Η συμμετοχή της Τουρκίας σε ευρύτερους ευρωπαϊκούς αμυντικούς μηχανισμούς δεν μπορεί να προχωρήσει όσο εξακολουθεί να υφίσταται απειλή πολέμου απέναντι σε κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, διαμηνύει ανώτατη διπλωματική πηγή, αποτυπώνοντας τη θέση της Αθήνας σε μια περίοδο αυξημένης διεθνούς αστάθειας. Την ίδια ώρα, η Ελλάδα επιμένει στη διατήρηση των διαύλων επικοινωνίας με την Άγκυρα, χωρίς μεταβολή των πάγιων θέσεών της στα ελληνοτουρκικά.
Ελληνοτουρκικός διάλογος: Η Ελλάδα δεν υποχωρεί στις εθνικές θέσεις
Η ίδια πηγή περιέγραψε ως ιδιαίτερα κρίσιμη τη συγκυρία, καθώς η κρίση στη Μέση Ανατολή και ο πόλεμος στην Ουκρανία δημιουργούν νέες πιέσεις για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, την ενέργεια και τις εφοδιαστικές αλυσίδες. Η θέση της Αθήνας είναι ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση χρειάζεται συλλογική αντίδραση και δεν μπορεί να αγνοεί τον κίνδυνο ενεργειακής ασφυξίας και επισιτιστικών επιπτώσεων.
Στο ελληνοτουρκικό μέτωπο, οι δίαυλοι επικοινωνίας παραμένουν ανοικτοί σε όλα τα επίπεδα, ενώ συνεχίζονται οι τρεις πυλώνες του δομημένου διαλόγου: Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, πολιτικός διάλογος και θετική ατζέντα. Η Αθήνα, ωστόσο, διαμηνύει ότι η συνέχιση του διαλόγου δεν σημαίνει αλλαγή των ελληνικών θέσεων.
Μητσοτάκης στον ΟΗΕ: Διάλογος με την Τουρκία, αλλά με «κόκκινη γραμμή» το Διεθνές Δίκαιο
Η διπλωματική πηγή σημείωσε ότι η πρόσφατη ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις είναι μεγαλύτερη από εκείνη που είχε καταγραφεί το προηγούμενο διάστημα, υπογραμμίζοντας ότι η αποκλιμάκωση αποτελεί ζητούμενο και για τις δύο πλευρές. Όπως ανέφερε, όταν υπάρχουν τουρκικές ενέργειες που προσκρούουν στις βασικές ελληνικές θέσεις, η Αθήνα θα απαντά αναλόγως.
Η συγκυρία περιλαμβάνει και τις εξελίξεις στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, όπου παραμένουν ενεργές οι διαφορετικές θέσεις Αθήνας και Άγκυρας για τις θαλάσσιες ζώνες και ζητήματα ασφάλειας.
Νέα τουρκική προειδοποίηση σε Αθήνα για νησιά και καλώδια
Η ευρωπαϊκή άμυνα και η τουρκική συμμετοχή
Το ζήτημα της συμμετοχής της Τουρκίας σε ευρωπαϊκούς αμυντικούς μηχανισμούς αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την Αθήνα. Η ελληνική θέση, όπως μεταφέρθηκε από την ανώτατη διπλωματική πηγή, είναι ότι δεν μπορεί να υπάρξει τέτοια εξέλιξη όσο εξακολουθεί να υφίσταται η τουρκική απειλή πολέμου.
Πρόκειται για ζήτημα που η Αθήνα αντιμετωπίζει ως θέμα αρχής και όχι ως συγκυριακή διαφωνία στο πλαίσιο των ευρωτουρκικών σχέσεων. Η αναφορά αφορά, ειδικότερα, την ανάγκη να συνδέεται η συμμετοχή σε ευρωπαϊκές δομές ασφάλειας και άμυνας με τις σχέσεις ασφάλειας μεταξύ των κρατών που συμμετέχουν ή επηρεάζονται από αυτές.
