιας μίσθωσης.
- Κατασκευή 2.350 κοινωνικών κατοικιών σε ανενεργά στρατόπεδα και άλλες δημόσιες εκτάσεις.
- Άμεση διάθεση 400 κατοικιών μέσω του νέου θεσμού της κοινωνικής αντιπαροχής.
- Κατασκευή 2.000 κατοικιών για στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων μέσω ειδικού οικιστικού προγράμματος του υπουργείου Εθνικής Άμυνας.
Τι αλλάζει για τους φοιτητές;
Σημαντικό μέρος της στρατηγικής αφορά και τη φοιτητική στέγαση.
Το πρόγραμμα προβλέπει τη δημιουργία περισσότερων από 8.500 νέων θέσεων σε φοιτητικές εστίες σε έξι δημόσια πανεπιστήμια, με στόχο τη μείωση του κόστους διαβίωσης για τους φοιτητές και την αντιμετώπιση της αυξημένης ζήτησης σε μεγάλες πανεπιστημιουπόλεις.
Ποια μέτρα έχουν ήδη εφαρμοστεί;
Η Κυβερνητική Επιτροπή Στεγαστικής Πολιτικής λειτουργεί από τον Ιούνιο του 2025, με τη συμμετοχή δέκα υπουργών και συντονισμό από τον υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο.
Σύμφωνα με τον κυβερνητικό απολογισμό, κατά τον πρώτο χρόνο λειτουργίας της:
- 24.000 πολίτες απέκτησαν πρώτη κατοικία μέσω των προγραμμάτων «Σπίτι μου 1» και «Σπίτι μου 2».
- Θεσμοθετήθηκε η κοινωνική αντιπαροχή για την αξιοποίηση δημόσιων ακινήτων.
- Προωθήθηκε η δημιουργία κατοικιών σε ανενεργά στρατόπεδα.
- Ενεργοποιήθηκαν νέα προγράμματα ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης κατοικιών.
- Θεσπίστηκαν φορολογικά κίνητρα για μακροχρόνιες μισθώσεις και νέες οικοδομές.
- Εφαρμόστηκαν περιορισμοί στις βραχυχρόνιες μισθώσεις σε περιοχές με έντονη στεγαστική πίεση.
Παράλληλα, επεκτάθηκαν μέτρα οικονομικής ενίσχυσης, όπως η επιστροφή ενοικίου, η επιδότηση δύο ενοικίων για γιατρούς, νοσηλευτές και εκπαιδευτικούς που υπηρετούν στην περιφέρεια, καθώς και η διεύρυνση του φοιτητικού στεγαστικού επιδόματος.
Γιατί θεωρείται κρίσιμη η στρατηγική;
Η στεγαστική κρίση αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα της χώρας, καθώς η αύξηση των τιμών αγοράς και των ενοικίων έχει επιβαρύνει ιδιαίτερα νέους, οικογένειες και ευάλωτα νοικοκυριά.
Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η νέα στρατηγική δημιουργεί για πρώτη φορά έναν ενιαίο σχεδιασμό δεκαετούς διάρκειας, με συγκεκριμένους στόχους, χρηματοδότηση, χρονοδιάγραμμα και μηχανισμούς παρακολούθησης, ώστε η στεγαστική πολιτική να αποκτήσει μόνιμο χαρακτήρα και να μην εξαρτάται από μεμονωμένα προγράμματα.
Σύμφωνα με τον υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο, το στεγαστικό πρόβλημα αφορά πλέον τουλάχιστον έναν στους τρεις Έλληνες, με βασικό στόχο της στρατηγικής να είναι η αύξηση της προσφοράς κατοικιών με προσιτά ενοίκια και η ανακούφιση των νοικοκυριών από το αυξανόμενο κόστος στέγασης.
Από την πλευρά της, η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου υπογράμμισε ότι η στεγαστική πολιτική απαιτεί συντονισμό πολλών υπουργείων και ότι η νέα στρατηγική θέτει ενιαίο πλαίσιο δράσης για την επόμενη δεκαετία, με στόχο η προσιτή κατοικία να αποτελέσει πραγματική δυνατότητα για τους νέους, τις οικογένειες και τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες.
