Η Ελλάδα κινήθηκε άμεσα για να ενισχύσει την ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου στην αρχή της κρίσης, αποστέλλοντας στρατιωτικά μέσα στην περιοχή, ενώ παράλληλα διατηρεί σαφή στάση αποφυγής εμπλοκής στις πολεμικές επιχειρήσεις που εξελίσσονται γύρω από τον Περσικό Κόλπο. Αυτό υπογράμμισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας στο συνέδριο «Greek Energy: The New Era» που διοργανώνει το Bloomberg στην Αθήνα, σε συζήτηση με τη δημοσιογράφο Φρανσίν Λάκουα.
Η στρατιωτική συνδρομή σε Κύπρο και Βουλγαρία
Ο πρωθυπουργός ανέφερε ότι η Ελλάδα αντέδρασε από την πρώτη στιγμή στην κρίση ενισχύοντας το γεωπολιτικό και αμυντικό της αποτύπωμα στην περιοχή, ανταποκρινόμενη στις ανάγκες της Κύπρου.
Όπως σημείωσε, η Αθήνα ήταν η πρώτη χώρα που απέστειλε δύο φρεγάτες και τέσσερα αεροσκάφη F-16, ανταποκρινόμενη στην έκκληση βοήθειας της Λευκωσίας. Παράλληλα, συνέβαλε και στην ενίσχυση της αεράμυνας της Βουλγαρίας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η στάση της Ελλάδας λειτούργησε ως μήνυμα προς την Ευρώπη ότι η Ανατολική Μεσόγειος πρέπει να αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, ενώ ενθάρρυνε και άλλες χώρες να συμβάλουν στην ενίσχυση της περιφερειακής σταθερότητας.
Η επιχείρηση «Ασπίδες» και τα όρια της ευρωπαϊκής αποστολής
Αναφερόμενος στις εξελίξεις στον Περσικό Κόλπο, ο πρωθυπουργός επανέλαβε τη στήριξη της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή επιχείρηση Επιχείρηση Ασπίδες, η οποία έχει οργανωθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση για την προστασία της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα και στην περιοχή του Κέρατος της Αφρικής.
Ωστόσο επισήμανε ότι η συγκεκριμένη αποστολή έχει σαφώς καθορισμένο γεωγραφικό πεδίο δράσης και δεν επεκτείνεται στα Στενά του Χορμούζ ή στον Περσικό Κόλπο. Όπως σημείωσε, η επιχείρηση δεν έλαβε την πλήρη στήριξη όλων των ευρωπαϊκών χωρών.
Στο πλαίσιο αυτό ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα δεν προτίθεται να συμμετάσχει σε στρατιωτικές επιχειρήσεις γύρω από το σημερινό θέατρο πολεμικών συγκρούσεων, εκφράζοντας παράλληλα αμφιβολίες για το κατά πόσο υπάρχει ευρωπαϊκή διάθεση για μια τέτοια αποστολή.
«Δεν θα εμπλακούμε σε επιχειρήσεις όσο διαρκεί η σύγκρουση»
Απαντώντας σε ερώτηση για το τι θα έκανε η Ελλάδα σε περίπτωση άμεσου αιτήματος συμμετοχής, ο πρωθυπουργός επανέλαβε ότι η χώρα δεν θα εμπλακεί στρατιωτικά στην ευρύτερη περιοχή όσο βρίσκονται σε εξέλιξη πολεμικές επιχειρήσεις.
Υπογράμμισε ότι η Ελλάδα έχει ενισχύσει την άμυνά της και διατηρεί ισχυρό ενδιαφέρον για την ελεύθερη ναυσιπλοΐα, δεδομένου ότι οι εξελίξεις προκαλούν ανησυχία και στους Έλληνες πλοιοκτήτες.
Σημείωσε ακόμη ότι η Ελλάδα θα μπορούσε να εξετάσει συμμετοχή μόνο στο πλαίσιο μιας ευρωπαϊκά εγκεκριμένης αποστολής, κάτι που δεν βρίσκεται σήμερα στο τραπέζι και εμφανίζεται, σύμφωνα με τον ίδιο, εξαιρετικά απίθανο.
Η Ευρώπη πρέπει να προετοιμαστεί για οικονομικό και ενεργειακό σοκ
Ο πρωθυπουργός εκτίμησε ότι η Ευρώπη δύσκολα θα εμπλακεί στρατιωτικά στην κρίση, αλλά οφείλει να επικεντρωθεί στη διαχείριση των οικονομικών και ενεργειακών συνεπειών.
Τόνισε τη σημασία της επόμενης ευρωπαϊκής συνόδου, στην οποία θα πρέπει να συζητηθούν μέτρα για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων στην οικονομία και την αγορά ενέργειας.
Όπως σημείωσε, η διάρκεια της κρίσης αποτελεί καθοριστικό παράγοντα: διαφορετικές θα είναι οι συνέπειες εάν οι συγκρούσεις διαρκέσουν λίγες εβδομάδες και διαφορετικές εάν παραταθούν για μήνες.
Μέση Ανατολή, πυρηνικά και αποκλιμάκωση
Ο πρωθυπουργός επανέλαβε ότι η Ελλάδα επιδιώκει γρήγορη αποκλιμάκωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή, υπογραμμίζοντας ότι τα προβλήματα της περιοχής δεν μπορούν να επιλυθούν στρατιωτικά.