Παράλληλα, η Ελλάδα εξακολουθεί να υποστηρίζει τη διατήρηση του ελληνοτουρκικού διαλόγου. Οι τρεις πυλώνες του δομημένου διαλόγου παραμένουν σε ισχύ και οι σχετικές συναντήσεις προγραμματίζονται, χωρίς να έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί όλες οι ημερομηνίες.
Καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου: Το επόμενο κρίσιμο ορόσημο
Στο επίκεντρο βρίσκεται και η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου. Η έρευνα και η πόντιση του καλωδίου αναμένεται να συνεχιστούν σύμφωνα με τον προγραμματισμό, ενώ ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη συμμετοχή της Γαλλίας.
Η Αθήνα θεωρεί καθοριστικό το γεγονός ότι πρόκειται για ευρωπαϊκό έργο. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά η διπλωματική πηγή, όποιος αναλαμβάνει ευθύνη για ένα ευρωπαϊκό πρότζεκτ αναλαμβάνει και την ευθύνη για την υλοποίησή του.
Η εξέλιξη συνδέεται άμεσα με το ευρύτερο ενεργειακό αποτύπωμα της Ανατολικής Μεσογείου και με τις σχέσεις Ελλάδας, Κύπρου και Τουρκίας. Γεραπετρίτης: Ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας Κύπρου εντός 2026
Κυπριακό: Κινητικότητα χωρίς άμεσες προσδοκίες
Για το Κυπριακό, η εκτίμηση της Αθήνας είναι ότι υπάρχει σημαντική κινητικότητα, χωρίς όμως τα μέχρι σήμερα δεδομένα να επιτρέπουν αισιοδοξία για ουσιαστική πρόοδο στο άμεσο μέλλον.
Η ελληνική πλευρά θεωρεί σημαντικό να δημιουργηθεί καλύτερο momentum για την επόμενη φάση των συνομιλιών, ώστε το ζήτημα να παραδοθεί με καλύτερες προϋποθέσεις στον επόμενο Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ.
Στο πλαίσιο αυτό, η πρόσφατη τοποθέτηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν για το Κυπριακό αξιολογείται από την Αθήνα ως μη παραγωγική, παρά το γεγονός ότι στο ελληνοτουρκικό πεδίο η Άγκυρα έχει εμφανίσει κατά περιόδους ηπιότερη ρητορική.
Ο Οκτώβριος στον ΟΗΕ και η επιλογή του νέου Γενικού Γραμματέα
Ιδιαίτερα βαρύ αναμένεται το διπλωματικό πρόγραμμα της Ελλάδας τον Οκτώβριο, καθώς η χώρα θα ασκεί την προεδρία του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ σε μια περίοδο κρίσιμων διεθνών εξελίξεων.
Παράλληλα, θα βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία επιλογής του επόμενου Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών. Σύμφωνα με την ανώτατη διπλωματική πηγή, η ελληνική προεδρία θα έχει «μεγάλο λόγο» στη διαδικασία, καθώς θα κληθεί να συμβάλει στην αναζήτηση της απαραίτητης σύνθεσης μεταξύ των μελών του Συμβουλίου.
Η Αθήνα έχει ήδη διαμορφώσει άποψη για τους υποψηφίους που ανταποκρίνονται στις θέσεις αρχής της, με βασικό ζητούμενο να διαπιστωθεί ποιοι μπορούν να εξασφαλίσουν τη συναίνεση των πέντε Μόνιμων Μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας. Ο ρόλος της Ελλάδας σε ΟΗΕ και Ευρωπαϊκή Ένωση
Ενεργειακή ασφάλεια: Ο φόβος για την εφοδιαστική αλυσίδα
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί στην Αθήνα η επίπτωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή στην ενεργειακή ασφάλεια. Η εκτίμηση που μεταφέρθηκε είναι ότι η παρατεταμένη διάρκεια της κρίσης μπορεί να προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στην εφοδιαστική αλυσίδα και σημαντικές αυξήσεις στις τιμές βασικών αγαθών.
