Βαρύ πένθος στα Τρίκαλα και σε ολόκληρη τη χώρα μετά τη φονική έκρηξη και τη μεγάλη πυρκαγιά που σημειώθηκαν λίγο πριν από τις 4 τα ξημερώματα της Δευτέρας στο εργοστάσιο μπισκότων «Βιολάντα».
Πέντε εργαζόμενες γυναίκες, μητέρες και βασικοί στυλοβάτες των οικογενειών τους, έχασαν τη ζωή τους με τραγικό τρόπο, εγκλωβισμένες στο υπόγειο της μονάδας, στο σημείο όπου εκδηλώθηκε η καταστροφική έκρηξη.
Η στιγμή της καταστροφής
Σύμφωνα με μαρτυρίες, μια ισχυρότατη έκρηξη ακούστηκε σε μεγάλη απόσταση, προκαλώντας άμεση κατάρρευση της οροφής, του πατώματος και πλευρικών τοιχωμάτων της βιομηχανίας. Ακολούθησε πυρκαγιά τεράστιας έντασης, με τη θερμοκρασία να φτάνει έως και τους 1.000 βαθμούς Κελσίου, καίγοντας ακόμη και μεταλλικά στοιχεία και χάλυβα. Το εργοστάσιο ουσιαστικά «κόπηκε στα δύο», ενώ η καταστροφή εντοπίζεται κυρίως σε νεότερη πτέρυγα της μονάδας, η οποία λειτουργούσε τα τελευταία δύο με τρία χρόνια.
Οι γυναίκες της νυχτερινής βάρδιας
Την ώρα της έκρηξης, οι περισσότερες εργαζόμενες της νυχτερινής βάρδιας βρίσκονταν σε διάλειμμα εκτός των εγκαταστάσεων και κατάφεραν να σωθούν. Οι πέντε γυναίκες που παρέμειναν στο πόστο τους δεν είχαν την ίδια τύχη. Όλες είχαν επιλέξει το νυχτερινό ωράριο ώστε να μπορούν να αφιερώνουν την ημέρα στα παιδιά και τις οικογένειές τους, μια επιλογή που αναδεικνύει και τη σκληρή πραγματικότητα της εργασίας για χιλιάδες μητέρες.
Τα πρόσωπα της τραγωδίας
Τα θύματα της φονικής έκρηξης είναι η Βασιλική Σκαμπαρδώνη, 42 ετών, μητέρα δύο παιδιών και ιδιαίτερα γνωστή στην τοπική κοινωνία, η οποία στο παρελθόν διατηρούσε κομμωτήριο. Η Έλενα Κατσαρού, 45 ετών, από τον Γλίνο, παντρεμένη και ενεργό μέλος της τοπικής κοινωνίας. Η Σταυρούλα Μπουκοβάλα από την Καρδίτσα. Η Αναστασία Νάσιου. Και η Αγάπη Μπουνόβα, η οποία αγνοείτο μετά την έκρηξη και εντοπίστηκε νεκρή μέσα στα αποκαΐδια. Όλες ήταν παντρεμένες, εργαζόμενες μητέρες, από χωριά και περιοχές της ευρύτερης περιοχής των Τρικάλων και της Καρδίτσας, που πλέον βυθίστηκαν στο πένθος.
Σοροί απανθρακωμένες και ταυτοποίηση με DNA
Οι σοροί των πέντε γυναικών βρέθηκαν πολύ κοντά η μία στην άλλη, στο υπόγειο του εργοστασίου, γεγονός που ενισχύει την εκτίμηση ότι βρέθηκαν στο επίκεντρο της έκρηξης. Μεταφέρθηκαν στην Ιατροδικαστική Υπηρεσία Λάρισας για ταυτοποίηση μέσω DNA, καθώς είχαν απανθρακωθεί και σε ορισμένες περιπτώσεις παραμορφωθεί. Βασικό ζητούμενο για τις αρχές παραμένει αν ο θάνατός τους προήλθε από ασφυξία λόγω καπνών ή από την κατάρρευση της οροφής και των δομικών στοιχείων.
Η τραγική ειρωνεία της προηγούμενης νύχτας
Ιδιαίτερη συγκίνηση προκαλεί το γεγονός ότι λίγες ώρες πριν από την τραγωδία, οι εργαζόμενοι της «Βιολάντα» είχαν συγκεντρωθεί στον ίδιο χώρο για την κοπή της πρωτοχρονιάτικης πίτας της εταιρείας. Εκείνο το βράδυ, μάλιστα, η βάρδια είχε μειωθεί σημαντικά, από περίπου 30 άτομα σε μόλις 12. Πολλές από τις γυναίκες που συμμετείχαν στη γιορτή επέστρεψαν αργότερα στη δουλειά και δεν ξαναβγήκαν ποτέ.
