Δεκτή κάνει το Διοικητικό Εφετείο, σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, την αίτηση ακύρωσης που είχε καταθέσει η πρωτοβουλία Vouliwatch σχετικά με την άρνηση της Εθνικής Επιτροπής Διαφάνειας να ζητήσει από την κυβέρνηση τα κριτήρια επιλεξιμότητας των ΜΜΕ που έλαβαν χρήματα από τη «λίστα Πέτσα».
Σύμφωνα με το Vouliwatch, πρόκειται για «μια σπουδαία νίκη για το δικαίωμα πρόσβασης στη δημόσια πληροφορία!»
Αν και από τις καταθέσεις των μαρτύρων στην εξεταστική επιτροπή της Βουλής προέκυψε πως κατά την κατάρτιση της λίστας η εταιρία Initiative Μedia έκανε προτάσεις που ενέκρινε ή όχι η κυβέρνηση, και άρα συγκεκριμένα αντικειμενικά κριτήρια δεν φαίνεται να τηρήθηκαν, η απόφαση αυτή του Διοικητικού Εφετείου μπορεί να αναγκάσει την κυβέρνηση να δώσει περαιτέρω εξηγήσεις.
Πώς φτάσαμε ως εδώ
Τον Ιούνιο του 2020, η κυβέρνηση είχε μοιράσει 20 εκατ ευρώ δημόσιο χρήμα σε ΜΜΕ για την καμπάνια «Μένουμε σπίτι», χωρίς να δίνει αρχικά στη δημοσιότητα ούτε τα ποσά, ούτε τα κριτήρια επιλεξιμότητας. Τότε η μη κερδοσκοπική πρωτοβουλία Vouliwatch, που προωθεί δράσεις για την ενίσχυση της διαφάνειας και της λογοδοσίας, κατέθεσε επίσημο αίτημα προς τη Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης και τον τότε υφυπουργό παρα τω πρωθυπουργώ και κυβερνητικό εκπρόσωπο Στέλιο Πέτσα ζητώντας τα εξής:
1. Την ονομαστική λίστα με τα ΜΜΕ που έλαβαν τη χρηματοδότηση των 20 εκατομμυρίων ευρώ και τα ακριβή ποσά που αντιστοιχούν στο καθένα από αυτά.
2. Το ακριβές ποσό το οποίο έχει δεσμευτεί στο δημόσιο ταμείο καθώς και αυτό που έχει ήδη ληφθεί/εκταμιευθεί ή δεσμευτεί προς το κάθε μέσο ενημέρωσης της προαναφερθείσας λίστας. Τα κριτήρια επιλογής των ΜΜΕ και διανομής των ποσών (ειδικότερα αναλυτικά έγγραφα στοιχεία σχετικά με επισκεψιμότητα, τηλεθέαση κοκ.)
3. Τα νόμιμα κριτήρια επιλεξιμότητας των ΜΜΕ που επωφελούνται από την κρατική χρηματοδότηση καθώς και τη διαδικασία υπολογισμού των ποσών που έλαβε ή πρόκειται να λάβει το κάθε μέσο ενημέρωσης.
4. Το συνολικό ποσό της αμοιβής της εταιρείας Initiative Μedia στην οποία έχει ανατεθεί η διαχείριση του έργου όπως ορίζει το άρθρο 1 της κοινής υπουργικής απόφασης 227/2020 (Β’ 948).
5. Τη σύμβαση απευθείας ανάθεσης που υπεγράφη με την ανάδοχο εταιρεία Initiative Media.
Στις αρχές Ιουλίου η λίστα με τα ονόματα των ΜΜΕ και τα ποσά δόθηκε στη δημοσιότητα, ενώ είχε διαρρεύσει άτυπα η σύμβαση ανάθεσης στην εταιρία Initiative Media. Ωστόσο το Vouliwatch δεν είχε λάβει επίσημη γραπτή απάντηση από τη Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης και τον Στέλιο Πέτσα. Τα κριτήρια επιλεξιμότητας παρέμεναν στο κοινό. Έτσι στις 29 Ιουλίου 2020 οι διαχειριστές του Vouliwatch προσέφυγαν στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας (ΕΑΔ) κατά της σιωπηρής απόρριψης στο αίτημά τους.
Η ΕΑΔ απάντησε την 1η Σεπτεμβρίου 2020 ότι δεν είναι αρμόδια να κρίνει την αίτηση, με το Vouliwatch να επανέρχεται λίγες ημέρες αργότερα παραθέτοντας νομικά επιχειρήματα. Στις 29 Σεπτεμβρίου 2020, ο Στέλιος Πέτσας έστειλε δελτίο Τύπου στα ΜΜΕ με τίτλο «Απάντηση σε Vouliwatch για την εκστρατεία επικοινωνίας και ενημέρωσης Covid 19». Μόνο που στο δελτίο αυτό δεν έδινε τα κριτήρια επιλεξιμότητας των ΜΜΕ και δεν συμπεριέλαβε το Vouliwatch στους παραλήπτες.
Στις 19 Οκτωβρίου 2020 το Vouliwatch επανέρχεται με νέο αίτημα προς τη Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης και τον Στέλιο Πέτσα ζητώντας:
την υποβληθείσα πρόταση της αναδόχου, που περιλαμβάνει τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, ανά κατηγορία, τον τρόπο και τη συχνότητα μετάδοσης ή καταχώρησης σε αυτά, προς το σκοπό της επιλογής των κατάλληλων μέσων ανακοίνωσης και προβολής του ενημερωτικού υλικού
την υποβληθείσα πρόταση κατανομής της προϋπολογιζόμενης δαπάνης του επικοινωνιακού προγράμματος στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, που αφορά κατά περίπτωση αγορά χώρου ή χρόνου, περιλαμβανομένου του σχετικού προϋπολογισμού χρήσης μέσων και
τις υποβληθείσες μετρήσεις και αναφορές απόδοσης, καθώς και τις βεβαιώσεις καλής εκτέλεσης, με βάση τις οποίες έγινε ή πρόκειται να γίνει η αποπληρωμή των Μέσων Μαζικής Επικοινωνίας που «φιλοξένησαν» τα σχετικά Μηνύματα.
Στις 16 Νοεμβρίου 2020 το Vouliwatch υπέβαλε νέα προσφυγή κατά της σιωπηρής απόρριψης του αιτήματός του από Στέλιο Πέτσα και τη Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης, ενώπιον του ίδιου του υφυπουργού και της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας.
Τέσσερις μήνες αργότερα, τον Μάρτιο του 2021, και χωρίς να έχει λάβει απάντηση, οι διαχειριστές του Vouliwatch προχώρησαν στην κατάθεση αίτησης ακύρωσης κατά της ΕΑΔ στο Διοικητικό Εφετείο Αθηνών. Η πρώτη δικάσιμος είχε οριστεί για τις 21 Οκτωβρίου.
Στις 20 Ιανουαρίου 2022, με ανάρτησή του στα κοινωνικά δίκτυα το Vouliwatch ανακοίνωσε πως η αίτηση ακύρωσης έγινε δεκτή στο Διοικητικό Εφετείο Αθηνών, σχολιάζοντας ότι πρόκειται για «μια σπουδαία νίκη για το δικαίωμα πρόσβασης στη δημόσια πληροφορία!»
Τί γνωρίζουμε για την απόφαση
Η απόφαση του Διοικητικού Εφετείου δεν έχει ακόμα καθαρογραφεί. Όμως σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, όπως δημοσιεύει το TVXS, αναφέρει πως κακώς το Vouliwatch δεν έλαβε απαντήσεις στα αιτήματα που είχε καταθέσει και πως το Δημόσιο οφείλει να απαντά σε παρόμοια αιτήματα. Η σιωπηρή απόρριψη δεν είναι αποδεκτή. Με αυτό το σκεπτικό, το δικαστήριο φέρεται να καλεί την ΕΑΔ να ζητήσει από την Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης να ασχοληθεί με τα αιτήματα του Vouliwatch και να απαντήσει αναλόγως.
Αν και σύμφωνα με τις μέχρι τώρα γνωστές πληροφορίες το Διοικητικό Εφετείο δεν αναφέρεται ρητά σε υποχρέωση κοινοποίησης των εγγράφων που έχει ζητήσει η πρωτοβουλία, και άρα των κριτηρίων επιλεξιμότητας των ΜΜΕ της «λίστας Πέτσα», εντούτοις το πνεύμα της απόφασης είναι τέτοιο που ουσιαστικά υπονοεί μια τέτοια υποχρέωση. Νομικοί κύκλοι με γνώση του θέματος δεν μπορούν να σκεφτούν κάποιο νομικό επιχείρημα που θα μπορούσε να επικαλεστεί η Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης για να απαντήσει στο Vouliwatch αλλά να αρνηθεί την κοινοποίηση των εγγράφων.
Μπορεί να είναι και οι πιο ήσυχοι, μαζικοί θάνατοι της ιστορίας. Περισσότεροι νεκροί και από τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο, αλλά δεν χύνεται ούτε δάκρυ.
Πάνω από 100 νεκροί την ημέρα, αλλά παίζουν – εάν παίξουν – για τρία δευτερόλεπτα στα δελτία ειδήσεων. Μετά το τροχαίο με την Ferrari, μετά τα Rafale, μετά τον βομβαρδισμό αισιοδοξίας για την «επιστροφή στην κανονικότητα». Κανονικότητα με 492 νεκρούς μέσα σε πέντε ημέρες, αλλά δεν εξηγεί κανείς το γιατί. Ούτε ρωτάει –αντί να ρωτήσουν, ενίοτε τα πρωινάδικα μοιράζουν και κόλλυβα. Παίζει να πεθάνουμε στο τέλος όλοι και να μην έχουμε μάθει ποια ήταν η μεγαλύτερη τραγωδία: οι εκατόμβες των νεκρών από τον κορονοϊό ή η απόλυτη αδιαφορία, η αδράνεια και η σιωπή μπροστά στους μαζικούς θανάτους.
Αυτός ο Ιανουάριος είναι ο πιο σκληρός μήνας που έχει ζήσει η Ελλάδα από την αρχή της πανδημίας. Tην περασμένη Κυριακή το δελτίο της έκτης απογευματινής του ΕΟΔΥ έγραψε 95 νεκρούς από κορονοϊό..
Την Δευτέρα 100, την Τρίτη 106 και χθες φθάσαμε στους 108. Σε πέντε μέρες πέθαναν 492 άνθρωποι, από τις αρχές του χρόνου και μέσα σε 20 ημέρες έχουν φύγει σχεδόν 1.900 άνθρωποι ,και από την αρχή της πανδημίας η Ελλάδα μετράει σχεδόν 23.000 απώλειες ανθρώπινων ζωών – τις περισσότερες από αυτές μέσα στο τελευταίο τετράμηνο.
Οι αριθμοί είναι τρομακτικοί αλλά τους συνηθίσαμε. Αντί για ανοσία της αγέλης αποκτήσαμε συναισθηματική ανοσία. Μας είπαν ότι έτσι είναι η ζωή – κι ο θάνατος -, ότι αυτό συμβαίνει παντού, σε όλον τον κόσμο και σ’ όλη την Ευρώπη, το πήραμε τοις μετρητοίς και προχωρήσαμε αμέριμνοι παρακάτω.
Δεν συμβαίνει όμως παντού. Προχθες, για παράδειγμα, η Πορτογαλία με πληθυσμό ίδιο με την Ελλάδα είχε 34 νεκρούς από covid. Η Αυστρία, που επίσης βρίσκεται κοντά στα δικά μας μεγέθη, είχε 14, το Βέλγιο 33 και η Ολλανδία 10. Η Γερμανία, με οκταπλάσιο πληθυσμό από την Ελλάδα, είχε 169 θύματα, και η Ισπανία είχε 162.
Η Ελλάδα επίσης, επί τουλάχιστον τρεις συναπτούς μήνες, παραμένει στις πρώτες θέσεις του δείκτη θνητότητας ανά εκατομμύριο πληθυσμού σε όλη την δυτική Ευρώπη. Τα τελευταία στοιχεία του Our World in Data, στις 20 Ιανουαρίου έφεραν την Ελλάδα στην πρώτη θέση μεταξύ όλων των δυτικοευρωπαϊκών χωρών:
Η Ελλάδα κατέγραφε 8,73 ανά εκατομμύριο πληθυσμού, έναντι 6,64 της δεύτερης Μάλτας και 5,68 της τρίτης Ιταλίας. Ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ενωση την ίδια μέρα ήταν 3,92 θάνατοι ανά εκατομμύριο πληθυσμού, ενώ ο αντίστοιχος δέικτης στην Κύπρο ήταν 4,46, στην Πορτογαλία 3,43, στην Ισπανία στην Σουηδία 2,10 και στην Γερμανία 1,95.
Γι αυτούς τους σκληρούς αριθμούς και δείκτες, ουδείς έχει δώσει ούτε δείχνει πρόθεση να δώσει εξήγηση. Επί μήνες. Η επιστημονική επιτροπή του υπουργείου Υγείας λέει, περίπου, ότι «γίνονται έρευνες».
«Διερευνάται και θα υπάρξει και κάποια εξήγηση» είπε ο καθηγητής και μέλος της επιτροπής Αλκης Βατόπουλος για το ρεκόρ θνητότητας ανά εκατομμύριο πληθυσμού στην Ελλάδα. Και εκτίμησε επίσης ότι μπορεί να παίζει ρόλο η εξάντληση του δυναμικού του ΕΣΥ, όπως και το ότι πολλοί ασθενείς πάνε αργά στα νοσοκομεία.
Ο διευθυντής της ΜΕΘ του «Παπανικολάου» Νίκος Καπραβέλος είπε πολλά περισσότερα «Η χώρα μου», είπε, « έχει αποτύχει στη διαχείριση της πανδημίας. Δεν υπάρχει άλλη χώρα στην Ευρώπη στην Αμερική και στον Καναδά, όπου να δέχεται το πολιτικό και κοινωνικό σύστημα να υπάρχουν τόσοι θάνατοι ανά εκατομμύριο, και τόσοι διασωληνωμένοι εκτός ΜΕΘ και τόσο μεγάλη υποβάθμιση των υπηρεσιών Υγείας προς τους πολίτες».
Και έθεσε το ερώτημα: «Συμβιβαζόμαστε με την έννοια ότι υπάρχουν ασθενείς εκτός ΜΕΘ που πεθαίνουν σαν τα σκυλιά στο αμπέλι;».
Κανείς δεν του απάντησε όμως. Ούτε από την επιστημονική επιτροπή του υπουργείου Υγείας, ούτε από την κυβέρνηση. Στην τελευταία, έτσι κι αλλιώς, το ζήτημα της υψηλής θνητότητας δεν θίγεται. Για την ακρίβεια, ο μόνος εκ του κυβερνητικού στρατοπέδου που το έθιξε, και το θίγει καθημερινά, είναι ο ευρωβουλευτής Γιώργος Κύρτσος.
«Οι 108 θάνατοι το τελευταίο 24ωρο», έγραψε χθες, «είναι μία ακόμη επιβεβαίωση της αποτυχίας της πολιτικής που εφαρμόζεται. Το 2020 χάσαμε 5000 από την πανδημία. Το 2021 16000. Μόνο τον Ιανουάριο του 2022 θα χάσουμε γύρω στους 3000. Εφιαλτικοί αριθμοί. Ανεξήγητη και απαράδεκτη αδράνεια».
Ο Γιώργος Κύρτσος, όμως, κατά τις πληροφορίες, οδεύει προς διαγραφή από το κυβερνών κόμμα. Ενδεχομένως, μαζί με την συλλογική μας ενσυναίσθηση…
Η Ελλάδα είχε με διαφορά το υψηλότερο δημόσιο χρέος στην Ευρωπαϊκή Ενωση και στο τρίτο τρίμηνο του 2021, το οποίο διαμορφώθηκε στο 200,7% του ΑΕΠ έναντι 207,3% στο δεύτερο τρίμηνο και 200% στο τρίτο τρίμηνο του 2020. Την ίδια στιγμή πάνω από 450.000 ανέργους που καταγράφονται στον ΟΑΕΔ, αγνοούνται από την έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ, η οποία εμφανίζει κάθε μήνα μείωση του ποσοστού της ανεργίας
Στο σύνολο της Ευρωζώνης, το χρέος υποχώρησε στο 97,7% του ΑΕΠ από 98,3% στο δεύτερο τρίμηνο, ενώ ήταν αυξημένο σε σχέση με το 96,6% στο τρίτο τρίμηνο του 2020.
Το μεγαλύτερο χρέος, μετά την Ελλάδα, είχαν η Ιταλία (155,3% του ΑΕΠ), η Πορτογαλία (130,5%), η Ισπανία (121,8%) και η Γαλλία (116%), ενώ πάνω από 100% χρέος είχαν και το Βέλγιο και η Κύπρος.
Σύμφωνα με στοιχεία που ανακοίνωσε η Eurostat, παρά τη μικρή μείωση του ελληνικού χρέους ως ποσοστό στο ΑΕΠ λόγω της σύγκρισης με το “νεκρό” αναπτυξιακά 2020, σε απόλυτα νούμερα το χρέος συνέχισε να αυξάνεται.
Συγκεκριμένα, αυξήθηκε στα 357,3 δισ. ευρώ έναντι 354 δισ. ευρώ στο δεύτερο τρίμηνο (μεταβολή 3,3 δισ. ευρώ ) και 337,7 δισ. ευρώ στο τρίτο τρίμηνο του 2020 (μεταβολή 19,6 δισ. ευρώ).
Αντίστοιχα, όμως, και στην Ευρωζώνη η μείωση του χρέους οφείλεται μόνο στην αύξηση του ΑΕΠ, ενώ σε απόλυτα νούμερα αυξήθηκε περαιτέρω λόγω των μέτρων στήριξης της οικονομίας από την πανδημία.
Η μείωση του χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ στην Ελλάδα ήταν η μεγαλύτερη στην ΕΕ (6,6 ποσοστιαίες μονάδες), ενώ τη δεύτερη μεγαλύτερη μείωση είχαν η Πορτογαλία (4,9 π.μ.) και η Κροατία (3,7 π.μ.).
