Η απότομη διόρθωση του κορυφαίου κρυπτονομίσματος «χτυπά» τα παγκόσμια χρηματιστήρια, τροφοδοτώντας ανησυχίες για ρευστότητα, επιτόκια και τεχνολογικές αποτιμήσεις.
Ένα σοκ που επιστρέφει την αγορά επτά μήνες πίσω
Η Τρίτη 18 Νοεμβρίου έφερε μια ψυχρολουσία στον κόσμο των ψηφιακών ενεργητικών: το Bitcoin υποχώρησε κάτω από τα 90.000 δολάρια, για πρώτη φορά από τον Απρίλιο, καθιστώντας σαφές ότι το ράλι του 2025 έχει πλέον εξανεμιστεί. Με απώλειες άνω του 28% μέσα σε έναν μήνα και συνολικά περισσότερο από 30% από το ιστορικό υψηλό των 126.000 δολαρίων τον Οκτώβριο, η αγορά των crypto βρίσκεται σε μια από τις εντονότερες φάσεις αναδιάρθρωσης.
Στις ασιατικές συναλλαγές της Τρίτης, το Bitcoin κινούνταν στα 89.953 δολάρια, σημειώνοντας ημερήσια πτώση περίπου 2%. Την ίδια στιγμή, το Ether συνέχιζε τη δική του καθοδική πορεία, διαπραγματευόμενο στα 2.997 δολάρια, περίπου 40% κάτω από το υψηλό του Αυγούστου.
Πρόκειται για διακυμάνσεις που, όπως διαμηνύουν αναλυτές, δεν αποτελούν ένα απλό τεχνικό ξεφούσκωμα, αλλά ένδειξη μιας βαθύτερης μεταστροφής της επενδυτικής ψυχολογίας.
Το σενάριο πίεσης: από την κόπωση στο αλυσιδωτό ξεπούλημα
Οι παράγοντες που πυροδότησαν την απότομη αποστροφή ρίσκου είναι πολλοί και αλληλένδετοι:
- Αβεβαιότητα γύρω από τις μελλοντικές μειώσεις επιτοκίων στις ΗΠΑ
- Κόπωση μετά από ένα ράλι μηνών
- Πιέσεις από θεσμικούς που κατοχυρώνουν κέρδη
- Μακροοικονομική ασάφεια σε παγκόσμιο επίπεδο
Ο Joshua Chu από την Hong Kong Web3 Association περιέγραψε το φαινόμενο ως «αλυσιδωτό ξεπούλημα», εξηγώντας ότι εισηγμένες εταιρείες και ιδρύματα εγκατέλειψαν μεγάλες θέσεις που είχαν χτίσει στο προηγούμενο ράλι, επιβαρύνοντας τη ρευστότητα της αγοράς. Η διαδικασία αυτή μεγεθύνει τους κινδύνους μετάδοσης και προκαλεί έντονες μεταβολές ακόμη και σε περιουσιακά στοιχεία που θεωρούνται πιο σταθερά.
Αντίστοιχα, ο Matthew Dibb της Astronaut Capital προειδοποίησε ότι το επόμενο πραγματικό επίπεδο στήριξης για το Bitcoin βρίσκεται στα 75.000 δολάρια. Αν η αστάθεια συνεχιστεί, το ενδεχόμενο να δοκιμαστεί αυτό το όριο δεν μπορεί να αποκλειστεί.
Οι παγκόσμιες αγορές σε φάση έντονου κλυδωνισμού
Το Bitcoin λειτουργεί εδώ και χρόνια ως βαρόμετρο για τη διάθεση ρίσκου των επενδυτών. Η τωρινή πτώση του δεν αποτελεί εξαίρεση: την ίδια στιγμή, τα παγκόσμια χρηματιστήρια έδειξαν σημάδια αναταραχής.
- Ο δείκτης Nikkei στην Ιαπωνία σημείωσε πτώση 3%, τη μεγαλύτερη από τον Απρίλιο.
- Τα ευρωπαϊκά futures υποχώρησαν κατά 1% και άνω.
- Ο παγκόσμιος δείκτης μετοχών άγγιξε χαμηλό μηνός.
- Οι ασιατικές μετοχές έπεσαν κατά 2,1%, περνώντας κάτω από τον 50ήμερο κινητό μέσο όρο.
