Η Λευκωσία προωθεί τη μόνιμη παρουσία μαχητικών αεροσκαφών της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας στην Κύπρο, στο πλαίσιο της ενίσχυσης της αμυντικής συνεργασίας με την Αθήνα και της αναβάθμισης της αποτρεπτικής ισχύος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η συζήτηση αποκτά νέα διάσταση μετά τα πρόσφατα γεγονότα ασφαλείας στην περιοχή, με επίκεντρο την ανάγκη για πιο σταθερή κάλυψη του κυπριακού FIR και των κρίσιμων υποδομών.
Μετά τα περιστατικά στο Ακρωτήρι: ενίσχυση της αποτροπής
Η επίθεση με drone που αποδίδεται στη Χεζμπολάχ στις αρχές Μαρτίου εναντίον των βρετανικών βάσεων στο Ακρωτήρι της Λεμεσού επανέφερε στο προσκήνιο το ζήτημα της αεράμυνας και της επιτήρησης της Ανατολικής Μεσογείου.
Η κυπριακή πλευρά εκτιμά ότι η περιοδική παρουσία ελληνικών μαχητικών στην αεροπορική βάση της Πάφου δεν επαρκεί για τις επιχειρησιακές ανάγκες που διαμορφώνονται. Στο τραπέζι βρίσκεται πλέον η πρόταση για πιο σταθερή, σχεδόν μόνιμη ανάπτυξη αεροπορικών μέσων.
Εναλλαγές μαχητικών και ενίσχυση διαλειτουργικότητας
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται ο κυπριακός Τύπος, η παρουσία ελληνικών μαχητικών στην περιοχή αναμένεται να διευρυνθεί, με σενάρια που περιλαμβάνουν εναλλαγή πληρωμάτων αλλά και διαφορετικών τύπων αεροσκαφών.
Σήμερα επιχειρούν στην περιοχή F-16 Fighting Falcon της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας, ενώ εξετάζεται στο μέλλον και η ανάπτυξη άλλων πλατφορμών, όπως τα δικινητήρια F-4 Phantom II, στο πλαίσιο επιχειρησιακής εξοικείωσης και ευελιξίας.
Η παρουσία αυτή λειτουργεί και ως πεδίο δοκιμής διαλειτουργικότητας με την Εθνική Φρουρά, ενισχύοντας τον συντονισμό σε αποστολές επιτήρησης, αναγνώρισης και άμεσης αντίδρασης.
Επιχειρησιακή συνεργασία και έλεγχος θαλάσσιων ζωνών
Παράλληλα με την αεροπορική διάσταση, σχεδιάζεται και μόνιμη ναυτική παρουσία ελληνικής φρεγάτας στην Ανατολική Μεσόγειο, με αποστολή την επιτήρηση και προστασία της κυπριακής ΑΟΖ.
Οι μονάδες του Πολεμικού Ναυτικού θα εναλλάσσονται σε τακτά διαστήματα, ώστε να διασφαλίζεται η επιχειρησιακή συνέχεια χωρίς επιβάρυνση των πληρωμάτων. Η κίνηση εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική θαλάσσιας παρουσίας στην περιοχή, όπου η ενεργειακή γεωπολιτική έχει αυξήσει την ένταση των ανταγωνισμών.
Νέο νομικό πλαίσιο συνεργασίας με τη Γαλλία
Την ίδια στιγμή, η νέα Συμφωνία Καθεστώτος Δυνάμεων (Status of Forces Agreement – SOFA) μεταξύ Κύπρου και Γαλλία δημιουργεί θεσμικό πλαίσιο για κοινές ασκήσεις, επιχειρήσεις και στρατιωτική παρουσία στο έδαφος των δύο χωρών.
Η συμφωνία ενισχύει το πλέγμα αμυντικών συνεργασιών της Λευκωσίας με ευρωπαϊκές δυνάμεις, σε μια περίοδο αυξημένης αστάθειας στην Ανατολική Μεσόγειο και διευρυμένων προκλήσεων ασφαλείας.
