Τρεις εβδομάδες μετά την κατάπαυση πυρός, το Ιράν κρατά κλειστά τα Στενά του Ορμούζ και οι ΗΠΑ αποκλείουν τα ιρανικά λιμάνια. Στη μέση, η παγκόσμια αγορά πετρελαίου — και ένα διπλωματικό αδιέξοδο που κανείς δεν φαίνεται πρόθυμος να σπάσει πρώτος.
Η πρόταση που δεν πέρασε
Το Ιράν πρότεινε άνοιγμα των στενών και τερματισμό του πολέμου, με αντάλλαγμα να συζητηθεί το πυρηνικό πρόγραμμα σε μεταγενέστερο στάδιο. Το ρεπορτάζ του Axios — που αξιοσημείωτα αναμετέδωσε και το κρατικό ιρανικό πρακτορείο IRNA — περιέγραψε τη λογική της Τεχεράνης: πρώτα σιωπή των όπλων, μετά διαπραγμάτευση.
Η Ουάσιγκτον δεν το συζήτησε. Αμερικανοί αξιωματούχοι δεν διέψευσαν πληροφορίες του CNN και της Wall Street Journal ότι ο Ντόναλντ Τραμπ, σε συνεδρίαση τη Δευτέρα, άφησε να εννοηθεί πως δεν υπάρχει σχεδόν καμία πιθανότητα να δεχτεί την ιρανική πρόταση.
«Δεν μπορούμε να ανεχθούμε οι Ιρανοί να αποφασίζουν ποιος περνά από διεθνή θαλάσσια οδό και πόσα πρέπει να πληρώνει», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στο Fox News.
Δύο λογικές σε σύγκρουση
Το αναλυτικό κέντρο Soufan περιέγραψε τον τρόπο που κάθε πλευρά διαβάζει την κατάσταση — και τον τρόπο που η καθεμία εκτιμά ότι ο χρόνος δουλεύει υπέρ της.
Η Τεχεράνη λογαριάζει στην άνοδο των τιμών πετρελαίου και στις παγκόσμιες ελλείψεις καυσίμων για να πιέσουν τον Τραμπ να υποχωρήσει από την απαίτηση «παράδοσης άνευ όρων». Η Ουάσιγκτον, από την άλλη, υπολογίζει ότι ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών θα αναγκάσει την Τεχεράνη να δεχτεί τους αμερικανικούς όρους — εκτίμηση που, όπως σημειώνει το Soufan, «πολλοί ειδικοί θεωρούν λανθασμένη».
Στο πεδίο, οι ένοπλες δυνάμεις του Ιράν δεν δείχνουν διάθεση υποχώρησης. «Δεν θεωρούμε ότι ο πόλεμος έχει τελειώσει», δήλωσε στην κρατική τηλεόραση ο εκπρόσωπος του ιρανικού στρατού Αμίρ Ακραμινιά.
Το νομοσχέδιο για τα στενά
Το ιρανικό κοινοβούλιο ετοιμάζει νόμο που θα αναθέτει τον έλεγχο των στενών στις ένοπλες δυνάμεις. Το κείμενο, όπως περιγράφεται, προβλέπει απαγόρευση διέλευσης για πλοία με ισραηλινή σχέση και επιβολή τελών διέλευσης πληρωτέων σε ιρανικά ριάλ — δομή που στην πράξη μετατρέπει τον αποκλεισμό από έκτακτο μέτρο σε μόνιμο θεσμό.
Η τιμή του Μπρεντ έκλεισε χθες πάνω από τα 111 δολάρια το βαρέλι. Από την 13η Απριλίου, όταν τέθηκε ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών, 39 πλοία έχουν αναγκαστεί να αλλάξουν πορεία.
Λίβανος και «παγωμένη σύρραξη»
Στο δεύτερο μέτωπο, το Ισραήλ συνεχίζει επιχειρήσεις στον Λίβανο εναντίον της Χεζμπολάχ. Χθεσινοί βομβαρδισμοί στοίχισαν τη ζωή σε οκτώ ανθρώπους, ανάμεσά τους τρία μέλη της πολιτικής προστασίας, ενώ τραυματίστηκαν δύο στρατιώτες του λιβανικού στρατού. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ισραήλ Γεδεών Σάαρ διαβεβαίωσε ότι η χώρα του δεν έχει «καμία εδαφική βλέψη» στον νότιο Λίβανο — παρά την παρουσία ισραηλινών στρατιωτικών μονάδων εκεί.
Το Κατάρ προειδοποίησε χθες για τον κίνδυνο «παγωμένης σύρραξης» στον Κόλπο. Το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου κατήγγειλε για ακόμη μία φορά τις ιρανικές επιθέσεις σε χώρες-μέλη, ζητώντας από την Τεχεράνη «σοβαρές προσπάθειες για την ανοικοδόμηση της εμπιστοσύνης».
Ο πόλεμος που ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου με τους βομβαρδισμούς ΗΠΑ και Ισραήλ εναντίον του Ιράν έχει κοστίσει χιλιάδες ζωές, κυρίως στο Ιράν και τον Λίβανο. Η κρατική τηλεόραση IRIB αναθεώρησε χθες τον απολογισμό του βομβαρδισμού σχολείου στη Μινάμπ, στο νότιο Ιράν, στους 155 νεκρούς — 120 εκ των οποίων παιδιά — από 175 που ανέφεραν προηγουμένως οι αρχές.