Η ΕΛΣΤΑΤ έκρυψε 456.764 ανέργους τον Νοέμβριο
Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε η Ελληνική Στατιστική Αρχή, τον μήνα Νοέμβριο 2021ο αριθμός των ανέργων, που αναζητούν εργασία, ανήλθε σε 624.858 άτομα και το ποσοστό της ανεργίας ανήλθε στο 13,3%.
Η διαφορά μεταξύ της μέτρησης της ΕΛΣΤΑΤ και των πραγματικών στοιχείων του ΟΑΕΔ, ανέρχεται στο εντυπωσιακό νούμερο των 456.764 ανέργων, όπως αναφέρει η sofokleousin.
Δηλαδή, για τον περασμένο Νοέμβριο, η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε μόλις το 57,8% των ανέργων που είναι εγγεγραμμένοι στον ΟΑΕΔ και «αγνοεί» το 42,2% των πραγματικά ανέργων.
Πρόκειται για μεγαλύτερη διαφορά που καταγράφεται σε μηνιαία βάση, μεταξύ των στοιχείων του ΟΑΕΔ και της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής και προκαλεί εύλογες απορίες.
Μάλιστα, ο αριθμός των «κρυμμένων» ανέργων αυξήθηκε εντυπωσιακά στους τελευταίους μήνες, καθώς τον Οκτώβριο ήταν 359.199 άνεργοι, ενώ τον Σεπτέμβριο ήταν 325.800.
Η σύγκριση των στοιχείων των δύο φορέων επιβεβαιώνει τις εκτιμήσεις της ΓΣΕΕ και άλλων συνδικάτων που κάνουν λόγο για πολύ υψηλότερο ποσοστό πραγματικής ανεργίας, σε σύγκριση με εκείνο που ανακοινώνει η ΕΛΣΤΑΤ.
Φταίει η «μαύρη» εργασία!
Για να δικαιολογήσει της διαφορά η ΕΛΣΤΑΤ υποστηρίζει μεταξύ των άλλων ότι φταίει και η «μαύρη» εργασία. Δηλαδή, υποστηρίζει, ότι τα άτομα τα οποία εργάζονται χωρίς ασφάλιση (μαύρη εργασία) ή εργάστηκαν σε πρόχειρες ή ευκαιριακές εργασίες, καταγράφονται ως «απασχολούμενοι» στην ΕΕΔ αλλά ταυτόχρονα μπορούν να παραμένουν εγγεγραμμένοι στο διοικητικό μητρώο του ΟΑΕΔ.
Όμως, το ερώτημα είναι, πως είναι δυνατόν, κάποιος που εργάζεται χωρίς ασφάλιση, την ίδια ώρα να δηλώνει σε κρατικό φορέα, ότι εργάζεται.
Ισχυρίζεται επίσης, ότι το ζήτημα της διαφοράς των «ανέργων» και των «εγγεγραμμένων ανέργων» είναι διαχρονικό και απαντά σε όλες τις Χώρες του Ευρωπαϊκού Στατιστικού Συστήματος.
Ο αριθμός των ανέργων (και συνακόλουθα το ποσοστό της ανεργίας) αποτελεί αντικείμενο εκτίμησης από τις Στατιστικές Αρχές (στη Χώρα μας από την ΕΛΣΤΑΤ) μέσω της δειγματοληπτικής Έρευνας Εργατικού Δυναμικού (ΕΕΔ) και τα αποτελέσματά της διαφέρουν από τα διοικητικά μητρώα της «εγγεγραμμένης ανεργίας» (στην Ελλάδα το μητρώο του Οργανισμού Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού – ΟΑΕΔ).
Σύμφωνα με τους διεθνείς ορισμούς που χρησιμοποιεί η ΕΛΣΤΑΤ, «άνεργοι» χαρακτηρίζονται τα άτομα τα οποία:
δεν εργάζονται,
είναι άμεσα διαθέσιμα να αναλάβουν εργασία και
αναζητούσαν ενεργά εργασία τις τελευταίες τέσσερεις εβδομάδες. Τα παραπάνω διαπιστώνονται με μία σειρά ειδικών ερωτημάτων στο ερωτηματολόγιο της Έρευνας.
Αντίθετα, υποστηρίζει, πως, στο διοικητικό μητρώο του ΟΑΕΔ η «ενεργή αναζήτηση» και η «διαθεσιμότητα» για εργασία δηλώνεται κατά την εγγραφή και δεν επικαιροποιείται.
Επιπρόσθετα, τα άτομα τα οποία εργάζονται χωρίς ασφάλιση (μαύρη εργασία) ή εργάστηκαν σε πρόχειρες ή ευκαιριακές εργασίες, καταγράφονται ως «απασχολούμενοι» στην Έρευνα Εργατικού Δυναμικού αλλά ταυτόχρονα μπορούν να παραμένουν εγγεγραμμένοι στο διοικητικό μητρώο του ΟΑΕΔ.
Το ίδιο ισχύει και για τα άτομα που δεν εργάζονται και ταυτόχρονα δεν αναζητούν εργασία ή δεν είναι άμεσα διαθέσιμα να αναλάβουν εργασία, τα οποία καταγράφονται ως «μη ενεργοί» (και εκτός εργατικού δυναμικού) στην ΕΕΔ αλλά είναι εγγεγραμμένοι στον ΟΑΕΔ προκειμένου να είναι δικαιούχοι των προνομίων του ΟΑΕΔ.
Κατά συνέπεια, τα άτομα που καταγράφονται ως άνεργοι από την ΕΛΣΤΑΤ δεν συμπίπτουν από εννοιολογική άποψη με εκείνα που εγγράφονται στο διοικητικό μητρώο του ΟΑΕΔ και, ως εκ τούτου, λόγω της διαφοράς των ορισμών, δεν είναι δυνατή η σύμπτωση των δύο πληθυσμών.
Σε κάθε περίπτωση, η διαφορά των 456.764 ανέργων μεταξύ των καταγραφόμενων ανέργων του ΟΑΕΔ και της έρευνας της ΕΛΣΤΑΤ είναι αδικαιολόγητη και ξεφεύγει από τα όρια του στατιστικού σφάλματος.
Είχαν πολύ μεγάλο ενδιαφέρον οι ενστάσεις(στα σόσιαλ μίντια) για την έλευση των πρώτων Rafale. Έπρεπε να τα πάρουμε ή δεν έπρεπε; Μήπως έπρεπε να τα κάνουμε μοριακα τεστ ή νέες ΜΕΘ; Ή καλύτερα “να τα κάνουμε τρακτερια να οργώνουμε τη γη”;
Του Βλάση Αγτζίδη
Πέρα από τα νεοδημοκρατικά ταρατατζούμ κατά την άφιξη των πρώτων αεροσκαφών και το συμβολικά ακατανόητο αγιασμό των εργαλείων πολέμου και θανάτου από εκπροσώπους μιας θρησκείας της αγάπης και της ειρήνης, το ερώτημα είναι ξεκάθαρο: τι πρέπει να γίνει με μια χώρα που απειλεί ανοιχτά την εδαφική ακεραιότητα της Ελλάδας, είναι ξεκάθαρα ιμπεριαλιστική και κυβερνάται από μια ισλαμο-εθνικιστική ελίτ που έχει κατακτήσει το 37% της Κύπρου και το 5% της Συρίας; Και έχει ήδη κάνει στρατιωτική επέμβαση στη Λιβύη και στο Ναγκορνο Καραμπάχ. Ενώ εδώ και πολλά χρόνια κατέλαβε στρατιωτικά και επέβαλε ιδιαίτερο καθεστώς στις βραχονησίδες των δύο Ιμίων, που ξεκάθαρα με την Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων του 1947 παραχωρήθηκαν στην Ελλάδα….. Επιπλέον δηλώνει επισήμως και ξεκάθαρα ότι αν η Ελλάδα συνεχίσει να υπερασπίζεται τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου (Λήμνο, Λέσβο, Χίο, Σάμο, Ικαρία), παύει η κυριαρχία της και επιστρέφουν στην προ του 1912 κατάσταση. Είναι παράλογο να προσπαθείς να αποτρέψεις τον πόλεμο με τη δημιουργία ενός σχετικού ισοζυγίου δύναμης; Δεν ανήκει στο χώρο της κοινής λογικής ότι ο επιτιθέμενος πρέπει να ξέρει ότι αλλιώς είναι να επιτίθεσαι σε μια αδύναμη χώρα και αλλιώς σε κάποιον που μπορεί να αμυνθεί αποτελεσματικά; Γιατί όλο το ζήτημα είναι να μπορείς να αμυνθείς. Δε νομίζω ότι υπάρχει κανείς που αξίζει να τον πάρεις υπόψη σου στην Ελλάδα, που να εισηγείται επιθετική πολιτική ή να τρέφει ιμπεριαλιστικές διαθέσεις. Αυτά τελείωσαν οριστικά και αμετάκλητα…. Απλώς η ατυχία της Ελλάδας και του ελληνικού λαού είναι ότι η Τουρκία οργανώνει την κυριαρχία της στην περιοχή με ένα καθεστώς μουσολινικού τύπου, με ακραία ισλαμο-εθνικιστική ελίτ και με τη δικιά τους «Χρυσή Αυγή» στην κυβέρνηση, με μια εξωστρεφή οικονομία που απ΄ ότι φαίνεται οδηγεί τον τουρκικό καπιταλισμό στη φάση του ιμπεριαλισμού… Ας δεχτούμε ότι η Ελλάδα κάνει τον ιστορικό συμβιβασμό αποδεχόμενη την πάγια θέση της Τουρκίας ότι τα νησιά δεν έχουν υφαλοκρηπίδα, ότι ο βυθός του Αιγαίου πρέπει να μοιραστεί στη μέση και ότι τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου βρίσκονται επί της τουρκικής υφαλοκρηπίδας… Και ας δεχτούμε επιπλέον ότι μοιράζονται στο όνομα της συνδιαλλαγής και της καλής διάθεσης και τα μικρά νησιά και βραχονησίδες που η Τουρκία αμφισβητεί την ελληνική κυριαρχία (Οινούσσες, Αγαθονήσι, Φαρμακονήσι, Φούρνοι, Γαύδος, Αρκιοί, Κίναρος, Λέβιθα κλπ –152 είναι συνολικά). Και ας δεχτούμε ακόμα ότι δεν πρέπει να προστατεύονται αμυντικά τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου (Λήμνος, Λέσβος, Χίος, Σάμος, Ικαρία) απέναντι στο μεγαλύτερο στόλο αποβατικών που υπάρχει αυτή τη στιγμή στη Μεσόγειο, γιατί εάν συνεχίσει η προσπάθεια προστασίας παύει η ελληνική κυριαρχία επ’ αυτών και επιστρέφουν στην προ του 1912 κατάσταση. Δηλαδή στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, διάδοχος της οποίας είναι η σύγχρονη Τουρκία. Θα είναι όμως προστατευμενα τα νησιά, εφόσον την Τουρκία την διοικούν οι ίδιες ομάδες; Κανένας τέτοιος συμβιβασμός δεν μπορεί να εγγυηθεί την Ειρήνη. Και βεβαίως κανένας τέτοιος συμβιβασμός δεν μπορεί να γίνει από καμιά ελληνική κυβέρνηση. —— Δυστυχώς αυτή είναι η πραγματικότητα. Και είναι επισήμως διακηρυγμένη και κατατιθεμένη στον ίδιο τον ΟΗΕ ως αιτήματα της τουρκικής διπλωματίας.
Τα νέα εργαστηριακά επιβεβαιωμένα κρούσματα της νόσου που καταγράφηκαν τις τελευταίες 24 ώρες είναι 20.507, εκ των οποίων 59 εντοπίστηκαν κατόπιν ελέγχων στις πύλες εισόδου της χώρας.
Ο συνολικός αριθμός των κρουσμάτων ανέρχεται σε 1.762.870, εκ των οποίων 49,8% άνδρες. Με βάση τα επιβεβαιωμένα κρούσματα των τελευταίων 7 ημερών, 433 θεωρούνται σχετιζόμενα με ταξίδι από το εξωτερικό και 2.643 είναι σχετιζόμενα με ήδη γνωστό κρούσμα.
Οι νέοι θάνατοι ασθενών με COVID-19 είναι 108, ενώ εκ των υστέρων καταγράφηκαν ακόμα δυο απώλειες. Από την έναρξη της επιδημίας έχουν καταγραφεί συνολικά 22.476 θάνατοι. Το 95% είχε υποκείμενο νόσημα ή/και ηλικία 70 ετών και άνω.
Ο αριθμός των ασθενών που νοσηλεύονται διασωληνωμένοι είναι 679 (χθες 688). Η διάμεση ηλικία τους είναι 66 έτη. To 81.3% έχει υποκείμενο νόσημα ή/και ηλικία 70 ετών και άνω. Μεταξύ των ασθενών που νοσηλεύονται διασωληνωμένοι, 548 (80.71%) είναι ανεμβολίαστοι ή μερικώς εμβολιασμένοι και 131 (19.29%) είναι πλήρως εμβολιασμένοι. Από την αρχή της πανδημίας έχουν εξέλθει από τις ΜΕΘ 3.964 ασθενείς.
Οι εισαγωγές νέων ασθενών Covid-19 στα νοσοκομεία της επικράτειας είναι 467 (ημερήσια μεταβολή -7.71%). Ο μέσος όρος εισαγωγών του επταημέρου είναι 512 ασθενείς
Η επίσημη διακρατική τριμερής συμφωνία του EastMed που υπογράφηκε από την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ τον Ιανουάριο του 2020 στην Αθήνα, με την θερμή συναίνεση της Αιγύπτου που υποτίθεται ότι θα μετέφερε υδρογονάνθρακες από τα κοιτάσματα Ισραήλ, Κύπρου & Ελλάδας στην ηπειρωτική Ελλάδα μέσω Κύπρου και Κρήτης και από εκεί στην Ευρώπη, έκλεισε με ένα απλό αμερικάνικο non-paper. Oύτε καν επίσημα.
Ο Νίκος Δένδιας με εντολές άνωθεν, αποφάσισε ότι πρέπει να σταματήσουμε τις έρευνες στις θάλασσές μας για τους υδρογονάνθρακες της Ανατολικής Μεσογείου & ότι δεν θα γίνουμε…κόλπος του Μεξικού.
Η μοναδική ευκαιρία που είχαμε για επέκταση της ΑΟΖ, μας αποχαιρέτησε προφανώς λόγω ανταλλαγμάτων που εξασφάλισαν οι Αμερικανοί από την Τουρκία & που πιθανώς να φανούν αργότερα.
Η σχιζοφρενική εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ των τελευταίων δεκαετιών των Δημοκρατικών & ειδικά του προκατόχου Μπαιντεν του Ομπάμα, είναι παροιμιώδης. Βλέπε το ολοκαύτωμα της Αραβικής Ανοιξης, τις ορδές των μεταναστών που δημιούργησε, την αποσταθεροποίηση τόσων κρατών & όχι μόνο.
Νομίζουν ότι μπορούν να επαναφέρουν το Ιραν, να το απαγκιστρώσουν από Κίνα-Ρωσία & να πείσουν το Ισραήλ να κάνει πίσω όταν μια εποχή επί Ομπάμα & ανισόρροπης Κλίντον το άφησαν εντελώς περικυκλωμένο. Δεν πρόκειται. Το Ισραήλ είναι το μοναδικό κράτος που διδάσκεται από τα λάθη, με σταθερή εξωτερική πολιτική που ξέρει ταυτόχρονα να αμύνεται.
Για τους ίδιους λόγους για μια ακόμη φορά οι ΗΠΑ θα εξαπατηθούν & από τους Τούρκους. Από μια Τουρκία που εκμεταλλευόμενη το μπάχαλο που δημιούργησαν, έχει εισβάλλει με άμεσο ή έμμεσο τρόπο σε πέντε χώρες τα τελευταία δέκα έτη απειλώντας τους πάντες & δημιουργώντας παντού προβλήματα. Μια Τουρκία λίαν εξαρτημένη πλεον από την Ρωσία.
Και κάπου στο βάθος πιθανός σχεδιασμός για συνδιαχείριση της Αν. Μεσογείου συμπεριλαμβανομένου του Αν. Αιγαίου.
Ετσι ξεκινάνε όλα. Γιατί μεταξύ κρατων υπάρχουν μόνο συμφέροντα. Η πορεία θα δείξει πόσο εύθραυστα θα είναι.
Στους δημοσιογράφους που διώκονται δεν συμπαραστεκόμαστε επειδή μας αρέσει η αισθητική τους, η δεοντολογία τους ή πιθανώς έχουμε τις ίδιες πολιτικές προτιμήσεις μαζί τους. Συμπαραστεκόμαστε παρά το ότι πιθανώς δεν μας αρέσει ούτε η αισθητική του λόγου τους, ούτε το περιεχόμενό του, ούτε η δεοντολογία τους.
Για το λόγο αυτόν, σήμερα δεν έχουν τόσο αξία οι φωνές συμπαράστασης των φίλα προσκείμενων στους διωκόμενους δημοσιογράφους, αλλά εκείνες των πολιτικών τους αντιπάλων, εκείνων που δεν διαβάζουν τα έντυπά τους, εκείνων που πιθανώς ως κι αποστρέφονται το ύφος και το περιεχόμενο της δημοσιογραφίας τους.
Προσωπικά, δεν έχω κοινή αντίληψη για τους δημοσιογράφους που διώκονται. Ο ένας μου είναι αντιπαθής, ο άλλος σφόδρα αντιπαθής κι ο άλλος αδιάφορος (δεν βάζω φύλο, ούτε ονοματα γιατί δεν έχει σημασία).
Το ότι διώκονται όμως, και μάλιστα για συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση, μου φαίνεται πολύ νοσηρό για δημοκρατία. Και για το λόγο αυτό τους συμπαρίσταμαι.
Επίσης, το να λέμε ότι “η δικαιοσύνη κάνει τη δουλειά της και δε σχολιάζουμε” δε με πείθει καθόλου διότι όταν η δικαιοσύνη στρέφεται κατά ημετέρων τότε ξιφουλκούμε όλοι ασύστολα.
