Σαφές πολιτικό μήνυμα για την κατεύθυνση και τον ρόλο του ΠΑΣΟΚ στην επόμενη περίοδο έστειλε ο Ευάγγελος Βενιζέλος από το 4ο Συνέδριο του κόμματος, θέτοντας ως κεντρικό διακύβευμα τη διαμόρφωση ενός νέου κοινωνικού συμβολαίου. Με αιχμηρή κριτική στην κυβέρνηση και έμφαση στη θεσμική ανασυγκρότηση, περιέγραψε ένα πλαίσιο προγραμματικών προτεραιοτήτων και πολιτικής στρατηγικής που, όπως είπε, θα κρίνουν αν το ΠΑΣΟΚ μπορεί να «συναντηθεί με την Ιστορία».
Οι πέντε προτεραιότητες για τη χώρα
Ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και αντιπρόεδρος κυβέρνησης κωδικοποίησε τις βασικές προγραμματικές κατευθύνσεις που, όπως σημείωσε, οφείλει να υιοθετήσει το κόμμα, σε ευθυγράμμιση με τις θέσεις που παρουσίασε ο Νίκος Ανδρουλάκης.
Στην κορυφή τοποθέτησε την ανάγκη αναστύλωσης των θεσμών και αποκατάστασης της λειτουργίας του κράτους, σε ένα περιβάλλον όπου, όπως υποστήριξε, η κρίση εμπιστοσύνης βαθαίνει. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής, προειδοποιώντας ότι το αίσθημα αδικίας τροφοδοτεί οργή και ακατέργαστο λαϊκισμό.
Παράλληλα, μίλησε για την ανάγκη μιας νέας αναπτυξιακής συστράτευσης με σεβασμό στην εργασία, την επιχειρηματικότητα και το ανθρώπινο κεφάλαιο της χώρας, ενώ υπογράμμισε την ανάγκη επικαιροποίησης μιας ευρείας Στρατηγικής Εθνικής Ασφάλειας, βασισμένης σε ιστορική επίγνωση και διορατικότητα.
Αναθεώρηση Συντάγματος και άρθρο 86
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση, τονίζοντας ότι αποκτά ουσιαστικό νόημα μόνο υπό τον όρο του προηγούμενου σεβασμού στο ισχύον Σύνταγμα. Επισήμανε την ανάγκη διατήρησης της αυξημένης πλειοψηφίας των 180 βουλευτών στη δεύτερη Βουλή, ως θεσμική εγγύηση.
Στο ίδιο πλαίσιο, έθεσε ευθέως το ζήτημα της αναθεώρησης του άρθρου 86 περί ευθύνης υπουργών, κάνοντας λόγο για «ευτελισμό» του, με αφορμή υποθέσεις όπως οι υποκλοπές, τα Τέμπη και ο ΟΠΕΚΕΠΕ. Υπογράμμισε ότι η ουσιαστική αλλαγή πρέπει να προκύψει από την επόμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
ΠΑΣΟΚ ως δύναμη εξουσίας και όχι συμπλήρωμα
Ο Ευάγγελος Βενιζέλος κάλεσε το ΠΑΣΟΚ να κινηθεί με σαφή εκλογικό στόχο τη νίκη και την ανάδειξή του σε πρωταγωνιστή των εξελίξεων, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για κόμμα ευθύνης και εξουσίας που απευθύνεται στο σύνολο της κοινωνίας.
Στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη διασφάλισης της πολιτικής και προγραμματικής αυτονομίας, με ενότητα και σοβαρότητα, ενώ επεσήμανε ότι το κόμμα πρέπει να έχει πλήρη συνείδηση τόσο του ιστορικού του ρόλου όσο και της θεσμικής του θέσης ως αξιωματικής αντιπολίτευσης.
Σκληρή κριτική στην κυβέρνηση
Στην ομιλία του, ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ άσκησε εκτενή κριτική στη διακυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας και προσωπικά στον Κυριάκο Μητσοτάκη, κάνοντας λόγο για γενικευμένη κρίση θεσμών.
Αναφέρθηκε σε υποθέσεις όπως οι υποκλοπές, το δυστύχημα των Τεμπών και το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, υποστηρίζοντας ότι συνθέτουν ένα περιβάλλον συγκάλυψης και ενίσχυσης της αίσθησης διαφθοράς. Κατά τον ίδιο, η κυβέρνηση δεν ασκεί ουσιαστική διακυβέρνηση αλλά διαχειρίζεται κρίσεις, ενώ επιλέγει την ένταση και την πολιτική σύγκρουση αντί της συναίνεσης.
Επιπλέον, σημείωσε ότι επτά χρόνια μετά το 2019, ο απολογισμός περιλαμβάνει διεύρυνση ανισοτήτων, ενίσχυση της υποκειμενικής φτώχειας και απώλεια αναπτυξιακών ευκαιριών, με τη χώρα να καταγράφει χαμηλές επιδόσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Διεθνής ρευστότητα και ανάγκη εσωτερικής ισχύος
Ο Ευάγγελος Βενιζέλος ενέταξε την ανάλυσή του σε ένα ευρύτερο διεθνές πλαίσιο αστάθειας, επισημαίνοντας ότι οι παραδοσιακοί κανόνες έχουν αποδυναμωθεί και ότι η κρίση της δυτικής ταυτότητας αντανακλά κρίση της φιλελεύθερης δημοκρατίας.
Υπογράμμισε ότι η συμμετοχή της Ελλάδας σε ΕΕ και ΝΑΤΟ, καθώς και η στρατηγική σχέση με τις ΗΠΑ, δεν επαρκούν από μόνες τους για την ασφάλεια της χώρας. Έθεσε ως προϋπόθεση την ενίσχυση της εσωτερικής ισχύος μέσα από εθνική ενότητα, κοινωνική συνοχή και θεσμική αξιοπιστία.
«Η χώρα υπνοβατεί»
Κλείνοντας την ομιλία του, επικαλέστηκε στοιχεία από τον πολυετή Προϋπολογισμό για να προειδοποιήσει για επιβράδυνση της ανάπτυξης και των επενδύσεων τα επόμενα χρόνια.
Με τη φράση «φοβούμαι ότι η χώρα υπνοβατεί», επιχείρησε να συμπυκνώσει την εκτίμησή του για την πορεία της οικονομίας και τη συνολική κατεύθυνση της χώρας, καλώντας για άμεση πολιτική και θεσμική αφύπνιση.
