Το πρώτο του βιβλίο, με τίτλο «Ιθάκη», παρουσιάζει ο Αλέξης Τσίπρας, επιχειρώντας, όπως λέει, μια «κατάθεση ψυχής» αλλά και μια πράξη αυτογνωσίας απέναντι στην ιστορία. Μιλώντας στην πλατφόρμα «BookVoice – the podcast» με τον ηθοποιό Αιμίλιο Χειλάκη και τον Σπήλιο Λαμπρόπουλο, ο πρώην πρωθυπουργός εξηγεί πως το βιβλίο του δεν είναι απλώς ένα πολιτικό χρονικό, αλλά μια προσωπική και συλλογική διαδρομή – «ένα ταξίδι που δεν τελειώνει ποτέ».
Ο ίδιος περιγράφει την «Ιθάκη» ως ένα έργο με «χαρακτήρα χρέους απέναντι στην ιστορία», αλλά και ως μια πορεία εσωτερικής κάθαρσης. «Το βιβλίο μου έχει μια ιδιαιτερότητα. Κανείς πρώην πρωθυπουργός δεν γράφει σε ενεστώτα χρόνο. Όλοι γράφουν σε παρελθόντα. Εγώ γράφω ενόσω ζω τα απόνερα των γεγονότων», αναφέρει, σημειώνοντας πως πρόκειται για μια προσπάθεια αποτίμησης χωρίς ωραιοποιήσεις, αλλά με επίγνωση των λαθών και των δυσκολιών.
Ο Αλέξης Τσίπρας εξομολογείται ότι το βιβλίο πέρασε από αλλεπάλληλες επεξεργασίες, «μία, δύο, τρεις φορές», προκειμένου κάθε λέξη να τον αντιπροσωπεύει. «Ήθελα να είμαι όσο πιο αντικειμενικός γίνεται και όσο το δυνατόν λιγότερο άδικος, γιατί δεν μπορείς να είσαι ποτέ εντελώς δίκαιος απέναντι στους ανθρώπους και στα γεγονότα», λέει χαρακτηριστικά.
Για τον ίδιο, η διαδικασία της συγγραφής είχε και ψυχοθεραπευτικό χαρακτήρα: «Ήταν μια διαδικασία λύτρωσης και αυτογνωσίας. Η γραφή έχει μια γοητεία όταν επιχειρείς να μεταφέρεις όχι μόνο γεγονότα αλλά και βιώματα, διαλόγους, συναισθήματα».
Αναφερόμενος στην περίοδο της παραίτησής του από την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ, ο Τσίπρας σημειώνει πως τότε ένιωσε την ανάγκη να μιλήσει: «Έχουν μιλήσει πολλοί – Έλληνες και ξένοι – για τη δραματική εκείνη περίοδο της σύγχρονης ιστορίας μας. Ήρθε η ώρα να μιλήσει και ο βασικός πρωταγωνιστής».
Η επιλογή του τίτλου «Ιθάκη», όπως εξηγεί, δεν είναι τυχαία. «Η Ιθάκη δεν είναι προορισμός, είναι ένα ταξίδι αέναο. Όλοι έχουμε τις δικές μας Οδύσσειες, τις δικές μας Ιθάκες. Αφορά όμως και την πολιτική, την Αριστερά, την κοινωνία, τους αγώνες των ανθρώπων. Είναι μια διαδικασία που δεν σταματά ποτέ», τονίζει.
Ο πρώην πρωθυπουργός βλέπει στο βιβλίο του ένα φιλοσοφικό υπόβαθρο, που συνδέει τη συλλογική εμπειρία μιας ολόκληρης γενιάς με την προσωπική του διαδρομή. «Αναλάβαμε την ευθύνη να ξελασπώσουμε το μέλλον ενός λαού που άλλοι είχαν λασπώσει», αναφέρει για τα χρόνια της κρίσης και των μνημονίων. «Οι στιγμές είχαν τραγικότητα και αγωνία. Οι διαπραγματεύσεις δεν έγιναν πίσω από κλειστές πόρτες – ήταν μέρος της καθημερινότητας ενός λαού που παρακολουθούσε με αγωνία».
Ο Αλέξης Τσίπρας υπογραμμίζει ότι η «Ιθάκη» δεν είναι απλώς μια πολιτική μαρτυρία, αλλά ένα κομμάτι της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. «Έπρεπε να βυθιστώ σε μια θάλασσα στοιχείων για να αποτυπώσω τα πραγματικά δεδομένα. Είναι ένα χρέος απέναντι στον εαυτό μου, απέναντι στους ανθρώπους που έζησαν μαζί μου αυτή την πορεία και απέναντι στην ίδια την ιστορία».