Στα προηγούμενα περιμένω να συμφωνήσουμε όσο γίνεται περισσότεροι, διότι ειδάλλως υπονομεύουμε τη δημοκρατία μας και τα δικαιώματά μας. Όχι μακροπρόθεσμα. Αλλά ήδη τώρα που μιλάμε.
Ανατροπή στο σχέδιο καταστροφής της ιστορικής πλατείας Ελευθερίας στη Θεσσαλονίκη μετά το σάλο που ξέσπασε για την ασφαλτόστρωσή της καθώς ο δήμαρχος Κ. Ζέρβας φέρεται να σκέφτεται την εγκατάλειψη του project για τη δημιουργία υπόγειου παρκινγκ, ώστε σύντομα η πλατεία να αποδοθεί στην πόλη ως χώρος πρασίνου αλλά και ιστορικής μνήμης.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ της εφημερίδας Parallaxi για το θέμα της διαμόρφωσης της πλατείας Ελευθερίας, αλλά και για τις αντιδράσεις και τον θόρυβο που προκλήθηκε, υπήρξε ευρύτερο ενδιαφέρον, και υπήρξαν παραινέσεις προς τον δήμαρχο της Θεσσαλονίκης, να επανεξετάσει τη στάση του. Η πρόσφατη συνάντηση που είχε ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης με τον πρόεδρο της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης Δαβίδ Σαλτιέλ, συνέβαλε ώστε να αλλάξει το κλίμα σχετικά με τον σχεδιασμό για την ανάπλαση της πλατείας.
Επίσης πληροφορίες της Parallaxi, αναφέρουν ότι για το θέμα της πλατείας Ελευθερίας ενημερώθηκε και ενδιαφέρθηκε και ο ισχυρός άνδρας της Pfizer, Αλμπέρτο Μπουρλά. Να θυμίσουμε ότι ο CEO της Pfizer είναι Έλληνας Εβραίος, γεννημένος στη Θεσσαλονίκη και διδάκτωρ της Κτηνιατρικής Σχολής του ΑΠΘ.
Τα παραπάνω επιβεβαίωσε και ο πρόεδρος της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης, Δαβίδ Σαλτιέλ, ο οποίος αναφερόμενος στη συνάντηση που είχε με τον δήμαρχο Θεσσαλονίκης με θέμα την ανάπλαση της πλατείας, τόνισε πως υπήρξε καλό και θετικό κλίμα ενώ δήλωσε αισιόδοξος ότι η ανάπλαση της πλατείας θα προχωρήσει γρήγορα και βάσει της υπάρχουσας μελέτης. Αξίζει να επισημάνουμε το ενδιαφέρον της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης για την ανάπλαση της Πλατείας Ελευθερίας και τη δημιουργία Πάρκου Μνήμης, καθώς όπως αναφέρει η ΙΚΘ, στο χώρο αυτό «κεντρική θέση αναμένονταν να έχει το Μνημείο Ολοκαυτώματος, δεδομένης της σύνδεσης που ο τόπος αυτός έχει με την Κοινότητά μας λόγω της εφαρμογής του πρώτου μαζικού αντισημιτικού μέτρου από τους Ναζί στη Θεσσαλονίκη τον Ιούλιο του 1942 και του σχεδόν ολοκληρωτικού αφανισμού της, που ακολούθησε με την εφαρμογή της Τελικής Λύσης».
Οπως γράφει ο δημοσιογράφος Γιώργος Τούλας στο Facebook: “Καμία μάχη δεν πάει χαμένη. Όπως όλα δείχνουν, μετά το σάλο και την έκρηξη αγανάκτησης, αλλά κυρίως, μετά την τεράστια πίεση που ασκήθηκε από επώνυμους Εβραίους της Θεσσαλονικης που ζουν στο εξωτερικό και από ισχυρούς κύκλους με γνώση της ιστορίας της πόλης, η ανάπλαση της πλ. Ελευθερίας θα προχωρήσει κανονικά, όπως είχε ξεκινήσει πριν τρία χρόνια, χωρίς το εξωπραγματικό υπόγειο πάρκινγκ πάνω στο βυζαντινό λιμάνι που είναι βυθισμένο εκεί κάτω”.
Και συμπληρώνει: “Τώρα τι θα μείνει από όλο αυτό το πείσμα που ζήσαμε, τι θα απογίνουν τα μπάζα της ασφάλτου που στρώθηκε και θα επιβαρύνουν χωρίς λόγο το περιβάλλον και γιατί έπρεπε να διχαστεί η πόλη για άλλη μια φορά, αν θα ζητηθεί από κάποιο δικαστή ένας λογαριασμός για τα χρήματα που ξοδεύτηκαν για αναθέσεις και μελέτες, αλλά και που θα κρύψουν τα κεφάλια τους οι ”παράγοντες” που υποστήριξαν αυτο το έκτρωμα…Καμιά μάχη δεν πάει χαμένη. Όλο το ρεπορτάζ στο πρώτο σχόλιο. ΥΓ. Εννοείται πως δημοσιογραφία είναι το ρεπορτάζ. Η αποκάλυψη. Η προσπάθεια για να σταματά κάθε λάθος, με όποιο κόστος, με όποιο αποκλεισμό και αν υφίστασαι ως μέσο για να μη μιλάς. Συνεχίζουμε ακάθεκτοι…”.
Οι περισσότερες τελευταίες δημοσκοπήσεις φέρνουν το Κίνημα Αλλαγής/ ΠΑΣΟΚ σε διψήφια ποσοστά, κοντά στο 12%. Αίφνης (;), αυτή της Metron Analysis για το Mega Channel το εκτίναξε (σαν πύραυλο) στο 15% στην “Πρόθεση Ψήφου” και στο 18,5% (με αναγωγή) στην εκτίμηση εκλογικού αποτελέσματος. Σε απόσταση μικρότερη από τις 6 μονάδες από τον ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος βλέπει, κατά την μέτρηση, την πλάτη της Ν.Δ περίπου 11 μονάδες πιο πίσω.
Η Στεφανία Μουρελάτου (Libre) αποκαλύπτει πως η συγκεκριμένη έρευνα προκάλεσε συναγερμό στο Μέγαρο Μαξίμου επειδή το ΚΙΝ.ΑΛ εισπράττει εξίσου από τον ΣΥΡΙΖΑ και τη Ν.Δ και αποτελεί “προορισμό” κεντρώων ψηφοφόρων που υπό άλλες προϋποθέσεις θα επέλεγαν το κυβερνών κόμμα, ενώ άλλα δημοσιεύματα εξηγούν πως η πρόταση του Αλέξη Τσίπρα για εκλογή ηγεσίας απευθείας από την βάση προδίδει τον φόβο για την δημοσκοπική επέλαση του Νίκου Ανδρουλάκη.
Το παραπάνω δημοσκοπικό εύρημα αμφισβητείται με ισχυρές δόσεις ειρωνείας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ωστόσο και τα δύο μεγαλύτερα κόμματα φαίνεται πως αποδέχονται άλλα ευρήματα της ίδιας μέτρησης: ο ΣΥΡΙΖΑ επισημαίνει την ραγδαία φθορά της κυβέρνησης σε κρίσιμα ζητήματα διαχείρισης (πανδημία, ακρίβεια κ.ά), η δε Ν.Δ εστιάζει στο ό,τι η διαφορά παραμένει “κλειδωμένη” σε ποσοστά πάνω από δέκα μονάδες- παρότι αγνοείται το γεγονός πως άλλη δημοσκόπηση (ProRata) φέρνει τη διαφορά μόλις στις 7 μονάδες.
Το ερώτημα, ωστόσο, παραμένει: μπορεί το ΚΙΝ.ΑΛ υπό τη νέα ηγεσία του να λάβει 18,5% εάν διεξαχθούν εκλογές την επόμενη Κυριακή; Ακριβέστερα, ίσως, το πραγματικό ερώτημα πρέπει να είναι “τι έχει κάνει ο Νίκος Ανδρουλάκης για να του αξίζει να έχει ένα τέτοιο ποσοστό;”.
Ένας προσεκτικός παρατηρητής του πολιτικού και μιντιακού χάρτη είναι βέβαιο πως διακρίνει τις μετακινήσεις επικοινωνιακών “στρατευμάτων” προς υποστήριξη του “αφηγήματος Ανδρουλάκη”. Δημοσκοπήσεις, ίδρυση νέων think tank (…), σχέδια για έκδοση νέων εφημερίδων που θα εκπροσωπήσουν τη νέα τάση, τοποθετήσεις παραγόντων εκτός του σκληρού πυρήνα του πολιτικού συστήματος, είναι μερικά μόνο δείγματα μιας κινητικότητας με στόχο να ανακατευτεί η πολιτική τράπουλα στην τελική ευθεία για τις επόμενες εκλογικές αναμετρήσεις. Πολλοί, άλλωστε, συμφωνούν πως το 2022 και το 2023 θα συμβούν σημαντικά πράγματα στην οικονομία, τα επιχειρηματικά “ντιλς”, τα εθνικά θέματα, και την πολιτική σκηνή.
Παρότι, όμως, το 18,5% είναι ένα εξωφρενικό ποσοστό για ένα κόμμα που μόλις πριν 2 μήνες κινούνταν δημοσκοπικά κάτω από το 8%, πρέπει να ειπωθεί πως αυτή η δημοσκοπική άνοδος δεν αποτελεί επίτευγμα Ανδρουλάκη αλλά ένα υφέρπων ετεροπροσδιορισμός μερίδας του εκλογικού σώματος έναντι των δύο βασικών πολιτικών παικτών.
Δεν γοητεύτηκαν όλοι αυτοί από τον στιβαρό πολιτικό λόγο και την καινοτόμα πολιτική πρόταση του νέου “ΚΙΝΑΛwannabeΠΑΣΟΚagain”. Είναι, όμως, πιθανό ο Νίκος Ανδρουλάκης να εισπράττει ανέξοδα δυνητικές ψήφους από εκείνους που κουράστηκαν πια από την ρητορική της σύγκρουσης των δύο “μεγάλων”.
Μπορεί, δηλαδή, να είναι ψηφοφόροι που απογοητευμένοι ή και οργισμένοι θέλουν να φύγουν από την εκλογική δεξαμενή της Ν.Δ αλλά δεν βρίσκουν ικανούς λόγους να κατευθυνθούν προς τον ασθμαίνοντα και αποπροσανατολισμένο (ακόμα) ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ. Γι’ αυτούς δεν έχει καμία σημασία τι λέει ο Ανδρουλάκης, κι αν δοξάζεται κρυπτόμενος με πολλά “ναι μεν αλλά”, ουτοπικές προσεγγίσεις περί “σοσιαλδημοκρατικής κυβέρνησης” και ισορροπία μεταξύ κυβέρνησης και αξιωματικής αντιπολίτευσης.
Κάποιοι εξ αυτών είναι επίσης πιθανό να έχουν προεξοφλήσει τον ρυθμιστικό χαρακτήρα του νέου ΚΙΝ.ΑΛ. Να έχουν αντιληφθεί, δηλαδή, πως η επόμενη αναμέτρηση με απλή αναλογική δεν οδηγεί στον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας. Κι έτσι να έχουν αποφασίσει να σταθμεύσουν για λίγο στο σημείο-ΚΙΝ.ΑΛ μεταξύ του κυβερνώντος κόμματος κι εκείνου της αξιωματικής αντιπολίτευσης, μεταθέτοντας σε δεύτερο χρόνο την τελική επιλογή τους. Τέτοιες πολιτικά ανώδυνες επιλογές έχουμε δει και κατά το παρελθόν, με πιο “ελκυστική” ίσως εκείνη του Ποταμιού.
Στον πίνακα αξίζει να παρατηρήσει κανείς τα πάνω και κάτω όρια εκλογικής επιρροής των κομμάτων
Ο ίδιος ο Νίκος Ανδρουλάκης μάλλον έχει αντιληφθεί αυτή την πολιτική τάση και επιχειρεί να την εκπροσωπήσει χωρίς να λέει πολλά και, κυρίως, δίχως να αναλαμβάνει το ρίσκο να δηλώσει ποιος είναι και τι επιδιώκει. Μπορεί, λοιπόν, να είναι εξωφρενικό το 18,5% (ως εκτίμηση ψήφου), ή μπορεί να θεωρηθεί πιο κοντά στην πραγματικότητα το 12-13% άλλων δημοσκοπήσεων, το αποτέλεσμα είναι, ωστόσο, περίπου το ίδιο. Η τάση υπάρχει και δεν αφορά όσους αγάπησαν αίφνης το ατσαλάκωτο στυλ του νέου αρχηγού του ΚΙΝ.ΑΛ αλλά εκείνους που -σε αυτή την πολιτική και κοινωνική συγκυρία- αποφεύγουν ή αρνούνται να επιλέξουν ένα από τα δύο μεγαλύτερα κόμματα.
Αυτή η “πολυτέλεια” της απόστασης ασφαλείας, βεβαίως, θα εκπνεύσει όταν τεθούν οριστικά και αμετάκλητα τα διλλήματα. Τότε, οι μεν ψηφοφόροι θα κληθούν να επιλέξουν -ή και εμμέσως να επιβάλλουν- σχήματα διακυβέρνησης, ο δε Νίκος Ανδρουλάκης θα υποχρεωθεί να εγκαταλλείψει την βολική σιωπή του…
Πατέρας και γιός που ακρωτηριάσθηκαν από τις βόμβες στη Συρία, θα έλθουν στην Ιταλία για να τους παρασχεθεί ιατρική υποστήριξη – Η φωτογραφία τους έγινε παγκόσμιο σύμβολο
Δύο είναι τα κεντρικά ζητούμενα του επικείμενου Συνεδρίου του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ. Με τι είδους πολιτικό πρόγραμμα θα πολιτευθεί τα επόμενα χρόνια και τί μορφή κόμματος θα έχει.
Του Χριστόφορου Βερναρδάκη
Ας τα δούμε αναλυτικά:
Να μιλάμε απλώς για «κρίση» ή για καπιταλιστική αναδιάρθρωση;
Η περίοδος που διανύουμε δεν είναι μια απλή περίοδος κρίσης. Είναι τυπική ιστορική φάση καπιταλιστικής αναδιάρθρωσης.
Η καταστροφή μεγάλου μέρους παραγωγικών δυνάμεων και επιχειρήσεων (μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, τεχνολογικός εξοπλισμός, ακίνητα και εγκαταστάσεις) που συντελείται αυτήν τη στιγμή – μαζί με τηνεπακόλουθη καταστροφή πολύ μεγάλου μέρους της μισθωτής εργασίας – είναι η ευκαιρία των “αγορών” και των λιμναζόντων κεφαλαίων για μια νέα συσσώρευση κεφαλαίου και μια νέα κερδοφορία. Αυτή ακριβώς η διαδικασία εξελίσσεται αυτήν τη στιγμή, όχι μόνο στην Ελλάδα βεβαίως.
Η καπιταλιστική αναδιάρθρωση είναι πάντοτε «βίαιη». Γιατί είναι ταχύτατη και αφορά ριζική αναδιάρθρωση των κοινωνικών τάξεων. Τι συμβαίνει σήμερα στη χώρα; Συμπίεση μικρού και μεσαίου εμπορίου, εξώθηση εκτός εργασίας μεγάλης μερίδας ελεύθερων επαγγελματιών, εκκαθάριση οικονομικών κλάδων όπως η Εστίαση, καταστροφή της μικρής – μεσαίας ακίνητης περιουσίας μέσω του νέου Πτωχευτικού Κώδικα.
Παράλληλα,εξελίσσεται με ραγδαίο τρόπο η αναδιάρθρωση της εργασίαςμε τη γενικευμένη ελαστικοποίηση των σχέσεων εργασίαςκαι την άτυπη θεσμοθέτηση υποκατώτατων μισθών σε μια σειρά από κατηγορίες μισθωτών. Το 80% των μισθωτών στον ιδιωτικό τομέα ζει αυτήν τη στιγμή σε μια κατάσταση οιονεί ανεργίας.
Η αναδιάρθρωση εκτείνεται όμως και έξω από τη σφαίρα των τυπικών οικονομικών σχέσεων. Στην Εκπαίδευση, π.χ.,ο στρατηγικός στόχος της αναδιάρθρωσης είναι να ενισχύσει το μηχανισμό ταξικής επιλογής που για ιστορικούς λόγους δεν είχε γίνει κατορθωτό μετά τη δεκαετία του ’60. Ο εκπαιδευτικός μηχανισμός ως ανοικτός μηχανισμός κοινωνικής κινητικότητας πρέπει να αντικατασταθεί από ένα μη-δημοκρατικό εκπαιδευτικό μηχανισμό, με στόχο την αναπαραγωγή κοινωνικών ελίτ και διαρκή φίλτρα απόρριψης που κατανέμουν τους εκπαιδευόμενους σε κατώτερες θέσεις του καταμερισμού εργασίας.
Οι πολιτικές διαχείρισης της καπιταλιστικής αναδιάρθρωσης απαιτούν επίσης ισχυρή πυγμή εκ μέρους του φορέα που τις διαχειρίζεται και τις οργανώνει, δηλαδή του αστικού κράτους. Γι’αυτό και η καταστολή δεν είναι μια «έκτακτη καταφυγή», αποτελεί πια ιδεολογικό μοτίβο της δεξιάς Κυβέρνησης.
Για όλους αυτούς τους λόγους η σημερινή περίοδος δεν χαρακτηρίζεται απλώς από «κρίση της Δημοκρατίας», όπως θα ήθελε ένας απλοϊκός φορμαλισμός. Δεν πρόκειται, επίσης, για μια απλή οικονομική κρίση, όπως θα ήθελε ένας συστημικός οικονομισμός. Αυτόπου συντελείται σήμερα είναι μια ολική αλλαγή της μορφής του Κράτους, που στον πυρήνα τηςβρίσκεται η αντικατάσταση των «κλασικών» κέντρων λήψης αποφάσεων της αστικής δημοκρατίας (κοινοβούλιο, κόμματα, κορυφές εκτελεστικής εξουσίας και δημόσιας διοίκησης) από εξωθεσμικούς «παίκτες», δηλαδή μια ειδική συγχώνευση οικονομικών συμφερόντων (χρηματοπιστωτικό σύστημα / κοινωνικάlobbies / πολιτικές – οικονομικέςελίτ).
