Λαγοκέφαλος: Επικήρυξη με 5,33 ευρώ το κιλό – Τα επτά μέτρα στήριξης των επαγγελματιών αλιέων
Η αλιεία του λαγοκέφαλου μετατρέπεται για πρώτη φορά σε οργανωμένο εργαλείο περιβαλλοντικής διαχείρισης και οικονομικής ενίσχυσης των ψαράδων, καθώς το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ανακοίνωσε πιλοτικό πρόγραμμα αμοιβής 5,33 ευρώ ανά κιλό αλιευμένου ψαριού. Το μέτρο εντάσσεται σε μια ευρύτερη δέσμη επτά παρεμβάσεων για τη στήριξη του κλάδου, με επίκεντρο τη μείωση του λειτουργικού κόστους, την προστασία του εισοδήματος και την αντιμετώπιση των πιέσεων που δέχεται η ελληνική αλιεία.
Οι ανακοινώσεις παρουσιάστηκαν από τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μαργαρίτη Σχοινά, μετά από συνάντηση με εκπροσώπους των επαγγελματιών αλιέων. Ωστόσο, η απόφαση να εφαρμοστεί πιλοτικά το πρόγραμμα μόνο στην Κρήτη και το Νότιο Αιγαίο προκάλεσε αντιδράσεις, με εκπροσώπους του κλάδου να εκφράζουν τη δυσαρέσκειά τους για τον γεωγραφικό περιορισμό του μέτρου.
Πιλοτική «επικήρυξη» για τον λαγοκέφαλο
Κεντρικό στοιχείο των ανακοινώσεων αποτελεί η πιλοτική αλίευση του λαγοκέφαλου, ενός ξενικού και ιδιαίτερα επιβλαβούς είδους που έχει εξαπλωθεί τα τελευταία χρόνια στις ελληνικές θάλασσες, προκαλώντας σημαντικές ζημιές στα αλιευτικά εργαλεία και στα θαλάσσια οικοσυστήματα.
Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί στις Περιφέρειες Κρήτης και Νοτίου Αιγαίου με χρηματοδότηση από ευρωπαϊκούς πόρους. Η μέγιστη καθαρή αμοιβή για τους επαγγελματίες αλιείς ορίζεται στα 5,33 ευρώ ανά κιλό, ποσό που το υπουργείο επισημαίνει ότι είναι κατά 52% υψηλότερο από την αντίστοιχη ενίσχυση που εφαρμόζεται στην Κύπρο.
Η αλίευση θα επιτρέπεται αποκλειστικά από επαγγελματίες ψαράδες, ενώ ο στόχος είναι διπλός: η ενίσχυση του εισοδήματος των αλιέων και ο περιορισμός του πληθυσμού του λαγοκέφαλου στις ελληνικές θάλασσες.
Επιδότηση καυσίμων για τη μείωση του κόστους
Στο πακέτο μέτρων περιλαμβάνεται και η επιδότηση του αλιευτικού πετρελαίου.
Για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο προβλέπεται ενίσχυση ύψους 0,16 ευρώ ανά λίτρο, ενώ για τον Ιούνιο η επιδότηση διαμορφώνεται στα 0,12 ευρώ ανά λίτρο.
Το υπουργείο εκτιμά ότι η παρέμβαση θα συμβάλει στη συγκράτηση του λειτουργικού κόστους σε μια περίοδο αυξημένων ενεργειακών δαπανών, οι οποίες επιβαρύνουν σημαντικά τις αλιευτικές επιχειρήσεις.
Αποζημιώσεις για τα θαλάσσια πάρκα
Ξεχωριστή παρέμβαση αφορά τους αλιείς που ενδέχεται να επηρεαστούν από περιορισμούς δραστηριότητας εντός των εθνικών θαλάσσιων πάρκων.
Σε συνεργασία με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σχεδιάζεται μηχανισμός αποζημιώσεων, ώστε να εξισορροπηθούν οι ανάγκες προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος με τη διατήρηση της οικονομικής δραστηριότητας στις παράκτιες και νησιωτικές περιοχές.
Οι αλλαγές στη νέα Κοινή Αλιευτική Πολιτική
Το υπουργείο τοποθετεί στο επίκεντρο της διαπραγμάτευσης για τη νέα Κοινή Αλιευτική Πολιτική τρεις βασικές προτεραιότητες.
Η πρώτη αφορά την άρση της απαγόρευσης χρηματοδότησης κινητήρων, με στόχο τον περιορισμό του λειτουργικού κόστους και τη βελτίωση της αποδοτικότητας των αλιευτικών σκαφών.
Η δεύτερη συνδέεται με τον εκσυγχρονισμό του στόλου μέσω επενδύσεων σε ασφαλέστερα και ενεργειακά αποδοτικότερα σκάφη, ικανά να ανταποκριθούν στις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής.
Η τρίτη αφορά την ανανέωση των γενεών, με αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο ώστε να διευκολυνθεί η είσοδος νέων επαγγελματιών στην αλιεία.
Εκπροσώπηση και νέοι κανόνες στην αγορά
Μεταξύ των παρεμβάσεων περιλαμβάνεται και η ενίσχυση της θεσμικής εκπροσώπησης των αλιέων. Το υπουργείο προωθεί νομοθετική ρύθμιση ώστε οι επαγγελματίες να συμμετέχουν στα περιφερειακά και εθνικά όργανα λήψης αποφάσεων, ανάλογα με το αλιευτικό εργαλείο που χρησιμοποιούν.
Παράλληλα, σχεδιάζεται η δημιουργία μητρώου ερασιτεχνών αλιέων και η υποχρεωτική καταγραφή της παραγωγής τους, με στόχο τον περιορισμό της παράνομης διακίνησης αλιευμάτων και του αθέμιτου ανταγωνισμού.
Στην ίδια κατεύθυνση κινείται και η αναμόρφωση του πλαισίου κυρώσεων, με την αργία αλιευτικών σκαφών να επιβάλλεται μόνο σε περιπτώσεις υποτροπής και βάσει συστήματος μοριοδότησης, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό δίκαιο.
Επιφυλάξεις από τον κλάδο
Οι εκπρόσωποι των αλιέων αναγνώρισαν ότι ορισμένες πρωτοβουλίες κινούνται προς θετική κατεύθυνση, ωστόσο εκφράζουν προβληματισμό για την επάρκεια των μέτρων.
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Μέσης Αλιείας Ιωάννης Μπουντούκος υποστήριξε ότι η επιδότηση καυσίμων δεν καλύπτει το πραγματικό βάρος των αυξημένων λειτουργικών δαπανών, ενώ σημείωσε ότι το πρόγραμμα αλίευσης του λαγοκέφαλου θα έπρεπε να επεκταθεί και σε άλλες περιοχές όπου το πρόβλημα έχει λάβει σημαντικές διαστάσεις.
Παράλληλα, ζήτησε επιστημονική τεκμηρίωση για τους περιορισμούς που επιβάλλονται σε ορισμένες αλιευτικές δραστηριότητες, υπογραμμίζοντας ότι η προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος πρέπει να συνδυάζεται με τη βιωσιμότητα των επαγγελματιών που δραστηριοποιούνται στη θάλασσα.
