Η ενεργειακή μετάβαση εισέρχεται σε μια νέα φάση, όπου η ασφάλεια εφοδιασμού αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα ακόμη και από την ίδια την απανθρακοποίηση. Αυτό ήταν το βασικό μήνυμα που έστειλε ο πρόεδρος της METLEN, Ευάγγελος Μυτιληναίος, μιλώντας στο Energy Transition Summit στην Αθήνα, προειδοποιώντας παράλληλα για νέο κύμα πιέσεων στις τιμές του φυσικού αερίου και επισημαίνοντας τα όρια της σημερινής τεχνολογίας αποθήκευσης ενέργειας.
Ο επικεφαλής της METLEN συνέδεσε άμεσα την πορεία της ενεργειακής μετάβασης με τις γεωπολιτικές αναταράξεις, την κρίση στον Κόλπο και την αδυναμία πολλών χωρών να διασφαλίσουν φθηνή και σταθερή ενέργεια.
«Μοναδική ευκαιρία» για την ενεργειακή μετάβαση
Ο Ευάγγελος Μυτιληναίος υποστήριξε ότι η νέα ώθηση προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας δεν προκύπτει πλέον μόνο από τους κλιματικούς στόχους, αλλά κυρίως από την ανάγκη ενεργειακής αυτονομίας.
Όπως ανέφερε, χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας που αδυνατούν να αγοράσουν ακριβό φυσικό αέριο βιώνουν ακόμη και πολύωρες διακοπές ρεύματος, γεγονός που τις ωθεί να επενδύσουν σε ανανεώσιμες πηγές, δίκτυα και αποθήκευση ενέργειας ώστε να μειώσουν την εξάρτησή τους από εξωτερικούς προμηθευτές.
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε και την Ευρώπη, σημειώνοντας ότι η ήπειρος συνεχίζει να πληρώνει βαρύ ενεργειακό τίμημα εξαιτίας των διεθνών συγκρούσεων και της αστάθειας στις αγορές καυσίμων.
Οι μπαταρίες στο επίκεντρο της επόμενης ημέρας
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην αποθήκευση ενέργειας, χαρακτηρίζοντάς την προϋπόθεση για να προχωρήσει ουσιαστικά η απανθρακοποίηση.
Ο πρόεδρος της METLEN σημείωσε ότι όσο η τεχνολογία των μπαταριών δεν μπορεί να προσφέρει οικονομικά βιώσιμη αποθήκευση διάρκειας έξι, οκτώ ή και δέκα ωρών, η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα θα παραμένει αναπόφευκτη για σημαντικό μέρος της ημέρας.
Όπως αποκάλυψε, η εταιρεία ξεκινά τον επόμενο μήνα τη λειτουργία μονάδας αποθήκευσης ισχύος 330 MW, της μεγαλύτερης στην Ελλάδα και μίας από τις μεγαλύτερες στην Ευρώπη. Διευκρίνισε ωστόσο ότι η διάρκεια αποθήκευσης περιορίζεται σήμερα στις δύο ώρες, κάτι που αναδεικνύει – όπως είπε – τα τεχνολογικά όρια της τρέχουσας περιόδου.
Προειδοποίηση για νέο ράλι στο φυσικό αέριο
Ο Ευάγγελος Μυτιληναίος εμφανίστηκε ιδιαίτερα ανήσυχος για την πορεία των τιμών του φυσικού αερίου τον επόμενο χειμώνα.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, οι τιμές έχουν ήδη αυξηθεί κατά 40%-50%, ενώ τα αποθέματα στις ευρωπαϊκές υπόγειες αποθήκες βρίσκονται αισθητά χαμηλότερα από πέρυσι. Επισήμανε ότι αν αλλάξουν οι καιρικές συνθήκες ή αυξηθεί η ζήτηση στην Ασία, τότε περισσότερα φορτία LNG θα κατευθυνθούν προς την Άπω Ανατολή, αναγκάζοντας την Ευρώπη να πληρώσει πολύ υψηλότερες τιμές.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι οι αγορές εξακολουθούν να θεωρούν πιθανή μια σχετικά σύντομη διάρκεια της κρίσης στον Κόλπο, προειδοποιώντας όμως ότι ένα σενάριο παρατεταμένης έντασης για έξι μήνες δεν μπορεί να αποκλειστεί.
Διαφωνία με την απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου
Ο επικεφαλής της METLEN άσκησε ευθεία κριτική στην ευρωπαϊκή στρατηγική πλήρους απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο.
Όπως είπε, η Ευρώπη έχει ήδη περιορισμένες εναλλακτικές, ενώ οι μεγάλες μονάδες υγροποίησης LNG στις ΗΠΑ και την Αυστραλία λειτουργούν κοντά στα όριά τους. Υποστήριξε επίσης ότι η Ρωσία συνεχίζει να διαθέτει πετρέλαιο και φυσικό αέριο μέσω «σκιώδους στόλου» σε τρίτες αγορές με εκπτώσεις, διερωτώμενος ποιο είναι τελικά το πραγματικό όφελος για την Ευρώπη.
Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης και χαμηλών αποθεμάτων, η Ευρώπη ενδέχεται να βρεθεί ξανά μπροστά στο δίλημμα αναζήτησης ρωσικού φυσικού αερίου.
Η εξάρτηση από τις ΗΠΑ και οι ισορροπίες στην αγορά LNG
Αναφερόμενος στη μετατόπιση της Ευρώπης προς το αμερικανικό LNG, ο Ευάγγελος Μυτιληναίος σημείωσε ότι η ήπειρος έχει ουσιαστικά περάσει από την εξάρτηση ενός κυρίαρχου προμηθευτή σε έναν άλλον, με σημαντικά υψηλότερο κόστος.
Πρόσθεσε πάντως ότι αν οι ΗΠΑ χρησιμοποιούσαν το φυσικό αέριο ως εργαλείο γεωπολιτικής πίεσης απέναντι στην Ευρώπη, τότε αυτό θα σήμαινε βαθύτερη κρίση στις διατλαντικές σχέσεις.
Επιφυλακτικός για τους μικρούς πυρηνικούς αντιδραστήρες
Ο πρόεδρος της METLEN αναφέρθηκε και στους μικρούς πυρηνικούς αντιδραστήρες (SMRs), χαρακτηρίζοντας την πυρηνική ενέργεια ιδανική λύση για την κάλυψη των περιόδων κατά τις οποίες δεν επαρκούν οι ανανεώσιμες πηγές.
Ξεκαθάρισε ωστόσο ότι η τεχνολογία των μικρών πυρηνικών μονάδων δεν είναι ακόμη ούτε οικονομικά βιώσιμη ούτε απολύτως ασφαλής. Δήλωσε ανοιχτός σε συμμετοχή σε ένα τέτοιο έργο στο μέλλον, σημειώνοντας όμως ότι η σεισμικότητα της Ελλάδας απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή και σοβαρή αξιολόγηση.
Θετικό σήμα για την αύξηση κεφαλαίου της ΔΕΗ
Ο Ευάγγελος Μυτιληναίος χαρακτήρισε θετική εξέλιξη για την αγορά την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΗ, εκτιμώντας ότι θα ενισχύσει συνολικά τον ενεργειακό κλάδο.
Όπως είπε, τα σχέδια επέκτασης της ΔΕΗ, ιδιαίτερα εκτός Ελλάδας, μπορούν να λειτουργήσουν ως μοχλός ανάπτυξης για ολόκληρη την αγορά ενέργειας στην ευρύτερη περιοχή.
