Πολύ πιο κοντά σε μια στρατιωτική αναμέτρηση με το Ιράν φέρεται να βρίσκεται η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με σημερινή ανάλυση του Axios, η οποία περιγράφει ένα σκηνικό κλιμάκωσης που ξεπερνά όσα αντιλαμβάνεται η αμερικανική κοινή γνώμη. Οι πληροφορίες συγκλίνουν στην εκτίμηση ότι μια μεγάλης κλίμακας στρατιωτική επιχείρηση ενδέχεται να ξεκινήσει σύντομα, με τη συνδρομή του Ισραήλ και με στόχο πολύ ευρύτερο από τις έως τώρα συγκρούσεις.
Σε αντίθεση με περιορισμένες επιχειρήσεις του παρελθόντος, μια επίθεση στο Ιράν δεν θα έχει χαρακτήρα «χειρουργικού πλήγματος», αλλά εκστρατείας που μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες, μεταβάλλοντας τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή.
Από τις διαπραγματεύσεις στη στρατιωτική συσσώρευση
Ο Τραμπ έφτασε, σύμφωνα με το δημοσίευμα, ένα βήμα πριν από την επίθεση στις αρχές Ιανουαρίου, μετά τη βίαιη καταστολή διαδηλώσεων από το καθεστώς της Τεχεράνης. Η συγκυρία εκείνη δεν οδήγησε σε στρατιωτική κλιμάκωση. Αντίθετα, η Ουάσιγκτον υιοθέτησε διττή στρατηγική: επανεκκίνηση πυρηνικών διαπραγματεύσεων και ταυτόχρονη μαζική ενίσχυση στρατιωτικών δυνάμεων στην περιοχή.
Στη Γενεύη πραγματοποιήθηκαν επαφές μεταξύ των συμβούλων του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, και του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί. Ωστόσο, σύμφωνα με το Axios, οι δύο πλευρές παραμένουν μακριά από μια συμφωνία. Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι η διπλωματία «φτάνει στο φυσικό της τέλος», με την Ουάσιγκτον να ζητά από την Τεχεράνη λεπτομερή πρόταση εντός δύο εβδομάδων.
Το μοτίβο είναι σαφές: παράταση του διαλόγου με παράλληλη κλιμάκωση της πίεσης, δημιουργώντας προσδοκίες άμεσων αντιποίνων εάν δεν υπάρξει συμφωνία.
Η στρατιωτική «αρμάδα» στη Μέση Ανατολή
Τα στοιχεία που παραθέτει το Axios σκιαγραφούν μια εντυπωσιακή συγκέντρωση ισχύος. Δύο αεροπλανοφόρα, περισσότερα από 20 πολεμικά πλοία, εκατοντάδες μαχητικά αεροσκάφη και πολλαπλά συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας έχουν αναπτυχθεί ή κατευθύνονται προς τη Μέση Ανατολή.
Περισσότερες από 150 πτήσεις μεταγωγικών αεροσκαφών έχουν μεταφέρει οπλικά συστήματα και πυρομαχικά στην περιοχή, ενώ μόνο τις τελευταίες 24 ώρες 50 μαχητικά – F-35, F-22 και F-16 – φέρονται να έχουν σταλεί προς τα εκεί. Η εικόνα παραπέμπει σε προετοιμασία για επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας.
Σύμβουλοι του Τραμπ εκτιμούν ότι η πιθανότητα στρατιωτικής δράσης τις επόμενες εβδομάδες αγγίζει το 90%, με έναν εξ αυτών να δηλώνει ότι ο πρόεδρος «έχει αρχίσει να αγανακτεί» και να πιέζεται από αντικρουόμενες εισηγήσεις στο εσωτερικό της κυβέρνησης.
Ο ρόλος του Ισραήλ και το «μαξιμαλιστικό σενάριο»
Το Ισραήλ εμφανίζεται να πιέζει για ένα «μαξιμαλιστικό σενάριο» που θα στοχεύει όχι μόνο τις πυρηνικές εγκαταστάσεις αλλά και τη βιωσιμότητα του ίδιου του καθεστώτος της Τεχεράνης. Ισραηλινοί αξιωματούχοι φέρονται να θεωρούν ότι το παράθυρο ευκαιρίας είναι περιορισμένο και να προετοιμάζονται για σύγκρουση εντός ημερών.
Από την αμερικανική πλευρά, ο γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκράχαμ κάνει λόγο για ορίζοντα εβδομάδων, υποδηλώνοντας ότι η τελική απόφαση παραμένει ανοιχτή αλλά κινείται προς την κατεύθυνση της κλιμάκωσης.
Στις 19 Ιουνίου, ο Λευκός Οίκος είχε θέσει προθεσμία δύο εβδομάδων για την επιλογή μεταξύ συνέχισης των συνομιλιών ή επιθέσεων. Τρεις ημέρες αργότερα ξεκίνησε η επιχείρηση «Midnight Hammer», ένδειξη ότι τα τελεσίγραφα συνοδεύονται από επιχειρησιακή ετοιμότητα.
Ένας πόλεμος μεγαλύτερος απ’ όσο πιστεύουν οι περισσότεροι
Η πολυετής αντιπαράθεση ΗΠΑ–Ιράν έχει δημιουργήσει κόπωση και σκεπτικισμό στην αμερικανική κοινή γνώμη, με πολλούς να θεωρούν απίθανη μια γενικευμένη σύγκρουση. Ωστόσο, πηγές που επικαλείται το Axios επιμένουν ότι η δυναμική έχει αλλάξει: εάν ξεσπάσει πόλεμος, θα είναι ταχύτερος και ευρύτερος από ό,τι αναμένει η πλειονότητα.
Η κατεύθυνση δείχνει προς κλιμάκωση. Το αν η διπλωματία θα ανατρέψει την πορεία ή αν η Ουάσιγκτον θα προχωρήσει σε κοινή επιχείρηση με το Ισραήλ θα κριθεί μέσα σε λίγες εβδομάδες, με τη Μέση Ανατολή να βρίσκεται και πάλι στο χείλος μιας μεγάλης αναμέτρησης.
