Η υποτίμηση των διαρκώς μεταβαλλόμενων απαιτήσεων σε ζητήματα ιδιωτικότητας, ασφάλειας και εμπιστοσύνης αναδεικνύεται, για ακόμη μία χρονιά, ως ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τον κλάδο των τηλεπικοινωνιών παγκοσμίως.
Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της ετήσιας παγκόσμιας έκθεσης της EY, Top 10 Risks in Telecommunications, η οποία σκιαγραφεί ένα περιβάλλον αυξανόμενης τεχνολογικής πολυπλοκότητας, αλλά και στρατηγικής αβεβαιότητας για τις telcos ενόψει του 2026.
Παρά τις σημαντικές επενδύσεις σε νέες τεχνολογίες, δίκτυα και ψηφιακές υποδομές, η έκθεση καταγράφει ένα κρίσιμο έλλειμμα: η υπεύθυνη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης και η επάρκεια των μηχανισμών κυβερνοασφάλειας δεν εξελίσσονται με τον ίδιο ρυθμό που «τρέχει» ο ψηφιακός μετασχηματισμός. Το χάσμα αυτό, σύμφωνα με την EY, συνιστά τον πυρήνα του ρίσκου για τον κλάδο.
AI χωρίς πυξίδα: το έλλειμμα υπεύθυνης διακυβέρνησης
Τα ευρήματα της έρευνας EY Responsible AI είναι αποκαλυπτικά. Μόλις το 59% των στελεχών των τηλεπικοινωνιακών εταιρειών δηλώνει ότι διαθέτει σαφή και ολοκληρωμένη μεθοδολογία για τον εντοπισμό, την αξιολόγηση και τη διαχείριση των κινδύνων που σχετίζονται με το AI. Το ποσοστό αυτό υπολείπεται αισθητά του μέσου όρου των υπόλοιπων κλάδων της οικονομίας, που φτάνει το 66%.
Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η εικόνα στα πρακτικά μέτρα διασφάλισης της αξιοπιστίας των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης. Οι telcos υστερούν σε εσωτερικούς ελέγχους, πολιτικές δεοντολογίας για το AI και ανεξάρτητες αξιολογήσεις, σε σύγκριση με άλλους τομείς, γεγονός που εντείνει τον κίνδυνο απώλειας εμπιστοσύνης από πελάτες, ρυθμιστικές αρχές και αγορές.
Σε έναν κλάδο που διαχειρίζεται κρίσιμες υποδομές και τεράστιους όγκους ευαίσθητων δεδομένων, η απουσία ώριμων πλαισίων Responsible AI μετατρέπεται από τεχνολογικό ζήτημα σε στρατηγικό και θεσμικό πρόβλημα.
Κυβερνοασφάλεια υπό πίεση σε ένα περιβάλλον πολλαπλών απειλών
Την ίδια στιγμή, οι λειτουργίες κυβερνοασφάλειας δέχονται αυξανόμενη πίεση για να ανταποκριθούν σε ένα ολοένα πιο εχθρικό ψηφιακό περιβάλλον. Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα της EY, οι επικεφαλής ασφάλειας πληροφοριών (CISOs) των τηλεπικοινωνιών εντοπίζουν ως βασικές εσωτερικές προκλήσεις τους ανεπαρκείς προϋπολογισμούς (55%), τη δυσκολία εξισορρόπησης της ταχύτητας της καινοτομίας με την ασφάλεια (40%) και τη περιορισμένη συμμετοχή της κυβερνοασφάλειας στη λήψη στρατηγικών, διατμηματικών αποφάσεων (36%).
Η εικόνα αυτή υποδηλώνει ότι, παρά τη ρητορική περί «security by design», η ασφάλεια εξακολουθεί σε πολλές περιπτώσεις να αντιμετωπίζεται ως υποστηρικτική λειτουργία και όχι ως θεμελιώδες στοιχείο επιχειρησιακής στρατηγικής.
Τεχνολογικός μετασχηματισμός με εμπόδια και αντιφάσεις
Στη δεύτερη θέση της λίστας κινδύνων για το 2026 βρίσκεται ο αναποτελεσματικός τεχνολογικός μετασχηματισμός. Αν και το AI αναγνωρίζεται ως καταλύτης ανταγωνιστικότητας, οι τηλεπικοινωνιακές εταιρείες δυσκολεύονται να κλιμακώσουν τα σχετικά τους σχέδια.
Οι περιορισμένοι πόροι (55%) και η αδυναμία ανάπτυξης αποτελεσματικών μηχανισμών διακυβέρνησης (55%) λειτουργούν ως βασικά αναχώματα, ενώ η αυξανόμενη ρυθμιστική πολυπλοκότητα (53%) και η δυσκολία προτεραιοποίησης των κατάλληλων use cases (40%) επιτείνουν την αβεβαιότητα.