Το λεγόμενο «πρόβλημα δημοκρατίας» ανάγεται ουσιαστικά στο μετασχηματισμό του κράτους σε χώρο που συμπυκνώνει τις μεταλλάξεις της σχέσης κεφάλαιου – εργασίας.Γι’αυτό και δεν είναι εύκολο ούτε να το διαχειριστεί κανείς από την πλευρά των λαϊκών συμφερόντων ούτε να εκδημοκρατικοποιηθεί χωρίς μια βαθύτατη επίγνωση των ριζικών μετασχηματισμών που απαιτούνται.
Επομένως, είναι λάθος να βλέπουμε τη σημερινή κυβερνητική πολιτική είτε ως «αναποτελεσματική» είτε ως «αδύναμη να λύσει προβλήματα» είτε ως «ανίκανη». Αντίθετα,δεν έχει υπάρξει Κυβέρνηση που να είχε τόσο συστηματική επίγνωση και στρατηγική σκέψη σε αυτό που θέλει να υπηρετήσει όσο η Κυβέρνηση Μητσοτάκη.
Τη στιγμή αυτή συντελείται στη χώρα μια δομική αντεπανάσταση. Όχι απλώς μια δεξιά διακυβέρνηση. Με αλλαγές στη δομή της οικονομίας και των κοινωνικών τάξεων, με αναμορφώσεις των ιδεολογικών μηχανισμών του κράτους, με αλλαγές στις κοινωνικές συμμαχίες, στην καταστολή.
Η αντεπανάσταση αυτή δεν μπορεί να εμποδιστεί – πολύ περισσότερο να ανατραπεί – αν ο ΣΥΡΙΖΑ επιλέξει να κινηθεί στα όποια περιθώρια αφήνει αυτός ο μετασχηματισμός του Κράτους. Δεν μπορεί η πολιτική στρατηγική και ο προγραμματικός του αντίλογος να είναι μια γραμμική «συνέχεια» των ασκούμενων συστημικών πολιτικών. Μια «καλύτερη διακυβέρνηση» του ίδιου πλαισίου. Χρειάζεται να εκφωνήσει και να εγγυηθεί βαθιές δημοκρατικές τομές.
Βρισκόμαστε, αντικειμενικά, πολύ μακριάαπό το θεσμικό πλαίσιο συναίνεσης της μεταπολίτευσης, αλλά και του συναινετικού δικομματισμού που κυριάρχησε μετά το 1996. Σήμερα ο πυρήνας της στρατηγικής του κυρίαρχου μπλοκ εξουσίας δεν εμπεριέχει καμία κοινωνική συναίνεση, κανένα παλαιού τύπου κοινωνικό συμβόλαιο. Κεντρικός στόχος τουείναι να συντρίψει ολοκληρωτικά τις λαϊκές τάξεις, να επιβάλλει συνθήκες βίαιης αποπομπής τους από το δημόσιο πολιτικό χώρο και ο τρόπος για να το επιτύχει αυτό είναι να εξοβελίσει από αυτόν όχι μόνο τον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και ολόκληρο τον αστερισμό των κοινωνικών, πολιτικών και συνδικαλιστικών συλλογικοτήτων που αντιστέκονται σε αυτήν τη δομική καπιταλιστική αναδιάρθρωση.
Όλα αυτά επισημαίνονται γιατί στην εν γένει συμπεριφορά του ΣΥΡΙΖΑ -ΠΣ είναι ισχυρή και ευδιάκριτη μια αντίληψη γραμμικότητας. Μια λογική «συνέχειας» που υποτιμά τις ραγδαίες αλλαγές που συντελούνται ειδικά τον τελευταίο χρόνο με την κρίση της πανδημίας. Και εμφιλοχωρεί η άποψη ότι μια αλλαγή Κυβέρνησης θα γίνει αυτονόητα, μέσω της δυσαρέσκειας προς την κυβερνητική πολιτική που θα μετατοπίσει κοινωνικά στρώματα προς εμάς.
Βαθύτατη πλάνη, η οποία υποτιμά σοβαρά τόσο τις δομημένες στρατηγικές του αντιπάλου μας όσο και τον ίδιο τον αντίπαλο που δουλεύει πολύ συστηματικά στο σχέδιο του διαρκούς αποκλεισμού μας από το Κράτος και την εξουσία.
Από το «κόμμα – μηχανισμό» στον συλλογικό διανοούμενο των δυνάμεων της εργασίας
Το μεγάλο ερώτημα που μας αφορά – τόσο σε συλλογικό, κομματικό επίπεδο όσο και ατομικά τον καθένα μας – είναι πώς μπορούμε να δράσουμε αποτελεσματικά και αντίθετα σε αυτήν την στρατηγική.
Πώς μπορούμε να οργανώσουμε και να εξοπλίσουμε ιδεολογικά και ψυχολογικά τις χειμαζόμενες κοινωνικές τάξεις που πλήττονται από την καπιταλιστική αναδιάρθρωση.Ποια είναι τα εργαλεία μας, τα μέσα που διαθέτουμε;
Εδώ ακριβώς τίθεται το κεντρικό πολιτικό και θεωρητικό ερώτημα της εποχής: «τι κόμμα θέλουμε».Δηλαδή, τι μορφή πολιτικής αντιπροσώπευσης απαιτούν οι σημερινές συνθήκες.
Θα θυμίσω εδώ ένα βασικό ορισμό της κριτικής πολιτικής θεωρίας: «κόμμα είναι μια υλική μορφή πολιτικής αντιπροσώπευσης», μια συγχώνευση πολιτικής θεωρίας με την υλική κίνηση των μαζών. Το κόμμα δηλαδή είναι μέσον, είναι εργαλείο στα χέρια των κοινωνικών δυνάμεων για να προασπίσουν τα άμεσα και στρατηγικά τους συμφέροντα. Δεν είναι μια «κλειστή ομάδα» συμφερόντων. Δεν είναι μια σταθερή διοικητική γραφειοκρατία.
Υπό την έννοια αυτή, το ζήτημα της μορφής κόμματος παραμένει ανοικτό και θα παραμένει ανοικτό όσο συνεχίζεται και διαρκεί η σημερινή κρίση πολιτικής αντιπροσώπευσης εκτεταμένων κοινωνικών στρωμάτων που πλήττει η καπιταλιστική αναδιάρθρωση.
Ο ΣΥΡΙΖΑ μετά το 2012 κατάφερε να εκφράσει εκλογικά ένα μεγάλο μέρος της λαϊκής διαθεσιμότητας. Αλλά δυστυχώς, μόνον εκλογικά. Και μόνον εκλογικά εξακολουθεί να αποτελεί και σήμερα ένα ισχυρό πόλο στο κομματικό σύστημα. Αλλά μόνον εκλογικά δεν μπορεί να πάει μακριά. Χρειάζεται μια δομική αλλαγή – μια «πολιτιστική επανάσταση» στους όρους, τις συνθήκες και τις διαδικασίες με τις οποίες «χτίζει» τις σχέσεις εκπροσώπησης με τις κοινωνικές δυνάμεις της εργασίας.
Χρειάζεται Επανίδρυση.
Σε μια πρώτη φάση η απάντηση σε αυτήν την ιστορική ανάγκη υπήρξε η διεύρυνση του κόμματος. Δηλαδή, η γραμμή να αυξηθούν τα μέλη, να ανοίξει το κόμμα τις πόρτες του, να δημιουργηθούν νέες οργανώσεις. Αυτή η πρώτη φάση έχει εξαντλήσει σήμερα την όποια δυναμική της.Το βασικό ερώτημα σήμερα δεν είναι αν θέλουμε ή όχι μια διεύρυνση του κόμματος, ένα δίλημμα που φαίνεται να ταλαιπωρεί τον «παλιό κόσμο» του ΣΥΡΙΖΑ.Το πραγματικό ερώτημα είναι τι μορφή πολιτικής αντιπροσώπευσης, τι μορφή πολιτικής συμμετοχής, πρέπει να αποτυπώνει ένα σύγχρονο κόμμα της Αριστεράς.
Με άλλα λόγια, ο πυρήνας του κομματικού προβλήματος του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ δεν είναι απλώς η διεύρυνση, αλλά ο μετασχηματισμός του σε έναν οργανισμό αυθεντικής πολιτικής αντιπροσώπευσης των λαϊκών και εργαζόμενων τάξεων.
Σήμερα, ο ΣΥΡΙΖΑ είναι ένας «εκλογικός μηχανισμός» κατά βάση. Εχει ένα σημαντικό εκλογικό ποσοστό, αλλά δεν έχει άρθρωση μέσα στους κοινωνικούς χώρους. Δεν «συνομιλεί» με επιμελητήρια, με αγροτικούς συλλόγους, με πρωτοβάθμια συνδικάτα μισθωτών (παλιά και νέα), έχει μηδενικές προσβάσεις στην Αυτοδιοίκηση α’ και β’ βαθμού, έχει ασθενείς σχέσεις μέσα σε κοινωνικές δικτυώσεις που δημιουργούνται συνεχώς και αλλάζουν συνεχώς, έχει ένα ηρωϊκό μεν αλλά «γερασμένο» δε πολιτικό προσωπικό.Επίσης, δεν «παράγει γεγονότα», πολιτεύεται χωρίς φαντασία, δεν αναδύει νέες δομές πολιτικής συμπεριληπτικότητας, δεν συσπειρώνει τα νέα επικοινωνιακά ρεύματα, έχει γραφεία που η αισθητική τους και ο χώρος τους μόνο ελκτικά δεν είναι για την κοινωνία…και πάει λέγοντας.
Επομένως, απαιτείται ριζικός μετασχηματισμός της «μορφής – κόμματος».
Μετασχηματισμός δεν σημαίνει δήθεν ότι το κόμμα από αριστερό να γίνει «κεντροαριστερό» ή «ultra αριστερό». Δεν είναι ζήτημα πολιτικής γεωγραφίας.Είναι ζήτημα μορφής κοινωνικής αντιπροσώπευσης.
Μετασχηματισμός σημαίνει το κόμμα να αποτελέσει τον οργανικό διανοούμενο μιας διευρυμένης κοινωνικής συμμαχίας των πληττόμενων κοινωνικών τάξεων από την καπιταλιστική αναδιάρθρωση.
Μετασχηματισμός σημαίνει ότι πρέπει να συμμετέχει, να επηρεάζει (και να επηρεάζεται), να πυροδοτεί όλες τις τυπικές και άτυπες μορφές κοινωνικής οργάνωσης και αυτοοργάνωσης. Και να υποβοηθά τέτοιες μορφές κοινωνικής ενεργοποίησης σε κάθε γειτονιά, σε κάθε χώρο εργασίας, σε κάθε κοινωνικό οργανισμό.
Μετασχηματισμός σημαίνει να μην αναπαράγει στο εσωτερικό του τις διακρίσεις του καπιταλιστικού καταμερισμού εργασίας.Δηλαδή, να καταπολεμά τη διάκριση χειρωνακτικής / πνευματικής εργασίας, ηγεσίας / μελών, «ειδικών» / «μη ειδικών», τις έμφυλες διακρίσεις ή τις μισαναπηρικές πρακτικές. Τη διάκριση μιας «ελίτ που γνωρίζει» και μιας «βάσης που εκτελεί».
Μετασχηματισμός σημαίνει να μην αναπαράγει στο εσωτερικό του την ύπαρξη μιας βεμπεριανού τύπου «επαγγελματικής γραφειοκρατίας» προσδεδεμένης στην ιδέα ενός «κόμματος – μηχανισμού». Η πολιτική δεν (πρέπει να) είναι επάγγελμα.
Επομένως, απαιτείται από αύριο κιόλας – και εν’όψει του συνεδρίου – ένα «δεύτερο κύμα» κομματικού ανασχηματισμού. Το κόμμα και οι ΟΜ θα πρέπει να διαμορφώσουν προϋποθέσεις για ένα νέο κύκλο κοινωνικής διεύρυνσης, με ευρύ κάλεσμα αυτοοργάνωσης σε δομές και δίκτυα σε κάθε κοινωνικό και επαγγελματικό χώρο. Στους επαγγελματίες και εμπόρους της γειτονιάς, σε όσους /ες ασχολούνται με τοπικές πρωτοβουλίες σε γειτονιές και ελεύθερους χώρους, σε γονείς, σε εργαζομένους, σε ομάδες καλλιτεχνών, σε κοινότητες πολιτών, στον κόσμο της αναπηρίας, στα δίκτυα των γυναικείων συλλογικοτήτων. Παντού. Κάθε ΟΜ πρέπει με φαντασία να επεξεργαστεί ένα σχέδιο κοινωνικής αυτοοργάνωσης με βάση τα χαρακτηριστικά της περιοχής της.«Ο λαός να κληθεί να φτιάξει το κόμμα του», αυτό πρέπει να είναι το moto της επόμενης περιόδου.
Ο ΣΥΡΙΖΑ -ΠΣ, επίσης, δεν επιτρέπεται να ξεχάσει ένα σημαντικό στοιχείο του πολιτικού και κομματικού ανταγωνισμού: ο αντίπαλός του, η ΝΔ, έχει ήδη συγκροτήσει ένα ευρύ κοινωνικό μέτωπο στήριξης και υποστήριξης των επιλογών του. Κινείται με άνεση και ηγεμονικά από το χώρο της άκρας δεξιάς έως το χώρο του «ακραίου κέντρου» και της συστημικής κεντροαριστεράς. Ασκεί μεγάλη ιδεολογική επιρροή, όχι μόνο στις ανώτερες κοινωνικές τάξεις, αλλά και σε λαϊκά φτωχοποιημένα στρώματα. Εχει δεκάδες thinktanks στην υπηρεσία της. Οι εθνικισμοί και τα φασίζοντα ιδεολογήματα που υπάρχουν στον λόγο της δεν είναι «ακρότητες», είναι συντεταγμένη προσπάθεια ηγεμονίας και απόσπασης «λαϊκής» συναίνεσης στην ευρύτερη πολιτική της. Ασκεί στρατηγική «δεξιού λαϊκισμού».
Εμείς, δεν μπορούμε να απαντήσουμε σε αυτήν την καταιγίδα με ένα κόμμα περιχαρακωμένο. Ένα κόμμα έρμαιο μηχανισμών και προσωπικών συμφερόντων. Πρέπει να αντιπροσωπεύσουμε όλο το φάσμα των λαϊκών, εργατικών, μισθωτών και μεσαίων κοινωνικών στρωμάτων σε μια στρατηγική λαϊκής κοινωνικής ενότητας. Και το μοναδικό εργαλείο που διαθέτουμε για να το κάνουμε είναι το «κόμμα». Ένα κόμμα ηγεμονικό, συμπεριληπτικό, δημοκρατικό, ανοικτό, αυθεντικά λαϊκό.
Μπορεί το επερχόμενο Συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ -ΠΣ να απαντήσει θετικά στα παραπάνω ζητήματα; Ακόμα πιο «προκλητικά», μπορεί να τα θέσει ανοικτά και δημοκρατικά στις προσυνεδριακές του διαδικασίες;
Μπορεί να απαντήσει στο κεντρικό ερώτημα αν θέλει να είναι ένα μεγάλο λαϊκό κόμμα των μελών του ή απλώς ένα καρτέλ εσωτερικών ομαδοποιήσεων;
Μπορεί να σκεφτεί ως συλλογικός οργανισμός με όρους μιας ριζικής κοινωνικής και ηλικιακής ανανέωσης των δομών του; Mε όρους κυκλικότητας των στελεχών στις θέσεις ευθύνης, μεόρια θητειών, με θεσμικά ασυμβίβαστα;
Πανικός επικρατεί τις τελευταίες εβδομάδες στο Netflix με τη σειρά Manifest. Μπορεί να μην είναι νέα σειρά καθώς πρωτοκυκλοφόρησε το 2018, όμως η άφιξή της στη δημοφιλή streaming πλατφόρμα εκτόξευσε στα ύψη τη δημοτικότητά της.
Από τα πρώτα κιόλας επεισόδια, το Manifest καθηλώνει τους τηλεθεατές με τη μυστηριώδη υπόθεση του. Η σειρά μοιάζει αρκετά με την εμβληματική τηλεοπτική σειρά του ABC, “Lost”, που έκανε πάταγο όταν πρωτοκυκλοφόρησε το 2004.
Manifest: Η υπόθεση της σειράς
Η σειρά Manifest επικεντρώνεται στους επιβάτες και το πλήρωμα ενός αεροπλάνου το οποίο εξαφανίστηκε από προσώπου γης, αλλά τελικά προσγειώθηκε μετά από πεντέμισι χρόνια.
Η πτήση 828 της Montego Air απογειώθηκε από την Τζαμάικα με προορισμό τη Νέα Υόρκη, όμως κατά τη διάρκεια της πτήσης το αεροσκάφος βρέθηκε σε έντονες αναταράξεις.
Καθώς οι 191 επιβάτες και το πλήρωμα του αεροπλάνου προσγειώνονται στο Διεθνές Αεροδρόμιο Στιούαρτ στο Νιούμπουργκ της Νέας Υόρκης, μαθαίνουν ότι θεωρούνταν νεκροί καθώς έχουν ήδη περάσει πάνω από πεντέμισι χρόνια, ενώ για εκείνους ήταν μερικές ώρες.
Καθώς προσπαθούν να επιστρέψουν στις ζωές τους, τόσο οι επιβάτες όσο και το πλήρωμα του αεροπλάνου, αρχίζουν να ακούν κάποιες φωνές που τους καθοδηγούν και να βλέπουν οράματα που αντιπροσωπεύουν γεγονότα που δεν έχουν συμβεί ακόμη.
Από τον περασμένο Ιούνιο όποτε και ξεκίνησε η προβολή της σειράς, τα νούμερα των προβολών ανάγκασαν το Netflix να “αναγεννήσει” τη σειρά που είχε κοπεί μετά την 3η σεζόν.
Όπως είχε συμβεί πρόσφατα με το Lucifer, το Netflix ανακοίνωσε ότι ανανεώνει το Manifest για 4η σεζόν με 20 ολόκληρα επεισόδια. Σχεδόν όλο το καστ, συμπεριλαμβανομένων των πρωταγωνιστών Josh Dallas και Melissa Roxburgh, θα επιστρέψουν για τη νέα σεζόν.
