Νέο κύμα ακραίας ζέστης πλήττει την Ευρώπη, λίγες ημέρες μετά τον θερμότερο Ιούλιο που έχει καταγραφεί για περίπου 12 εκατομμύρια Ευρωπαίους. Η Βρετανία, η Γαλλία και η Ισπανία βρίσκονται στο επίκεντρο, ενώ η παρατεταμένη ξηρασία αυξάνει τον κίνδυνο νέων καταστροφικών πυρκαγιών και πιέζει τα αποθέματα νερού.
Η Ευρώπη βρίσκεται και πάλι αντιμέτωπη με ένα εκτεταμένο επεισόδιο ακραίας ζέστης, καθώς οι υψηλές θερμοκρασίες επιστρέφουν στη δυτική και κεντρική Ευρώπη, σε μια χρονιά που ήδη χαρακτηρίζεται από αλλεπάλληλα κύματα καύσωνα, επίμονη ξηρασία και μεγάλες δασικές πυρκαγιές.
Σύμφωνα με το ευρωπαϊκό παρατηρητήριο Copernicus, από τον Μάιο έχουν σημειωθεί τέσσερα επεισόδια καύσωνα στη δυτική Ευρώπη. Οι εθνικές μετεωρολογικές υπηρεσίες προειδοποιούν πλέον για νέο γύρο ακραίων θερμοκρασιών, με τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ισπανία να βρίσκονται στις περιοχές που αναμένεται να δοκιμαστούν περισσότερο.
Έως 36°C στη Βρετανία, στους 39°C η Γαλλία
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, νέο κύμα θερμών αέριων μαζών κινείται προς τα βόρεια, με τη βρετανική μετεωρολογική υπηρεσία Met Office να προειδοποιεί για σημαντική άνοδο της θερμοκρασίας.
Μέχρι την Πέμπτη, ο υδράργυρος αναμένεται να φτάσει τους 36°C σε τμήματα της ανατολικής και νοτιοανατολικής Αγγλίας, σε μια περίοδο κατά την οποία μεγάλο μέρος της χώρας βρίσκεται ήδη αντιμέτωπο με συνθήκες ξηρασίας.
Στη Γαλλία, νέο επεισόδιο καύσωνα αναμένεται να ξεκινήσει από αύριο, με τις θερμοκρασίες να φτάνουν κατά τόπους τους 39°C. Πρόκειται για το τρίτο σημαντικό κύμα ζέστης του φετινού καλοκαιριού, μετά τα επεισόδια του Ιουνίου και του Ιουλίου.
Η θερμοκρασία στη Γαλλία έχει ήδη κινηθεί σε επίπεδα περίπου 3,8°C πάνω από τον μέσο όρο της περιόδου 1991-2020. Το προηγούμενο κύμα καύσωνα του Ιουλίου είχε διάρκεια 16 ημερών.
Ο θερμότερος Ιούλιος στην Ισπανία
Ιδιαίτερα έντονη ήταν η θερμική επιβάρυνση και στην Ισπανία. Ο Ιούλιος του 2026 ήταν, μαζί με τον Ιούλιο του 2022, ο θερμότερος Ιούλιος που έχει καταγραφεί στη χώρα.
Η μέση θερμοκρασία έφτασε τους 25,7°C, δηλαδή ήταν 2,6°C υψηλότερη από το κανονικό επίπεδο, σύμφωνα με την ισπανική μετεωρολογική υπηρεσία Aemet.
Τα ρεκόρ δεν περιορίστηκαν στη δυτική Ευρώπη. Στη Σλοβακία καταγράφηκε στις 6 Αυγούστου θερμοκρασία 42,2°C, η υψηλότερη που έχει καταγραφεί ποτέ στη χώρα, ενώ στην ανατολική Αυστρία ο υδράργυρος έφτασε τους 41,2°C στις 5 Αυγούστου.
Η εικόνα δείχνει ότι η ακραία ζέστη δεν αποτελεί πλέον φαινόμενο περιορισμένο στη Μεσόγειο, αλλά επεκτείνεται σε ολοένα μεγαλύτερο τμήμα της ευρωπαϊκής ηπείρου.
Η ξηρασία μετατρέπει τη ζέστη σε πολλαπλή απειλή
Το δεύτερο μέτωπο είναι η ξηρασία. Στην Ισπανία, ο Ιούλιος ήταν ο ξηρότερος από την έναρξη των καταγραφών το 1961, δημιουργώντας ιδιαίτερα δυσμενείς συνθήκες για τη βλάστηση και την αγροτική παραγωγή.
