Τέσσερα πρόσωπα, δύο επιχειρηματίες και δύο λογιστές, ταυτοποιήθηκαν από την Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων Σωμάτων Ασφαλείας για συμμετοχή σε μεγάλη διασυνοριακή απάτη ΦΠΑ τύπου «carousel», με το παράνομο οικονομικό όφελος να εκτιμάται σε τουλάχιστον 46,9 εκατ. ευρώ. Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερη διάσταση καθώς οι αρχές προχώρησαν στη μεγαλύτερη μέχρι σήμερα δέσμευση ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων στην Ελλάδα, συνολικής αξίας περίπου 4,5 εκατ. ευρώ.
Δίκτυο εταιρειών στην Ελλάδα και την Ευρώπη
Η έρευνα, η οποία πραγματοποιείται στο πλαίσιο προκαταρκτικής εξέτασης που παραγγέλθηκε και εποπτεύεται από το Ελληνικό Γραφείο Ευρωπαίων Εντεταλμένων Εισαγγελέων, αφορά οργανωμένο σχήμα εταιρειών που φέρεται να δραστηριοποιούνταν στις αγοραπωλησίες ηλεκτρονικών ειδών εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής στοιχεία, η δράση του κυκλώματος τοποθετείται χρονικά στην περίοδο 2021-2025. Οι εμπλεκόμενες εταιρείες φέρονται να συμμετείχαν σε αλυσίδες συναλλαγών με στόχο την αποφυγή καταβολής του αναλογούντος ΦΠΑ, αλλά και την υποβολή αιτημάτων επιστροφής φόρου που στην πραγματικότητα δεν είχε προηγουμένως καταβληθεί.
Η ζημία για το Ελληνικό Δημόσιο εκτιμάται ότι ανέρχεται σε 24,2 εκατ. ευρώ, καθώς ποσά ΦΠΑ είτε δεν αποδόθηκαν είτε δηλώθηκαν ανακριβώς ή συμψηφίστηκαν μέσω εικονικών συναλλαγών.
Ο μηχανισμός της «κυκλικής» απάτης ΦΠΑ
Η μέθοδος «carousel fraud» αποτελεί μία από τις πιο σύνθετες μορφές φορολογικής απάτης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Βασίζεται στη δημιουργία αλυσίδας εταιρειών, συχνά σε διαφορετικές χώρες, όπου μία ή περισσότερες επιχειρήσεις λειτουργούν ως «εξαφανισμένοι έμποροι».
Στην προκειμένη περίπτωση, οι αρχές εκτιμούν ότι οι νόμιμοι εκπρόσωποι και διαχειριστές εταιρειών, σε συνεργασία με λογιστές, πραγματοποιούσαν συναλλαγές με εταιρείες χωρίς πραγματική εμπορική δραστηριότητα.
Οι συγκεκριμένες εταιρείες φέρονται να είχαν δημιουργηθεί αποκλειστικά για να συγκεντρώνουν υποχρεώσεις ΦΠΑ τις οποίες στη συνέχεια δεν απέδιδαν στις φορολογικές αρχές. Παράλληλα, μέσω εικονικών φορολογικών στοιχείων επιχειρούνταν η τεχνητή μείωση των φορολογικών υποχρεώσεων και η αποφυγή καταβολής σημαντικών ποσών στο Δημόσιο.
Έρευνες σε σπίτια και εταιρικές έδρες – Τι κατασχέθηκε
Στο πλαίσιο των ερευνών πραγματοποιήθηκαν έρευνες σε κατοικίες και επαγγελματικούς χώρους των εμπλεκομένων.
Οι αρχές κατάσχεσαν ηλεκτρονικές συσκευές και ψηφιακά δεδομένα που περιείχαν λογιστικά αρχεία, εταιρικά έγγραφα και στοιχεία συναλλαγών. Παράλληλα εντοπίστηκαν:
- 99.000 ευρώ σε μετρητά,
- τρία οχήματα,
- ψηφιακά δεδομένα που αξιοποιούνται από τις αρμόδιες υπηρεσίες.
Τα στοιχεία αυτά αναμένεται να αποτελέσουν σημαντικό μέρος της περαιτέρω διερεύνησης για την πλήρη χαρτογράφηση του δικτύου και των οικονομικών ροών.
Ιστορική δέσμευση κρυπτονομισμάτων στην Ελλάδα
Ιδιαίτερο βάρος στην έρευνα δόθηκε στον εντοπισμό ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων. Η Υποδιεύθυνση Ψηφιακής Εγκληματολογικής Έρευνας και Ανάλυσης της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών χρησιμοποίησε εξειδικευμένες τεχνικές για την παράκαμψη ψηφιακών εμποδίων και την πρόσβαση σε κρυπτογραφημένα δεδομένα.
Από την ανάλυση προέκυψε η δυνατότητα εντοπισμού και δέσμευσης κρυπτονομισμάτων αξίας περίπου 900.000 ευρώ, καθώς και άλλων ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων συνολικής αξίας περίπου 4,5 εκατ. ευρώ.
Η δέσμευση αυτή χαρακτηρίζεται ως η μεγαλύτερη που έχει πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα σε εθνικό επίπεδο, σηματοδοτώντας την αυξανόμενη σημασία των ψηφιακών ερευνών στην αντιμετώπιση οικονομικών εγκλημάτων.
Συνεργασία ελληνικών και ευρωπαϊκών αρχών
Στην υπόθεση συμμετείχαν, πέρα από την Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και η Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες.
Η τελευταία συνέβαλε στον εντοπισμό και τη δέσμευση τραπεζικών λογαριασμών σε άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς η έρευνα αφορά διασυνοριακές οικονομικές συναλλαγές.
Η υπόθεση βρίσκεται σε εξέλιξη, ενώ οι αρχές συνεχίζουν την ανάλυση των κατασχεθέντων στοιχείων προκειμένου να διαπιστωθεί η πλήρης έκταση του κυκλώματος και τυχόν πρόσθετες εμπλοκές προσώπων ή εταιρειών.
