Η αντιπαράθεση ανάμεσα στην Ιταλία και την Ισπανία για την προσωρινή αναστολή εφαρμογής της Συνθήκης του Σένγκεν παίρνει πλέον πολιτικές διαστάσεις, με τη Ρώμη να απορρίπτει το αίτημα της Μαδρίτης για άμεση επαναφορά της ελεύθερης μετακίνησης και να επιμένει ότι προτεραιότητα αποτελεί ο έλεγχος των συνόρων και η εθνική ασφάλεια.
Η Ρώμη απορρίπτει το ισπανικό αίτημα για άμεση άρση της αναστολής
Η κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι απάντησε επίσημα στην Ισπανία ότι δεν προτίθεται να αναθεωρήσει την απόφασή της για προσωρινή παύση της εφαρμογής της Συμφωνίας Σένγκεν σε ό,τι αφορά πολίτες τρίτων χωρών που εισέρχονται στην Ιταλία μέσω ισπανικού εδάφους.
Σε γραπτή ανακοίνωσή της, η ιταλική κυβέρνηση τόνισε ότι «δεν δέχεται επιβολές από το εξωτερικό ή τελεσίγραφα» σε θέματα που αφορούν την εθνική ασφάλεια και τη διαχείριση των συνόρων.
Η Ρώμη υποστηρίζει ότι η αναστολή θα παραμείνει σε ισχύ τουλάχιστον μέχρι τις 15 Αυγούστου, ενώ αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο επανεξέτασης νωρίτερα, εφόσον εκτιμηθεί ότι έχουν απομακρυνθεί οι κίνδυνοι που συνδέονται με την τρομοκρατία και τη δημόσια ασφάλεια.
Η κρίση της Θέουτα πίσω από την απόφαση της Ιταλίας
Η απόφαση της κυβέρνησης Μελόνι συνδέεται άμεσα με την ένταση που προκλήθηκε μετά την κρίση στη Θέουτα, τον ισπανικό θύλακα στη βόρεια Αφρική, όπου οι ισπανικές αρχές προειδοποίησαν για νέο μεταναστευτικό κύμα.
Η ιταλική πλευρά υποστηρίζει ότι η συγκυρία δημιουργεί αυξημένους κινδύνους για την ασφάλεια και θεωρεί αναγκαία τη διατήρηση έκτακτων μέτρων ελέγχου.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Ρώμης, η απόφαση δεν αποτελεί μέτρο εναντίον της Ισπανίας, αλλά εντάσσεται σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο όπου παρόμοιες κινήσεις έχουν ληφθεί και στο παρελθόν από άλλα κράτη-μέλη.
Η ιταλική κυβέρνηση υπενθυμίζει, επίσης, ότι οι Ιταλοί και οι Ισπανοί πολίτες, όπως και όλοι οι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεν επηρεάζονται από την αναστολή και συνεχίζουν να μετακινούνται χωρίς συνοριακούς ελέγχους.
Η Μαδρίτη απειλεί με αντίμετρα και επικαλείται τα στοιχεία της μετανάστευσης
Η ισπανική κυβέρνηση είχε ζητήσει από την Ιταλία να επαναφέρει πλήρως τη λειτουργία της Συμφωνίας Σένγκεν έως την Κυριακή 9 Αυγούστου.
Σε διαφορετική περίπτωση, η Μαδρίτη προειδοποίησε ότι θα αναγκαστεί να λάβει αντίστοιχα μέτρα, προκειμένου, όπως ανέφερε, να προστατεύσει «τα συμφέροντα και την αξιοπρέπεια των πολιτών της».
Παράλληλα, η ισπανική πλευρά αντέκρουσε την επιχειρηματολογία της Ρώμης, επισημαίνοντας ότι η Ιταλία είναι η χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τον μεγαλύτερο αριθμό παράτυπων εισόδων τα τελευταία χρόνια, με αριθμούς που, σύμφωνα με τη Μαδρίτη, έχουν φτάσει ακόμη και να είναι διπλάσιοι από εκείνους της Ισπανίας.
Η αναφορά αυτή δείχνει ότι η διαφωνία δεν αφορά μόνο ένα τεχνικό ζήτημα εφαρμογής της Σένγκεν, αλλά αγγίζει τον πυρήνα της ευρωπαϊκής πολιτικής για το μεταναστευτικό.
Η Σένγκεν στο επίκεντρο της νέας ευρωπαϊκής διαμάχης
Η σύγκρουση Ιταλίας και Ισπανίας αναδεικνύει ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης: την ισορροπία ανάμεσα στην ελεύθερη κυκλοφορία των πολιτών και στην ανάγκη των κρατών να ελέγχουν τα εξωτερικά τους σύνορα.
Η Συνθήκη Σένγκεν αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, ωστόσο τα τελευταία χρόνια αρκετές χώρες έχουν επαναφέρει προσωρινούς ελέγχους επικαλούμενες λόγους ασφαλείας, μεταναστευτικές πιέσεις ή απειλές τρομοκρατίας.
Η κυβέρνηση Μελόνι έχει επενδύσει πολιτικά στη σκληρή γραμμή για το μεταναστευτικό, ενώ η ισπανική κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ εμφανίζεται πιο επιφυλακτική απέναντι σε μέτρα που, κατά την άποψή της, περιορίζουν την ελεύθερη μετακίνηση εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται κρίσιμο, καθώς η Ρώμη θα πρέπει να αποφασίσει αν θα διατηρήσει το μέτρο μέχρι το τέλος Αυγούστου ή αν θα προχωρήσει σε πρόωρη άρση, αποφεύγοντας μια μεγαλύτερη διπλωματική σύγκρουση με τη Μαδρίτη.
