Οι πολίτες της Ουγγαρία προσέρχονται στις κάλπες στις 12 Απριλίου σε μια από τις πιο κρίσιμες εκλογικές αναμετρήσεις της χρονιάς στην Ευρώπη, με τον Βίκτορ Όρμπαν να βρίσκεται αντιμέτωπος με το ενδεχόμενο ήττας ύστερα από 16 χρόνια κυριαρχίας. Απέναντί του, ο άλλοτε στενός σύμμαχος Πέτερ Μαγιάρ, ο οποίος διεκδικεί την εξουσία με σημαία την αποκατάσταση των θεσμών και την επαναπροσέγγιση με την Ευρώπη.
Η «ανελεύθερη δημοκρατία» και η σύγκρουση με την Ευρώπη
Από το 2010, ο Όρμπαν έχει διαμορφώσει ένα πολιτικό σύστημα που ο ίδιος περιγράφει ως «ανελεύθερη δημοκρατία», προβάλλοντας την υπεράσπιση των παραδοσιακών αξιών απέναντι στον φιλελευθερισμό. Οι κυβερνήσεις του, υπό το κόμμα Fidesz, έχουν κατηγορηθεί ότι υπονόμευσαν τη διάκριση των εξουσιών, ελέγχοντας τη δικαιοσύνη και μετατρέποντας μεγάλο μέρος των ΜΜΕ σε μηχανισμό στήριξης της εξουσίας.
Η σύγκρουση με την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι διαρκής, με τις Βρυξέλλες να έχουν παγώσει χρηματοδοτήσεις δισεκατομμυρίων ευρώ λόγω παραβίασης του κράτους δικαίου. Η Βουδαπέστη έχει επίσης συγκρουστεί με τους Ευρωπαίους εταίρους για τη μετανάστευση, τα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+ και τη στάση απέναντι στον πόλεμο στην Ουκρανία.
Σχέσεις με Μόσχα και διεθνείς συμμαχίες
Ο Όρμπαν διατηρεί στενές σχέσεις με τη Ρωσία και τον Βλαντίμιρ Πούτιν, συνεχίζοντας την ενεργειακή συνεργασία παρά τις ευρωπαϊκές κυρώσεις. Η στάση αυτή έχει εντείνει τις εντάσεις εντός της ΕΕ και έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις.
Παράλληλα, αποτελεί σημείο αναφοράς για εθνικιστές και δεξιούς λαϊκιστές στην Ευρώπη, όπως ο Ρόμπερτ Φίτσο, ο Αντρέι Μπάμπις, η Μαρίν Λεπέν και ο Γκερτ Βίλντερς. Στο διεθνές επίπεδο, στηρίζεται ανοιχτά από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Ο αντίπαλος από το εσωτερικό του συστήματος
Ο 45χρονος Μαγιάρ, πρώην μέλος του Fidesz, αποχώρησε καταγγέλλοντας διαφθορά και αυταρχισμό. Ίδρυσε το κόμμα Tisza και κατάφερε να αναδειχθεί σε βασικό εκφραστή της αντιπολίτευσης, καταγράφοντας ισχυρά ποσοστά ήδη από τις ευρωεκλογές του 2024.
Έχει δεσμευθεί να επαναφέρει τη χώρα σε φιλοευρωπαϊκή τροχιά, να περιορίσει την εξάρτηση από τη ρωσική ενέργεια και να αποκαταστήσει την ανεξαρτησία των θεσμών, ενώ δίνει έμφαση στην αντιμετώπιση της διαφθοράς και στην οικονομική ανάκαμψη.
Ένα εκλογικό σύστημα κομμένο και ραμμένο στα μέτρα της εξουσίας
Οι εκλογικές αλλαγές που προώθησε ο Όρμπαν από το 2010 έχουν δημιουργήσει ένα σύστημα που ευνοεί το κυβερνών κόμμα. Οι μονοεδρικές περιφέρειες και η ανακατανομή των εδρών καθιστούν δυσκολότερη την επικράτηση της αντιπολίτευσης, ακόμη και με προβάδισμα στις ψήφους.
Παρά το γεγονός ότι οι δημοσκοπήσεις δίνουν προβάδισμα στο Tisza, η τελική έκβαση παραμένει ανοιχτή, καθώς μεγάλος αριθμός ψηφοφόρων δηλώνει αναποφάσιστος και οι τοπικές ιδιαιτερότητες επηρεάζουν το αποτέλεσμα.
Τα τρία πιθανά σενάρια και οι συνέπειες
Οι αναλυτές περιγράφουν τρία βασικά σενάρια: νίκη του Μαγιάρ που θα γίνει αποδεκτή, νίκη του που θα αμφισβητηθεί ή επικράτηση του Όρμπαν. Σε κάθε περίπτωση, η επόμενη ημέρα προδιαγράφεται δύσκολη.
Μια νέα νίκη Όρμπαν εκτιμάται ότι θα εντείνει την αυταρχική στροφή και τη σύγκρουση με την ΕΕ. Αντίθετα, μια επικράτηση της αντιπολίτευσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε θεσμική κρίση, ιδίως αν το αποτέλεσμα δεν γίνει αποδεκτό.
Οι εκλογές αυτές υπερβαίνουν τα σύνορα της Ουγγαρίας. Το αποτέλεσμά τους θα επηρεάσει τις ισορροπίες εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και θα λειτουργήσει ως βαρόμετρο για το μέλλον του ευρωπαϊκού πολιτικού χάρτη.
