Ρεπορτάζ του POLITICO ανοίγει νέο κύκλο αντιπαράθεσης για το σύστημα Υγείας στην Ελλάδα, με τον Ηλία Μόσιαλο να ασκεί κριτική στην εποπτεία των ιατρικών υπηρεσιών και την ψηφιακή υποδομή και τον Άδωνι Γεωργιάδη να απαντά σε υψηλούς τόνους, επικαλούμενος το MyHealth και τον ηλεκτρονικό φάκελο υγείας.
Ο θάνατος του Γιώργου Μαζωνάκη εξακολουθεί να προκαλεί πολιτικές και θεσμικές αντιδράσεις, ενώ η υπόθεση έχει πλέον αποκτήσει διεθνή διάσταση. Σε εκτενές ρεπορτάζ του POLITICO, η συζήτηση μεταφέρεται από τις συνθήκες του θανάτου του 54χρονου τραγουδιστή στο ευρύτερο ζήτημα της εποπτείας του ιδιωτικού τομέα Υγείας και της ταχύτατα αναπτυσσόμενης αγοράς υπηρεσιών «ευεξίας» και μακροζωίας.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η πλασμαφαίρεση και το ιδιωτικό ιατρείο στο Κολωνάκι όπου σημειώθηκε το περιστατικό, ενώ παράλληλα εξετάζονται οι έλεγχοι και το καθεστώς λειτουργίας αντίστοιχων δομών. Η υπόθεση έχει ήδη προκαλέσει συζήτηση για τις αρμοδιότητες των ελεγκτικών μηχανισμών και για το εάν το υφιστάμενο πλαίσιο μπορεί να παρακολουθήσει αποτελεσματικά νέες μορφές ιδιωτικών υπηρεσιών Υγείας.
Πλασμαφαίρεση: Πώς γίνεται, πότε χρησιμοποιείται και ποιους κινδύνους έχει
Στο ίδιο πλαίσιο, τα πρόσφατα ευρήματα της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας σε ιδιωτικές μονάδες υγείας έχουν ενισχύσει τα ερωτήματα για την εποπτεία του χώρου. Οι έλεγχοι έχουν καταγράψει, μεταξύ άλλων, περιπτώσεις ιατρικών πράξεων από μη γιατρούς, προβλήματα στελέχωσης και λειτουργίας μονάδων και άλλες παραβάσεις.
Μεταμοσχεύσεις μαλλιών και ιατρικές παραβάσεις στις ιδιωτικές μονάδες υγείας
Μόσιαλος: «Η ψηφιακή υποδομή έμεινε ημιτελής»
Μιλώντας στο POLITICO, ο Ηλίας Μόσιαλος, διευθυντής του LSE Health, έβαλε στο επίκεντρο όχι μόνο την αδειοδότηση των δομών αλλά κυρίως την ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχονται στους ασθενείς.
Ο κ. Μόσιαλος υποστήριξε ότι η Ελλάδα έκανε ένα σημαντικό βήμα με την καθιέρωση της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης στο πλαίσιο των μεταρρυθμίσεων του 2010-2011, χωρίς όμως, όπως ανέφερε, να ολοκληρώσει την ψηφιακή μετάβαση του συστήματος Υγείας.
«Το σύστημα σταμάτησε εκεί», ανέφερε χαρακτηριστικά στο διεθνές μέσο, υποστηρίζοντας ότι οι ηλεκτρονικοί φάκελοι των ασθενών δεν ακολούθησαν την ίδια πορεία και ότι η ψηφιακή υποδομή που θα μπορούσε να αποτελέσει τη ραχοκοκαλιά ενός σύγχρονου συστήματος Υγείας έμεινε ημιτελής.
Η κριτική του δεν περιορίστηκε στην ψηφιοποίηση. Ο διευθυντής του LSE Health έθεσε ζήτημα συστηματικού ελέγχου της ποιότητας των υπηρεσιών και του σχεδιασμού των αναγκών του συστήματος για μια χώρα με γηράσκοντα και μειούμενο πληθυσμό.
Το «Medwatch» και η ένσταση Μόσιαλου
Ο Άδωνις Γεωργιάδης έχει ανακοινώσει τη δημιουργία νέου πλαισίου για τις υπηρεσίες μακροζωίας, την αναγεννητική ιατρική και συναφείς ιατρικές πράξεις. Παράλληλα, το υπουργείο προωθεί το Medwatch, ένα ψηφιακό εργαλείο που θα αξιοποιεί τεχνητή νοημοσύνη για τον εντοπισμό πιθανών παραβάσεων σε αναρτήσεις και διαφημίσεις γιατρών και ιδιωτικών δομών.
Ο Μόσιαλος, ωστόσο, έθεσε μια διαφορετική διάσταση. Όπως είπε στο POLITICO, το Medwatch και η εφαρμογή με QR code απαντούν σε ένα περιορισμένο ερώτημα: εάν μια κλινική είναι αδειοδοτημένη και εάν η διαφήμισή της είναι σύννομη.
Το κρίσιμο, κατά τον ίδιο, είναι τι συμβαίνει μετά την είσοδο του ασθενούς στην κλινική.
«Η αδειοδότηση είναι το κατώφλι. Η ποιότητα είναι διαφορετικό ζήτημα», ήταν η ουσία της παρέμβασής του, υπογραμμίζοντας ότι το ελληνικό σύστημα δεν έχει αντιμετωπίσει με επάρκεια το ερώτημα της ποιότητας της παρεχόμενης φροντίδας.
