Νέα διάσταση αποκτά το σκάνδαλο Qatargate, καθώς οι βελγικές δικαστικές αρχές φέρονται να ζητούν την άρση της βουλευτικής ασυλίας του πρώην Επιτρόπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας, Δημήτρη Αβραμόπουλου, προκειμένου να δώσει εξηγήσεις για τη σχέση του με μη κυβερνητική οργάνωση που συνδέεται με τον βασικό πρωταγωνιστή της υπόθεσης, Αντόνιο Παντσέρι.
Η εξέλιξη επαναφέρει στο προσκήνιο μία από τις μεγαλύτερες υποθέσεις διαφθοράς που έχουν συγκλονίσει τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα τα τελευταία χρόνια, ενώ παράλληλα στρέφει ξανά το ενδιαφέρον σε πρόσωπα που βρέθηκαν στο περιθώριο των αρχικών αποκαλύψεων αλλά ουδέποτε έπαψαν να απασχολούν τις ανακριτικές αρχές.
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι βελγικές αρχές εξετάζουν οικονομικές συναλλαγές που σχετίζονται με τη συμμετοχή του Δημήτρη Αβραμόπουλου σε ΜΚΟ που ίδρυσε ο πρώην Ιταλός ευρωβουλευτής Αντόνιο Παντσέρι, ο άνθρωπος που θεωρείται ο πυρήνας του μηχανισμού επιρροής που αποκαλύφθηκε στο Qatargate.
Το αίτημα άρσης ασυλίας και η δικαστική διαδικασία
Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι σχετικό αίτημα έχει διαβιβαστεί στις ελληνικές δικαστικές αρχές και ακολουθεί τη θεσμική οδό προς τη Βουλή, καθώς η βουλευτική ιδιότητα του Δημήτρη Αβραμόπουλου καθιστά απαραίτητη την άρση της ασυλίας του πριν από οποιαδήποτε περαιτέρω δικαστική ενέργεια.
Κυβερνητικές πηγές εμφανίζονται να θεωρούν δεδομένο ότι, εφόσον το αίτημα φθάσει επισήμως στο ελληνικό Κοινοβούλιο, θα ακολουθηθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες χωρίς πολιτικές παρεμβάσεις.
Στο επίκεντρο της έρευνας βρίσκεται η συνεργασία του πρώην Επιτρόπου με την οργάνωση «Fight Impunity», που είχε ιδρύσει ο Παντσέρι μετά την αποχώρησή του από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Σύμφωνα με τα στοιχεία που είχαν δει το φως της δημοσιότητας ήδη από το 2022, ο Αβραμόπουλος συμμετείχε στο διοικητικό συμβούλιο της οργάνωσης και αμειβόταν με περίπου 5.000 ευρώ μηνιαίως.
Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι οι βελγικές αρχές εξετάζουν εάν τα χρήματα αυτά συνδέονται με δραστηριότητες που αποτελούσαν μέρος του δικτύου επιρροής που φέρεται να είχε αναπτύξει ο Παντσέρι για λογαριασμό ξένων κρατών.
Από την πλευρά του πρώην Επιτρόπου υποστηρίζεται διαχρονικά ότι η συνεργασία ήταν απολύτως νόμιμη, είχε εγκριθεί από τα αρμόδια όργανα δεοντολογίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και είχε ολοκληρωθεί πριν ξεσπάσει το σκάνδαλο.
«Δεν έχω να κρύψω τίποτα. Όλα είναι νόμιμα», φέρεται να δήλωσε σχετικά ο Δ. Αβραμόπουλος.
Ο πρώην Επίτροπος αναφέρει πως έχει δηλώσει στο Πόθεν Έσχες του όλες τις αμοιβές που πήρε από τη ΜΚΟ για το έτος 2019, ωστόσο η βελγική Δικαιοσύνη υποστηρίζει ότι πήρε χρήματα από «εγκληματικό δίκτυο».
Αναλυτικά η δήλωση Αβραμόπουλου:
Μου περιήλθε η πληροφορία από δημοσιογράφους ότι φέρεται να έχει σταλεί έγγραφο από τις βελγικές αρχές προς τις ελληνικές, στο οποίο επιχειρείται, χωρίς καμία βάση, η σύνδεση του ονόματός μου με την υπόθεση Fight Impunity.
