Η αντίστροφη μέτρηση για το Πάσχα ξεκινά με τη ζωική παραγωγή να βρίσκεται υπό την πίεση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων. Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης επιχειρεί να ανακόψει την εξάπλωση της νόσου με εντατικοποίηση των μέτρων, την ώρα που οι κτηνοτρόφοι προειδοποιούν ότι η φετινή πασχαλινή αγορά κινδυνεύει να χαθεί, αν δεν επιταχυνθούν οι διαδικασίες ελέγχου και μετακίνησης των ζώων.
Τα στοιχεία της επιδημίας και οι απώλειες στο ζωικό κεφάλαιο
Σύμφωνα με τα επίσημα δεδομένα, από τον Αύγουστο του 2024 έως και τις 8 Μαρτίου 2026 έχουν καταγραφεί 2.128 επιβεβαιωμένα κρούσματα σε 2.636 εκτροφές. Ο αριθμός των αιγοπροβάτων που έχουν θανατωθεί στο πλαίσιο των υγειονομικών μέτρων έχει φτάσει τα 484.135 ζώα.
Μόνο στο διάστημα από την 1η Ιανουαρίου έως τις 8 Μαρτίου 2026 καταγράφηκαν 103 κρούσματα, ενώ την εβδομάδα 2–8 Μαρτίου εντοπίστηκαν εννέα νέες περιπτώσεις. Ωστόσο αρκετές περιοχές της χώρας παραμένουν σε καθεστώς αυξημένης επιτήρησης, με βασικές εστίες την Ανατολική Μακεδονία, τη Θράκη, τον νομό Σερρών, τη Θεσσαλία και τη Δυτική Ελλάδα.
Σε αυτό το πλαίσιο εκδόθηκε νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση για την εξυγίανση του ζωικού κεφαλαίου. Η ρύθμιση διευρύνει το πλαίσιο των αποζημιώσεων, επιτρέποντας πλέον την κάλυψη λειτουργικών δαπανών και προληπτικών μέτρων στις περιφέρειες, και όχι μόνο αποζημιώσεις για τις θανατώσεις ζώων.
Εντατικοποίηση των μέτρων ενόψει της πασχαλινής περιόδου
Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης προχωρά σε αυστηροποίηση των ελέγχων ενόψει της πασχαλινής ζήτησης, λαμβάνοντας υπόψη ότι την περσινή περίοδο είχε σημειωθεί σημαντική έξαρση κρουσμάτων.
Διατηρείται η καθολική απαγόρευση μετακίνησης ζώων στις ζώνες προστασίας και επιτήρησης, που εκτείνονται σε ακτίνα 5 και 20 χιλιομέτρων αντίστοιχα, καθώς και στην ευρύτερη απαγορευμένη ζώνη έως 40 χιλιόμετρα. Οι μετακινήσεις ζώων προς σφαγή επιτρέπονται μόνο με έγκριση της αρμόδιας κτηνιατρικής αρχής και μετά από δειγματοληψία σιέλου και εργαστηριακό έλεγχο PCR.
Ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Σπύρος Πρωτοψάλτης ανακοίνωσε ότι πιστοποιήθηκε και το Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης. Έτσι, τα PCR τεστ πραγματοποιούνται πλέον σε τρία εργαστήρια: στο κτηνιατρικό εργαστήριο του υπουργείου στη Λάρισα, στο εργαστήριο του ΕΛΓΟ Δήμητρα στη Θεσσαλονίκη και στο Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης.
Πίεση στην αγορά και φόβος για απώλεια εξαγωγών
Οι κτηνοτρόφοι εκφράζουν έντονη ανησυχία για το αν θα προλάβουν να ολοκληρωθούν οι απαραίτητοι εργαστηριακοί έλεγχοι πριν από τη Μεγάλη Εβδομάδα, καθώς το χρονικό περιθώριο είναι ιδιαίτερα περιορισμένο.
Παράγοντες της αγοράς υπογραμμίζουν ότι απαιτείται άμεση ενεργοποίηση επιπλέον εργαστηρίων, ώστε να αποσυμφορηθεί η πίεση στις διαδικασίες ελέγχου. Ήδη οι πρώτες σφαγές κατσικιών με εξαγωγικό προσανατολισμό προς την Ιταλία έχουν καθυστερήσει και ξεκινούν αυτές τις ημέρες, ενώ το καθολικό Πάσχα φέτος προηγείται κατά μία εβδομάδα.
Η πασχαλινή περίοδος αποτελεί την κορυφαία εμπορική στιγμή για την ελληνική αιγοπροβατοτροφία. Υπολογίζεται ότι περίπου 650.000 ζώα διατίθενται συνολικά στην αγορά, εκ των οποίων περίπου 170.000 κατευθύνονται σε εξαγωγές. Ωστόσο, οι εξαγωγικές επιδόσεις έχουν ήδη μειωθεί σε σχέση με πέρυσι εξαιτίας της ευλογιάς των προβάτων.
Νέος συναγερμός για πιθανό κρούσμα αφθώδους πυρετού
Την ίδια στιγμή οι αρχές βρίσκονται σε επιφυλακή μετά τον εντοπισμό ύποπτου κρούσματος αφθώδους πυρετού σε εκτροφή στη Λέσβο. Δείγματα έχουν αποσταλεί στο εθνικό εργαστήριο αναφοράς και αναμένονται τα αποτελέσματα των αναλύσεων.
Όπως δήλωσε ο Σπύρος Πρωτοψάλτης, έχουν ήδη τεθεί σε ισχύ προληπτικά μέτρα στο νησί από την Κυριακή, με περιορισμούς στη διακίνηση ζώων και προϊόντων ζωικής προέλευσης, ενώ οι αρμόδιες υπηρεσίες παρακολουθούν στενά την εξέλιξη της κατάστασης.
Η γενική διευθύντρια Κτηνιατρικής Κατερίνα Μαρίνου διευκρίνισε ότι ο αφθώδης πυρετός δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο. Ωστόσο πρόκειται για ιδιαίτερα μεταδοτική νόσο μεταξύ παραγωγικών ζώων, όπως βοοειδή, αιγοπρόβατα και χοίροι, γεγονός που ενεργοποιεί αυστηρά πρωτόκολλα ελέγχου βάσει της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, τα οποία προβλέπουν περιορισμούς στις μετακινήσεις ζώων καθώς και στα προϊόντα κρέατος και γάλακτος.