Η τοποθέτηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι έλεγχοι στις ιδιωτικές δομές έχουν αυξηθεί μετά την υπόθεση Μαζωνάκη.
Έλεγχοι στην Υγεία: Τα ευρήματα της ΕΑΔ και η καθυστερημένη εποπτεία
Η απάντηση Γεωργιάδη: «Δείτε το MyHealth»
Η παρέμβαση του Ηλία Μόσιαλου προκάλεσε την αντίδραση του υπουργού Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη, ο οποίος απάντησε μέσω ανάρτησής του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Ο υπουργός κατηγόρησε τον κ. Μόσιαλο ότι, «ακυρώνοντας τον επιστημονικό του ρόλο και μιλώντας ως πρώην βουλευτής του ΠΑΣΟΚ του 2010-2012», υποστήριξε πως τα ψηφιακά εργαλεία στην Υγεία δημιουργήθηκαν την περίοδο εκείνη και στη συνέχεια σταμάτησαν.
Ο κ. Γεωργιάδης κάλεσε τους πολίτες να ανοίξουν στο κινητό τους την εφαρμογή MyHealth, υποστηρίζοντας ότι η σημερινή δυνατότητα πρόσβασης στον ηλεκτρονικό φάκελο υγείας, στις εξετάσεις σε πραγματικό χρόνο και στο κλείσιμο ραντεβού αποτελεί απάντηση στην κριτική του Μόσιαλου.
«Η ύπαρξη του Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας στο κινητό μας, η δυνατότητα να βλέπουμε τις εξετάσεις μας σε πραγματικό χρόνο, να κλείσουμε ραντεβού κλπ είναι η καλύτερη απάντηση στα ψέματά τους», έγραψε ο υπουργός, για να καταλήξει με προσωπική αιχμή: «Κρίμα κάποτε φαινόταν και σοβαρός».
Η αντιπαράθεση, επομένως, δεν αφορά μόνο το εάν υπάρχουν σήμερα ψηφιακές υπηρεσίες Υγείας. Αφορά το εάν η ψηφιοποίηση μπορεί να θεωρηθεί επαρκής απάντηση στο πρόβλημα της εποπτείας και κυρίως της ποιότητας των υπηρεσιών που παρέχονται στους ασθενείς.
Από την ηλεκτρονική συνταγογράφηση στην ψηφιακή εποπτεία
Η διαφωνία Μόσιαλου – Γεωργιάδη έχει ως κοινό σημείο αναφοράς την ψηφιοποίηση, αλλά διαφορετικό σημείο εστίασης.
Ο υπουργός επικαλείται τις σημερινές ψηφιακές υπηρεσίες ως απόδειξη της προόδου που έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια. Ο Μόσιαλος, αντίθετα, θέτει το ζήτημα της ψηφιακής υποδομής μέσα σε ένα ευρύτερο μοντέλο λειτουργίας του συστήματος Υγείας, στο οποίο η ηλεκτρονική καταγραφή και η πρόσβαση στα δεδομένα αποτελούν εργαλεία και όχι αυτοσκοπό.
Η αντιπαράθεση αποκτά έτσι θεσμικό περιεχόμενο: ποια δεδομένα συλλέγονται, πώς αξιοποιούνται, πώς ελέγχεται η ποιότητα των υπηρεσιών και ποιος παρεμβαίνει όταν μια ιδιωτική δομή παρέχει αμφισβητούμενες ή μη επαρκώς ελεγχόμενες υπηρεσίες.
Η υπόθεση Μαζωνάκη έχει ήδη επαναφέρει στο προσκήνιο τα ζητήματα της αδειοδότησης και των ελεγκτικών αρμοδιοτήτων.
ΙΣΑ για πλασμαφαίρεση: Τι ελέγχουν τα ιατρεία και πού σταματούν οι αρμοδιότητές του
Το μεγαλύτερο ερώτημα μετά τον θάνατο Μαζωνάκη
Το ρεπορτάζ του POLITICO συνδέει την υπόθεση με την ευρύτερη ανάπτυξη της αγοράς «wellness», μακροζωίας και αναγεννητικής ιατρικής στην Ελλάδα. Πρόκειται για έναν χώρο όπου συνυπάρχουν καθιερωμένες ιατρικές υπηρεσίες με πρακτικές που χρειάζονται σαφές επιστημονικό και θεσμικό πλαίσιο.
Ο Γεωργιάδης έχει δηλώσει ότι δεν πρόκειται να απαγορεύσει τις υπηρεσίες μακροζωίας, αλλά ότι στόχος είναι να δημιουργηθεί σαφές πλαίσιο λειτουργίας. Ο Μόσιαλος, από την πλευρά του, επιμένει ότι η αδειοδότηση και ο έλεγχος της διαφήμισης δεν αρκούν για να απαντήσουν στο ερώτημα της ποιότητας.
Και αυτή είναι η ουσία της αντιπαράθεσης που ανέδειξε το διεθνές ρεπορτάζ: εάν το ελληνικό σύστημα Υγείας θα περιοριστεί στον έλεγχο του ποιος έχει άδεια να λειτουργεί και τι διαφημίζει ή εάν θα περάσει σε ένα μοντέλο συνεχούς αξιολόγησης του τι πραγματικά παρέχεται στον ασθενή.
Η υπόθεση του Γιώργου Μαζωνάκη έχει μετατρέψει το ερώτημα αυτό από θεωρητική συζήτηση σε ζήτημα άμεσου δημόσιου ενδιαφέροντος.
Γιώργος Μαζωνάκης: Οι διαγραμμένες πληροφορίες, οι κάμερες και τα κρίσιμα ερωτήματα της έρευνας