Η υπόθεση αυτή δεν με αφορούσε ποτέ.
Το ζήτημα που επιχειρήθηκε να συνδεθεί με το όνομά μου έχει κλείσει εδώ και τρία χρόνια, με πλήρη θεσμική διαφάνεια και με τη σφραγίδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κατόπιν απόφασης υπογεγραμμένης από την Πρόεδρό της, Ursula von der Leyen.
Η συμμετοχή μου στον οργανισμό Fight Impunity, μαζί με σημαντικές διεθνείς προσωπικότητες, ήταν απολύτως νόμιμη, ελεγμένη, εγκεκριμένη, δηλωμένη και φορολογημένη.
Δεν υπήρξε καμία εμπλοκή μου, άμεση ή έμμεση, σε οτιδήποτε επιλήψιμο.
Κάθε προσπάθεια επαναφοράς του θέματος από τις βελγικές αρχές και εμπλοκής του ονόματός μου σε οποιοδήποτε ζήτημα αφορά το Fight Impunity, είτε μέσω αβάσιμων αναφορών είτε μέσω διαστρέβλωσης πραγματικών περιστατικών, είναι αυθαίρετη, απαράδεκτη, ύποπτη και θα αντιμετωπισθεί με κάθε νόμιμο μέσο.
Παρότι πρόκειται για ένα απολύτως αβάσιμο ζήτημα, δηλώνω ευθέως ότι δεν πρόκειται να κάνω χρήση οποιασδήποτε βουλευτικής ασυλίας. Αντιθέτως, θα αποταθώ ο ίδιος στην ελληνική Δικαιοσύνη, ζητώντας να ερευνηθεί πλήρως το θέμα και να αποφανθεί.
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι ελληνικές δικαστικές αρχές έχουν ήδη ενημερωθεί για την εξέλιξη αυτή. Ωστόσο, το ένταλμα δεν μπορεί να εκτελεστεί άμεσα, καθώς απαιτείται προηγουμένως η άρση της βουλευτικής ασυλίας του Δημήτρη Αβραμόπουλου από τη Βουλή.
Τι προβλέπει η διαδικασία
Όπως προβλέπεται από τη διαδικασία, ο σχετικός φάκελος διαβιβάζεται από την Εισαγγελία Εφετών Αθηνών στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου και στη συνέχεια, μέσω του υπουργείου Δικαιοσύνης, καταλήγει στη Βουλή για τις απαιτούμενες ενέργειες.
Δικαστικές πηγές αναφέρουν ακόμη ότι ο κ. Αβραμόπουλος επισκέφθηκε το μεσημέρι την Εισαγγελία Εφετών Αθηνών. Υπενθυμίζεται ότι, από την έναρξη της έρευνας για το Qatargate, ο ίδιος έχει απορρίψει κάθε υπόνοια παρατυπίας, επιμένοντας ότι όλες οι ενέργειές του ήταν απολύτως νόμιμες.
Στις 19 Δεκεμβρίου του 2022 ο Δημήτρης Αβραμόπουλος δήλωνε σχετικά:
«Η συμμετοχή μου στον οργανισμό Fight Impunity ήταν εξ αρχής απολύτως χωρίς εκτελεστικές ή διαχειριστικές αρμοδιότητες.
Η επιτροπή που συμμετείχα, μεταξύ των άλλων μαζί με προσωπικότητες όπως η Φ. Μογκερίνι, ο Γάλλος πρώην ΠΘ Bernard Cazeneuve και η Γερουσιαστής Emma Bonino, ήταν τιμητική.
Για τη συμμετοχή μου και την αποζημίωση που θα την συνόδευε ζήτησα την έγκρισή της ευρωπαϊκής επιτροπής η οποία και μου δόθηκε γραπτώς, από την Πρόεδρο Φον ντερ Λάιεν.
