Έκκληση για μια Τεχνητή Νοημοσύνη «ασφαλή, αξιόπιστη και ακμαία» απευθύνει το κοινό ανακοινωθέν που υιοθετήθηκε στο τέλος της διεθνούς διάσκεψης κορυφής για την ΑΙ στο Νέο Δελχί. Το κείμενο υπογράφεται από 86 χώρες και δύο διεθνείς οργανισμούς, μεταξύ των οποίων οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Κίνα, γεγονός που προσδίδει ιδιαίτερο πολιτικό βάρος στη συμφωνία.
Στο ανακοινωθέν τονίζεται ότι «η προώθηση μίας Τεχνητής Νοημοσύνης ασφαλούς, αξιόπιστης και ακμαίας είναι σημαντική για τη θεμελίωση της εμπιστοσύνης και τη μεγιστοποίηση των κοινωνικών και οικονομικών οφελών», ενώ επισημαίνεται ότι το πλήρες δυναμικό της τεχνολογίας πραγματώνεται μόνο όταν τα οφέλη της διαχέονται στο σύνολο της ανθρωπότητας.
Μη δεσμευτικές πρωτοβουλίες, κοινή ερευνητική βάση
Το κείμενο δεν περιλαμβάνει συγκεκριμένες νομικές δεσμεύσεις. Αντιθέτως, προκρίνει ένα πλαίσιο μη δεσμευτικών πρωτοβουλιών με έμφαση στην από κοινού αξιοποίηση των ερευνητικών δυνατοτήτων της ΑΙ σε διεθνές επίπεδο.
Ο ερευνητής Πληροφορικής Stuart Russell σχολίασε ότι οι συμφωνίες αυτές έχουν σημασία, ακριβώς επειδή συγκροτούν ένα ελάχιστο κοινό έδαφος. Εξέφρασε την ελπίδα οι χώρες να αξιοποιήσουν το πλαίσιο αυτό ώστε να προχωρήσουν σε δεσμευτικές νομικές ρυθμίσεις για την προστασία των πολιτών τους και τη διασφάλιση ότι η ανάπτυξη και εφαρμογή της Τεχνητής Νοημοσύνης θα συνεχιστεί χωρίς μη αποδεκτούς κινδύνους.
Αντίθετες προσεγγίσεις για την παγκόσμια διακυβέρνηση
Η διάσκεψη ανέδειξε δύο διακριτές σχολές σκέψης ως προς τη ρυθμιστική διαχείριση της τεχνολογίας.
Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες επιβεβαίωσε τη σύσταση επιστημονικής επιτροπής με στόχο να καταστεί «τεχνική πραγματικότητα ο ανθρώπινος έλεγχος επί της ΑΙ», ενισχύοντας τη θέση υπέρ μιας πιο συντονισμένης διεθνούς εποπτείας.
Από την άλλη πλευρά, οι Ηνωμένες Πολιτείες απέρριψαν πλήρως κάθε ιδέα παγκόσμιας διαχείρισης. Ο σύμβουλος του Λευκού Οίκου για θέματα επιστήμης και τεχνολογίας, Μάικ Κράτσιος, που υπηρετεί στην κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, ξεκαθάρισε ότι η Ουάσιγκτον δεν αποδέχεται ένα υπερεθνικό σχήμα ελέγχου της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Οι ηγέτες στο βήμα και τα «καυτά» ζητήματα
Στο βήμα της διάσκεψης ανέβηκαν, μεταξύ άλλων, ο πρωθυπουργός της Ινδίας Ναρέντρα Μόντι, ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, ο Αντόνιο Γκουτέρες, καθώς και κορυφαίοι εκπρόσωποι της βιομηχανίας τεχνολογίας.
Ανάμεσά τους ο επικεφαλής της OpenAI, Sam Altman, ο οποίος υπογράμμισε ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη χρειάζεται επειγόντως σαφές ρυθμιστικό πλαίσιο, ικανό να στηρίξει την καινοτομία και ταυτόχρονα να περιορίσει τους κινδύνους.
Στις συζητήσεις κυριάρχησαν τα κοινωνικά οφέλη της πολύγλωσσης μετάφρασης μέσω ΑΙ, οι επιπτώσεις στην απασχόληση και η αυξανόμενη ενεργειακή κατανάλωση των κέντρων δεδομένων, ένα ζήτημα που συνδέεται άμεσα με την κλιματική πολιτική.
Από το Παρίσι στο Νέο Δελχί: μετατόπιση στάσης
Η φετινή υπογραφή των ΗΠΑ αποκτά ιδιαίτερη σημασία αν ληφθεί υπόψη ότι στη διάσκεψη κορυφής του 2025 στο Παρίσι η Ουάσιγκτον δεν είχε συνυπογράψει το τελικό ανακοινωθέν.
Το Νέο Δελχί κατέγραψε μια εύθραυστη αλλά ορατή σύγκλιση σε επίπεδο αρχών. Το επόμενο βήμα θα κριθεί από το κατά πόσο οι γενικές διακηρύξεις μπορούν να μεταφραστούν σε συγκεκριμένους κανόνες, ικανούς να εξισορροπήσουν την τεχνολογική επιτάχυνση με τη δημοκρατική λογοδοσία και την κοινωνική ασφάλεια.
