Εντός των επόμενων μηνών και πιθανότατα μέσα στο 2026 αναμένεται να επανεκκινήσουν οι έρευνες και η πόντιση για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, σύμφωνα με τον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη, ο οποίος ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται να ζητήσει άδεια από την Τουρκία για την υλοποίηση του έργου.
Εντός του 2026 η επανεκκίνηση των εργασιών
Μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό Παραπολιτικά, ο Γιώργος Γεραπετρίτης χαρακτήρισε την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου έργο «κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος», επισημαίνοντας ότι χρηματοδοτείται και από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και, ως εκ τούτου, «οφείλει να γίνεται σεβαστό από όλους».
Ο υπουργός Εξωτερικών ανέφερε ότι η υλοποίηση του έργου θα προχωρήσει με βάση τον προγραμματισμό της αναδόχου εταιρείας, σημειώνοντας πως η Meridian έχει πλέον καθοριστικό ρόλο και το πλειοψηφικό πακέτο.
«Τους επόμενους μήνες εκτιμούμε ότι θα επανεκκινήσει η έρευνα και η πόντιση», δήλωσε, διευκρινίζοντας ότι δεν μπορεί να δώσει απόλυτα συγκεκριμένη ημερομηνία, καθώς αυτή εξαρτάται από τον σχεδιασμό της εταιρείας.
«Η εκτίμηση την οποία έχω είναι ότι πράγματι θα είναι μέσα στους επόμενους μήνες, πιθανότατα και εντός του 2026», ανέφερε χαρακτηριστικά.
«Δεν απαιτείται άδεια της Τουρκίας»
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο Γιώργος Γεραπετρίτης στο ζήτημα των κοινοποιήσεων που απαιτούνται για την υλοποίηση του έργου, με δεδομένες τις τουρκικές αντιδράσεις.
Ο υπουργός ήταν κατηγορηματικός ότι το διεθνές δίκαιο δεν προβλέπει την εξασφάλιση τουρκικής άδειας.
«Το διεθνές δίκαιο είναι πάρα πολύ σαφές. Δεν απαιτεί την άδεια της Τουρκίας ούτε πρόκειται να ζητηθεί η οποιαδήποτε άδεια της Τουρκίας», τόνισε.
Όπως εξήγησε, Ελλάδα, Γαλλία και Κύπρος έχουν κοινή αντίληψη τόσο για τη στρατηγική σημασία της ηλεκτρικής διασύνδεσης όσο και για τον τρόπο με τον οποίο θα αναπτυχθεί.
Σε ό,τι αφορά τις προβλεπόμενες κοινοποιήσεις, ο υπουργός σημείωσε ότι αυτές σχετίζονται κυρίως με την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η έκδοση NAVTEX από το κράτος που ασκεί θαλάσσια δικαιοδοσία.
«Άδεια δεν πρόκειται να ζητηθεί», επανέλαβε.
Η Αθήνα επιμένει στον διάλογο με την Τουρκία
Αναφερόμενος στις ελληνοτουρκικές σχέσεις και στη Διακήρυξη των Αθηνών του Δεκεμβρίου 2023, ο Γιώργος Γεραπετρίτης υποστήριξε ότι βασικός στόχος της συμφωνίας ήταν η δημιουργία ενός σταθερού και δομημένου πλαισίου επικοινωνίας.
Όπως είπε, η Αθήνα δεν ανέμενε από την Τουρκία να εγκαταλείψει πάγιες θέσεις της, οι οποίες διατυπώνονται εδώ και δεκαετίες.
Ο υπουργός χαρακτήρισε ανυπόστατο το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» και αναφέρθηκε στις τουρκικές θέσεις για τις γκρίζες ζώνες και την αποστρατικοποίηση των νησιών του Αιγαίου.
Παρά τις διαφωνίες, ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ως βασικό αποτέλεσμα της περιόδου μετά το 2023 την αποφυγή μεγάλων κρίσεων και τη σημαντική μείωση των παραβιάσεων.
«Πριν από το 2023 περάσαμε φάση πολύ μεγάλης κρίσης, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμη και σε σύρραξη», σημείωσε, προσθέτοντας ότι η Ελλάδα κατάφερε παράλληλα να ενισχύσει τη θέση της στο διεθνές περιβάλλον και να διαχειριστεί αποτελεσματικότερα το μεταναστευτικό.
«Ακόμη και όταν διαφωνείς, οφείλεις να συζητάς»
Ο υπουργός Εξωτερικών υπεραμύνθηκε της επιλογής του διαλόγου με την Τουρκία, τονίζοντας ότι η συζήτηση αποτελεί βασικό εργαλείο για την αποτροπή μιας κρίσης.
«Το κρίσιμο εδώ είναι να έχουμε μία βασική κατανόηση ότι ακόμη και αν διαφωνείς, οφείλεις να συζητάς», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι ο διάλογος δεν σημαίνει υποχώρηση από τις εθνικές θέσεις.