Αντίστοιχη θετική γνωμοδότηση για τη συμμετοχή μου στην τιμητική επιτροπή της Οργάνωσης, δόθηκε από την ανεξάρτητη επιτροπή ηθικής (Independent Ethical Committee) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στις 10 Δεκεμβρίου 2020.
Η αποζημίωση ήταν για ένα χρόνο, από τον Φεβρουάριο του 2021 έως τον Φεβρουάριο του 2022, με το ποσό των 5.000 ευρώ μηνιαίως, το οποίο δηλώθηκε και φορολογήθηκε στην Ελλάδα, σύμφωνα με τον ελληνικό νόμο. (τελικό ποσό: 3.750€)
Μετά από ένα χρόνο, τον Φεβρουάριο του 2022, επειδή η δραστηριότητα του Οργανισμού είχε ατονήσει, ζήτησα και σταμάτησε η αποζημίωση.
Από τον Μάρτιο και μετά, η συμμετοχή μου είχε ουσιαστικά τελειώσει.
Μόλις δε πληροφορήθηκα τα όσα συνέβησαν πρόσφατα στις Βρυξέλλες, υπέβαλα αμέσως και αμετάκλητα την παραίτησή μου και ζήτησα να αφαιρεθεί το όνομα μου από το website, από κοινού με τις άλλες προσωπικότητες που μετείχαν στην επιτροπή».
Τι είναι το Qatargate
Το Qatargate ξέσπασε τον Δεκέμβριο του 2022, όταν οι βελγικές αρχές πραγματοποίησαν σειρά εφόδων σε κατοικίες και γραφεία στις Βρυξέλλες, εντοπίζοντας εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ σε μετρητά.
Οι εισαγγελείς υποστήριξαν ότι ένα οργανωμένο δίκτυο προσπαθούσε να επηρεάσει αποφάσεις και ψηφοφορίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προς όφελος του Κατάρ, αλλά και άλλων χωρών, μέσω χρηματισμού, παροχών και πολιτικών παρεμβάσεων.
Κεντρικό πρόσωπο της υπόθεσης αναδείχθηκε ο πρώην ευρωβουλευτής Αντόνιο Παντσέρι, ο οποίος αργότερα προχώρησε σε συμφωνία συνεργασίας με τις βελγικές αρχές, παρέχοντας πληροφορίες για τη λειτουργία του δικτύου.
Η υπόθεση προκάλεσε σοβαρό πλήγμα στο κύρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και οδήγησε σε αυστηρότερους κανόνες διαφάνειας για τις επαφές ευρωβουλευτών με λόμπι, ΜΚΟ και τρίτες χώρες.
Η υπόθεση της Εύας Καϊλή
Το όνομα που συνδέθηκε περισσότερο από κάθε άλλο με το Qatargate στην Ελλάδα ήταν εκείνο της Εύας Καϊλή.
Η τότε αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου συνελήφθη στις Βρυξέλλες τον Δεκέμβριο του 2022, έπειτα από έρευνες που οδήγησαν στον εντοπισμό μεγάλων χρηματικών ποσών σε διαμερίσματα και χώρους που συνδέονταν με πρόσωπα του περιβάλλοντός της.
Η σύλληψή της προκάλεσε διεθνή αίσθηση, καθώς επρόκειτο για μία από τις υψηλότερα ιστάμενες αξιωματούχους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που βρέθηκαν αντιμέτωπες με τόσο σοβαρές κατηγορίες.
Η Καϊλή παρέμεινε για μήνες υπό κράτηση στις βελγικές φυλακές και στη συνέχεια τέθηκε σε κατ’ οίκον περιορισμό με ηλεκτρονική επιτήρηση. Η ίδια έχει αρνηθεί ότι έλαβε χρήματα από το Κατάρ ή ότι συμμετείχε σε μηχανισμό διαφθοράς, υποστηρίζοντας ότι βρέθηκε στο επίκεντρο μιας υπόθεσης χωρίς να έχει γνώση των δραστηριοτήτων τρίτων προσώπων.
Παρά το γεγονός ότι οι δικαστικές διαδικασίες συνεχίζονται, η πολιτική της καριέρα υπέστη βαρύ πλήγμα, καθώς απομακρύνθηκε από την αντιπροεδρία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και διαγράφηκε από το ΠΑΣΟΚ.
