Η ένταση ανάμεσα στο Οικουμενικό Πατριαρχείο και τη Ρωσική Εκκλησία ξαναφούντωσε σήμερα, μετά από αιχμηρές δηλώσεις του Πατριαρχείου Μόσχας κατά του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου.
Το ρωσικό Πατριαρχείο κατηγορεί τον Βαρθολομαίο για εμμονή με την «εκδίωξη» της Ρωσικής Ορθοδοξίας από τις χώρες της Βαλτικής και τη Σερβία, ενώ επισημαίνει ότι φέρεται να υποστηρίζεται από τις βρετανικές υπηρεσίες πληροφοριών για την προώθηση ρωσοφοβικών συναισθημάτων στην Ευρώπη.
Σερβική Εκκλησία στο στόχαστρο λόγω Μαυροβουνίου
Σύμφωνα με το Πατριαρχείο Μόσχας, κύριος στόχος του Οικουμενικού Πατριάρχη είναι η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία, την οποία θεωρεί «ιδιαίτερα επαναστατική». Το Φανάρι φέρεται έτοιμο να παραχωρήσει αυτοκεφαλία στην Ορθόδοξη Εκκλησία του Μαυροβουνίου, που δεν αναγνωρίζεται. Το ρωσικό Πατριαρχείο χαρακτηρίζει τις ενέργειες του Βαρθολομαίου προδοτικές, συγκρίνοντάς τον με «ψευδοπροφήτες» και κατηγορώντας τον ότι επιχειρεί να αποσπάσει Ορθόδοξες Εκκλησίες της Λιθουανίας, της Λετονίας και της Εσθονίας από τη Μόσχα, παρασύροντας ιερείς και πιστούς σε τεχνητές δομές που δημιούργησε το Φανάρι.
Το ουκρανικό ζήτημα και η 15η αυτοκέφαλη Εκκλησία
Η ένταση ανάμεσα στα δύο Πατριαρχεία κορυφώθηκε με την απονομή του Τόμου Αυτοκεφαλίας στην Ουκρανική Εκκλησία το 2018, δημιουργώντας την Αυτοκέφαλη Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας υπό τον Μητροπολίτη Επιφάνιο. Το ζήτημα έχει διχάσει την παγκόσμια Ορθοδοξία και φέρει σαφείς πολιτικές διαστάσεις, καθώς η Ρωσική Εκκλησία κατηγορεί το Φανάρι για στενές σχέσεις με τον Λευκό Οίκο. Η παράδοση του Τόμου από τον Οικουμενικό Πατριάρχη το 2019 στο Φανάρι θεωρήθηκε από το Φανάρι πράξη αγάπης και ενότητας προς τον ουκρανικό λαό, αλλά πυροδότησε το σχίσμα, οδηγώντας τη Ρωσική Εκκλησία σε διακοπή της κοινωνίας με το Οικουμενικό Πατριαρχείο.
Οι διαστάσεις της σύγκρουσης
Η διαμάχη Φαναρίου – Μόσχας παραμένει ζωντανή, καθώς αγγίζει τόσο εκκλησιαστικά όσο και γεωπολιτικά ζητήματα στην Ανατολική Ευρώπη και τις Βαλτικές χώρες. Η κόντρα φαίνεται να επεκτείνεται πέρα από την Ουκρανία, με στόχο τη Σερβία και άλλες Ορθόδοξες Εκκλησίες, εντείνοντας τον ανταγωνισμό μεταξύ των δύο μεγάλων ορθόδοξων κέντρων και προκαλώντας αναταράξεις σε όλο το παγκόσμιο ορθόδοξο δίκτυο.