Τα γυρίσματα της νέας σεζόν ξεκίνησαν τον περασμένο Νοέμβριο, και σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία η 4η σεζόν του Manisfest αναμένεται να κάνει πρεμιέρα την άνοιξη του 2022.
Ο Αλέξης Τσίπρας μπορεί να άργησε δυόμισι χρόνια αλλά τελικά αποφάσισε ότι δεν θέλει «να τον καταπιεί» ο ΣΥΡΙΖΑ – όπως θα ‘λεγε κι ο… Γιάννης Λούλης. Οι κάλπες και ο κόσμος της αριστεράς και της κεντροαριστεράς θα πουν αν το αποφάσισε νωρίς ή αργά, προσώρας όμως, για τα δεδομένα της Κουμουνδούρου, κάνει επανάσταση.
Πολιτικά, η πρότασή του για απ’ ευθείας εκλογή του προέδρου και της Κεντρικής Επιτροπής από την βάση είναι η μεταχρονολογημένη υλοποίηση της δέσμευσής του για μετασχηματισμό του κόμματος και αντιστοίχηση με την εκλογική του βάση. Είναι η επιστροφή των οφειλόμενων για την «δανεική» – όπως ο ίδιος την είχε χαρακτηρίσει την βραδιά των εκλογών– ψήφο που έδωσε στον ΣΥΡΙΖΑ ο κόσμος του δημοκρατικού και προοδευτικού χώρου τον Ιούλιο του 2019.
Είναι επίσης η προσωπική του απάντηση στο νέο, ανοιχτό πια, παιχνίδι στον χώρο της κεντροαριστεράς. Η βολική ανάγνωση για πολλούς στην Κουμουνδούρου ήταν πως η προσέλευση 270.000 ψηφοφόρων στις κάλπες εκλογής προέδρου στο ΚΙΝΑΛ δεν σήμαινε και τίποτα. Απλώς, λέει, πήγαν και ψήφισαν λίγοι περισσότεροι από τους μισούς ψηφοφόρους του Κινήματος Αλλαγής. Ο Αλέξης Τσίπρας όμως είδε την απειλή του πολιτικού κενού – όπως είδε, στις δημοσκοπήσεις, και την ανάγκη επαναβεβαίωσης της δικής του ηγεμονίας στην κεντροαριστερά. Επιπλέον, όταν Νέα Δημοκρατία και ΚΙΝΑΛ εκλέγουν πρόεδρο με διαδικασία ανοιχτή όχι μόνον στα μέλη, αλλά και στους φίλους, ένας ΣΥΡΙΖΑ με αρχηγούς και όργανα κομματικού σωλήνα κινδυνεύει να διαπρέψει μόνον ως τιμημένη πολιτική οπισθοφυλακή.
Πρακτικά, η απόφαση Τσίπρα σημαίνει την αποδέσμευσή του από τάσεις, φράξιες και ποσοστώσεις. Σημαίνει το τέλος του αριστερόμετρου και του κομματικού μοντέλου που θέλει τον πρόεδρο απλώς «πρώτο μεταξύ ίσων». Με υποχρέωση έκφρασης του συλλογικού μέσου όρου και με ισχυρές δόσεις ομηρίας. Μπορεί να μοιάζει δημοκρατικό, αλλά δεν είναι πάντα λειτουργικό. Και, κυρίως, δεν είναι απαραιτήτως αντιπροσωπευτικό – πόσο μάλλον, όταν ο κομματικός συλλογικός μέσος όρος απέχει μακράν από τον κοινωνικό μέσο όρο.
Για όλους αυτούς τους λόγους η επιλογή Τσίπρα σημαίνει και ανοιχτή σύγκρουση. Είναι η σύγκρουση που ήδη ξεκίνησε στο Πολιτικό Συμβούλιο, με τον Νίκο Βούτση να ζητά ψηφοφορία για να καταγραφούν οι διαφωνίες και με το τελικό αποτέλεσμα να καταγράφει και τους – τρέχοντες – συσχετισμούς της αναμέτρησης:
H πρόταση Τσίπρα πέρασε με 27 υπέρ και 11 κατά, με τους έντεκα να συγκροτούνται από σύσσωμη την ηγεσία της «Ομπρέλας»: Ευκλείδης Τσακαλώτος, Νίκος Βούτσης, Νίκος Φίλης, Πάνος Σκουρλέτης, Θοδωρής Δρίτσας, Δημήτρης Βίτσας, Τασία Χριστοδουλοπούλου, Ράνια Σβίγγου, Εφη Καλαμαρά, Πάνος Λάμπρου και Κωνσταντίνος Βλαχάκης καταψήφισαν και έδωσαν καθαρά το στίγμα της αντιπαράθεσης.
Ο Ευκλείδης Τσακαλώτος ήταν ο πιο κάθετος όλων, έθεσε ζήτημα απώλειας συλλογικότητας, λογοδοσίας και ρευστοποίησης του κόμματος, άπαντες εγκάλεσαν τον Αλέξη Τσίπρα για δημιουργία αρχηγικού κόμματος που εγκαταλείπει τις ιστορικές αρχές και αξίες της αριστεράς και πολλοί μίλησαν για κίνηση που οδηγεί σε συστημική μετάλλαξη – στην προσχώρηση στο μοντέλο του πολιτικού «star system».
Η συνέχεια αυτής της σύγκρουσης θα δοθεί στο συνέδριο και δεν διαγράφεται ανώδυνη. Εν πολλοίς, είναι η σύγκρουση του ΣΥΡΙΖΑ ως κόμματος διακυβέρνησης και εξουσίας και του ΣΥΡΙΖΑ ως θεματοφύλακα της αριστερής καθαρότητας.
Του ΣΥΡΙΖΑ που θέλει να αποτελεί ώριμη πρόταση εναλλακτικής διακυβέρνησης, και του ΣΥΡΙΖΑ που δεν κατάφερε ποτέ να μεταβολίσει και να απενοχοποιήσει το κυβερνητικό του παρελθόν. Μπορεί να είναι μια σύγκρουση ιδεολογική έως και υπαρξιακή, μπορεί να είναι και μια σύγκρουση ιδιοτέλειας. Στην οποία, ωστόσο, διακυβεύεται το εάν όντως αποτελεί προτεραιότητα η «πολιτική αλλαγή» ή η περιχαράκωση στο οχυρό των «πεφωτισμένων». Κοινώς, το εάν θα πάει ο ΣΥΡΙΖΑ να συναντήσει την κοινωνία, ή θα αξιώνει από την κοινωνία να πάει να τον συναντήσει εκείνη.
Ο Αλέξης Τσίπρας επέλεξε καθαρά το πρώτο. Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν το έκανε εγκαίρως…
Πόσο πραγματική είναι η… ανάπτυξη που επαγγέλλονται οι κυβερνώντες, φαίνεται από τα στοιχεία της ΑΑΔΕ.
Σε σύνολο περίπου 8 εκατ. φορολογουμένων πάνω από μισοί το 11μηνο του 2021 δεν πλήρωσαν τις οφειλές τους στην εφορία.
Με χρέη στην Εφορία εμφανίζονται 4.138.953 φορολογούμενοι εκ των οποίων 1.913.294 απειλούνται με κατασχέσεις και δεσμεύσεις περιουσιακών στοιχείων ενώ για 1.327.398 οφειλέτες έχουν ληφθεί αναγκαστικά μέτρα είσπραξης.
Το 11μηνο Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2021 τα «φρέσκα» ληξιπρόθεσμα χρέη ανήλθαν συνολικά σε 5,648 δισ. ευρώ.
Οι φόροι που δεν πληρώθηκαν στο 11μηνο ανήλθαν σε 5,135 δισ. ευρώ.
Μόνο τον Νοέμβριο οι απλήρωτοι φόροι έφθασαν στα 750 εκατ. ευρώ. Το σύνολο των ληξιπρόθεσμων οφειλών ανήλθε σε 110,171 δισ. ευρώ. Από αυτά τα 24,99 δισ. ευρώ θεωρούνται ανεπίδεκτα είσπραξης, με το πραγματικό ληξιπρόθεσμο συνολικό χρέος να διαμορφώνεται στα 85,176 δισ. ευρώ.
Οποια επικοινωνιακή διαχείριση κι αν προσπαθείς να κάνεις, η πραγματικότητα των αριθμών είναι αμείλικτη.
Σταδιακά μέσω φτωχοποίησης & δυσβάστακτων φόρων το δημόσιο χρέος καθίσταται ιδιωτικό, οι περιουσίες λόγω οφειλών αλλάζουν χέρια κι από εκεί μέσω του ΤΑΙΠΕΔ στους δανειστές.
Στο μεταξύ έρχονται νέα δυσβάστακτα μέτρα σε ιδιοκτήτες ακινήτων με το πρόσχημα της ενεργειακής αναβάθμισης, οι οποίοι φορολογικά έχουν προ πολλού ξεπεράσει τα όρια των αντοχών τους. Το όποιο ποσοστό ανάπτυξης ανακοινωθεί προσεχώς δεν θα έχει καμία σχέση με τον μέσο πολίτη.
Κι αυτά μόνο ως προς το σκέλος του Δημοσίου. Γιατί υπάρχουν και οι οφειλές στις τράπεζες.
O Αλέξης Τσίπρας έκανε μία κίνηση που υπό προϋποθέσεις μπορεί να αλλάξει εκ θεμελίων τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ. Οι προτάσεις της Επιτροπής Καταστατικού έχουν αναμφίβολα ενδιαφέρον, εκείνη όμως για την εκλογή (του συνόλου) της ηγεσίας του κόμματος απευθείας από τη βάση μπορεί να προκαλέσει -επιτέλους- την πολιτική ενηλικίωση του και ίσως τον τρόπο με τον οποίο θα αντιλαμβάνεται πλέον τη θέση του στο πολιτικό σύστημα της χώρας.
Για να είμαστε ειλικρινείς, αυτή η κίνηση ήταν “φορσέ” και πιθανότατα έρχεται με καθυστέρηση. Όπως αρκετά πράγματα που σπάζουν τη νωθρότητα του συριζαϊκού “Βιλαμπάγκο”. Στο τραπέζι του αρχηγού του κόμματος βρίσκεται από τους πρώτους μήνες μετά την οδυνηρή ήττα του Ιουλίου του 2019, ωστόσο η ισορροπία των τάσεων και ο παραλυτικός φόβος απώλειας της ριζοσπαστικότητας δεν επέτρεψε μέχρι σήμερα να συζητηθεί επί της ουσίας. Η αντίληψη που κυριαρχούσε ήταν πως ο Τσίπρας πρέπει να είναι “πρώτος μεταξύ ίσων”, κάτι που συχνά μεταφραζόταν σε μία ιδιότυπη ομηρία του πρώτου από τους ίσους.
Η άποψη αυτή προστατεύεται από πολλούς ως το “Γκράαλ” της αριστερής αυθεντικότητας έναντι των συστημικών κομμάτων του παλαιού, όπως λέγεται, πολιτικού συστήματος. Αποδείχθηκε, όμως, σε πολλές περιπτώσεις πως δρα ανασταλτικά και επιτρέπει μικρές τερατογεννέσεις με εστίες “διαφορετικότητας” που συχνά θολώνουν -αν δεν ανατρέπουν- την στρατηγική του κόμματος. Όσα συνέβησαν με το πρόγραμμα εθελουσίας στην “Αυγή” και η παραπομπή των αποφάσεων στις κομματικές καλένδες ήταν άκρως ενδεικτικά του κλίματος.
Ο Αλέξης Τσίπρας κατόρθωσε να περάσει τις αλλαγές στο καταστατικό με μία πλειοψηφία 28-11 (διαφώνησαν οι Φίλης, Τσακαλώτος, Βούτσης, Βίτσας, Δρίτσας, Χριστοφιλοπούλου, Λάμπρου, Βλαχάκης κ.ά) στο Π.Σ, κατόπιν της ψηφοφορίας που ζητήθηκε από αρκετούς. Δεν κρύβει ότι με τις αλλαγές αυτές προσβλέπει στην οργανωτική μεγέθυνση του ΣΥΡΙΖΑ με την είσοδο νέων μελών και το «άνοιγμα» των οργανώσεων στην κοινωνία. Ταυτόχρονα ο ΣΥΡΙΖΑ αποκτά πιο «στιβαρά» πολιτικά χαρακτηριστικά εφόσον θα υπάρχει πλέον Επιτροπή Δεοντολογίας με ισχυρή νομιμοποίηση από το συνέδριο. Όλα αυτά στην προοπτική της επόμενης εκλογικής μάχης και τον στόχο της ανάδειξης μιας προοδευτικής διακυβέρνησης.
Πράγματα, δηλαδή, φυσιολογικά στα ευρωπαϊκά κόμματα και στο εγχώριο πολιτικό σύστημα (εδώ και πολλά χρόνια), που όμως αποκτούσαν χαρακτηριστικά υπονόμευσης της αριστερής προσωπικότητας.
Υπό το φως αυτών των εξελίξεων και εφόσον δεν υπάρξουν κάποιες νέες παραλυτικές ισορροπίες, αμέσως μετά το συνέδριο του κόμματος που έχει προγραμματιστεί -εφόσον το επιτρέψει η πανδημία- για τις 31 Μαρτίου, θα ανοίξουν διπλές κάλπες για την εκλογή του προέδρου και της Κεντρικής Επιτροπής του κόμματος από την βάση.
Οι υποψηφιότητες για την ηγεσία (πρόεδρος και Κ.Ε) θα συμφωνηθούν στο συνέδριο και με μία σχετικά εύκολη διαδικασία όσοι ενδιαφέρονται θα εγγραφούν για να ψηφίσουν στην ανοιχτή και καθολική ψηφοφορία, όπως συνέβη με τις εκλογές αρχηγών στη Ν.Δ και το ΠΑΣΟΚ.
Η κίνηση Τσίπρα είναι “φορσέ” για αρκετούς λόγους:
–Πρώτον, γιατί μέσω των αλλαγών στο καταστατικό μπορεί να πραγματοποιηθεί απρόσκοπτα η διαδικασία διεύρυνσης του κόμματος και η δημιουργία επαφής με το εκλογικό του σώμα και την κοινωνία γενικότερα. Είναι γνωστό πως παρά το γεγονός ότι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ συγκέντρωσε το 32% του εκλογικού σώματος η πρόσβαση της συντριπτικής πλειονότητας των ψηφοφόρων του στο κόμμα είναι εξαιρετικά δύσκολη. Σε αρκετές περιοχές της χώρας υπήρξαν φαινόμενα αποκλεισμού τοπικών παραγόντων που προέρχονται από το ΠΑΣΟΚ ή ακόμα και ανένταχτων επειδή ετσι αποφάσιζαν οι νομαρχιακές οργανώσεις που ελέγχονται σε μεγάλο βαθμό από τον σκληρό πυρήνα του παλαιού ΣΥΡΙΖΑ. Τώρα και μέσω της καθολικής εκλογής τα μέλη και ψηφοφόροι του κόμματος αποκτούν λόγο και αρκετοί εξ αυτών και ρόλο.
–Δεύτερον, διότι με την απευθείας εκλογή του από την βάση ο Αλέξης Τσίπρας θα αποκτήσει μια πρόσθετη προωθητική δύναμη και “νομιμοποίηση” που θα είναι χρήσιμη ενόψει της επόμενης εκλογικής αναμέτρησης. Είναι γνωστό πως ένα μεγάλο τμήμα των ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ “ψηφίζει Τσίπρα”. Αυτό θα αποτυπωθεί και θα διευκολύνει τον αρχηγό του κόμματος να ανοίξει περισσότερο τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ προς την ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία και έτσι να δημιουργήσει προϋποθέσεις για το αφήγημα της προοδευτικής διακυβέρνησης. Παράλληλα, θα σταθεί μάλλον εφικτό να σπάσει το σκληρό μοντέλο συνδιοίκησης των τάσεων και να εκλεγούν στην Κ.Ε νέα πρόσωπα που δεν θα έχουν περάσει από το κομματικό “face control”.
–Τρίτον, επειδή με αυτό τον τρόπο ο Αλέξης Τσίπρας (ο οποίος τυπικά δεν αμφισβητείται από κανέναν στο εσωτερικό του κόμματος) αποκτά το ηγετικό προφίλ του εκλεγμένου από τη βάση, κάτι που διαθέτουν αφενός ο βασικός πολιτικός του αντίπαλος Κυριάκος Μητσοτάκης, αφετέρου ο νέος επίδοξος “διόσκουρος” της κεντροαριστεράς Νίκος Ανδρουλάκης. Ο Τσίπρας θα πάψει να είναι ο εκπρόσωπος της ανοχής των τάσεων και θα γίνει πραγματικά αρχηγός κόμματος εξουσίας και υποψήφιος πρωθυπουργός με υψηλό βαθμό ελευθερίας κινήσεων.
Αρκετοί θεωρούν πως η συγκεκριμένη κίνηση έχει και δύο επιπλέον σκοπιμότητες:
Αφενός να του δώσει την ευχαίρεια να διαπραγματευτεί με άνεση πιθανές συγκλίσεις και συνεργασίες μετά την διπλή κάλπη (απλή αναλογική και με το νέο εκλογικό νόμο),
Αφετέρου να του εξασφαλίσει (σχετική) εσωκομματική ηρεμία στην περίπτωση εκλογικής ήττας. Το δεύτερο είναι μάλλον αμφίβολο αφού εάν δεν επιτευχθούν οι ελάχιστοι εκλογικοί στόχοι, η αμφισβήτησή του θα προκύψει εκ των πραγμάτων ακόμα και εάν έχει πρόσφατη την εκλογή του από τη βάση με μεγάλο ποσοστό αποδοχής.
Εν κατακλείδι, εάν το εγχείρημα της απευθείας εκλογής συνολικά της ηγεσίας του κόμματος επιτύχει (καλά οργανωμένη διαδικασία και μεγάλος αριθμός μελών που θα ψηφίσουν), θα αποτελέσει “πρόβα εκλογών” με σημαντική αύξηση της συσπείρωσης της βάσης, ενώ είναι σφόδρα πιθανό να ενισχύσει τις δημοσκοπικές επιδόσεις του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ.