Το αποτέλεσμα είναι η υιοθέτηση αντιφατικών στρατηγικών. Το 33% των telcos, βασισμένο σε θετικά αποτελέσματα προηγούμενων projects, σχεδιάζει να επιταχύνει τις επενδύσεις σε AI, ενώ σχεδόν το ίδιο ποσοστό (32%) επιλέγει να τις περιορίσει ή να τις επανεξετάσει. Παράλληλα, εντείνονται οι πιέσεις για απόσυρση παλαιών IT συστημάτων και τεχνολογιών δικτύου, όπως τα 2G και 3G, δημιουργώντας πρόσθετα κόστη και επιχειρησιακούς κινδύνους.
Το ταλέντο ως στρατηγικό ρίσκο και όχι απλώς HR ζήτημα
Στην τρίτη θέση των κινδύνων αναδεικνύεται το ανθρώπινο κεφάλαιο. Οι πλέον περιζήτητες δεξιότητες εντοπίζονται στην κυβερνοασφάλεια (67%), στο AI και το machine learning (65%), στις υποδομές ΙΤ (63%) και στην επιστήμη δεδομένων (60%). Ωστόσο, η προσέλκυση και διατήρηση αυτών των ταλέντων αποδεικνύεται εξαιρετικά δύσκολη.
Ο έντονος ανταγωνισμός, η περιορισμένη προσφορά εξειδικευμένων στελεχών και οι χαμηλότερες αμοιβές σε σύγκριση με τον τεχνολογικό και χρηματοοικονομικό κλάδο, καθιστούν το ταλέντο έναν από τους πιο «ύπουλους» κινδύνους για τη βιωσιμότητα των telcos. Η διαχείριση δεξιοτήτων και εταιρικής κουλτούρας παύει έτσι να είναι θέμα HR και μετατρέπεται σε ζήτημα στρατηγικής επιβίωσης.
Γεωπολιτική αστάθεια: ένας νέος παράγοντας αβεβαιότητας
Για πρώτη φορά, η γεωπολιτική αστάθεια εισέρχεται στη λίστα των κορυφαίων κινδύνων, καταλαμβάνοντας την πέμπτη θέση. Οι εμπορικές εντάσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιαπωνίας θεωρούνται από τους CEOs του κλάδου οι πλέον κρίσιμες (17%), με τις σχέσεις ΗΠΑ–Κίνας να ακολουθούν (13%).
Την ίδια στιγμή, αυξάνεται το ποσοστό των εταιρειών που αναλαμβάνουν γεωστρατηγικές πρωτοβουλίες σε πολλαπλά επίπεδα, φτάνοντας το 37% το 2025, από 24% το 2021. Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι οι τηλεπικοινωνίες αναγκάζονται να επαναπροσδιορίσουν τη θέση τους σε ένα παγκόσμιο περιβάλλον κατακερματισμού, προστατευτισμού και τεχνολογικής κυριαρχίας.
Οι 10 κορυφαίοι κίνδυνοι για τις τηλεπικοινωνίες το 2026
Η έκθεση της EY συνοψίζει το τοπίο αβεβαιότητας σε δέκα βασικούς κινδύνους, με αιχμή την εμπιστοσύνη, τον μετασχηματισμό και το ανθρώπινο κεφάλαιο. Από την ανεπαρκή πρόταση αξίας και την αδυναμία αξιοποίησης νέων επιχειρηματικών μοντέλων, έως την ελλιπή διαχείριση της βιωσιμότητας και τα ανεπαρκή επιχειρησιακά μοντέλα, οι προκλήσεις συνθέτουν ένα περίπλοκο παζλ για τη διοίκηση των telcos.
«Η τεχνολογία χωρίς εμπιστοσύνη επιταχύνει την αστάθεια»
Σχολιάζοντας τα ευρήματα της έκθεσης, ο Γιώργος Αποστολάκης, Εταίρος της EY Ελλάδος και επικεφαλής του Τομέα Τεχνολογίας, Media και Τηλεπικοινωνιών, υπογραμμίζει ότι το διακύβευμα δεν είναι πλέον μόνο τεχνολογικό. Όπως σημειώνει, οι τηλεπικοινωνίες καλούνται να ορίσουν όχι μόνο την ταχύτητα, αλλά και τον ρυθμό της προσαρμογής.
Σύμφωνα με τον ίδιο, το AI, ο μετασχηματισμός και η ασφάλεια αποτελούν πλέον «πλευρές του ίδιου νομίσματος», προειδοποιώντας ότι η τεχνολογία χωρίς ηθική και εμπιστοσύνη δεν οδηγεί στην πρόοδο, αλλά στην επιτάχυνση της αστάθειας. Ειδικά για την Ελλάδα, όπου η ψηφιακή μετάβαση αποκτά δυναμική, οι τηλεπικοινωνίες μπορούν να λειτουργήσουν ως πολλαπλασιαστής ανάπτυξης, υπό την προϋπόθεση στρατηγικής συνέπειας, επενδύσεων με βάθος και υπεύθυνου πειραματισμού.
Το 2026, για τον κλάδο των τηλεπικοινωνιών, δεν θα κριθεί μόνο από την ισχύ των δικτύων ή τις ταχύτητες μετάδοσης δεδομένων, αλλά από το κατά πόσο η καινοτομία θα συμβαδίσει με την εμπιστοσύνη. Εκεί ακριβώς, σύμφωνα με την EY, παίζεται το πραγματικό στοίχημα.
