Ισχυρή ηλιακή καταιγίδα άρχισε από χθες, Δευτέρα, να επηρεάζει τη Γη, προκαλώντας ανησυχία στις αρμόδιες αρχές για πιθανές επιπτώσεις στα δίκτυα ηλεκτροδότησης, στις δορυφορικές λειτουργίες και στις επικοινωνίες, ενώ ταυτόχρονα δημιουργεί τις προϋποθέσεις για εντυπωσιακά φαινόμενα βόρειου σέλαος σε περιοχές όπου τέτοια φαινόμενα είναι εξαιρετικά σπάνια.
Σύμφωνα με το αμερικανικό Κέντρο Προβλέψεων Διαστημικών Μετεωρολογικών Συνθηκών (SWPC), η γεωμαγνητική καταιγίδα κατατάσσεται στο επίπεδο 4 σε πεντάβαθμη κλίμακα.
Η ισχυρότερη από το 2003
Όπως εξήγησε σε βίντεο που δημοσιοποίησε ο ειδικός του SWPC Σον Ντολ, η καταιγίδα αναμένεται να συνεχιστεί και σήμερα, αν και με μικρότερη ένταση. Παρά το γεγονός ότι το 2024 καταγράφηκε γεωμαγνητική καταιγίδα επιπέδου 5, η πρώτη τέτοιας ισχύος έπειτα από δύο δεκαετίες, η τρέχουσα χαρακτηρίζεται ως η ισχυρότερη που έχει παρατηρηθεί από το 2003. Η επισήμανση αυτή υπογραμμίζει τη σπανιότητα αλλά και τη δυναμική του φαινομένου.
Μνήμες από τη «καταιγίδα του Χάλογουιν»
Τα φαινόμενα αυτής της έντασης είναι σχετικά σπάνια και συνδέονται άμεσα με περιόδους αυξημένης ηλιακής δραστηριότητας. Ενδεικτικό παράδειγμα αποτελεί η λεγόμενη ηλιακή καταιγίδα «του Χάλογουιν» τον Οκτώβριο του 2023, η οποία είχε βυθίσει περιοχές της Σουηδίας στο σκοτάδι και είχε προκαλέσει ζημιές σε ενεργειακές υποδομές στη Νότια Αφρική, αναδεικνύοντας τις πραγματικές και όχι θεωρητικές επιπτώσεις τέτοιων φαινομένων.
Πώς προκαλείται και ποιες είναι οι επιπτώσεις
Η καταιγίδα που βρίσκεται σε εξέλιξη προκλήθηκε από ισχυρή ηλιακή έκρηξη, κατά την οποία εκτοξεύθηκαν φορτισμένα σωματίδια προς τη Γη. Όταν αυτά αλληλεπιδρούν με το μαγνητικό πεδίο του πλανήτη, προκαλούν διαταραχές που μπορεί να οδηγήσουν σε υπερφόρτωση δικτύων ηλεκτροδότησης, ανωμαλίες στη λειτουργία δορυφόρων, αλλά και επιδείνωση των επικοινωνιών υψηλών συχνοτήτων. Την ίδια στιγμή, οι ίδιες διεργασίες ευθύνονται για τη δημιουργία του βόρειου σέλαος, ενός από τα πιο εντυπωσιακά φυσικά φαινόμενα.
Σπάνιο βόρειο σέλας σε χαμηλά γεωγραφικά πλάτη
Σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, η τρέχουσα ηλιακή καταιγίδα ενδέχεται να επιτρέψει την παρατήρηση βόρειου σέλαος σε περιοχές όπου κάτι τέτοιο θεωρείται εξαιρετικά ασυνήθιστο. Δεν αποκλείεται το φαινόμενο να γίνει ορατό ακόμη και σε τμήματα των Ηνωμένων Πολιτειών με νότιο γεωγραφικό πλάτος, έως και την Αλαμπάμα, γεγονός που υπογραμμίζει την ένταση και την έκταση της γεωμαγνητικής διαταραχής.