Η αγορά δείχνει τώρα ένα μοτίβο όπου η αδυναμία των crypto επιβεβαιώνει τους φόβους για στέρεψη ρευστότητας και περιορισμό του ρίσκου. Ο Thomas Bureau της Societe Generale εξηγεί ότι η συσχέτιση μεταξύ μετοχών και Bitcoin θεριεύει τον αρνητισμό, δημιουργώντας ένα φαύλο κύκλο.
Τα επιτόκια ως «καθοδηγητής φόβου»
Στο επίκεντρο των ανησυχιών βρίσκονται οι αποφάσεις της Fed. Μετά την τελευταία συνεδρίαση στην οποία ανακοινώθηκε μείωση επιτοκίων χάρη σε ενδείξεις επιβράδυνσης της αγοράς εργασίας, οι επενδυτές προσπαθούν τώρα να αποκωδικοποιήσουν τα επόμενα βήματα.
Ωστόσο, τα στοιχεία απασχόλησης του Σεπτεμβρίου δεν έχουν ακόμη δημοσιευθεί λόγω του πρόσφατου shutdown της αμερικανικής κυβέρνησης. Η αγορά αναμένει ότι αυτά τα δεδομένα θα προσφέρουν μεγαλύτερη σαφήνεια για το αν η Fed θα συνεχίσει ή θα καθυστερήσει τη μείωση των επιτοκίων τον Δεκέμβριο.
Ο Homin Lee της Lombard Odier επισημαίνει ότι τα «ήπια στοιχεία στην αγορά εργασίας ή τα πολύ ισχυρά αποτελέσματα της Nvidia» θα μπορούσαν να συμβάλουν στην ενίσχυση του κλίματος. Ωστόσο, προς το παρόν, η νευρικότητα κυριαρχεί.
Η τεχνολογία «στριμώχνει» την αγορά
Με τις αποτιμήσεις των μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών να έχουν φτάσει σε ιστορικά υψηλά, οι επενδυτές φοβούνται ότι η παραμικρή απογοήτευση στα αποτελέσματα της Nvidia θα τροφοδοτήσει πιο έντονη διόρθωση. Ήδη, ο S&P 500 έκλεισε κάτω από τον 50ήμερο κινητό μέσο όρο για πρώτη φορά μετά από 139 συνεδριάσεις, ενώ ο Nasdaq δείχνει σημάδια εσωτερικής αδυναμίας, όπως υπογραμμίζει ο John Roque της 22V Research.
Η εικόνα αυτή ενισχύει το σενάριο όσων αναλυτών θεωρούν πιθανή μια συνολική διόρθωση της τάξης του 10% στη Wall Street.
Στροφή στα ασφαλή καταφύγια – Ενισχύεται το δολάριο, πιέζεται ο χρυσός
Όπως στην κάθε περίοδο αυξημένου φόβου, οι επενδυτές στράφηκαν στα παραδοσιακά ασφαλή καταφύγια:
- Το δολάριο παρέμεινε ισχυρό.
- Το ελβετικό φράγκο ενισχύθηκε πάνω από το 0,80 ανά δολάριο.
- Το γιεν ανατιμήθηκε κατά 0,15%.
Παράδοξο σε σχέση με παλαιότερες κρίσεις αποτελεί η πτώση του χρυσού για τέταρτη συνεχόμενη συνεδρίαση — μια ένδειξη ότι το ισχυρό δολάριο και οι νέες εκτιμήσεις για τα επιτόκια έχουν μεγαλύτερη επιρροή στους traders.
Ιαπωνία: ιστορικά υψηλές αποδόσεις στα ομόλογα
Παράλληλα, τα ιαπωνικά κρατικά ομόλογα καταγράφουν ισχυρές πιέσεις, με αποτέλεσμα οι αποδόσεις μακροπρόθεσμων τίτλων να αγγίζουν ιστορικά υψηλά. Οι αγορές παρακολουθούν στενά τις κινήσεις της νέας πρωθυπουργού Sanae Takaichi και τις διαβουλεύσεις της με την Τράπεζα της Ιαπωνίας, καθώς οι αυξημένες κρατικές δαπάνες επηρεάζουν το ήδη ευαίσθητο τοπίο.