Ανάλογη είναι η κατάσταση στη Βρετανία. Περίπου το μισό της Αγγλίας και ολόκληρη η Ουαλία έχουν πληγεί από ξηρασία, ενώ επιπλέον περιοχές της Αγγλίας αναμένεται να ενταχθούν σε καθεστώς ξηρασίας.
Η Αγγλία συμπλήρωσε επτά συνεχόμενες εβδομάδες με βροχοπτώσεις μικρότερες των 10 χιλιοστών, ενώ σε τμήματα της ανατολικής και νοτιοανατολικής χώρας έχει καταγραφεί λιγότερο από 1 χιλιοστό βροχής. Ο Ιούλιος ήταν, σύμφωνα με το Met Office, ο ξηρότερος που έχει καταγραφεί ποτέ στην Αγγλία.
Η ξηρασία επεκτείνεται παράλληλα και σε άλλες περιοχές της Ευρώπης, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, δημιουργώντας ένα ευρύτερο πρόβλημα διαχείρισης των υδάτινων πόρων.
Πυρκαγιές σε Γαλλία και Ισπανία
Ο συνδυασμός υψηλών θερμοκρασιών, χαμηλής υγρασίας και παρατεταμένης απουσίας βροχοπτώσεων δημιουργεί ιδανικές συνθήκες για την εκδήλωση και την ταχεία εξάπλωση δασικών πυρκαγιών.
Στη νοτιοδυτική Γαλλία, γιγάντια πυρκαγιά στη Ζιρόντ κατέκαψε στα τέλη Ιουλίου περίπου 420.000 στρέμματα, προκαλώντας τεράστιες περιβαλλοντικές απώλειες και μεγάλες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.
Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η καταστροφή στην Ισπανία, όπου η μεγαλύτερη πυρκαγιά στη σύγχρονη ιστορία της χώρας κατέκαψε περίπου 440.000 στρέμματα στην περιοχή της Αβίλα.
Οι πυρκαγιές δεν αποτελούν μόνο συνέπεια της κλιματικής πίεσης. Δημιουργούν με τη σειρά τους έναν νέο κύκλο επιβάρυνσης, καθώς οι καμένες εκτάσεις απελευθερώνουν μεγάλες ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα και υποβαθμίζουν τα οικοσυστήματα.
Ποτάμια σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα
Η παρατεταμένη ζέστη και η έλλειψη βροχοπτώσεων αποτυπώνονται πλέον και στα ποτάμια της Ευρώπης.
Ο Σηκουάνας, ο Δούναβης και ο Ρήνος παρουσιάζουν σημαντική υποχώρηση της στάθμης των υδάτων, ενώ στη Βαρσοβία η στάθμη του Βιστούλα έφτασε σε ιστορικά χαμηλό επίπεδο.
Η εξέλιξη έχει συνέπειες όχι μόνο για τα οικοσυστήματα και την ύδρευση, αλλά και για τις μεταφορές, την αγροτική παραγωγή και τη λειτουργία υποδομών που εξαρτώνται από τη διαθεσιμότητα νερού.
Θερμαίνονται και οι θάλασσες
Η θερμική επιβάρυνση δεν περιορίζεται στη στεριά. Τα νερά της δυτικής Μεσογείου και του Ατλαντικού γύρω από την ευρωπαϊκή ήπειρο καταγράφουν ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες, με διαδοχικά επεισόδια θαλάσσιου καύσωνα.
Η υπερθέρμανση της θάλασσας προσθέτει ένα ακόμη επίπεδο πίεσης στα θαλάσσια οικοσυστήματα, ενώ μπορεί να επηρεάσει και την εξέλιξη των καιρικών φαινομένων.
Το ευρωπαϊκό καλοκαίρι του 2026 διαμορφώνεται έτσι από έναν συνδυασμό ακραίων παραμέτρων: παρατεταμένη ζέστη, έλλειψη βροχοπτώσεων, ξηρασία, πυρκαγιές, χαμηλή στάθμη ποταμών και ασυνήθιστα θερμές θάλασσες. Και καθώς ένα νέο κύμα καύσωνα βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη, η πίεση σε ανθρώπους, υποδομές, υδάτινους πόρους και φυσικά οικοσυστήματα αναμένεται να παραμείνει υψηλή τις επόμενες ημέρες.
