Η έκρηξη του πυραύλου New Glenn της Blue Origin κατά τη διάρκεια δοκιμής στην εξέδρα εκτόξευσης στο Ακρωτήριο Κανάβεραλ φέρνει νέα πίεση στο διαστημικό πρόγραμμα του Τζεφ Μπέζος, σε μια περίοδο που η εταιρεία επιχειρεί να ανταγωνιστεί τη SpaceX του Ίλον Μασκ στην αγορά των βαρέων εκτοξεύσεων και στις αποστολές προς τη Σελήνη. Το περιστατικό σημειώθηκε ενώ ο πύραυλος υποβαλλόταν σε στατική δοκιμή ανάφλεξης κινητήρων («hotfire test»), προκαλώντας τεράστια πύρινη σφαίρα και έντονη κινητοποίηση των αρχών.
Η στιγμή της έκρηξης στο Ακρωτήριο Κανάβεραλ
Το συμβάν σημειώθηκε περίπου στις 21:00 τοπική ώρα στη Φλόριντα, στις εγκαταστάσεις εκτόξευσης της Blue Origin στο Launch Complex 36. Βίντεο που μεταδόθηκαν από το κανάλι NASASpaceflight στο YouTube καταγράφουν τη στιγμή κατά την οποία οι κινητήρες του New Glenn ενεργοποιούνται, πριν ακολουθήσει ισχυρή έκρηξη που τυλίγει την εξέδρα εκτόξευσης στις φλόγες.
Η Blue Origin επιβεβαίωσε ότι σημειώθηκε «ανωμαλία» κατά τη διάρκεια της δοκιμής, χρησιμοποιώντας τον όρο που συνηθίζεται στη διαστημική βιομηχανία για σοβαρές τεχνικές αστοχίες ή αποτυχημένες εκτοξεύσεις.
Σύμφωνα με την εταιρεία, όλα τα μέλη του προσωπικού απομακρύνθηκαν με ασφάλεια και δεν υπήρξαν τραυματισμοί.
Η πρώτη αντίδραση του Τζεφ Μπέζος
Ο Τζεφ Μπέζος χαρακτήρισε το περιστατικό «πολύ δύσκολη ημέρα», σημειώνοντας ότι είναι ακόμη νωρίς για ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με τα αίτια της έκρηξης.
«Θα ξαναχτίσουμε ό,τι χρειάζεται να ξαναχτιστεί και θα επιστρέψουμε στις πτήσεις. Αξίζει τον κόπο», έγραψε σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X.
Η έκρηξη έρχεται σε μια κρίσιμη περίοδο για τη Blue Origin, η οποία επιχειρεί να επιταχύνει το πρόγραμμα New Glenn ώστε να αποκτήσει σταθερή παρουσία στις εμπορικές και κυβερνητικές εκτοξεύσεις μεγάλου φορτίου.
Η NASA εξετάζει τις επιπτώσεις στα προγράμματα Artemis
Ο διοικητής της NASA, Τζάρεντ Άιζαακμαν, δήλωσε ότι η υπηρεσία παρακολουθεί στενά το περιστατικό και θα συνεργαστεί με την εταιρεία για τη διερεύνηση των αιτιών.
Όπως ανέφερε, η NASA θα αξιολογήσει και τις πιθανές επιπτώσεις στα προγράμματα Artemis και Moon Base, τα οποία αποτελούν τον βασικό πυλώνα της αμερικανικής επιστροφής στη Σελήνη.
Μόλις λίγες ημέρες πριν από την έκρηξη, η NASA είχε αναθέσει στην Blue Origin συμβόλαιο ύψους 188 εκατομμυρίων δολαρίων για μεταφορά ρομποτικών οχημάτων στη σεληνιακή επιφάνεια μέσω του σκάφους προσελήνωσης Mark 1.
Η κούρσα Μπέζος – Μασκ για τη Σελήνη
Η SpaceX του Ίλον Μασκ και η Blue Origin βρίσκονται σε ανοιχτό ανταγωνισμό για την επόμενη γενιά διαστημικών αποστολών, με επίκεντρο τις επανδρωμένες αποστολές στη Σελήνη πριν από το κινεζικό πρόγραμμα του 2030.
Το πλήγμα για την Blue Origin αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς η SpaceX προετοιμάζεται για ιστορική εισαγωγή στο χρηματιστήριο μέσω IPO, με εκτιμήσεις που ανεβάζουν την πιθανή αποτίμησή της κοντά στο ένα τρισεκατομμύριο δολάρια.
Παράλληλα, και η SpaceX έχει αντιμετωπίσει σοβαρές αποτυχίες. Πέρυσι, το διαστημόπλοιο Starship εξερράγη σε δοκιμή στο Τέξας, υπενθυμίζοντας ότι η ανάπτυξη νέων συστημάτων βαρέων εκτοξεύσεων παραμένει τεχνολογικά και οικονομικά εξαιρετικά απαιτητική.
Οι δυσκολίες του προγράμματος New Glenn
Το περιστατικό προστίθεται σε μια σειρά τεχνικών και επιχειρησιακών προκλήσεων που αντιμετωπίζει η Blue Origin τους τελευταίους μήνες.
Σύμφωνα με διεθνή μέσα, πρόσφατα η αμερικανική FAA είχε ζητήσει έρευνα έπειτα από αποτυχημένη αποστολή δορυφόρου της AST SpaceMobile με πύραυλο New Glenn, ο οποίος δεν κατάφερε να τοποθετήσει το φορτίο στη σωστή τροχιά.
Παρά τα προβλήματα, η εταιρεία είχε καταγράψει και μια σημαντική επιτυχία τον περασμένο Νοέμβριο, όταν κατάφερε για πρώτη φορά να προσγειώσει επιτυχώς επαναχρησιμοποιούμενο προωθητικό πύραυλο New Glenn μετά από εκτόξευση από τη Φλόριντα.
Η επόμενη ημέρα για τη Blue Origin
Η έκρηξη στο Ακρωτήριο Κανάβεραλ αναμένεται να προκαλέσει καθυστερήσεις στο πρόγραμμα δοκιμών και να εντείνει την πίεση προς την Blue Origin, η οποία προσπαθεί εδώ και χρόνια να μετατραπεί από φιλόδοξο διαστημικό project σε πλήρως επιχειρησιακό ανταγωνιστή της SpaceX.
Το επόμενο διάστημα θα κρίνει αν η εταιρεία μπορεί να ανακτήσει τον ρυθμό ανάπτυξης και να διατηρήσει τον ρόλο της στα μεγάλα αμερικανικά διαστημικά προγράμματα, σε μια εποχή όπου η ιδιωτική διαστημική βιομηχανία εξελίσσεται σε στρατηγικό πεδίο γεωπολιτικού και οικονομικού ανταγωνισμού.
