Έντονη διεθνής αντίδραση προκαλεί η έναρξη της διαδικασίας για την ανέγερση περισσότερων από 1.200 κατοικιών στο πλαίσιο του σχεδίου E1 στη Δυτική Όχθη, με επτά χώρες να καλούν το Ισραήλ να ακυρώσει άμεσα την πρόσκληση υποβολής προσφορών και να αναστείλει την επέκταση των εποικισμών.
Κοινό μέτωπο κατά του σχεδίου E1
Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία, Βρετανία, Ολλανδία, Καναδάς και Νορβηγία εξέφρασαν την έντονη αντίθεσή τους στην ισραηλινή απόφαση, προειδοποιώντας ότι η υλοποίηση του σχεδίου E1 απειλεί ευθέως τις προοπτικές μιας λύσης δύο κρατών.
Σε κοινή ανακοίνωσή τους, οι επτά κυβερνήσεις ζητούν από το Ισραήλ να «βάλει τέλος στην επέκταση του εποικισμού της Δυτικής Όχθης» και να «αποσύρει αμέσως» την πρόσκληση για την υποβολή προσφορών που ανακοινώθηκε αυτή την εβδομάδα.
Οι επτά χώρες χαρακτηρίζουν ιδιαίτερα ανησυχητική την απόφαση, καθώς, όπως επισημαίνουν, η Δυτική Όχθη βρίσκεται ήδη αντιμέτωπη με σοβαρή αστάθεια, πρωτοφανή επίπεδα βίας εποίκων εναντίον Παλαιστινίων πολιτών και σημαντικούς περιορισμούς στην παλαιστινιακή οικονομία.
«Ο E1 απειλεί τη λύση των δύο κρατών»
Στο επίκεντρο της διεθνούς ανησυχίας βρίσκεται η γεωγραφική θέση του E1. Πρόκειται για περιοχή περίπου 12 τετραγωνικών χιλιομέτρων ανάμεσα στον ισραηλινό οικισμό Μααλέ Αντουμίμ και την ανατολική Ιερουσαλήμ.
Οι επτά κυβερνήσεις υποστηρίζουν ότι η ανάπτυξη του οικισμού θα δημιουργούσε μια κρίσιμη εδαφική τομή στη Δυτική Όχθη, περιορίζοντας τη δυνατότητα δημιουργίας ενός συνεκτικού παλαιστινιακού κράτους.
Σύμφωνα με την κοινή ανακοίνωση, ο E1 θα μπορούσε να λειτουργήσει ως «σφήνα» κατά μήκος της Δυτικής Όχθης, πλήττοντας την εδαφική συνέχεια των παλαιστινιακών περιοχών και υπονομεύοντας τη βιωσιμότητα της λύσης των δύο κρατών.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο υπουργός Εξωτερικών του Βελγίου Μαξίμ Πρεβό, ο οποίος προειδοποίησε ότι το σχέδιο θα μπορούσε να «κόψει» τη Δυτική Όχθη στα δύο, να διαχωρίσει τις παλαιστινιακές κοινότητες του βορρά από εκείνες του νότου και να απομονώσει ακόμη περισσότερο την ανατολική Ιερουσαλήμ από τα υπόλοιπα παλαιστινιακά εδάφη.
Πάνω από 1.200 νέες κατοικίες
Το σχέδιο E1 είχε εγκριθεί από την ισραηλινή κυβέρνηση τον Αύγουστο του 2025 και προβλέπει συνολικά περίπου 3.400 κατοικίες στην περιοχή.
Η διαδικασία που προκαλεί τη νέα διεθνή αντίδραση αφορά την κατασκευή περισσότερων από 1.200 κατοικιών. Το ισραηλινό υπουργείο Στέγασης ανακοίνωσε την Τρίτη την έναρξη της διαδικασίας υποβολής προσφορών, με την προθεσμία για τις ενδιαφερόμενες εταιρείες να εκπνέει στις 19 Οκτωβρίου.
Η χρονική συγκυρία έχει επίσης προκαλέσει συζητήσεις, καθώς η προθεσμία ολοκληρώνεται μόλις οκτώ ημέρες πριν από τις ισραηλινές βουλευτικές εκλογές.
Η ισραηλινή μη κυβερνητική οργάνωση «Ειρήνη Τώρα» και ισραηλινά μέσα ενημέρωσης ανέδειξαν την έναρξη της διαδικασίας, επισημαίνοντας τη σημασία της για την επέκταση των ισραηλινών οικισμών στη συγκεκριμένη περιοχή.
Προειδοποίηση και προς τις κατασκευαστικές εταιρείες
Η κοινή δήλωση των επτά χωρών δεν περιορίζεται στην ισραηλινή κυβέρνηση, αλλά απευθύνεται και στις επιχειρήσεις που ενδέχεται να συμμετάσχουν στον διαγωνισμό.
Οι κυβερνήσεις καλούν τις εταιρείες να μην υποβάλουν προσφορές για τα κατασκευαστικά έργα, προειδοποιώντας ότι η συμμετοχή τους μπορεί να έχει τόσο νομικές όσο και σοβαρές επιπτώσεις στη φήμη τους.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον κίνδυνο εμπλοκής επιχειρήσεων σε δραστηριότητες που, σύμφωνα με τις επτά χώρες, θα μπορούσαν να συνδέονται με σοβαρές παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου.
Παράλληλα, οι κυβερνήσεις Γερμανίας, Γαλλίας, Ιταλίας, Βρετανίας, Ολλανδίας, Καναδά και Νορβηγίας προειδοποιούν ότι η συνέχιση της εποικιστικής πολιτικής θα επιβαρύνει περαιτέρω τη διεθνή θέση του Ισραήλ.
Το διεθνές δίκαιο στο επίκεντρο
Ο Βέλγος υπουργός Εξωτερικών ήταν ακόμη πιο κατηγορηματικός, υποστηρίζοντας ότι οι ισραηλινοί οικισμοί σε κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη είναι παράνομοι βάσει του διεθνούς δικαίου.
Κάλεσε, ως εκ τούτου, την ισραηλινή κυβέρνηση να αποσύρει τις προσκλήσεις υποβολής προσφορών, να αναστείλει το σχέδιο E1 και να σταματήσει την επέκταση των οικισμών.
Η νέα αντιπαράθεση αναδεικνύει έτσι ένα από τα πλέον κρίσιμα ζητήματα του ισραηλινοπαλαιστινιακού, καθώς η τύχη της Δυτικής Όχθης και η εδαφική της συνέχεια θεωρούνται καθοριστικοί παράγοντες για οποιαδήποτε μελλοντική προσπάθεια επίτευξης πολιτικής λύσης.
