Η ταύτιση των εξτρεμιστικών επιθέσεων, της καταστροφής του δημαρχείου-συμβόλου της Λιμόζ, και το πλιάτσικο σε καταστήματα στο Παρίσι, με την ακροαριστερά στο διάγγελμα του Εμανουέλ Μακρόν είχε ως στόχο την La France Insumisse (LFI) του Ζαν Λυκ Μελανσόν. Πίσω από τις φωτιές της κοινωνικής έκρηξης που συγκλονίζει τη Γαλλία και ολόκληρη την Ευρώπη εξελίσσεται η τελευταία πράξη ενός προέδρου που θα απέλθει οριστικά μετά τις προεδρικές εκλογές του Απριλίου του ’27 μετά από μία δεκαετία που βύθισε την δεύτερη οικονομία της Ευρώπης σε περισσότερα αδιέξοδα.
Κάθε λέξη της συγκεκριμένης αποστροφής του διαγγέλματος αποκαλύπτει την προσπάθεια του μακρονικού κέντρου να αποκλείσει τον εκπρόσωπο της ριζοσπαστικής αριστεράς από τον β΄ γύρο των προεδρικών εκλογών, ακόμα η ρητορική ενισχύει τελικά την Μαρίν Λεπέν. Δεν είναι τυχαίο πώς -σύμφωνα με τις μετρήσεις- το 29% των ψηφοφόρων του Μακρόν επιλέγουν την ακροδεξιά ηγέτη του RN (Rassemblement National) αντί του Μελανσόν. Το τελευταίο διάστημα οι “μακρονιστές” φαίνεται να υιοθετούν την ιδέα του “υπαρχηγού” της Λεπέν, Μπαρντελά, και μιλούν πιά περισσότερο για την ανάγκη συγκρότησης “ρεμπουπλικανικού τόξου” και όχι “μετώπου”. Η διεύρυνση των ορίων θεωρείται από αναλυτές στη Γαλλία ότι επιτρέπει το RN να προσεγγίσει περισσότερο αυτόν τον χώρο και έτσι να απομονώσει ακόμα περισσότερο το LFI.
Η αλήθεια είναι πώς σε όλα αυτά υπάρχει μία δημοσκοπική βάση. Στα σενάρια που δίνουν οι μεγαλύτερες εταιρείες πολιτικής έρευνας στη Γαλλία, οι κεντρώοι υποψήφιοι χάνουν σε μία αναμέτρηση β’ γύρου από την Λεπέν, η μεγαλύτερη διαφορά ήττας (68%-32%), όμως, καταγράφεται εάν απέναντί της βρεθεί ο επικεφαλής της “Ανυπότακτης Γαλλίας”.
Αντίθετα, στην ευνοϊκότερη περίπτωση που οι κεντρώοι υποψήφιοι (Φιλίπ, Ατάλ, Ρεταγιό) κατόρθωναν να συμφωνήσουν σε ενιαία υποψηφιότητα, μέσα από τη διαδικασία των “primaires” (προκριματικές εκλογές- έχει συμβεί στο παρελθόν για τις υποψηφιότητες Ολάντ και Φιγιόν), η ήττα του κοινού υποψηφιίου από την Λεπέν εμπίπτει στα περιθώρια του στατιστικού σφάλματος. Ο Εντουάρ Φιλίπ, για παράδειγμα, φαίνεται να ηττάται από την Λεπέν στον β΄ γύρο με το 52%-48%.
Ο κεντρώος χώρος, προς το παρόν, μοιάζει πολύ δύσκολο να συμφωνήσει σε ενιαία υποψηφιότητα και η προσωπικότητα του Μακρόν δρά φυγόκεντρα για ορισμένους απ΄ αυτούς. Το ερώτημα, από την άλλη, πώς θα μπορούσε να επικρατήσει εκλογικά ένα πολιτικό αντίγραφο του Γάλλου προέδρου μετά από μία επώδυνη -κατ΄ άλλους και καταστροφική- δεκαετία για την οικονομία και το κοινωνικό κράτος (όπως επισημαίνει και η LeMonde), δεν έχει ακόμα απαντηθεί.