«Με έσωσε το παιδί μου»
Συγκλονιστική είναι και η μαρτυρία εργαζόμενης, η οποία αποκάλυψε ότι συνάδελφός της δεν προσήλθε στη νυχτερινή βάρδια επειδή το παιδί της είχε αρρωστήσει. Όταν έμαθε για την τραγωδία, φέρεται να είπε «με έσωσε ο γιος μου», αποτυπώνοντας με τον πιο ωμό τρόπο το τυχαίο και αμείλικτο πρόσωπο της ανθρώπινης μοίρας.
Τα σενάρια που εξετάζουν οι αρχές
Οι έρευνες βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, με κλιμάκιο της ΔΑΕΕ και ειδικούς της Πυροσβεστικής να συλλέγουν καταθέσεις και στοιχεία. Δύο βασικά σενάρια βρίσκονται στο μικροσκόπιο. Το πρώτο αφορά πιθανή διαρροή προπανίου, αερίου που είναι δύσκολο να ανιχνευθεί εγκαίρως και θα μπορούσε να προκαλέσει ακαριαία ανάφλεξη. Το δεύτερο σενάριο σχετίζεται με έκρηξη σκόνης αλευριού, ένα φαινόμενο γνωστό στη βιομηχανία τροφίμων, εφόσον συντρέξουν συγκεκριμένες συνθήκες. Για την πλήρη διερεύνηση έχουν οριστεί πραγματογνώμονες από την Αθήνα, ηλεκτρολόγος, χημικός και πυροτεχνουργός, οι οποίοι θα καταθέσουν τα πορίσματά τους μετά την αυτοψία στον χώρο.
Διεθνής αντίκτυπος
Η τραγωδία στη «Βιολάντα» ξεπέρασε γρήγορα τα ελληνικά σύνορα. Διεθνή ειδησεογραφικά πρακτορεία και μέσα ενημέρωσης όπως Reuters, BBC, AP News, The Guardian και DW μετέδωσαν εκτενή ρεπορτάζ, δίνοντας έμφαση στις ανθρώπινες απώλειες, στα ζητήματα ασφάλειας στην εργασία και στην ανάγκη απόδοσης ευθυνών. Η διεθνής κάλυψη αναδεικνύει και τη διαχρονική ευαλωτότητα των εργαζομένων σε βαριά βιομηχανικά ατυχήματα.
Κοινωνικές και πολιτικές αντιδράσεις
Το περιστατικό έχει προκαλέσει ισχυρό κύμα αντιδράσεων. Συνδικάτα και πολιτικά κόμματα ζητούν πλήρη διαλεύκανση των αιτιών και αυστηροποίηση των ελέγχων για την ασφάλεια στους χώρους εργασίας. Το Εργατικό Κέντρο Τρικάλων έχει προκηρύξει 24ωρη απεργία στον ιδιωτικό τομέα, με συγκέντρωση στην πλατεία Ρήγα Φεραίου, ενώ καταθέτει αίτημα στην εισαγγελία για συμμετοχή ανεξάρτητου πραγματογνώμονα. Αντίστοιχες κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται και στη Λάρισα, με το Εργατικό Κέντρο να κάνει λόγο για νέο εργοδοτικό έγκλημα. Παράλληλα, η ΠΟΕΥΓΤΠ έχει ανακοινώσει πανελλαδική απεργία στον κλάδο τροφίμων και ποτών για τις 3 Φεβρουαρίου.
Τριήμερο πένθος και ανοιχτά ερωτήματα
Ο δήμαρχος Τρικκαίων και πρόεδρος της ΠΕΔ Θεσσαλίας, Νίκος Σακκάς, εισηγείται την κήρυξη τριήμερου δημοτικού πένθους στη μνήμη των πέντε θυμάτων. Πίσω από τα επίσημα πορίσματα και τις πολιτικές δηλώσεις, παραμένουν τα αναπάντητα ερωτήματα για το πώς και γιατί πέντε γυναίκες δεν γύρισαν ποτέ στα σπίτια τους. Ερωτήματα που αφορούν όχι μόνο τη συγκεκριμένη τραγωδία, αλλά συνολικά την ασφάλεια της εργασίας και την αξία της ανθρώπινης ζωής στη σύγχρονη παραγωγή.