Για την Ελλάδα, πάντως, η διπλωματική πηγή διαβεβαίωσε ότι δεν τίθεται ζήτημα επάρκειας ενέργειας για τον φετινό χειμώνα, λόγω των διαθέσιμων αποθεμάτων.
Το μεγαλύτερο ζήτημα αφορά την πιθανότητα η ενεργειακή κρίση να μετατραπεί σε ευρύτερο πρόβλημα για την ευρωπαϊκή οικονομία και την κοινωνία. Η Αθήνα θεωρεί ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα χρειαστεί να κινηθεί συλλογικά, εφόσον η κατάσταση παραμείνει παρατεταμένα δύσκολη.
Ιράν: Δίαυλος επικοινωνίας χωρίς προσδοκίες για άμεση λύση
Σε ό,τι αφορά το Ιράν, η Αθήνα διατηρεί ανοικτό και διαρκή δίαυλο επικοινωνίας. Η πρόσφατη συνάντηση του υπουργού Εξωτερικών με τον Ιρανό ομόλογό του πραγματοποιήθηκε με την ελληνική πλευρά να μεταφέρει τις θέσεις της για την ελευθερία της ναυσιπλοΐας και τη θαλάσσια ασφάλεια.
Η εκτίμηση της ελληνικής πλευράς είναι ότι η Τεχεράνη δεν εμφανίζεται διατεθειμένη να κάνει σημαντικές παραχωρήσεις στα βασικά αιτήματά της, τα οποία συνδέονται με την κατάπαυση των εχθροπραξιών στη Μέση Ανατολή, την άρση των κυρώσεων και το ξεπάγωμα δεσμευμένων κεφαλαίων.
Ως αποτέλεσμα, η διαπραγμάτευση παραμένει ιδιαίτερα δύσκολη και η Αθήνα δεν βλέπει άμεση προοπτική για ειρήνευση στην περιοχή.
Νέα Υόρκη: Διεύρυνση των ελληνικών επαφών
Στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, η Ελλάδα επιδίωξε την ενίσχυση των επαφών της με χώρες της Ασίας, της Αφρικής και της Λατινικής Αμερικής.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στις σχέσεις με την Ινδία και τη Βραζιλία, αλλά και στο Πακιστάν, ενώ η Αθήνα επιδιώκει να ενισχύσει το αποτύπωμά της στη Λατινική Αμερική.
Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται επίσης επαφές με την Ερυθραία, τη Λιβύη, την Αλγερία, τη Σομαλία και την Αίγυπτο. Η Αλγερία αντιμετωπίζεται ως σημαντικός ενεργειακός εταίρος, ενώ για τη Σομαλία αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα η παρουσία της Ελλάδας στο Συμβούλιο Ασφαλείας και το ζήτημα της θαλάσσιας ασφάλειας.
Ρούμπιο στην Αθήνα και η ελληνοαμερικανική συνεργασία
Στο ίδιο διπλωματικό πλαίσιο εντάσσεται και η αναμενόμενη επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Ελλάδα για τον 6ο γύρο του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας – ΗΠΑ.
Η ανώτατη διπλωματική πηγή περιέγραψε τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις ως πολύ καλές και μίλησε για «βαθιά συνεργασία», η οποία επεκτείνεται σε πεδία εξωτερικής πολιτικής, άμυνας και οικονομίας.
Παράλληλα, για τον Λίβανο εξετάζεται πρόταση ελληνικής συμμετοχής σε διεθνή δύναμη μετά τη λήξη της UNIFIL, σε μια ακόμη εξέλιξη που συνδέεται με την ευρύτερη συζήτηση για την περιφερειακή ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή.
