Ο Γιάννης Δραγασάκης ανοίγει τη συζήτηση για την επόμενη ημέρα στον προοδευτικό χώρο, επισημαίνοντας ότι οι πολιτικές και προγραμματικές διαφορές δεν αναιρούν τις σημαντικές συγκλίσεις που υπάρχουν στα ζητήματα της καθημερινότητας. Ο πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ και νυν ανεξάρτητος βουλευτής υποστηρίζει ότι η ακρίβεια, τα εισοδήματα, η κατοικία, τα ενοίκια, οι δημόσιες υπηρεσίες και τα δημόσια αγαθά αποτελούν πεδία στα οποία οι προοδευτικές δυνάμεις μπορούν να βρουν κοινό έδαφος.
Στη συνέντευξή του στο libre και τον Χρόνη Διαμαντόπουλο, ο κ. Δραγασάκης αναφέρεται ευθέως στις δυνατότητες συνεννόησης ανάμεσα στην ΕΛ.Α.Σ. του Αλέξη Τσίπρα, το ΠΑΣΟΚ και τα υπόλοιπα κόμματα που κινούνται αριστερά του Κέντρου. Η ίδρυση της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης έχει ήδη μεταβάλει τα δεδομένα στον χώρο της προοδευτικής αντιπολίτευσης, ενώ ο ίδιος ο Δραγασάκης τη χαρακτηρίζει «πρώτο βήμα» για την υπέρβαση του κατακερματισμού.
ΕΛ.Α.Σ.: Οι προγραμματικές θέσεις Τσίπρα
Το βασικό πρόβλημα, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν βρίσκεται πλέον μόνο στο αν υπάρχουν κοινές θέσεις, αλλά στο αν υπάρχει η πολιτική δυνατότητα να υλοποιηθούν. «Στην πολιτική, σημασία έχει, όχι μόνο τι λες, αλλά και αν μπορείς να το υλοποιήσεις», σημειώνει, προειδοποιώντας ότι χωρίς κάποια μορφή συνεργασίας κανένα από τα κόμματα του προοδευτικού χώρου δεν μπορεί μόνο του να μετατρέψει τις προτάσεις του σε κυβερνητική πολιτική.
Η παρέμβασή του έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η συζήτηση για τις συγκλίσεις ΕΛ.Α.Σ. και ΠΑΣΟΚ βρίσκεται στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης. Την ίδια στιγμή, οι δημοσκοπήσεις μετά τη ΔΕΘ καταγράφουν ένα νέο σκηνικό στον χώρο της αντιπολίτευσης, με την ΕΛ.Α.Σ. να εμφανίζεται ως δεύτερος πόλος και το ΠΑΣΟΚ να διατηρεί τη δική του αυτόνομη παρουσία.
Crash test Τσίπρας – Ανδρουλάκης: Οι προγραμματικές συγκλίσεις
Για τον κ. Δραγασάκη, η συζήτηση δεν μπορεί να περιοριστεί στη σχέση των κομματικών ηγεσιών. Το κρίσιμο στοίχημα είναι η επανασύνδεση της Αριστεράς με πολίτες που έχουν απομακρυνθεί από την πολιτική διαδικασία. Παράλληλα, θεωρεί ότι η διαμόρφωση μιας πραγματικής προοδευτικής εναλλακτικής απαιτεί κοινές δράσεις, διάλογο και συγκεκριμένες προγραμματικές δεσμεύσεις.
«Κίνδυνος ιταλοποίησης» χωρίς συνεννόηση
Ο πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ εκτιμά ότι στα άμεσα προβλήματα της κοινωνίας υπάρχουν ήδη σημαντικοί κοινοί τόποι. Εκτός από την ακρίβεια, το εισόδημα και τη στεγαστική κρίση, αναφέρεται στα δημόσια αγαθά, στις δημόσιες υπηρεσίες, αλλά και στα ζητήματα διαφθοράς, σκανδάλων και διαχείρισης του δημόσιου χρήματος.
