Σε «ανοικτή αλλά ειλικρινή» ατμόσφαιρα πραγματοποιήθηκαν οι συνομιλίες στην Ουάσιγκτον για τη Γροιλανδία, ωστόσο οι διαφορές ανάμεσα στη Δανία και τις ΗΠΑ παραμένουν ουσιαστικές. Ο Δανός υπουργός Εξωτερικών Λαρς Λέκε Ράσμουσεν επιβεβαίωσε ότι οι δύο πλευρές εξακολουθούν να έχουν «θεμελιώδη διαφωνία» ως προς τα αμερικανικά σχέδια και το μελλοντικό καθεστώς του νησιού.
«Δεν είναι αναγκαία» η αμερικανική απόκτηση της Γροιλανδίας
Ο Ράσμουσεν επανέλαβε ότι το ενδεχόμενο απόκτησης της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ δεν θεωρείται ούτε απαραίτητο ούτε επιθυμητό από τη δανική πλευρά. Τόνισε, ωστόσο, ότι η Κοπεγχάγη θα εξετάσει αν υπάρχει περιθώριο να ικανοποιηθούν ορισμένες αμερικανικές επιδιώξεις χωρίς να παραβιαστούν οι «κόκκινες γραμμές» του Βασιλείου της Δανίας. «Αυτό είναι το έργο που ξεκινάμε τώρα. Αν μπορεί να γίνει, δεν το γνωρίζω ακόμη», είπε χαρακτηριστικά.
Η μακρά διπλωματική σχέση ως βάση διαλόγου
Ο Δανός υπουργός υπογράμμισε ότι η Δανία διατηρεί τη μακροβιότερη διπλωματική σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες μεταξύ των συμμάχων τους. Όπως σημείωσε, αυτή η ιστορική σχέση δημιουργεί ένα «ιδανικό πλαίσιο» για την αναζήτηση κοινού τόπου, ακόμη κι αν οι απόψεις για τη Γροιλανδία «διαφέρουν ξεκάθαρα». Η πρόθεση και των δύο πλευρών, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι να συνεχιστεί η συζήτηση παρά τις επίμονες αποκλίσεις.
Η φωνή της Γροιλανδίας στο τραπέζι των συζητήσεων
Λόγο στη διαδικασία είχε και η υπουργός Εξωτερικών της Γροιλανδίας, Βίβιαν Μότσφελντ, η οποία άνοιξε την τοποθέτησή της στη γλώσσα καλααλισούτ, απευθυνόμενη στους πολίτες της Γροιλανδίας, προτού μιλήσει στα αγγλικά. Δήλωσε ότι συμφωνεί με τις εκτιμήσεις του Ράσμουσεν, επισημαίνοντας την ανάγκη να λαμβάνεται υπόψη η φωνή και η αυτονομία του νησιού σε κάθε μελλοντικό σχεδιασμό.
Σαφείς αμερικανικές θέσεις, διαφορετική δανική προσέγγιση
Σύμφωνα με τον Ράσμουσεν, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει διατυπώσει με σαφήνεια τις επιδιώξεις του για τη Γροιλανδία. Η Δανία, ωστόσο, διατηρεί «διαφορετική θέση» και επιμένει στον σεβασμό του συνταγματικού της πλαισίου και της κυριαρχίας της. Η στρατηγική σημασία της Αρκτικής, οι ενεργειακοί πόροι και οι νέες ναυτιλιακές οδοί καθιστούν τη Γροιλανδία αντικείμενο έντονου διεθνούς ενδιαφέροντος, αυξάνοντας τις γεωπολιτικές πιέσεις.
Προοπτικές: Συνομιλίες χωρίς εύκολες λύσεις
Παρά τον θετικό τόνο που επικράτησε στις συναντήσεις, οι θεμελιώδεις διαφωνίες δεν έχουν γεφυρωθεί. Η Δανία εμφανίζεται έτοιμη να συνεχίσει τον διάλογο, διερευνώντας δυνατότητες συνεννόησης χωρίς να υπερβεί τα όριά της. Η Γροιλανδία διεκδικεί ενεργό ρόλο στις αποφάσεις που αφορούν το μέλλον της, ενώ οι ΗΠΑ εξακολουθούν να ενδιαφέρονται έντονα για την περιοχή. Όλα δείχνουν ότι η υπόθεση Γροιλανδίας θα παραμείνει στην πρώτη γραμμή της αρκτικής γεωπολιτικής – και θα δοκιμάσει τις αντοχές ακόμη και των πιο ισχυρών συμμαχιών.Η πιθανότητα μιας αμερικανικής επίθεσης στη Γροιλανδία, την οποία κατά καιρούς έχει εκφράσει ενδιαφέρον ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, χαρακτηρίζεται «απίθανη» από τον υπουργό Άμυνας της Δανίας, Τρολς Λουντ Πούλσεν.