Σύμφωνα με τον κ. Γεραπετρίτη, η Ελλάδα έχει αξιοποιήσει το διάστημα αυτό για να ενισχύσει τις διεθνείς συμμαχίες της, την παρουσία της σε διεθνείς οργανισμούς και τη θέση της στον τομέα της άμυνας.
Παράλληλα, έκανε αναφορά στην ενίσχυση των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και στη συμφωνία με το Ισραήλ για την αμυντική και αεροπορική ασφάλεια, στο πλαίσιο της «Ασπίδας του Αχιλλέα».
«Είμαστε έτοιμοι για οποιοδήποτε σενάριο»
Σε ερώτηση για το ενδεχόμενο ενός θερμού επεισοδίου με την Τουρκία, ο Γιώργος Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα προετοιμάζεται για κάθε ενδεχόμενο.
«Εμείς είμαστε πάντοτε έτοιμοι για οποιοδήποτε σενάριο, από το πιο ήπιο έως το πιο έντονο. Αυτή είναι η δουλειά μας», δήλωσε.
Περιγράφοντας το διεθνές περιβάλλον ως ιδιαίτερα σύνθετο και απρόβλεπτο, τόνισε ότι η ανατολική Μεσόγειος βρίσκεται σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής έντασης.
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η ελληνική κυβέρνηση δεν αντιμετωπίζει την κατάσταση με ανησυχία, αλλά με αυξημένη προσοχή και συνεχή προετοιμασία.
«Φροντίζουμε κάθε μέρα να ενισχύουμε τη χώρα σε ό,τι αφορά την αμυντική της θωράκιση και να διευρύνουμε το διπλωματικό μας αποτύπωμα», ανέφερε.
Η απάντηση της Αθήνας στη «Γαλάζια Πατρίδα»
Σχολιάζοντας το τουρκικό νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα», ο υπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχει σαφές χρονοδιάγραμμα για την προώθησή του ούτε έχει γίνει γνωστό το ακριβές περιεχόμενό του.
Η Αθήνα, όπως είπε, έχει ήδη ενημερώσει τις αρμόδιες ευρωπαϊκές και διεθνείς αρχές.
Ο κ. Γεραπετρίτης υποστήριξε ότι ένας τουρκικός νόμος για τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες αποτελεί εσωτερική νομοθετική πράξη και δεν δημιουργεί από μόνος του εξωτερικό έννομο αποτέλεσμα.
Σε αντίθεση, όπως ανέφερε, ο ελληνικός θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός διαθέτει ισχύ που απορρέει από το ευρωπαϊκό κεκτημένο.
Ο υπουργός συνέδεσε την τουρκική πρωτοβουλία με τις πρόσφατες ελληνικές κινήσεις, υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία αντιδρά στις πρωτοβουλίες της Αθήνας.
«Η Ελλάδα πλέον δεν ακολουθεί, αναλαμβάνει πρωτοβουλίες»
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη διαφοροποίηση της σημερινής κατάστασης σε σχέση με το παρελθόν.
«Για πρώτη φορά η Ελλάδα έχει την απόλυτη πρωτοβουλία των κινήσεων», ανέφερε, επικαλούμενος τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, τις πρωτοβουλίες για τα θαλάσσια περιβαλλοντικά πάρκα, τις έρευνες για τον υποθαλάσσιο πλούτο στο Λιβυκό Πέλαγος και την ενίσχυση της αμυντικής θωράκισης.
«Η Ελλάδα πια δεν ακολουθεί. Η Ελλάδα είναι μπροστά, αναλαμβάνει πρωτοβουλίες», τόνισε.
Παράλληλα, αναγνώρισε ότι κάθε ελληνική πρωτοβουλία είναι πιθανό να προκαλεί αντίδραση από την Τουρκία, υπογραμμίζοντας ότι η Αθήνα αξιολογεί κάθε κίνηση και απαντά ανάλογα, τόσο σε διπλωματικό επίπεδο όσο και στο πεδίο.
«Η Ελλάδα δεν ήταν ποτέ πιο ισχυρή»
Σε ό,τι αφορά το ενδεχόμενο ευρωπαϊκών κυρώσεων κατά της Τουρκίας, ο υπουργός Εξωτερικών υποστήριξε ότι η Ελλάδα βρίσκεται σήμερα σε ισχυρότερη θέση σε σχέση με το παρελθόν.
Επικαλέστηκε τις διεθνείς συμμαχίες της χώρας, τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, τις ενεργειακές και ερευνητικές πρωτοβουλίες, καθώς και τη συμμετοχή της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή αμυντική πολιτική.
Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι κάθε τουρκική αντίδραση αξιολογείται από την ελληνική κυβέρνηση και αντιμετωπίζεται με βάση το διεθνές δίκαιο και τα εθνικά συμφέροντα.
«Δεν θα πρέπει να ανησυχεί ούτε η αντιπολίτευση ούτε η ελληνική κοινωνία», ανέφερε, διαβεβαιώνοντας ότι η κυβέρνηση εργάζεται για τη διεύρυνση των εθνικών συμφερόντων και ότι σε κάθε περίπτωση αυθαιρεσίας ή επιθετικότητας θα υπάρχει απάντηση από την ελληνική πολιτεία.