Όπως υποστηρίζει, οι συγκλίσεις αυτές εκτείνονται από την ΕΛ.Α.Σ. και το ΠΑΣΟΚ έως μικρότερα κόμματα που αυτοτοποθετούνται αριστερά του Κέντρου. Την ίδια στιγμή, αναγνωρίζει ότι υπάρχουν ουσιαστικές διαφορές σε στρατηγικά ζητήματα, σε μια περίοδο γεωπολιτικών ανακατατάξεων και αλλαγών στις διεθνείς ισορροπίες.
Το ερώτημα, κατά τον ίδιο, είναι εάν οι πολιτικές δυνάμεις μπορούν να ξεπεράσουν τις κομματικές περιχαρακώσεις. Προειδοποιεί μάλιστα για τον κίνδυνο «ιταλοποίησης» της πολιτικής ζωής, εάν οι προοδευτικές δυνάμεις δεν καταφέρουν να διαμορφώσουν ένα πλαίσιο διαλόγου και συνεργασίας.
Θετική αλλά όχι επαρκής η πρωτοβουλία Τσίπρα
Ο Γιάννης Δραγασάκης χαρακτηρίζει θετική την πρωτοβουλία του Αλέξη Τσίπρα για τη δημιουργία της ΕΛ.Α.Σ., θεωρώντας ότι μπορεί να λειτουργήσει ως ένα πρώτο βήμα για την υπέρβαση του κατακερματισμού στον χώρο της Αριστεράς.
Ωστόσο, επισημαίνει ότι η δημιουργία ενός νέου πολιτικού φορέα δεν αρκεί από μόνη της. Χρειάζονται, όπως λέει, επιπλέον πρωτοβουλίες ώστε να δημιουργηθεί πραγματικό κλίμα συμπαράταξης και «πανστρατιάς».
Η πολιτική επιστροφή του Αλέξη Τσίπρα και η συγκρότηση της ΕΛ.Α.Σ. έχουν ήδη ανοίξει έναν νέο κύκλο συζήτησης για τις σχέσεις μεταξύ των κομμάτων της προοδευτικής αντιπολίτευσης. Η ίδια η ΕΛ.Α.Σ. έχει παρουσιάσει το δικό της προγραμματικό πλαίσιο, ενώ στη συνέχεια βρέθηκε στο επίκεντρο αντιπαράθεσης με τη ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ για τις οικονομικές της προτάσεις.
Ο Δραγασάκης μεταφέρει, ωστόσο, τη συζήτηση από την αντιπαράθεση των ηγεσιών στο ζήτημα της κοινωνικής εκπροσώπησης.
Το στοίχημα είναι οι πολίτες που απέχουν
«Η Αριστερά πρέπει να εφεύρει τη δική της απάντηση στην κρίση πολιτικής εκπροσώπησης», σημειώνει, υποστηρίζοντας ότι η πολιτική μάχη δεν αφορά μόνο όσους εξακολουθούν να είναι ενεργοί κομματικά ή εκλογικά.
Κατά την άποψή του, η ανάκαμψη της Αριστεράς προϋποθέτει την ανάκτηση της εμπιστοσύνης πολιτών που έχουν απομακρυνθεί από το πολιτικό σύστημα και ακόμη και από τις εκλογικές διαδικασίες.
Για τον ίδιο, τα πρόσωπα και οι πολιτικές προσωπικότητες δεν επαρκούν. Χρειάζονται συγκεκριμένες προτάσεις, σχέσεις εμπιστοσύνης, κοινές δράσεις και χώροι διαλόγου με κοινωνικό, οικολογικό και πολιτισμικό περιεχόμενο.
Οι ανακατατάξεις δεξιά και αριστερά
Ο Γιάννης Δραγασάκης βλέπει ευρύτερη κρίση των παραδοσιακών πολιτικών και ιδεολογικών ηγεμονιών. Εκτιμά ότι οι ανακατατάξεις δεν περιορίζονται στον χώρο της Αριστεράς, αλλά αγγίζουν και τη Δεξιά και την Ακροδεξιά.
Για την Ελλάδα, συνδέει τις διεργασίες στον δεξιό και ακροδεξιό χώρο με τις επικείμενες εκλογές και τις αντιθέσεις στο εσωτερικό της «δεξιάς πολυκατοικίας», αφήνοντας ανοιχτό το ερώτημα εάν πρόκειται αποκλειστικά για εκλογικές ανακατατάξεις ή για βαθύτερες στρατηγικές μετατοπίσεις.