Το βέβαιο είναι πώς η αποστροφή του “μακρονισμού” στο πρόσωπο του Μελανσόν είναι πολύ πιό έντονη από την επιδίωξη να μην φτάσει η Λεπέν στο Μέγαρο των Ηλυσίων, κάτι που όλοι συμφωνούν πώς θα δίχαζε βαθύτατα τη Γαλλία και θα τίναζε στον αέρα την γονιδιακή και ιδρυτική σχέση της με την Ε.Ε. Δεν χρειάζεται να σκεφτεί κανείς πώς θα ήταν μία Ευρώπη με την Μαρίν Λεπέν πρόεδρο της Γαλλίας. Πολλοί μιλούν ήδη για ένα “μοντέλο Όρμπαν” εις το πολλαπλάσιο: με την ουσιώδη διαφορά, δηλαδή, πώς δεν μιλάμε για την μικρή Ουγγαρία αλλά για το λίκνο του ευρωπαϊκού ιδεώδους, για την εστία του ευρωπαϊκού πολιτικού πολιτισμού, και την ισχυρότερη ευρωπαϊκή στρατιωτική δύναμη. Το ακόμα πιό δυστοπικό σενάριο, φυσικά, είναι αυτό που “βλέπει” την Λεπέν στο Ελιζέ, την ακροδεξιά του Vox να συγκατοικεί με το Λαϊκό Κόμμα στην Ισπανία, την περαιτέρω ενίσχυση Φάρατζ στη Βρετανία, και ακόμα και το AfD να κερδίζει τις επόμενες εκλογές στη Γερμανία. Μία ευρεία, δηλαδή, επικράτηση της ακροδεξιάς στην ΕΕ σαν μία προέκταση του αμερικανικού MAGA.
Ο Μακρόν αγνοεί προκλητικά το υπόβαθρο της κοινωνικής εξέγερσης και εστιάζει στις μικρές εστίες εξτρεμισμού που εκμεταλεύονται την συγκυρία (όπως συνήθως συμβαίνει παντού σε τέτοιες περιπτώσεις). Απέναντι στα αιτήματα των μαθητών και των φοιτητών για την κατάσταση στην Παιδεία, ή σε αυτά για την ακρίβεια και την διάλυση της οικονομίας και του κοινωνικού κράτους ταυτόχρονα, προβάλλει τις φωτιές στο δημαρχείο της Λιμόζ και στη Γκαλερί Λαφαγιέτ. Με αυτή τη διαχείριση συμβόλων και όχι κοινωνικών προβλημάτων σκοπεύει να φτάσει μέχρι τις προεδρικές εκλογές. Και φυσικά ενισχύοντας τον μηχανισμό της ταύτισης του εξτρεμισμού με την άκρα αριστερά του Μελανσόν, κάτι που άπαντες συμφωνούν ότι ενισχύει το RN. Στην τελευταία μέτρηση της Elabe για BFMTV/La Tribune Dimanche το κόμμα της Λεπέν κυμαίνεται από 31% έως 33,5% και φαίνεται να ενισχύεται από τις διαδηλώσεις υπό τη σημαία του αιτήματος “νόμος και τάξη”. Στο ίδιο πεδίο κινείται και η ρητορική Μακρόν, μόνο που η κυβέρνηση Λεκορνί κατηγορείται ότι απέτυχε.
Μέχρι τον Ιανουάριο, ο κατακερματισμένος χώρος του κέντρου και της κεντροδεξιάς πρέπει να αποφασίσει εάν μπορεί να συμφωνήσει σε κοινή υποψηφιότητα, με τον Φιλίπ να έχει δημοσκοπικά το προβάδισμα και να προβάλλεται ως εκείνος που μπορεί να “παίξει” την Λεπέν στο όριο του στατιστικού σφάλματος (52%-48%). Εάν δεν υπάρξει τέτοια συμφωνία, και παρά τον μικρότερο κατακερματισμό στην κεντροαριστερά-αριστερά λόγω της υποψηφιότητας του Σοσιαλιστή Γκλυξμάν (στις μετρήσεις συγκεντρώνει, τώρα, περίπου 16%), θεωρείται πολύ πιθανό να είναι ο Μελανσόν που θα αντιμετωπίσει την Λεπέν στον β’ γύρο.
Και εφόσον επιβεβαιωθούν οι τάσεις ότι σημαντικό τμήμα της εκλογικής βάσης των “μακρονιστών”, είτε θα απέχουν, είτε θα προτιμήσουν την πολιτικά νομιμοποιημένη (από τον Μακρόν και τους συμμάχους του) Λεπέν, ίσως δούμε το σκιάχτρο της ακροδεξιάς να εισέρχεται υπό τους ήχους των τυμπάνων στον αριθμό 55 της Rue du Faubourg Saint-Honoré.
Δεν θα είναι, κυρίως, η αποτυχία του Μελανσόν να την νικήσει, θα είναι πρωτίστως τα πολιτικά “στερνά” του Εμανουέλ Μακρόν που θα την φέρουν εκεί. Και το γεγονός ότι ένα μέρος των κεντρώων θα έχει υιοθετήσει την θεωρία των δύο άκρων και θα έχει επιλέξει εκείνο που θεωρεί πιό κοντά στις δικές του ρίζες.