Παράλληλα, σημείωσε ότι το Ιράν δεν πρέπει να αποκτήσει πυρηνικά όπλα και δεν μπορεί να απειλεί τους γείτονές του.
Προειδοποίησε επίσης ότι όσο παρατείνεται η σύγκρουση αυξάνεται ο κίνδυνος αλυσιδωτών επιπτώσεων στην παγκόσμια οικονομία.
Το μάθημα της ενεργειακής κρίσης του 2022
Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στην εμπειρία της ενεργειακής κρίσης του 2022 μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, υπογραμμίζοντας ότι η Ευρώπη πρέπει να αξιολογήσει σε βάθος τα μέτρα που ελήφθησαν τότε.
Κατά τον ίδιο, είναι απαραίτητο να υπάρχει ένα σχέδιο βραχυπρόθεσμων και μεσοπρόθεσμων παρεμβάσεων που θα μπορεί να ενεργοποιηθεί άμεσα για τη στήριξη επιχειρήσεων και νοικοκυριών σε περίπτωση νέας ενεργειακής αναταραχής.
Η ενεργειακή στρατηγική της Ελλάδας
Αναφερόμενος στην ελληνική ενεργειακή πολιτική, ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι η χώρα επενδύει συστηματικά στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, αξιοποιεί το φυσικό αέριο και ενισχύει την παραγωγή από αιολικά και υδροηλεκτρικά έργα.
Όπως ανέφερε, το πρώτο τρίμηνο του έτους καταγράφηκαν ισχυρές επιδόσεις στην παραγωγή ενέργειας, ενώ η Ελλάδα εξελίσσεται σε καθαρό εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας — εξέλιξη που χαρακτήρισε σημαντική επιτυχία.
Ο κίνδυνος από τα Στενά του Χορμούζ
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο ενδεχόμενο κλεισίματος των Στενά του Χορμούζ, σημειώνοντας ότι ένα τέτοιο σενάριο θα δημιουργούσε σοβαρά προβλήματα στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου.
Όπως είπε, μέχρι στιγμής η Ελλάδα δεν έχει βιώσει έντονες συνέπειες, κυρίως λόγω της ενεργειακής πολιτικής που έχει ακολουθηθεί τα τελευταία χρόνια. Ωστόσο προειδοποίησε ότι πιθανή άνοδος στην τιμή του ντίζελ θα μπορούσε να τροφοδοτήσει τον πληθωρισμό.
Ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα και υδρογονάνθρακες
Ο πρωθυπουργός μίλησε και για τα δομικά προβλήματα της ενεργειακής πολιτικής της Ευρώπης, επισημαίνοντας ότι η ήπειρος παραμένει εξαρτημένη από εισαγόμενη ενέργεια.
Στο πλαίσιο αυτό αναφέρθηκε στις έρευνες για υδρογονάνθρακες που ξεκινούν στην Ελλάδα, τονίζοντας την ανάγκη να εξεταστούν οι ενεργειακές δυνατότητες της χώρας χωρίς να υπονομευτεί η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας κατά τη μετάβαση προς καθαρότερες μορφές ενέργειας.
«Σταθερότητα και ασφάλεια ζητούν οι πολίτες»
Στην παρέμβασή του ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και σε ζητήματα εσωτερικής πολιτικής, υπογραμμίζοντας τη σημασία της πολιτικής σταθερότητας.
Τόνισε ότι μια κυβέρνηση με ισχυρή κοινοβουλευτική πλειοψηφία αποτελεί πλεονέκτημα σε περιόδους διεθνών κρίσεων, ενώ άσκησε κριτική στην αντιπολίτευση για έλλειψη συγκεκριμένου εναλλακτικού σχεδίου διακυβέρνησης.
Το βλέμμα στο 2030 και τα 200 χρόνια του ελληνικού κράτους
Ο πρωθυπουργός δήλωσε ότι στην επόμενη εκλογική αναμέτρηση σκοπεύει να παρουσιάσει στους πολίτες τον απολογισμό της κυβερνητικής πολιτικής, αναφερόμενος μεταξύ άλλων στην αύξηση των μισθών, την ενίσχυση της άμυνας και τις παρεμβάσεις στο σύστημα υγείας.
Παράλληλα προανήγγειλε την παρουσίαση ενός σχεδίου για το 2030, χρονιά που συμπληρώνονται 200 χρόνια από την ίδρυση του ελληνικού κράτους, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι η χώρα μπορεί να γιορτάσει την επέτειο ως μια πλήρως ευρωπαϊκή και σταθερή δημοκρατία.
Ρυθμίσεις για τα social media των ανηλίκων και τα deepfakes
Κλείνοντας, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε σε επερχόμενες πρωτοβουλίες για την προστασία των ανηλίκων από τους κινδύνους του διαδικτύου και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
Όπως είπε, σύντομα θα υπάρξουν σχετικές ανακοινώσεις που θα περιλαμβάνουν και παρεμβάσεις για ζητήματα τεχνητής νοημοσύνης, με ιδιαίτερη έμφαση στην αντιμετώπιση των deepfakes και άλλων ψηφιακών απειλών.