Το πλήγμα στο οικοσύστημα των crypto: 1,2 τρισ. δολάρια εξαφανίστηκαν
Η συνολική κεφαλαιοποίηση των κρυπτονομισμάτων, που παρακολουθείται από την CoinGecko, έχει υποχωρήσει κατά 25% από τις 6 Οκτωβρίου, εξαλείφοντας περίπου 1,2 τρισ. δολάρια σε λίγες εβδομάδες.
Η εικόνα αυτή επαναφέρει στο προσκήνιο ένα γνώριμο μοτίβο: όταν τα κρυπτονομίσματα διολισθαίνουν με τέτοια ταχύτητα, ακολουθεί αναδιάρθρωση σε ολόκληρο το οικοσύστημα, από DeFi πρωτόκολλα έως altcoins.
Ωστόσο, οι λόγοι δεν περιορίζονται μόνο στον φόβο. Πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι:
- Οι υπερβολικές αποτιμήσεις του καλοκαιριού δημιουργούσαν περιθώρια διόρθωσης.
- Η εξάρτηση της αγοράς από τις προσδοκίες για τα επιτόκια ήταν υπερβολική.
- Οι θεσμικοί επενδυτές κινήθηκαν υπερβολικά γρήγορα στο κλείσιμο των θέσεων τους.
Πού θα κριθεί η συνέχεια;
Η αγορά βρίσκεται σε κομβική καμπή. Οι τρεις παράμετροι που θα καθορίσουν την πορεία των αγορών —και του Bitcoin— τις επόμενες εβδομάδες είναι ξεκάθαρες:
- Τα αποτελέσματα της Nvidia
Αν οι επιδόσεις ξεπεράσουν τις προσδοκίες, μπορεί να δοθεί μια ανάσα στις τεχνολογικές μετοχές και κατ’ επέκταση στο ευρύτερο επενδυτικό κλίμα. - Τα στοιχεία απασχόλησης στις ΗΠΑ
Ενδείξεις επιβράδυνσης ίσως ενισχύσουν το σενάριο συνέχισης ή επιτάχυνσης της μείωσης επιτοκίων. - Η στάση των θεσμικών επενδυτών στα crypto
Εάν παραμείνουν σε κατάσταση κατοχύρωσης κερδών, το κύμα ρευστοποιήσεων θα συνεχιστεί.
Το συμπέρασμα: τεστ αντοχής για την οικονομία του 2025
Η πτώση του Bitcoin δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό αλλά μέρος ενός μεγαλύτερου παζλ αναταράξεων. Από τις αποφάσεις της Fed μέχρι την υπερθέρμανση του AI sector και τις αυθόρμητες ροές σε asset classes που άλλοτε κινούνταν ανεξάρτητα, η εικόνα των αγορών δείχνει ότι το 2025 εισέρχεται σε μια πιο απαιτητική φάση.
Η διάθεση για ρίσκο έχει περιοριστεί, όμως η πιθανότητα μιας ταχείας ανάκαμψης δεν πρέπει να υποτιμηθεί — ειδικά εάν συνδυαστούν θετικά μακροοικονομικά στοιχεία και ενθαρρυντικές εταιρικές επιδόσεις.
Μέχρι τότε, όμως, οι επενδυτές θα κινηθούν με προσοχή, γνωρίζοντας ότι η αγορά έχει μπει ξανά σε νερά όπου η μεταβλητότητα είναι ο βασιλιάς και η πληροφόρηση η μόνη άμυνα.
- Πώς ενημερώνονται οι Έλληνες: Τα κοινωνικά δίκτυα και η τηλεόραση κυριαρχούν
- Παγκόσμια Ημέρα Προωρότητας – Κάθε Εβδομάδα Μετράει – Το συγκινητικό μήνυμα του Νίκου Ορφανού
- Martin Wolf / Όταν η Ρώμη έπεσε: Πώς ο κατακερματισμός γέννησε την Ευρώπη
- Η Airbnb χρηματοδοτεί εργασίες ανάπλασης στον Λυκαβηττό
- Bitcoin σε ελεύθερη πτώση κάτω από τα 90.000 δολάρια: Τι σηματοδοτεί η βουτιά για τις αγορές