Ο Δανός αξιωματούχος τόνισε ότι η ερώτηση είναι «πολύ υποθετική» και εκτίμησε ότι «είναι απίθανο μια χώρα του ΝΑΤΟ να επιτεθεί σε μια άλλη χώρα του ΝΑΤΟ», υπενθυμίζοντας τη στρατηγική σημασία της Συμμαχίας και την αλληλεγγύη μεταξύ των μελών της.
Ενίσχυση στρατιωτικής παρουσίας στη Γροιλανδία
Η Κοπεγχάγη ανακοίνωσε ότι ξεκινάει από σήμερα την ανάπτυξη στρατιωτικών δυνάμεων στη Γροιλανδία, στο πλαίσιο ασκήσεων που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ασφάλειας και της επιτήρησης της περιοχής. Η αύξηση της στρατιωτικής παρουσίας περιλαμβάνει αεροσκάφη, πολεμικά πλοία και στρατιώτες, ενώ συμμετέχουν και σύμμαχοι της Δανίας στο ΝΑΤΟ, γεγονός που υπογραμμίζει τη συλλογική διάσταση της ασφάλειας στη Βόρεια Αμερική και την Αρκτική.
Συμμετοχή Σουηδίας και Νορβηγίας
Στο πλαίσιο της ενίσχυσης της παρουσίας, η Σουηδία και η Νορβηγία ανακοίνωσαν ότι στέλνουν αξιωματικούς στη Γροιλανδία, έπειτα από σχετικό αίτημα της Δανίας. Ο υπουργός Άμυνας τόνισε ότι πολλοί εταίροι και σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ θα μεταβούν στη Γροιλανδία είτε άμεσα, είτε τις επόμενες ημέρες, ενώ κάθε χώρα έχει την ευχέρεια να ανακοινώσει τις λεπτομέρειες της συμμετοχής της.
Η κίνηση αυτή έρχεται σε μια περίοδο αυξημένης διεθνούς προσοχής στην Αρκτική και στη στρατηγική της σημασία, καθώς η περιοχή παραμένει κρίσιμη για την ασφάλεια των χωρών του ΝΑΤΟ και για τις γεωπολιτικές ισορροπίες μεταξύ Δύσης και ΗΠΑ.
Αντιπροσωπεία της Δανίας και της Γροιλανδίας έγινε δεκτή σήμερα στον Λευκό Οίκο, αφού ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επανέλαβε για ακόμη μια φορά ότι θέλει να αποκτήσει τον έλεγχο αυτού του μεγάλου νησιού της Αρκτικής.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Δανίας Λαρς Λόκε Ράσμουσεν και η Γροιλανδή ομόλογός του Βίβιαν Μότζφελντ αποχώρησαν από τον Λευκό Οίκο λίγο πριν από τις 12 το μεσημέρι, τοπική ώρα (19.000 ώρα Ελλάδας), σύμφωνα με έναν φωτορεπόρτερ του Γαλλικού Πρακτορείου. Είχαν φτάσει μιάμιση ώρα νωρίτερα, για συνομιλίες με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ Τζ. Ντ. Βανς και τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο.
Δεν υπήρξε καμία επίσημη ανακοίνωση από τη μία ή την άλλη πλευρά μετά την ολοκλήρωση της συνάντησης.
Ο Τραμπ δεν συμμετείχε στις συνομιλίες, όμως πριν από την έναρξη της συνάντηση έγραψε στην πλατφόρμα Truth Social: οι ΗΠΑ «χρειάζονται τη Γροιλανδία για λόγους εθνικής ασφάλειας, είναι ζωτικής σημασίας για τον Χρυσό Θόλο που κατασκευάζουμε».
Αυτή ήταν η πρώτη φορά που ο Τραμπ συνέδεσε την κατοχή του αυτόνομου δανικού εδάφους με το κολοσσιαίο αμερικανικό σχέδιο αντιπυραυλικής ασπίδας.
Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών ο Λευκός Οίκος ανάρτησε στην πλατφόρμα Χ ένα σκίτσο, με τη λεζάντα: «Από πού, Γροιλανδέ;». Στο σκίτσο εικονίζονται δύο έλκηθρα που τα σέρνουν σκύλοι και δύο πιθανοί προορισμοί τους: η Αμερική, που συμβολίζεται από τον Λευκό Οίκο κάτω από τον καταγάλανο ουρανό και η Κίνα με τη Ρωσία, που εκπροσωπούνται από το Σινικό Τείχος και την Κόκκινη Πλατεία, στο σκοτάδι.
