Η εκρηκτική κατάσταση στη Μέση Ανατολή συνεχίζει να ανατροφοδοτεί την άνοδο των τιμών ενέργειας, με το αμερικανικό αργό WTI να σπάει ξανά το φράγμα των 100 δολαρίων και το Brent να κινείται κοντά στα 116 δολάρια το βαρέλι.
Οι αγορές προεξοφλούν παρατεταμένη αστάθεια, καθώς δεν διαφαίνεται καμία προοπτική αποκλιμάκωσης της σύγκρουσης.
Άλμα τιμών στις διεθνείς αγορές
Στις ασιατικές συναλλαγές, το West Texas Intermediate κατέγραψε άνοδο 3,5%, φθάνοντας τα 103,13 δολάρια το βαρέλι για παράδοση Μαΐου. Την ίδια ώρα, το Brent της Βόρειας Θάλασσας ενισχύθηκε κατά σχεδόν 3%, διαμορφούμενο στα 115,93 δολάρια.
Η εκτόξευση των τιμών συνδέεται άμεσα με το de facto κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, μέσω των οποίων διακινείται υπό κανονικές συνθήκες περίπου το 20% της παγκόσμιας παραγωγής υδρογονανθράκων.
Αλυσιδωτές επιπτώσεις στην Ασία
Η ενεργειακή πίεση μεταφέρεται ήδη στις οικονομίες της Ασίας. Στις Φιλιππίνες, η εταιρεία Petron προχώρησε στην αγορά σχεδόν 2,5 εκατομμυρίων βαρελιών ρωσικού πετρελαίου, επικαλούμενη «ακραία ανάγκη».
Η κίνηση ήρθε μετά την ακύρωση παραδόσεων άνω των 4 εκατομμυρίων βαρελιών, γεγονός που απείλησε τη λειτουργία του μοναδικού διυλιστηρίου της χώρας. Η Petron, που καλύπτει περίπου το 30% των εθνικών αναγκών, προειδοποίησε ότι τυχόν διακοπή λειτουργίας θα οδηγούσε σε σοβαρές ελλείψεις καυσίμων και εκτόξευση τιμών.
Η αύξηση των τιμών έχει ήδη προκαλέσει κοινωνικές αντιδράσεις, με οδηγούς να διαδηλώνουν, καθώς η χώρα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εισαγωγές ενέργειας.
Αναζήτηση εναλλακτικών προμηθειών
Αντίστοιχη κινητικότητα καταγράφεται και στο Βιετνάμ, όπου η Binh Son Refining and Petrochemical βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις για εισαγωγές ρωσικού αργού.
Παράλληλα, εξετάζονται προμήθειες από την Αφρική, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Νοτιοανατολική Ασία, σε μια προσπάθεια διαφοροποίησης των πηγών ενέργειας και περιορισμού του ρίσκου.
Οι ΗΠΑ έχουν ήδη χαλαρώσει προσωρινά ορισμένες κυρώσεις, επιτρέποντας μέχρι τις 11 Απριλίου την αγορά ρωσικού πετρελαίου που βρίσκεται ήδη φορτωμένο σε δεξαμενόπλοια, σε μια κίνηση που αποτυπώνει τη σοβαρότητα της κατάστασης.
Μέτρα στήριξης και φόβοι ελλείψεων στην Αυστραλία
Στην Αυστραλία, η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Άντονι Αλμπανέζι ανακοίνωσε δραστικά μέτρα για την ανακούφιση των καταναλωτών.
Ο φόρος στα καύσιμα μειώνεται στο μισό για τρεις μήνες, σε μια παρέμβαση που εκτιμάται ότι θα κοστίσει 2,55 δισ. δολάρια Αυστραλίας. Παράλληλα, οι αρχές ενθαρρύνουν τον περιορισμό των μετακινήσεων, ενώ σε πολιτείες όπως η Βικτώρια και η Τασμανία τα μέσα μαζικής μεταφοράς προσφέρονται δωρεάν.
Τα αποθέματα καυσίμων της χώρας παραμένουν περιορισμένα – επαρκούν για 39 ημέρες σε βενζίνη και 30 ημέρες σε ντίζελ – γεγονός που εντείνει τις ανησυχίες για πιθανές ελλείψεις.
Παγκόσμια αγορά σε κατάσταση συναγερμού
Η άνοδος των τιμών δεν αποτελεί απλώς μια συγκυριακή αντίδραση, αλλά αντανακλά μια βαθύτερη ανησυχία για τη σταθερότητα των ενεργειακών ροών.
Η διατάραξη βασικών θαλάσσιων οδών, η αβεβαιότητα γύρω από την έκβαση της σύγκρουσης και η αδυναμία άμεσης αναπλήρωσης των χαμένων ποσοτήτων δημιουργούν ένα περιβάλλον αυξημένου ρίσκου.
Οι κυβερνήσεις επιχειρούν να κερδίσουν χρόνο με έκτακτα μέτρα, όμως η πορεία των τιμών θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις εξελίξεις στο μέτωπο της Μέσης Ανατολής – και κυρίως από το αν θα αποκατασταθεί η ομαλή ροή μέσω των Στενών του Ορμούζ.
