Η νέα έρευνα του Ευρωβαρόμετρου, που δημοσιοποιήθηκε ενόψει της Ημέρας της Ευρώπης, καταγράφει ένα σαφές μήνυμα: η πλειονότητα των Ευρωπαίων θεωρεί ότι η συμμετοχή της χώρας τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αποφέρει οφέλη, ενώ ενισχύεται η αντίληψη της Ένωσης ως παράγοντα σταθερότητας μέσα σε ένα ολοένα πιο ασταθές διεθνές περιβάλλον.
Σχεδόν τα τρία τέταρτα των πολιτών, ποσοστό 75%, δηλώνουν ότι αισθάνονται πολίτες της ΕΕ, το υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί έως σήμερα. Παράλληλα, καταγράφεται πρωτοφανής στήριξη σε κοινές πολιτικές άμυνας και ασφάλειας, με τους Ευρωπαίους να επισημαίνουν την ανάγκη για μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία και διεθνείς συνεργασίες.
Η ευρωπαϊκή ταυτότητα σε ιστορικά υψηλά επίπεδα
Η αίσθηση ευρωπαϊκής ταυτότητας ενισχύεται σταθερά. Το 75% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι αισθάνεται πολίτης της ΕΕ, γεγονός που αποτυπώνει μια βαθύτερη πολιτική και κοινωνική σύγκλιση εντός της Ένωσης.
Η ίδια τάση καταγράφεται και στην αντίληψη για τον ρόλο της ΕΕ διεθνώς. Οκτώ στους δέκα Ευρωπαίους θεωρούν ότι η Ένωση πρέπει να διαφοροποιήσει τις εμπορικές της σχέσεις (80%) και να ενισχύσει τις εταιρικές της σχέσεις με χώρες εκτός ΕΕ (79%), στοιχείο που υπογραμμίζει τη στροφή προς μια πιο πολυδιάστατη εξωτερική στρατηγική.
Εμπιστοσύνη, εικόνα και το ελληνικό αποτύπωμα
Η εμπιστοσύνη προς την ΕΕ διαμορφώνεται στο 51% σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ στην Ελλάδα περιορίζεται στο 36%. Αντίστοιχα, η θετική εικόνα για την Ένωση ανέρχεται στο 45% στην Ευρώπη, με την Ελλάδα να καταγράφει 29%.
Τα στοιχεία αυτά αναδεικνύουν διαφοροποιήσεις ανάμεσα στον ευρωπαϊκό μέσο όρο και την ελληνική κοινή γνώμη, χωρίς ωστόσο να αναιρούν τη συνολική αποδοχή του ευρωπαϊκού εγχειρήματος ως πλαισίου σταθερότητας και συνεργασίας.
Γεωπολιτικές ανησυχίες και οικονομική πίεση
Οι παγκόσμιες εξελίξεις διαμορφώνουν ολοένα περισσότερο τις προτεραιότητες των πολιτών. Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή αναδεικνύεται ως η κυρίαρχη ανησυχία στην ΕΕ με 25%, ενώ στην Ελλάδα το ποσοστό εκτοξεύεται στο 38%.
Ακολουθούν η διεθνής κατάσταση (23% στην ΕΕ, 38% στην Ελλάδα) και η ενεργειακή επάρκεια (15% στην ΕΕ, 24% στην Ελλάδα), επιβεβαιώνοντας ότι η γεωπολιτική αβεβαιότητα και το ενεργειακό κόστος επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα των πολιτών.
Κόστος ζωής και οικονομικές πιέσεις
Το κόστος ζωής αναδεικνύεται ως το μεγαλύτερο πρόβλημα για τους Ευρωπαίους, με ποσοστό 36%. Στην Ελλάδα το ζήτημα εμφανίζεται ακόμη πιο έντονο, φτάνοντας το 53%.
Ακολουθεί η γενική οικονομική κατάσταση με 18% στην ΕΕ και 26% στην Ελλάδα, στοιχείο που αποτυπώνει τις διαφορετικές πιέσεις που δέχονται οι εθνικές οικονομίες εντός της κοινής ευρωπαϊκής αγοράς.
Σταθερή στήριξη στο ευρώ και θεώρηση των διεθνών ισορροπιών
Η στήριξη στο κοινό νόμισμα παραμένει ισχυρή. Το 74% των Ευρωπαίων δηλώνει θετικό για το ευρώ, επίπεδο που αποτελεί το υψηλότερο από την εισαγωγή του το 2002. Στη ζώνη του ευρώ, η αποδοχή υπερβαίνει το 80%.
Την ίδια στιγμή, οι αρνητικές στάσεις απέναντι σε μεγάλους διεθνείς παίκτες ενισχύονται. Η αρνητική γνώμη για τις Ηνωμένες Πολιτείες αυξάνεται στο 74%, για την Κίνα στο 61% και για τη Ρωσία στο 83%, αποτυπώνοντας ένα περιβάλλον αυξημένης γεωπολιτικής καχυποψίας.
Προτεραιότητες για την Ευρώπη του αύριο
Οι πολίτες δίνουν έμφαση σε συγκεκριμένες προτεραιότητες για την επόμενη μέρα της ΕΕ. Η διασφάλιση ειρήνης και σταθερότητας συγκεντρώνει 44% σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ στην Ελλάδα το ποσοστό ανέρχεται στο 55%.
Η δημιουργία θέσεων εργασίας ακολουθεί με 25% στην ΕΕ και 40% στην Ελλάδα, ενώ οι επενδυτικές προτεραιότητες επικεντρώνονται στην απασχόληση, την κοινωνική πολιτική και τη δημόσια υγεία, με την ασφάλεια και την άμυνα να καταλαμβάνουν επίσης υψηλή θέση.
Συμπέρασμα: μια Ένωση με αυξημένες προσδοκίες
Τα ευρήματα του Ευρωβαρόμετρου σκιαγραφούν μια Ευρώπη που, παρά τις πιέσεις από την οικονομία και τη γεωπολιτική αστάθεια, εξακολουθεί να αντιμετωπίζει την ΕΕ ως βασικό πυλώνα σταθερότητας. Την ίδια στιγμή, οι πολίτες ζητούν πιο αποτελεσματικές πολιτικές, μεγαλύτερη ασφάλεια και σαφείς απαντήσεις στα ζητήματα καθημερινότητας.
