Νέο πλαίσιο ρυθμίσεων με εξατομικευμένη προσέγγιση – Σενάρια για 48 και έως 72 δόσεις μέσω ΚΕΑΟ
Ένα νέο πλαίσιο ρυθμίσεων για τα χρέη προς τα Ασφαλιστικά Ταμεία επεξεργάζεται το υπουργείο Εργασίας, με στόχο την ενίσχυση της εισπραξιμότητας και την ανακούφιση όσων αδυνατούν να ανταποκριθούν στην υφιστάμενη πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων. Στο επίκεντρο βρίσκεται η ένταξη ιδιωτικών εταιρειών στο Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ), ώστε να διαμορφώνονται εξατομικευμένες λύσεις που θα φτάνουν, κατά περίπτωση, έως τις 48 ή ακόμη και τις 72 δόσεις.
Από τις 24 δόσεις στο νέο μοντέλο
Μέχρι σήμερα, το μόνο διαθέσιμο εργαλείο είναι η πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων, με αυστηρές προϋποθέσεις: έγκαιρη πληρωμή κάθε μηνιαίας δόσης και καταβολή των τρεχουσών ασφαλιστικών εισφορών. Ωστόσο, το μέτρο έχει αποδώσει πενιχρά αποτελέσματα, καθώς χιλιάδες οφειλέτες –κυρίως αυτοαπασχολούμενοι και μικρές επιχειρήσεις– χάνουν τη ρύθμιση λίγους μήνες μετά την ένταξή τους, με συνέπεια να κινδυνεύουν με κατασχέσεις και αναγκαστικά μέτρα.
Ο ρόλος των ιδιωτικών εταιρειών
Οι ιδιώτες που θα ενταχθούν στο ΚΕΑΟ δεν θα έχουν σχέση με την είσπραξη, αλλά με τη χαρτογράφηση της οικονομικής και κοινωνικής κατάστασης των οφειλετών. Με βάση το συνολικό προφίλ (εισόδημα, περιουσία, οικογενειακή και υγειονομική κατάσταση, χρόνος δημιουργίας χρεών –ιδίως αν αυτά προέκυψαν στην πανδημία–) θα προτείνονται λύσεις πιο προσαρμοσμένες στις δυνατότητες κάθε οφειλέτη.
Προοπτική για 48 ή 72 δόσεις
Στις συζητήσεις που έχουν γίνει στη Γενική Γραμματεία Κοινωνικής Ασφάλισης έχει τεθεί το ενδεχόμενο οι δόσεις να αυξηθούν σε 48 ή ακόμη και 72, υπό αυστηρά κριτήρια. Το πιθανότερο σενάριο είναι η πρόβλεψη 48 δόσεων, με ειδική μέριμνα για μικροφειλέτες έως 15.000 ευρώ. Το αίτημα της αγοράς για επιστροφή στις 120 δόσεις, ωστόσο, παραμένει εκτός τραπεζιού.
Το βάρος των μικροφειλών
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΚΕΑΟ, 1.546.235 οφειλέτες –ποσοστό 72,8%– χρωστούν ποσά έως 15.000 ευρώ, δημιουργώντας συνολική οφειλή 6,33 δισ. ευρώ. Μια πιο ευέλικτη ρύθμιση αναμένεται να λειτουργήσει ως κίνητρο, δίνοντας σε αυτή την κατηγορία τη δυνατότητα να αποπληρώσει τις οφειλές χωρίς να οδηγείται σε αδιέξοδο.
Το χρέος ξεπέρασε τα 50 δισ. ευρώ
Η ανάγκη αλλαγής του πλαισίου αποδεικνύεται και από τη δυναμική του χρέους. Το συνολικό ποσό προς την κοινωνική ασφάλιση έχει υπερβεί τα 50 δισ. ευρώ, με τους τόκους και τα πρόσθετα τέλη να τροφοδοτούν διαρκώς την αύξησή του. Ενδεικτικό είναι ότι μόνο το πρώτο τρίμηνο του 2025 το χρέος αυξήθηκε κατά 443,5 εκατ. ευρώ, ενώ το 83,5% της αύξησης προήλθε από προσαυξήσεις.
Οι αδύναμες επιδόσεις της πάγιας ρύθμισης
Από τις 1.314.934 ρυθμίσεις που έχουν γίνει, μόλις το 11,41% παραμένει ενεργό. Αντιθέτως, το 52,3% έχει χαθεί, με αποτέλεσμα να μην καταστεί εφικτό να εισπραχθούν 11,32 δισ. ευρώ. Ένα ακόμη 36,2% ολοκληρώθηκε επιτυχώς, αποφέροντας έσοδα 1,5 δισ. ευρώ.
Το νέο πλαίσιο φιλοδοξεί να ανατρέψει την εικόνα αυτή, δίνοντας μια δεύτερη ευκαιρία σε όσους θέλουν να ρυθμίσουν τα χρέη τους, αλλά χρειάζονται περισσότερο χρόνο και πιο ρεαλιστικές δόσεις.