Ποιος είναι ο Δημήτρης Αβραμόπουλος
Ο Δημήτρης Αβραμόπουλος αποτελεί μία από τις πλέον αναγνωρίσιμες πολιτικές φυσιογνωμίες της Μεταπολίτευσης.
Διπλωμάτης καριέρας, εισήλθε στην πολιτική τη δεκαετία του 1990 και εξελέγη δήμαρχος Αθηναίων το 1994, καταγράφοντας εντυπωσιακά ποσοστά δημοφιλίας.
Αργότερα διετέλεσε υπουργός Εξωτερικών, υπουργός Υγείας, υπουργός Τουριστικής Ανάπτυξης, υπουργός Εθνικής Άμυνας και υπουργός Εσωτερικών σε κυβερνήσεις της Νέας Δημοκρατίας, ενώ το 2014 μετακινήθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ως Επίτροπος Μετανάστευσης, Εσωτερικών Υποθέσεων και Ιθαγένειας.
Για πολλά χρόνια θεωρούνταν μία από τις πιο ισχυρές και διεθνώς δικτυωμένες προσωπικότητες της ελληνικής Κεντροδεξιάς.
Η υπόθεση των εμβολίων και οι πολιτικές αντιπαραθέσεις
Το όνομα του Αβραμόπουλου έχει βρεθεί και στο παρελθόν στο επίκεντρο πολιτικών συγκρούσεων, χωρίς ωστόσο να προκύψουν εις βάρος του ποινικές καταδίκες.
Η πιο γνωστή περίπτωση αφορά τις προμήθειες εμβολίων κατά της πανδημίας γρίπης Η1Ν1 το 2009, όταν ήταν υπουργός Υγείας. Η Ελλάδα είχε προχωρήσει σε μεγάλες παραγγελίες εμβολίων, ακολουθώντας τις τότε κατευθύνσεις διεθνών οργανισμών και τις προβλέψεις για εκτεταμένη πανδημία.
Τα επόμενα χρόνια ασκήθηκε έντονη πολιτική κριτική για το μέγεθος των παραγγελιών και το κόστος που επιβάρυνε το Δημόσιο, καθώς μεγάλο μέρος των εμβολίων δεν χρησιμοποιήθηκε ποτέ. Παρά τις πολιτικές αντιπαραθέσεις, δεν προέκυψε δικαστική απόφαση που να στοιχειοθετεί ποινικές ευθύνες σε βάρος του πρώην υπουργού.
Κατά καιρούς το όνομά του έχει εμπλακεί και σε δημόσιες συζητήσεις για συμβάσεις του Δημοσίου ή κυβερνητικές επιλογές, ωστόσο μέχρι σήμερα δεν έχει υπάρξει τελεσίδικη καταδίκη ή δικαστική κρίση που να τον συνδέει με παράνομες πράξεις.
Μια υπόθεση με ευρωπαϊκές και ελληνικές προεκτάσεις
Η πιθανή εμπλοκή ενός πρώην Επιτρόπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και εν ενεργεία βουλευτή προσδίδει νέα βαρύτητα στο Qatargate, το οποίο τέσσερα χρόνια μετά τις πρώτες αποκαλύψεις εξακολουθεί να παράγει πολιτικές και δικαστικές εξελίξεις.
Το κρίσιμο ερώτημα πλέον είναι εάν οι βελγικές αρχές διαθέτουν νέα στοιχεία που να υπερβαίνουν τα ήδη γνωστά δεδομένα για τη συμμετοχή του Δημήτρη Αβραμόπουλου στη ΜΚΟ του Αντόνιο Παντσέρι ή εάν η έρευνα αφορά αποκλειστικά τις αμοιβές που έλαβε στο πλαίσιο της συγκεκριμένης συνεργασίας.
Η απάντηση θα δοθεί μέσα από τη δικαστική διαδικασία που αναμένεται να ακολουθήσει, σε μια υπόθεση που συνεχίζει να δοκιμάζει τα όρια διαφάνειας και λογοδοσίας των ευρωπαϊκών θεσμών.