Ποια είναι τα στοιχεία στις αλλαγές στο καταστατικό που έχουν ενδιαφέρον:
Εκλογή της ηγεσίας του κόμματος απευθείας από τη βάση του κόμματος
Σύμφωνα με τη πρόταση που κατέθεσε ο Αλέξης Τσίπρας, η συλλογική ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, τόσο η Κεντρική Επιτροπή όσο και ο πρόεδρος του κόμματος θα εκλέγονται απευθείας από τα μέλη του Κόμματος με καθολική ψηφοφορία, με ενιαία λίστα.Το Συνέδριο του Κόμματος θα εγκρίνει πέραν από το κείμενο Πολιτικής Απόφασης και τις υποψηφιότητες για τη Κεντρική Επιτροπή καθώς και για τη Προεδρία του Κόμματος. Η καθολική ψηφοφορία θα διεξάγεται μετά το συνέδριο.
Με αυτή τη διαδικασία τα μέλη του κόμματος αποκτούν απευθείας και χωρίς διαμεσολαβήσεις τη δύναμη να αποφασίζουν για τη συλλογική τους ηγεσία. Και αυτό αποτελεί ένα ισχυρό κίνητρο εγγραφής μελών και συμμετοχής στις κομματικές διαδικασίες για τους φίλους του κόμματος και ιδιαίτερα για τους νέους ανθρώπους που θέλουν να γνωρίζουν ότι η συμμετοχή τους έχει νόημα, καθώς συνδιαμορφώνουν τις κρίσιμες αποφάσεις.
Σημειώνεται επίσης ότι δεν υπάρχει διάκριση ανάμεσα σε σώμα που εκλέγει τον πρόεδρο και την Κεντρική Επιτροπή, οπότε κανείς δε μπορεί να ισχυριστεί ότι η πρόταση αποβλέπει σε αρχηγικό κόμμα αλλά αντίθετα σε πιο δημοκρατικό και συμμετοχικό κόμμα.
Τέλος η διαδικασία αυτή περιφρουρεί τη δυνατότητα οι τάσεις να λειτουργούν ως ρεύματα ιδεών αλλά τις αποτρέπει από το να λειτουργούν ως μηχανισμοί αναπαραγωγής στελεχών με τα λεγόμενα «χαρτάκια» σε κάθε συνέδριο. Η άμεση εκλογή θα δώσει τη δυνατότητα σε στελέχη που έχουν θετική αναφορά στο κοινωνικό γίγνεσθαι, πράγμα που αντανακλάται συνήθως και στη κομματική βάση, να έχουν τη δυνατότητα να εκλεγούν ακόμη και αν δεν προσχωρήσουν σε καμία από τις υπάρχουσες τάσεις του κόμματος.
Θητείες στελεχών σε Βουλή – ευρωβουλή – Κεντρική Επιτροπή
Το κόμμα που εισηγήθηκε την υιοθέτηση ορίων στις διαδοχικές θητείες στην Συνταγματική Αναθεώρηση δεν θα μπορούσε να μην τις υιοθετήσει στο καταστατικό του. Ως εκ τούτου, προτείνεται η εισαγωγή ανώτατου ορίου στις τρείς θητείες ή στα δώδεκα συνεχόμενα χρόνια στη Βουλή/Ευρωβουλή και αντίστοιχα και στη Κεντρική Επιτροπή και την Πολιτική Γραμματεία του Κόμματος, ώστε απρόσκοπτα να διασφαλίζεται η ανανέωση του στελεχιακού δυναμικού.
Ισότητα φύλων στη Κεντρική Επιτροπή
Καθιερώνεται σε όλα τα επίπεδα, σώματα και όργανα του κόμματος, αλλά και στη συγκρότηση ψηφοδελτίων για δημόσια αξιώματα η πλήρης ισότητα των φύλων, δηλαδή ισάριθμη αντιπροσώπευση. Πρόκειται για μια μεγάλη καινοτομία για τα ελληνικά πράγματα καθώς ο ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ θα είναι το πρώτο κόμμα στη χώρα που υιοθετεί την απόλυτη ισότητα 50%-50% σε άνδρες και γυναίκες στη συλλογική του ηγεσία. Μέχρι σήμερα υπήρχε ποσόστωση φύλου στο 30%. Προβλέπεται μάλιστα η δημιουργία Παρατηρητηρίου κατά των Διακρίσεων ως προσπάθεια υπέρβασης των διακρίσεων και υπέρ της συμπερίληψης, με αρμοδιότητα να διερευνά προκαταρκτικά καταγγελίες για διακρίσεις και αν κριθεί σκόπιμο να παραπέμπει στην Επιτροπή Δεοντολογίας.
Διαμορφώνεται ένα αναλυτικό πλέγμα υποχρεώσεων των μελών, σε αντιστοιχία με τα διευρυμένα δικαιώματά τους. Στο πλαίσιο αυτό θεσμοθετείται Επιτροπή Δεοντολογίας, απευθείας εκλεγμένη από το Συνέδριο, προκειμένου να παρακολουθεί την τήρηση του καταστατικού και να επιβάλλει πειθαρχικές κυρώσεις όπου απαιτείται, μέσα από μία διαδικασία που εξασφαλίζει τα δικαιώματα των μελών αλλά και την εφαρμογή του καταστατικού. Για σοβαρά πειθαρχικά παραπτώματα η Επιτροπή Δεοντολογίας με αυξημένη πλειοψηφία 2/3 μπορεί να αποφασίσει την αναστολή ιδιότητας του μέλους ή ακόμα και τη διαγραφή του.
Ισως το πιο συγκλονιστικό στοιχείο από όσα ανέφερε η 24χρονη που έπεσε θύμα ομαδικού βιασμού στη Θεσσαλονίκη, στη θαρραλέα συνέντευξή της, είναι η μεταχείριση που είχε αφού κατήγγειλε το συμβάν, την επόμενη ημέρα.
Όπως καταγγέλλει η ίδια, ο ιατροδικαστής την εξέτασε τρεις ημέρες μετά. Στο μεσοδιάστημα έπρεπε να μείνει άπλυτη έτσι ώστε η εξέταση να γίνει σωστά αν και σύμφωνα με ειδικούς θα είχε ήδη χαθεί το 70% του ξένου DNA. Τον ανακριτή τον είδε μετά από δύο εβδομάδες.
«Πήγα στον Ιατροδικαστή τρεις ημέρες αργότερα και μου είπαν να μην πλυθώ. Αυτό με είχε τρελάνει. Με τρέλαινε το ότι δεν μπορούσα να βγάλω από πάνω μου αυτή τη βρώμα. Υπήρχαν σημάδια στα πόδια μου. Πάρα πολλές μελανιές. Οι τοξικολογικές έγιναν το βράδυ της ίδιας ημέρας». Τα αποτελέσματα των τοξιλογικών ακόμη δεν έχουν βγει όμως (19/1)….
Καθαρές κουβέντες: Εδώ έχουμε είτε την αδιαφορία των αρμόδιων αρχών είτε μία καραμπινάτη περίπτωση σχεδίου συγκάλυψης της υπόθεσης. Είτε το ένα, όμως, συμβαίνει είτε το άλλο, είναι εξίσου εγκληματικά με δεδομένο τον γολγοθά που θα πρέπει να ανέβει για δεύτερη φορά το θύμα του βιασμού.
Είναι προφανέστατο ότι οι καθυστερήσεις αυτές είναι προς όφελος μόνο των κατηγορουμένων οι οποίοι κερδίζουν χρόνο μέχρι να συμπληρωθεί η δικογραφία. Ξεκάθαρα. Κι έτσι η ζυγαριά γέρνει περισσότερο στη μεριά της συγκάλυψης. Και όχι μόνο για τη συγκεκριμένη περίπτωση της Γεωργίας Μπίκα αλλά και για όλα τα θύματα βιασμού και κακοποίησης καθώς αντιλαμβανόμενα το τι έχουν να περάσουν, πόσους εξεφτελισμούς, πόση ταλαιπωρία από αστυνομικό τμήμα σε ιατροδικαστή και από μικροβιολογικό εργαστήριο μέχρι ανακριτή, επιλέγουν να μη μιλήσουν.
Η κοινωνία και μαζί της οι πολιτικές δυνάμεις, τα κόμματα, οι οργανώσεις δικαιωμάτων, ο κάθε πολίτης δεν μπορούν να αφήσουν να συνεχίζεται αυτή η απάνθρωπη αντιμετώπιση από τις κρατικές δομές και υπηρεσίες.
Δεν μπορεί άνθρωπος που καταγγέλλει βιασμό, να εξετάζεται μετά από τρεις ημέρες ή να μην λαμβάνεται καν αίμα για έλεγχο από την πρώτη στιγμή.
Κάθε θύμα βιασμού ή κακοποίησης ενδοοικογενειακής ή μη, είτε γυναίκα είτε άνδρας είτε παιδί, πρέπει να αντιμετωπίζεται με απόλυτη προτεραιότητα, με απόλυτο σεβασμό, με απόλυτη προσοχή, με απόλυτο επαγγελματισμό και απολύτως τίποτα δεν πρέπει να εμποδίζει ή να καθυστερεί έστω και για λίγες ώρες αυτή την προστασία.
Εάν δεν έχουν ιατροδικαστές, να βρουν. Αν δεν έχουν κοινωνικούς λειτουργούς και ψυχολόγους, επίσης. Αν δεν έχουν τοξικολογικά εργαστήρια να τσακιστούν να φτιάξουν. Αν δεν έχουν δικαστικούς να δημιουργήσουν τμήματα για τις κακοποιήσεις.
Η προστασία των ανθρώπων που έχουν κακοποιηθεί ή βιαστεί -με 21 γυναικοκτονίες, δεκάδες βιασμούς και εκατοντάδες ξυλοδαρμούς, μέσα ένα μόνο χρόνο- πρέπει να εφημερεύει και να διανυκτερεύει. 24 ώρες το 24ωρο, επτά μέρες την εβδομάδα. Τίποτα λιγότερο.
Οφείλονται άμεσες εξηγήσεις για την τριήμερη καθυστέρηση του ιατροδικαστή και την 15θήμερη του ανακριτή. Και κοινωνική πίεση για να δοθούν και να υπάρξουν συνέπειες. Αν δεν μπορούν να εκτελέσουν τα καθήκοντά τους, να ξηλωθούν από τις θέσεις τους και να ασχοληθούν με κάτι πιο χαλαρό.
Όλοι μαζί, οφείλουμε προστατέψουμε τα θύματα βιασμού, να τους επιτρέψουμε να αισθανθούν ασφαλή, να τους προσφέρουμε τουλάχιστον μία δυνατότητα να κάνουν μία αξιοπρεπή καταγγελία χωρίς να φοβούνται ή να ανησυχούν ότι θα συγκαλυφθεί.
Όσοι μελετούν τις δημοσκοπήσεις ως προς τα ποιοτικά τους στοιχεία και δεν αναδεικνύουν μόνο (τυπικά) την διαφορά των δύο μεγαλύτερων κομμάτων στην “Πρόθεση Ψήφου” -χωρίς αυτό να υποτιμάται- δεν μπορεί παρά να παρατηρήσουν με ενδιαφέρον κάποια “ύποπτα” σημεία στην τελευταία μέτρηση της ProRata (για το ieidiseis).
Πρώτον, η μεγάλη μείωση των ποσοστών του κυβερνώντος κόμματος/κυβέρνηση ως προς την διαχείριση της πανδημίας (δείτε αναλυτικά τα στοιχεία εδώ). Εκείνο, ωστόσο, που ίσως έχει μεγαλύτερο ενδιαφέρον είναι ότι οι πολίτες βαθμολογούν αρνητικά την κυβέρνηση στην αντιμετώπιση της πανδημίας (61% αρνητικά και μάλλον αρνητικά, έναντι 38% που τη χαρακτηρίζει θετικά και μάλλον θετικά). Το γεγονός και μόνο ότι η κυβέρνηση ξεκίνησε με 85% θετικές κρίσεις ως προς την αντιμετώπιση της πανδημίας και έχει φτάσει στο 38%, δείχνει και το μέγεθος του προβλήματος για το μέγαρο Μαξίμου. Όσοι εισηγούνταν στον πρωθυπουργό να αξιοποιήσει το θριαμβευτικό κλίμα του καλοκαιριού του 2020 και να προσφύγει σε εκλογές για να “κάψει” την απλή αναλογική είναι βέβαιο πως θα θεωρούν ότι δικαιώνονται.
Δεύτερον, η υποχώρηση της πανδημίας στη δεύτερη θέση ενδιαφέροντος της κοινής γνώμης και η “πρωτιά” της ακρίβειας και του τσουνάμι των ανατιμήσεων με την εκτίναξη του ενεργειακού κόστους.
Εάν, μάλιστα, αθροίσει κανείς το 42% της ακρίβειας και το 28% των χαμηλών μισθών και του εργασιακού, γίνεται ακόμα πιο προφανές πως η πολιτική μάχη θα δωθεί (και) στα σούπερ μάρκετ. Επιπροσθέτως, η πρόβλεψη της Κομισιόν (εδώ) , πως βρισκόμαστε μόλις στην αρχή του φαινομένου (διαψεύδοντας τις βεβαιότητες για παροδικότητα), περιγράφει μία δύσβατη δίοδο προς τις επόμενες εκλογές και εξηγεί την σπουδή της κυβέρνησης να βάλει εσπευσμένα στο τραπέζι το θέμα της μεγαλύτερης, απ΄ ότι αρχικά είχε ειπωθεί, αύξησης του κατώτατου μισθού αλλά και άλλες παροχές.
Μελετώντας, ωστόσο, βαθύτερα την συγκεκριμένη μέτρηση (αλλά και άλλες που έχουν ήδη αποτυπώσει παρόμοιο κλίμα) διαπιστώνει και μερικά “ύποπτα” στοιχεία.
Για πρώτη φορά σε μη εκλογικό timing, η συσπείρωση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ (συνήθως πολύ πιο χαλαρή) φθάνει και ξεπερνάει ελάχιστα την αντίστοιχη της Ν.Δ (71% έναντι 70%). Το εκλογικό σώμα στο οποίο απευθύνεται το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης φαίνεται πως έχει μπει σε “προεκλογική διάθεση”, αφενός λόγω της πόλωσης που εντείνεται και αφετέρου εξαιτίας της υποβολής αιτήματος για εκλογές από τον Αλέξη Τσίπρα. Αυτό επιτρέπει στον ΣΥΡΙΖΑ να μειώνει ελάχιστα την διαφορά του από τη Ν.Δ αλλά να αντιμετωπίζει λίγο πιο αισιόδοξα τις προοπτικές.
Επί της ουσίας, οι συσχετισμοί δεν αλλάζουν (ακόμα) και η πολιτική ηγεμονία του Κυριάκου Μητσοτάκη διατηρείται αλλά με πλήγματα, όμως δημιουργούνται προϋποθέσεις μείωσης της διαφοράς κάτι διόλου αμελητέο ενόψει απλής αναλογικής αλλά και στη βάση του αφηγήματος της Κουμουνδούρου για “προοδευτική διακυβέρνηση”.
Το δεύτερο στοιχείο, στον ίδιο πίνακα (πάνω), είναι οι μετακινήσεις ψηφοφόρων. Η συγκεκριμένη δημοσκόπηση παρουσιάζει μία ισοπαλία ως προς τις μετακινήσεις από τη Ν.Δ και τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ προς το ΚΙΝ.ΑΛ/ΠΑΣΟΚ, αλλά και μεταξύ των δύο μεγαλύτερων κομμάτων.
Το πρώτο επιβεβαιώνει εκείνους που έλεγαν πως η δημοσκοπική άνοδος του ΚΙΝΑΛ/ΠΑΣΟΚ μετά την εκλογή του Νίκου Ανδρουλάκη δεν οφείλεται μόνο ή κυρίως σε διαρροές ψήφων από τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ. Διαπιστώνεται πως το 8% των ψηφοφόρων (2019) της Ν.Δ μετακινείται προς το τρίτο κόμμα του Κοινοβουλίου (και αντίστοιχα το 9% εκείνων του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ), γεγονός που εξηγεί την προσπάθεια του πρωθυπουργού να ωθήσει τον Νίκο Ανδρουλάκη στην “κεντροαριστερή πολυκατοικία” (συνέντευξη στον Ant1 και τον Νίκο Χατζηνικολάου), ώστε να περιορίσει τυχόν απώλειες και να καταστήσει τον νέο αρχηγό αντίπαλο του Αλέξη Τσίπρα και όχι του ιδίου.
Ας σημειωθεί πως οι πληροφορίες αναφέρουν ότι προσεχώς οι επιθέσεις από την κυβέρνηση προς το ΚΙΝΑΛ/ΠΑΣΟΚ θα ενταθούν, ενώ ήδη καταγράφεται και μια ποιοτική μεταστροφή των φίλα προσκείμενων στην κυβέρνηση μέσων ενημέρωσης.
Παρατήρησης αξίζει και η περιγραφή της λεγόμενης “γκρίζας ζώνης” ή “ζώνης αδιευκρίνιστης ψήφου”. Εκεί η ανάγνωση είναι διττή:
με βάση την προηγούμενη ψήφος τους (2019) ποσοστό 26% του εκλογικού κοινού της Ν.Δ εμφανίζεται να μην έχει αποφασίσει την επιλογή του στην επόμενη κάλπη, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό των ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είναι 14%. Το κυβερνών κόμμα έχει από τη μία να προσδοκά αύξηση του ποσοστού του εάν καταφέρει να πείσει τους περισσότερους από τους “δικούς του” αναποφάσιστους να το επιλέξουν ξανά, από την άλλη, ωστόσο, εφόσον αυτό δεν συμβεί κινδυνεύει να δει να ενισχύονται είτε μικρότερα κόμματα (και λόγω περιβάλλοντος απλής αναλογικής), ή ακόμα και ο βασικός αντίπαλός του. Παρόμοιο κίνδυνο διατρέχει, αν και σε μικρότερο βαθμό, και το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης.
Με βάση όλα τα παραπάνω διαπιστώνεται πως αυτή τη στιγμή υπάρχουν “νεκρά σημεία” (κατά την οδήγηση είναι εκείνα τα σημεία που δεν είναι εύκολα ορατά από τους καθρέφτες του αυτοκινήτου) στο πολιτικό τοπίο που ενδεχομένως να μεταβάλλουν λιγότερο ή περισσότερο τους συσχετισμούς δυνάμεων.