Παράλληλα, αναφέρεται στις διεθνείς εξελίξεις και ιδιαίτερα στην αλλαγή των ισορροπιών γύρω από τις ΗΠΑ, τον νεοφιλελευθερισμό και τη Δύση. Στη δική του ανάλυση, η ενίσχυση ακροδεξιών δυνάμεων αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης κρίσης των παραδοσιακών πολιτικών συσχετισμών.
«Η πολιτική δεν είναι λογιστική»
Σχολιάζοντας τη συζήτηση που κυριάρχησε στη φετινή ΔΕΘ για την κοστολόγηση των προγραμμάτων, ο κ. Δραγασάκης υποστηρίζει ότι η κοστολόγηση είναι αναγκαία, αλλά δεν μπορεί να αποτελεί το μοναδικό κριτήριο αξιολόγησης μιας πολιτικής πρότασης.
Όπως σημειώνει, η οικονομική πραγματικότητα μπορεί να μεταβληθεί απότομα από μια διεθνή κρίση ή από την εξέλιξη των επιτοκίων. Γι’ αυτό, όπως υποστηρίζει, η πολιτική δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως στατική λογιστική άσκηση.
Παράλληλα, ασκεί κριτική στην εικόνα που παρουσιάζεται για την ελληνική οικονομία, υποστηρίζοντας ότι πίσω από τη σημερινή ανάκαμψη παραμένουν δομικές αδυναμίες. Κατά την εκτίμησή του, οι κοινωνικές ανάγκες, οι ελλείψεις στις υποδομές, η υγεία και η κοινωνική προστασία αποτελούν το πραγματικό κόστος μιας ανάπτυξης που δεν έχει αντιμετωπίσει τις βαθύτερες ανισορροπίες.
Αλλαγή παραγωγικού μοντέλου ως «εθνικός στόχος»
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στην ανάγκη αλλαγής του παραγωγικού μοντέλου. Ο κ. Δραγασάκης υποστηρίζει ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει προβλήματα που συνδέονται με την παραγωγική της βάση, την εξάρτηση από εξωτερικό δανεισμό και κεφάλαια, το εξωτερικό ισοζύγιο, τις επενδύσεις και την εγχώρια αποταμίευση.
Συνδέει την ανάγκη αυτή και με την κλιματική αλλαγή, υποστηρίζοντας ότι η πράσινη μετάβαση δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται αποσπασματικά, αλλά πρέπει να ενταχθεί σε μια συνολική αναπτυξιακή στρατηγική.
Για το [Ταμείο Ανάκαμψης]Παραγωγικό μοντέλο και προγραμματικές θέσεις της ΕΛ.Α.Σ., εκτιμά ότι αποτέλεσε σημαντική ευκαιρία για αλλαγή της δομής της ελληνικής οικονομίας, η οποία, κατά την άποψή του, δεν αξιοποιήθηκε με τον τρόπο που απαιτούσαν οι συνθήκες.
Το επόμενο βήμα, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν μπορεί να είναι μια ακόμη γενική διακήρυξη για την παραγωγική ανασυγκρότηση. Χρειάζεται συγκεκριμένο σχέδιο, σαφείς πολιτικές δεσμεύσεις και ανάδειξη της αλλαγής του παραγωγικού μοντέλου σε κεντρικό στόχο των προοδευτικών δυνάμεων.
Στην τελική του ανάλυση, ο Γιάννης Δραγασάκης συνδέει την οικονομική αλλαγή με την πολιτική συνεργασία. Η συζήτηση για την παραγωγή, την αναδιανομή του πλούτου και τη μείωση των ανισοτήτων, υποστηρίζει, προϋποθέτει μια ευρύτερη κοινωνική και πολιτική συμμαχία. Και αυτό επαναφέρει το αρχικό ερώτημα: εάν οι προγραμματικές συγκλίσεις είναι ήδη υπαρκτές, το επόμενο κρίσιμο βήμα είναι η μετάφρασή τους σε πολιτική συνεννόηση.