Μετωπική επίθεση στην Ευρώπη, αιχμές κατά του ΝΑΤΟ και επαναφορά της διεκδίκησης της Γροιλανδίας περιλάμβανε η ομιλία του Ντόναλντ Τραμπ στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, η οποία πραγματοποιείται σε μια περίοδο έντονης επιδείνωσης των διατλαντικών σχέσεων.
Ο Αμερικανός πρόεδρος, μιλώντας ενώπιον πολιτικών και επιχειρηματικών ηγετών, έστειλε ξεκάθαρο μήνυμα ότι η Ουάσιγκτον επαναπροσδιορίζει τις προτεραιότητές της, μεταφέροντας το βάρος της ασφάλειας στην Ευρώπη και επαναφέροντας στο προσκήνιο γεωπολιτικές διεκδικήσεις υψηλού ρίσκου.
«Αγαπώ την Ευρώπη, αλλά δεν πάει καλά»
Ο Ντόναλντ Τραμπ ξεκίνησε την ομιλία του με αναφορές στην αμερικανική οικονομία, μιλώντας για «την ταχύτερη και πιο δραματική οικονομική ανάκαμψη στην ιστορία» και παρουσιάζοντας τις Ηνωμένες Πολιτείες ως «την οικονομική μηχανή του πλανήτη». Ωστόσο, γρήγορα στράφηκε κατά της Ευρώπης, υποστηρίζοντας ότι «ορισμένα μέρη της δεν είναι πλέον αναγνωρίσιμα».
Απέδωσε την ευθύνη σε μια πολιτική που, όπως είπε, βασίζεται στην ανεξέλεγκτη κρατική δαπάνη, τη μαζική μετανάστευση και τις εισαγωγές, ενώ επανέλαβε ότι στις ΗΠΑ ακολουθείται πλέον διαφορετική πορεία. «Αγαπώ την Ευρώπη και θέλω να τη δω να πηγαίνει καλά, αλλά δεν κατευθύνεται προς τη σωστή κατεύθυνση», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η οικονομία, οι δασμοί και οι «ιστορικές» συμφωνίες
Ο Αμερικανός πρόεδρος υπερασπίστηκε με έμφαση την πολιτική των δασμών, υποστηρίζοντας ότι μέσα σε έναν χρόνο κατάφερε να μειώσει το μηνιαίο εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ κατά 77% χωρίς πληθωρισμό. Μίλησε για νέες χαλυβουργικές μονάδες που κατασκευάζονται σε ολόκληρη τη χώρα και για «ιστορικές εμπορικές συμφωνίες» που καλύπτουν το 40% του αμερικανικού εμπορίου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, στις συμφωνίες αυτές συμμετέχουν και ευρωπαϊκές χώρες, καθώς και η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα, με έμφαση στον τομέα της ενέργειας. «Όταν ανεβαίνουν οι Ηνωμένες Πολιτείες, σας παρασύρουν προς τα πάνω», είπε, απευθυνόμενος στους συνομιλητές του.
Γροιλανδία: «Μόνο οι ΗΠΑ μπορούν να την υπερασπιστούν»
Κεντρικό σημείο της ομιλίας αποτέλεσε και πάλι η Γροιλανδία. Ο Τραμπ υποστήριξε ότι μόνο οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν τη δυνατότητα να διασφαλίσουν την άμυνα του νησιού, το οποίο χαρακτήρισε «πυρήνα του εθνικού συμφέροντος ασφαλείας» των ΗΠΑ. Υπενθύμισε ότι οι ΗΠΑ εγκατέστησαν στρατιωτικές βάσεις στη Γροιλανδία για λογαριασμό της Δανίας και ότι «πολέμησαν για τη Δανία», κατηγορώντας την Κοπεγχάγη για «αχαριστία».
Παρά τις διαβεβαιώσεις ότι δεν προτίθεται να χρησιμοποιήσει στρατιωτική δύναμη, ο Αμερικανός πρόεδρος ζήτησε «πλήρη δικαιώματα, τίτλο και ιδιοκτησία» της Γροιλανδίας και κάλεσε σε άμεσες διαπραγματεύσεις για την απόκτησή της. «Αυτό δεν θα αποτελούσε απειλή για το ΝΑΤΟ, αλλά θα ενίσχυε την ασφάλεια ολόκληρης της Συμμαχίας», υποστήριξε.
Αιχμές κατά ΝΑΤΟ και Ευρώπης
Ο Τραμπ δεν έκρυψε την ενόχλησή του για το ΝΑΤΟ, λέγοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «δεν πήραν ποτέ τίποτα» από τη Συμμαχία και ότι «δεν θα υπήρχε ΝΑΤΟ» χωρίς τη δική του παρέμβαση. Παρότι δήλωσε ότι οι ΗΠΑ παραμένουν «100% με το ΝΑΤΟ», εξέφρασε αμφιβολίες για το αν οι σύμμαχοι θα σταθούν στο πλευρό της Ουάσιγκτον όταν χρειαστεί.
Με προειδοποιητικό τόνο, ανέφερε ότι η άρνηση της Δανίας στο θέμα της Γροιλανδίας «θα θυμηθεί», στέλνοντας μήνυμα ότι οι επιλογές των συμμάχων θα έχουν κόστος.
Ουκρανία: «Δεν είναι δική μας υπόθεση»
Αναφερόμενος στον πόλεμο στην Ουκρανία, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι η ευθύνη βαραίνει το ΝΑΤΟ και την Ευρώπη και όχι τις Ηνωμένες Πολιτείες. «Οι ΗΠΑ είναι πολύ μακριά. Ένας μεγάλος, όμορφος ωκεανός μας χωρίζει», είπε, υποστηρίζοντας ότι η Ουάσιγκτον δεν έχει άμεσο συμφέρον από τη συνέχιση της εμπλοκής.
Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι θα συναντηθεί με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο περιθώριο της συνόδου, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι τόσο το Κίεβο όσο και η Μόσχα επιθυμούν τον τερματισμό του πολέμου. Δήλωσε, επίσης, ότι βρίσκεται σε επαφή με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν.
Η ομιλία του Ντόναλντ Τραμπ στο Νταβός επιβεβαίωσε ότι η δεύτερη θητεία του σηματοδοτεί μια ακόμη πιο ωμή και συναλλακτική προσέγγιση στις διεθνείς σχέσεις, με την Ευρώπη να βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο πιέσεων, απαιτήσεων και ανοιχτών προειδοποιήσεων.