Η εκτίμηση της “Πρόθεσης Ψήφου”, πάντως, δείχνει μικρή μείωση της διαφοράς- στις 7 μονάδες-, με το ΚΙΝΑΛ/ΠΑΣΟΚ να εγκαθίσταται σε διψήφιο ποσοστό (12%), κάτι που αναμφίβολα του δίνει ρυθμιστικό ρόλο στις εξελίξεις.
Με ποσοστό 32-33% στην κάλπη της απλής αναλογικής η Ν.Δ μπορεί να χάνει 7 έως 8 μονάδες από την τελευταία εκλογική αναμέτρηση, μπορεί, όμως, να προσδοκά πως με το δίλημμα “αυτοδυναμία ή ακυβερνησία” ίσως καλύψει την απόσταση από το 38% (υπό προϋποθέσεις και λίγο λιγότερο) που απαιτείται για να συγκεντρώσει κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Όπως, αντιστοίχως, και ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ μπορεί να αυξήσει σημαντικά το ποσοστό του και να καλλιεργήσει -εφόσον δείξει να το επιθυμεί και ο “ρυθμιστής”-Ανδρουλάκης- προσδοκία κυβέρνησης συνεργασίας προοδευτικής, όπως λέγεται, κατεύθυνσης.
Τα νέα εργαστηριακά επιβεβαιωμένα κρούσματα της νόσου που καταγράφηκαν τις τελευταίες 24 ώρες είναι 23.340, εκ των οποίων 53 εντοπίστηκαν κατόπιν ελέγχων στις πύλες εισόδου της χώρας. Ο συνολικός αριθμός των κρουσμάτων ανέρχεται σε 1.703.396, εκ των οποίων 49,8% άνδρες.
Με βάση τα επιβεβαιωμένα κρούσματα των τελευταίων 7 ημερών, 443 θεωρούνται σχετιζόμενα με ταξίδι από το εξωτερικό και 2.214 είναι σχετιζόμενα με ήδη γνωστό κρούσμα.
Οι νέοι θάνατοι ασθενών με COVID-19 είναι 106, ενώ εκ των υστέρων καταγράφηκαν επιπλέον τέσσερις απώλειες. Από την έναρξη της επιδημίας έχουν καταγραφεί συνολικά 22.197 θάνατοι. Το 95% είχε υποκείμενο νόσημα ή/και ηλικία 70 ετών και άνω.
Ο αριθμός των ασθενών που νοσηλεύονται διασωληνωμένοι είναι 673 (χθες 672). Η διάμεση ηλικία τους είναι 65 έτη. To 80.1% έχει υποκείμενο νόσημα ή/και ηλικία 70 ετών και άνω. Μεταξύ των ασθενών που νοσηλεύονται διασωληνωμένοι, 548 (81,43%) είναι ανεμβολίαστοι ή μερικώς εμβολιασμένοι και 125 (18,57%) είναι πλήρως εμβολιασμένοι. Από την αρχή της πανδημίας έχουν εξέλθει από τις ΜΕΘ 3.916 ασθενείς.
Οι εισαγωγές νέων ασθενών Covid-19 στα νοσοκομεία της επικράτειας είναι 475 (ημερήσια μεταβολή +0.64%). Ο μέσος όρος εισαγωγών του επταημέρου είναι 552 ασθενείς.
Tο πρώτο «σήμα» ήρθε την περασμένη εβδομάδα από το Βερολίνο αλλά πέρασε στα ψιλά: Το γερμανικό υπουργείο Οικονομικών έστειλε μήνυμα στις υπερχρεωμένες ευρωπαϊκές χώρες – ήτοι, ειδικά στην Ελλάδα και την Ιταλία – να αρχίσουν πάραυτα να μαζεύουν τα δημόσια οικονομικά τους και να ξεχάσουν την χαλάρωση της πανδημίας, ειδάλλως να είναι προετοιμασμένες να «τιμωρηθούν» λίαν συντόμως από τις αγορές.
Το μήνυμα εστάλη δια στόματος του Φλόριαν Τόντσαρ, στενού συμβούλου του γερμανού υπουργού Οικονομικών Κρίστιαν Λίντνερ και κοινοβουλευτικό γραμματέα του συγκυβερνώντος κόμματος των Φιλελευθέρων. Ο Τόντσαρ δεν μάσησε τα λόγια του, δεν κατέφυγε σε διπλωματικές αβρότητες και δεν έδειξε κανένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ανάγκη του νέου κοινωνικού και οικονομικού που, θεωρητικά, ανέδειξε στην Ευρώπη η πανδημία. Είπε ορθά- κοφτά πως οι ευρωπαϊκές χώρες θα πρέπει να περιορίσουν τον δανεισμό τους και να επιστρέψουν στην δημοσιονομική πειθαρχία πιο γρήγορα απ’ ότι αρχικά εκτιμάτο- διαφορετικά, «οι αγορές θα αρχίσουν να τιμωρούν σκληρά τις υπερχρεωμένες οικονομίες».
“Είμαι πεπεισμένος ότι πολύ πολύ σύντομα η Ευρώπη δεν θα αναρωτιέται ποιο επίπεδο χρέους επιτρέπουν οι δημοσιονομικοί κανόνες και κατά πόσο μπορούν να υπάρξουν παρεκκλίσεις από τους κανόνες – αντίθετα, θα αναρωτιέται τι επιτρέπουν και τι δεν επιτρέπουν οι αγορές”, δήλωσε σε κλειστή σύσκεψη του οικονομικού επιτελείου που, όμως, αποκαλύφθηκε με βίντεο από το Reuters.
Και τόνισε πως εκείνο που πρέπει να κάνει τώρα η Γερμανία δεν είναι να συζητά εάν θα πρέπει να χαλαρώσει το Σύμφωνο Σταθερότητας αλλά να διασφαλίσει σε πανευρωπαϊκό επίπεδο ότι, με το πέρας της πανδημίας, θα υπάρξει επιστροφή σε πιο συντηρητικό δημοσιονομικό μοντέλο.
Το δεύτερο «σήμα» ήρθε χθες, αυτοπροσώπως πια, από τον Κρίστιαν Λίντνερ. Προσερχόμενος στο Eurogroup ο γερμανός υπουργός Οικονομικών ζήτησε, επίσης ορθά-κοφτά μείωση των χρεών της ευρωζώνης. Είπε ότι η Γερμανία ζητά από όλα τα κράτη-μέλη «σεβασμό στους από κοινού συμφωνημένους δημοσιονομικούς κανόνες» επειδή αυτό θα βοηθήσει να ελεγχθεί ο πληθωρισμός, πρόσθεσε ότι οι κανόνες του Συμφώνου Σταθερότητας απέδειξαν την ευελιξία τους στην διάρκεια της πανδημίας αλλά τώρα «ήρθε η ώρα να δημιουργήσουμε ξανά δημοσιονομικά αποθέματα ασφαλείας» και τόνισε: «Χρειαζόμαστε ανθεκτικότητα όχι μόνο στον ιδιωτικό τομέα, αλλά και στον δημόσιο τομέα. Γι’ αυτό είμαι πολύ υπέρ της μείωσης του δημόσιου χρέους».
Κατά τα λοιπά, ο γερμανός υπουργός Οικονομικών παρέπεμψε την όποια συζήτηση για την αναθεώρηση του Συμφώνου Σταθερότητας στον Ιούνιο – «όταν θα καταθέσει τις προτάσεις της η Κομισιόν» – και κατέστησε σαφές ότι οι αλλαγές που ενδεχομένως θα αποδεχθεί το Βερολίνο στους δημοσιονομικούς κανόνες θα είναι επουσιώδεις και, σε καμία περίπτωση, δεν θα σηματοδοτούν ριζική αλλαγή οικονομικού και δημοσιονομικού δόγματος.
Εν ολίγοις, ο Σόιμπλε μπορεί και να επιστρέφει. Δείχνοντας για μια ακόμη φορά τον δρόμο της λιτότητας. Και διαψεύδοντας, σε πρώτο χρόνο τουλάχιστον, όσους πίστεψαν ότι η αλλαγή κυβέρνησης στην Γερμανία, μαζί με τα διδάγματα της πανδημίας, μπορεί να σημάνουν και ριζική αλλαγή δημοσιονομικής αρχιτεκτονικής στην Ευρώπη.
Ο αντίλογος λέει ότι απέναντι στον Λίντερ – τον «νέο, μικρό Σόιμπλε» κατά τους Financial Times – κι ενδεχομένως κι απέναντι στον Σολτς, θα βρεθούν ο Μάριο Ντράγκι και ο Εμμανουέλ Μακρόν. Ο ιταλο-γαλλικός άξονας πιέζει έντονα για χαλάρωση του δημοσιονομικού «γύψου» του Συμφώνου Σταθερότητας και για χαλάρωση των κανόνων για το χρέος (60% του ΑΕΠ) και για το έλλειμμα (3% του ΑΕΠ) που, όντως, μετά την εποχή της πανδημίας μοιάζουν εξωπραγματικοί.
Η πρόσφατη ιστορία όμως λέει πως η σχέση Παρισιού και Βερολίνου είναι γεμάτη με μικρότερους ή μεγαλύτερους συμβιβασμούς made in Germany.
Η παλαιότερη ιστορία λέει επίσης πως ο πληθωρισμός είναι το μεγάλο φάντασμα που στοιχειώνει την γερμανική πολιτική και την γερμανική οικονομία – από την εποχή της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης και του παγκόσμιου δράματος που ακολούθησε. Και πολύ δύσκολα θα βρεθεί εκείνος ο καγκελάριος, σοσιαλδημοκράτης ή χριστιανοδημοκράτης, που θα ιεραρχήσει την κοινωνική συνοχή ως προτεραιότητα έναντι της πληθωριστικής απειλής. Οι δε πληροφορίες από το Βερολίνο και τις Βρυξέλλες λένε ότι ο πιθανός συμβιβασμός που συζητείται και κυοφορείται είναι μια πιο «ελαστική ερμηνεία» των κανόνων του Συμφώνου Σταθερότητας που όμως θα περιλαμβάνει «κόφτη» χρέους: Θα ενεργοποιεί, δηλαδή, αυτομάτως μέτρα μείωσης του χρέους – δηλαδή μέτρα λιτότητας – εάν το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους μιας χώρους υπερβαίνει συγκεκριμένα όρια.
Μοιάζει με νέο, πανευρωπαϊκό Μνημόνιο. Και δεν είναι καλό νέο για την Ελλάδα. Η Ελλάδα έχει αυτή την στιγμή το υψηλότερο χρέος σε όλη την ευρωζώνη – κοντά 200% του ΑΕΠ -, και το κόστος δανεισμού της μπορεί να παραμένει χαμηλό αλλά έχει διπλασιαστεί μέσα σε τρεις μήνες. Η απόδοση του δεκαετούς ομολόγου από το 0,8% του Οκτωβρίου έχει ανέβει στο 1,6%, υπό το βάρος της στροφής των κεντρικών τραπεζών σε περιοριστική νομισματική πολιτική. Η Ελλάδα επίσης δεν διαθέτει επενδυτική βαθμίδα, ο κύκλος του φθηνού χρήματος κλείνει μαζί με το τέλος του προγράμματος ποσοτικής PEPP τον Μάρτιο – δεν θα μπορεί δηλαδή να απολαμβάνει εγγυημένου και φθηνού δανεισμού από την ΕΚΤ – κι έχει επίσης ένα έλλειμμα που φθάνει στο 7%.
Εάν ισχύσει το δόγμα Λίντνερ και η επιστροφή στους κανόνες του Συμφώνου Σταθερότητας από το 2023, η Ελλάδα θα πρέπει να μετατρέψει αυτό το έλλειμμα σε πλεόνασμα.
Θα πρέπει, δηλαδή, μέσα σε έναν χρόνο να πάει σε δημοσιονομική προσαρμογή, δηλαδή σε μέτρα λιτότητας, της τάξης τουλάχιστον του 8% του ΑΕΠ. Ισως κι αυτός είναι λόγος που δεν είναι λίγοι εκείνοι στο Μαξίμου οι οποίοι εισηγούνται πως μέσα σ’ αυτόν τον χρόνο πρέπει οπωσδήποτε να έχουν γίνει οι εκλογές…
Μία-μία οι ευρωπαϊκές χώρες, υιοθετούν, αρχικά, σε πιλοτικό επίπεδο την 4ήμερη εργασία χωρίς μάλιστα να περικόψουν τους μισθούς των εργαζομένων.
Μετά την Ισλανδία, τη Νέα Ζηλανδία και την Ισπανία, η Βρετανία ξεκινάει να εφαρμόζει δοκιμαστικά το σύστημα 100:80:100. Αυτό σημαίνει ότι οι εργαζόμενοι των εταιρειών και οργανισμών που θα το εφαρμόσουν θα δουλεύουν μόνο για το 80% της κανονικής τους εργάσιμης εβδομάδας με το 100% της αμοιβής τους ενώ ταυτόχρονα θα εκτιμήσουν τι αντίκτυπο θα έχει στην παραγωγικότητα, αλλά και στην ευημερία των εργαζομένων.
Το πιλοτικό πρόγραμμα θα είναι 6μηνο και θα παρακολουθείται από την 4 Day Week Global και ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ, το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και το Κολέγιο της Βοστώνης.
Πάνω από 30 βρετανικές εταιρείες θα συμμετάσχουν στο πιλοτικό πρόγραμμα, τον «τολμηρό νέο τρόπο εργασίας για το 2022», όπως τον έχουν βαπτίσει οι εμπνευστές του.
Όπως επισημαίνει η βρετανική εφημερίδα «The Sun», εταιρείες στη Βρετανία πειραματίζονται με τη μετάβαση σε τετραήμερη εργασία δίχως όμως οι εργοδότες να τους μειώνουν το μισθό.
Αρκετές χώρες δοκίμασαν με επιτυχία την τετραήμερη εργασία και τώρα η Βρετανία βαδίζει στα χνάρια τους.
Με την τετραήμερη εργασία, οι εργαζόμενοι φαίνεται να διακατέχονται από λιγότερο άγχος και να έχουν καλύτερη ισορροπία μεταξύ της επαγγελματικής και της προσωπικής τους ζωής.
Έρευνα που επικαλείται η βρετανική εφημερίδα δείχνει ότι, το 78% των εργαζομένων που απασχολούνται τις ημέρες Δευτέρα, Τρίτη, Τετάρτη και Πέμπτη, δήλωσαν ότι είναι πιο χαρούμενοι και λιγότερο αγχωμένοι.
Το εργασιακό πείραμα θα δείξει εάν οι εργαζόμενοι μπορούν να είναι 100% παραγωγικοί για το 80% του χρόνου τους στο γραφείο.
Το πιλοτικό πρόγραμμα πραγματοποιείται στο πλαίσιο της παγκόσμιας εκστρατείας για την εργάσιμη εβδομάδα 4 ημερών (4 Day Week Global) σε συνεργασία με τη δεξαμενή σκέψης «Autonomy», την εκστρατεία στη Βρετανία «4 Day Week UK» και τους ερευνητές στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ.
Για τον Τζόι Ο’ Κόνορ, πιλοτικό διευθυντή του προγράμματος «4 Day Week Global»:
«Όλο και περισσότερες επιχειρήσεις κινούνται σε στρατηγικές που εστιάζουν στην παραγωγικότητα προκειμένου να τους επιτρέψουν να μειώσουν τις ώρες εργασίας των υπαλλήλων δίχως όμως να μειώσουν τον μισθό τους».
«Είμαστε ενθουσιασμένοι από την αυξανόμενη δυναμική και το ενδιαφέρον για το πιλοτικό μας πρόγραμμα και για την τετραήμερη εργασιακή εβδομάδα ευρύτερα. Η τετραήμερη εβδομάδα αμφισβητεί το τρέχον μοντέλο εργασίας και βοηθά τις εταιρείες να απομακρυνθούν από τη λογική του χρόνου που αφιερώνουν οι εργαζόμενοι στη δουλειά», εστιάζοντας σε μεγάλο βαθμό στο προϊόν που παράγεται. Το 2022 θα είναι η χρονιά που προαναγγέλλει αυτό το νέο και τολμηρό εργασιακό μέλλον», πρόσθεσε.
Από την 1η Φεβρουαρίου 2024, 45 εταιρείες και οργανισμοί στη Γερμανία θα δοκιμάσουν στην πράξη την τετραήμερη εβδομάδα εργασίας για έξι μήνες.
Οι εργαζόμενοι θα λαμβάνουν πλήρη μισθό, παρά το γεγονός ότι θα εργάζονται λιγότερες ώρες στο γραφείο ή στο σπίτι. Το όλο εγχείρημα είναι μια πρωτοβουλία της εταιρείας συμβούλων διαχείρισης Intraprenor σε συνεργασία με την Μη Κυβερνητική Οργάνωση 4 Day Week Global (4DWG).
Πώς όμως μπορεί να λειτουργήσει η τετραήμερη εβδομάδα εργασίας όταν τόσες και τόσες επιχειρήσεις στην Γερμανία υποφέρουν από έλλειψη εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού; Δεν θα ήταν προτιμότερο οι εργαζόμενοι να δουλεύουν περισσότερο αντί για λιγότερο;
Οι υποστηρικτές της τετραήμερης εβδομάδας εργασίας θεωρούν ότι θα συμβάλει στην αντιμετώπιση της έλλειψης ειδικευμένων εργαζομένων επειδή, κατά την εκτίμησή τους, θα αυξήσει την παραγωγικότητα των εργαζομένων. Επιχειρηματολογούν λέγοντας ότι άνθρωποι που εργάζονται μόνο τέσσερις ημέρες την εβδομάδα αντί για πέντε έχουν περισσότερα κίνητρα και επομένως είναι πιο παραγωγικοί. Επιπλέον, θεωρούν ότι θα βρεθούν περισσότεροι ενδιαφερόμενοι για μια θέση με τετραήμερη εργασία, οι οποίοι δεν ήθελαν ή δεν μπορούσαν να εργαστούν πενθήμερο. Πιστεύουν ότι ακριβώς με αυτόν τον τρόπο θα περιοριστεί η έλλειψη εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού.
Η τετραήμερη εβδομάδα έχει ήδη δοκιμαστεί στην πράξη. Από το 2019 η Μη Κυβερνητική Οργάνωση 4DWG εφαρμόζει τέτοια πιλοτικά προγράμματα στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Νότια Αφρική, την Αυστραλία, την Ιρλανδία και τις ΗΠΑ. Σύμφωνα με την οργάνωση, στην πρωτοβουλία της έχουν συμμετάσχει μέχρι σήμερα περισσότερες από 500 εταιρείες. Τα αποτελέσματα δείχνουν να επιβεβαιώνουν τις προσδοκίες για θετικά αποτελέσματα.
Σύμφωνα με τους ερευνητές του Κέιμπριτζ και της Βοστώνης, οι αναρρωτικές άδειες μειώθηκαν κατά περίπου 66%, ενώ παράλληλα σχεδόν το 40% των εργαζομένων δήλωνε, μετά το τέλος του εγχειρήματος, ότι είχε λιγότερο άγχος από ό,τι πριν. Ενδιαφέρον επίσης ότι ο αριθμός των εργαζομένων που παραιτήθηκε από την θέση εργασίας του περιορίστηκε κατά 57%. Ίσως το σημαντικότερο όμως είναι ότι οι ερευνητές κατέγραψαν μια κατά μέσο όρο αύξηση του τζίρου περίπου 1,4%. Ας σημειωθεί τέλος ότι 56 από τις 61 συμμετέχουσες επιχειρήσεις δήλωσαν ότι θα διατηρούσαν την τετραήμερη εβδομάδα εργασίας και μετά το τέλος του πειράματος.
Θα υπάρξει έλλειμμα ωρών εργασίας;
Οι γερμανικές εταιρείες που θα συμμετάσχουν στο δοκιμαστικό πρόγραμμα της τετραήμερης εργασίας υπέβαλαν αίτηση πριν από μερικούς μήνες. Εδώ βρίσκεται η ρίζα του προβλήματος, δηλώνει ο ειδικός σε ζητήματα αγοράς εργασίας Έντζο Βέμπερ, ο οποίος επικρίνει τα μέχρι τώρα αποτελέσματα των πιλοτικών προγραμμάτων. Ο γερμανός επιστήμονας εργάζεται στο Πανεπιστήμιο Ρέγκενσμπουργκ και το Ινστιτούτο Ερευνών για την Αγορά Εργασίας και την Επαγγελματική Έρευνα.
Όπως εξηγεί ο Έντζο Βέμπερ, μόνο εταιρείες για τις οποίες έχει νόημα η τετραήμερη εβδομάδα εργασίας κατέθεσαν αίτημα συμμετοχής στο εγχείρημα. Συνεπώς οι εταιρίες αυτές δεν είναι αντιπροσωπευτικές για το σύνολο της οικονομίας. Παρατηρεί επίσης ότι δεν μειώνονται μόνο οι ώρες εργασίας την εβδομάδα, αλλά επηρεάζονται αρνητικά τόσο οι διαδικασίες, όσο και η οργάνωση. Σε περίπτωση που πράγματι καταγραφεί στο πείραμα αύξηση της παραγωγικότητας, δεν είναι απαραίτητο να συνδέεται με τη μείωση των ωρών εργασίας, εκτιμά ο γερμανός ειδικός.
Με τις εκτιμήσεις αυτές συμφωνεί ο Χόλγκερ Σέφερ από το Ινστιτούτο της Γερμανικής Οικονομίας (IW Koln). Πιστεύει ότι η καθιέρωση της τετραήμερης εργασίας ανά εβδομάδα είναι αντιπαραγωγική. “Αυτό που με μια πρώτη ματιά δείχνει να έχει νόημα αποδεικνύεται εν τέλει προβληματικό: Αν όλες οι επιχειρήσεις υιοθετήσουν την τετραήμερη εβδομάδα εργασίας θα υπάρξει έλλειμμα ωρών εργασίας”, καταλήγει ο γερμανός ειδικός. Παρ’ όλα τα επιχειρήματα κατά, η μεγαλύτερη γερμανική συνδικαλιστική οργάνωση IG Metall τάσσεται εδώ και καιρό υπέρ της μείωσης των ωρών εργασίας. Γεγονός πάντως είναι ότι στη χαλυβουργία έχει ήδη καθιερωθεί η 35ωρη εργασία την εβδομάδα.
Το ιρλανδικό πείραμα: Τι θα φέρει το 4ημερο εργασίας
Το πρόγραμμα της 4ήμερης εργασίας παρουσιάστηκε στη χώρα τον περασμένο Ιούνιο και θα τεθεί σε εφαρμογή από τον Φεβρουάριο του 2022 και για 6 μήνες. «Ελπίζουμε ότι έως την έναρξή του θα προσελκύσουμε και άλλες επιχειρήσεις» δηλώνει στο Business Insider ο Ο ‘ Κόνορ και σημειώνει πως ανάλογα πιλοτικά προγράμματα θα τρέξουν μέσα στην επόμενη χρονιά και σε άλλες χώρες, όπως οι ΗΠΑ και ο Καναδάς.
Οι επιχειρήσεις, που θα συμμετέχουν, θα έχουν πρόσβαση σε συμβουλευτικές υπηρεσίες ειδικών, που έχουν εφαρμόσει ανάλογα σχήματα εργασίας στο παρελθόν. Οι επιδόσεις εργαζομένων και εταιρειών θα παρακολουθούνται στενά από ερευνητές των Boston College και University College Dublin. Αυτοί θα συγκρίνουν τον αντίκτυπο 4ημερης και 5νθημερης εργασίας στις εκπομπές ρύπων, την παραγωγικότητα και το επίπεδο ζωής.
Η ιδέα της 4ημερης εργασίας επανήλθε δυναμικά στο προσκήνιο κατά την περίοδο της πανδημίας όταν ένας μεγάλος αριθμός εργαζομένων (σε ειδικότητες, που δεν μπήκαν σε αναστολή λόγω lockdown) ήρθε αντιμέτωπος με υπερκόπωση.
Το αίσθημα του burnout ήταν ιδιαίτερα έντονο στις γυναίκες που κλήθηκαν να σηκώσουν παράλληλα το βάρος της φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων στο σπίτι. Οδήγησε μάλιστα σε ένα φαινόμενο που έλαβε την ονομασία “Η Μεγάλη Παραίτηση”. Ο αριθμός των εργαζομένων σε ΗΠΑ, Βρετανία και άλλες χώρες, που παραιτούνται αναζητώντας καλύτερες συνθήκες εργασίας, έχει εκτιναχθεί σε επίπεδα – ρεκόρ τους τελευταίους μήνες.
Οι συντονιστές του “ιρλανδικού πειράματος” πιστεύουν ότι η 4ημερη εργασία θα επιτρέψει πολύ καλύτερο συντονισμό επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής και θα οδηγήσει σε υψηλότερη παραγωγικότητα.
Το πείραμα της Ισλανδίας για 4ήμερη εργασία στέφθηκε με επιτυχία μετά από 5 χρόνια πιλοτικής εφαρμογής
Στην Ισλανδία, το πιλοτικό αυτό πρόγραμμα, που εφαρμόστηκε από το 2015 έως το 2019, είχε μεγάλη επιτυχία.
Το πείραμα αρχικά περιελάμβανε εκατοντάδες εργαζόμενους του δημόσιου τομέα που ήταν μέλη συνδικάτων.
Ωστόσο, επεκτάθηκε σε 2.500 εργαζόμενους τόσο από τον δημόσιο όσο και τον ιδιωτικό τομέα, που αντιπροσωπεύουν συνολικά το 1% του εργατικού δυναμικού της χώρας.
Αστυνομικοί, εργαζόμενοι στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης, δάσκαλοι, υπάλληλοι καταστημάτων και υπάλληλοι των δήμων ήταν μεταξύ αυτών που συμμετείχαν στο πιλοτικό πρόγραμμα.
Η παραγωγικότητα παρέμεινε η ίδια ή και βελτιωμένη στους περισσότερους χώρους εργασίας, όπως αναφέρεται στην μελέτη που διεξήγαγε η βρετανική δεξαμενή σκέψης Autonomyκαι η Ένωση για τη Βιώσιμη Δημοκρατία (Association for Sustainable Democracy – Alda) στην Ισλανδία.
Οι δοκιμές που διεξήγαγε το Δημοτικό Συμβούλιο του Ρέικιαβικ και η κυβέρνηση περιλάμβαναν περισσότερους από 2.500 εργαζόμενους, που αντιστοιχούν περίπου στο 1% του εργατικού πληθυσμού της Ισλανδίας.
Συμμετείχαν μια σειρά από χώρους εργασίας, συμπεριλαμβανομένων παιδικών σταθμών, γραφείων, παρόχων κοινωνικών υπηρεσιών και νοσοκομείων.
Πολλοί από αυτούς μετακινήθηκαν από μια εβδομάδα 40 ωρών σε μια εβδομάδα 35 ή 36 ωρών.
Το πείραμα άνοιξε τον δρόμο για το 86% των Ισλανδών εργαζομένων
Οι δοκιμές οδήγησαν τα συνδικάτα να επαναδιαπραγματευτούν τα πρότυπα εργασίας και τώρα το 86% του εργατικού δυναμικού της Ισλανδίας είτε έχει ήδη μετακινηθεί σε λιγότερες ώρες εργασίας για την ίδια αμοιβή, είτε θα αποκτήσει το δικαίωμα, ανέφεραν οι ερευνητές.
Οι εργαζόμενοι ανέφεραν ότι αισθάνονται λιγότερο αγχωμένοι και σε κίνδυνο burnout και ανέφεραν ότι η ισορροπία της υγείας τους και της επαγγελματικής ζωής τους έχει βελτιωθεί. Ανέφεραν επίσης ότι έχουν περισσότερο χρόνο να περάσουν με τις οικογένειές τους, να κάνουν χόμπι και να ολοκληρώσουν τις δουλειές του σπιτιού.
Από κάθε άποψη μια απίστευτη επιτυχία
Ο Will Stronge, διευθυντής έρευνας της Autonomy, δήλωσε: “Αυτή η μελέτη δείχνει ότι η μεγαλύτερη δοκιμή στον κόσμο για μια μικρότερη εργάσιμη εβδομάδα στον δημόσιο τομέα ήταν από κάθε άποψη μια τεράστια επιτυχία”.
“Αποδεικνύει ότι ο δημόσιος τομέας είναι ώριμος για να πρωτοπορήσει με μικρότερες εβδομάδες εργασίας – και άλλες κυβερνήσεις μπορούν να αντλήσουν διδάγματα”.
Ο Gudmundur Haraldsson, ερευνητής στην Alda, δήλωσε: «Το ταξίδι της Ισλανδίας στην μικρότερη εργάσιμη εβδομάδα μας λέει ότι όχι μόνο είναι δυνατόν να εργαζόμαστε λιγότερο στη σύγχρονη εποχή, αλλά και ότι είναι δυνατή και η προοδευτική αλλαγή».
Άλλες χώρες στα χνάρια της Ισλανδίας
Παρόμοιες δοκιμές διεξάγονται τώρα σε διάφορα μέρη του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης της Ισπανίας, ενώ η Unilever δοκιμάζει την εφαρμογή του στη Νέα Ζηλανδία.
Η Ισπανία δοκιμάζει μια τετραήμερη εργάσιμη εβδομάδα για εταιρείες εν μέρει λόγω των προκλήσεων του κορονοϊού.
Και ο γίγαντας καταναλωτικών αγαθών Unilever δίνει πιλοτικά στους εργαζόμενούς του στην Νέα Ζηλανδία την ευκαιρία να μειώσουν το ωράριό τους κατά 20% χωρίς να βλάψουν την αμοιβή τους.
Εξάλλου, όπως φαίνεται και στο διάγραμμα που ακολουθεί, υπάρχει μια ισχυρή συσχέτιση μεταξύ λιγότερων ωρών εργασίας και αυξημένης παραγωγικότητας στα πλούσια έθνη. Αν και αυτή η σχέση διαμεσολαβείται από διάφορους παράγοντες – όπως τα επίπεδα γενικής τεχνολογικής και βιομηχανικής ανάπτυξης, η διάρθρωση της παραγωγής, οι επενδύσεις, το ανθρώπινο και φυσικό κεφάλαιο, το θεσμικό πλαίσιο, η ισότητα, η διαθέσιμη μερική απασχόληση και ούτω καθεξής, τα στοιχεία δείχνουν πως η συσχέτιση μεταξύ αυτών των δύο παραγόντων παραμένει ισχυρή: χώρες με μεγαλύτερη παραγωγικότητα ανά ώρα συνήθως έχουν λιγότερες ώρες εργασίας.
Η νέα αυτή τάση μπορεί να έχει και φιλικές προς το περιβάλλον συνέπειες. Τον Μάιο, μια έκθεση που ανέθεσε η εκστρατεία 4 ημερών την εβδομάδα (the 4 Day Week campaign) από την Platform London υπέδειξε ότι οι λιγότερες ώρες εργασίας θα μπορούσαν να μειώσουν το αποτύπωμα άνθρακα του Ηνωμένου Βασιλείου.
Πηγή: 4 Day Week Platform, Stop the Clock, The environmental benefits of a shorter working week, May 2021
Πιο συγκεκριμένα, όπως αναφέρει η έκθεση, η μετάβαση σε μια εργάσιμη εβδομάδα τεσσάρων ημερών χωρίς απώλεια αμοιβών θα μπορούσε να συρρικνώσει το αποτύπωμα άνθρακα του Ηνωμένου Βασιλείου κατά 127 εκατομμύρια τόνους ετησίως έως το 2025.
Πηγή: 4 Day Week Platform, Stop the Clock, The environmental benefits of a shorter working week, May 2021
Πρόκειται για μείωση κατά 21,3%, ενώ υπερβαίνει το σύνολο του αποτυπώματος άνθρακα της Ελβετίας. Ισοδυναμεί με την απομάκρυνση 27 εκατομμυρίων αυτοκινήτων από τον δρόμο – ουσιαστικά ολόκληρου του ιδιωτικού στόλου αυτοκινήτων στο Ηνωμένο Βασίλειο!
Τα οφέλη της 4ημερης εργασίας
Η 4ημερη εργασία μπορεί να φαίνεται σαν μια ριζοσπαστική ιδέα, αλλά δεν είναι η πρώτη φορά που μειώνονται οι ώρες εργασίας ανά τα χρόνια. Το 1890, η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών υπολόγισε ότι ένας υπάλληλος πλήρους απασχόλησης σε ένα εργοστάσιο παραγωγής εργαζόταν κατά μέσο όρο 100 ώρες την εβδομάδα. Στα μέσα του 20ού αιώνα, οι εργαζόμενοι στη βιομηχανία εργάζονταν περίπου 40 ώρες την εβδομάδα. Η μείωση της τρέχουσας εβδομάδας εργασίας μας σε 28 ώρες δεν είναι ίσως και τόσο ριζοσπαστική.
Ορισμένες εταιρείες δοκιμάζουν ήδη την ιδέα με πολλά υποσχόμενα αποτελέσματα τόσο για τους εργαζόμενους όσο και για τους εργοδότες.
Αύξηση της παραγωγικότητας
Τα αποτελέσματα της 4ημερης εργασίας σε όσες χώρες έχει εφαρμοστεί δοκιμαστικά είναι σχετικά αναπάντεχα, δεδομένου ότι μερικές από τις πιο παραγωγικές χώρες του κόσμου, όπως η Νορβηγία, η Δανία, η Γερμανία και οι Κάτω Χώρες, εργάζονται κατά μέσο όρο περίπου 27 ώρες την εβδομάδα. Από την άλλη πλευρά, η Ιαπωνία, ένα έθνος διαβόητα γνωστό για τους υπερβολικά καταπονημένους υπαλλήλους, κατατάσσεται στο νούμερο 20 (από τις 35 χώρες) της παραγωγικότητας.
Ισότιμος χώρος εργασίας
Έρευνα σχετικά με το χάσμα στις αμοιβές των δύο φύλων από το Γραφείο Ισότητας των Κυβερνήσεων δείχνει ότι περίπου δύο εκατομμύρια Βρετανοί δεν εργάζονται αυτή τη στιγμή λόγω ευθυνών παιδικής φροντίδας και το 89% αυτών είναι γυναίκες. Μια τετραήμερη εβδομάδα εργασίας θα προωθούσε έναν ισάξιο χώρο εργασίας καθώς οι εργαζόμενοι θα μπορούσαν να περνούν περισσότερο χρόνο με τις οικογένειές τους.
Μικρότερο αποτύπωμα άνθρακα
Οι χώρες με μικρότερες ώρες εργασίας έχουν συνήθως και μικρότερο αποτύπωμα άνθρακα, οπότε η μείωση των ωρών εργασίας θα μπορούσε επίσης να έχει και περιβαλλοντικό όφελος.
Πρέπει τελικά να υιοθετηθεί η 4ημερη εργασία;
Υπό προϋποθέσεις η απάντηση είναι ναι. Παρόλο που δεν είμαστε ακόμα σε αυτό το σημείο για να υποστηριχθεί κάτι τέτοιο τεχνολογικά, σύντομα φαίνεται πως η τεχνολογία, ιδιαίτερα η τεχνητή νοημοσύνη, θα υπερβεί τις δυνατότητες των εργαζομένων. Στη συνέχεια θα πρέπει να λάβουμε ορισμένες κρίσιμες αποφάσεις σχετικά με το μέλλον της εργασίας και τον καλύτερο τρόπο προστασίας και προαγωγής της ευημερίας των εργαζομένων.
Η τετραήμερη εργασία είναι μια βιώσιμη επιλογή, καθώς η τεχνολογία θα επέτρεπε στις επιχειρήσεις να συνεχίσουν ως συνήθως, ενώ οι άνθρωποι μπορούν να έχουν ακόμη καριέρα με καλύτερη ισορροπία εργασίας/ζωής.
Με πληροφορίες από: BBC, OECD, Alda, Autonomy, 4 day week Platform, ΑΠΕ, Naftemporiki, ΕΡΤ
