Μέλη της εθνικιστικής οργάνωσης «Εθνική Ένωσις Ελλάς» βάζουν φωτιά στον συνοικισμό Κάμπελ της Θεσσαλονίκης και βιαιοπραγούν κατά των φτωχών εβραίων κατοίκων του. Τα επεισόδια υποδαυλίζει με σειρά άρθρων της η φιλοβενιζελική εφημερίδα «Μακεδονία».
Τα δραματικά γεγονότα, με τον εμπρησμό του εβραϊκού συνοικισμού Κάμπελ με δύο νεκρούς και πολλούς τραυματίες, ήταν η κορύφωση του έντονου αντισημιτισμού στη δεκαετία του 1930 στη Θεσσαλονίκη. Μια πλακέτα μνήμης που θα τοποθετηθεί στο χώρο του οικισμού, στον σημερινό συνοικισμό Ναυάρχου Βότση από τον Δήμο Καλαμαριάς, είναι οφειλόμενη τιμή και έκφραση μνήμης σε μια φασιστική βαρβαρότητα.
Ο συνοικισμός Κάμπελ της Θεσσαλονίκης σήμερα δεν υπάρχει ως όνομα. Ταυτίζεται μόνο ιστορικά με μια φασιστική ενέργεια εθνικιστικών οργανώσεων της πόλης κατά του ομώνυμου εβραϊκού συνοικισμού, με την οποία κορυφώθηκε η αντισημιτική στάση τους στη διάρκεια του μεσοπολέμου. Ο συνοικισμός απλωνόταν στην περιοχή πάνω από την παλιά ταβέρνα του Κρικέλα ως το στρατόπεδο Νταλίπη, νοτιοδυτικά της οδού Εθνικής Αντίστασης, που σήμερα είναι γνωστός ως συνοικισμός «Ναυάρχου Βότση», στην ανατολική Θεσσαλονίκη. Στη διάρκεια του Α’ παγκόσμιου πολέμου στην περιοχή είχε στρατοπεδεύσει μονάδα Ινδών του βρετανικού στρατού που στεγαζόταν σε παραπήγματα με λαμαρίνες. Μετά τον πόλεμο τα μεγάλα τολ αγόρασε ο Άγγλος επιχειρηματίας Κάμπελ και τα μετέτρεψε σε συνεργείο στα οποία συναρμολογούσε αυτοκίνητα από παλιά στρατιωτικά οχήματα και τα μεταπουλούσε. Τις εγκαταστάσεις αυτές αγόρασε από τον Κάμπελ η Ισραηλιτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης και εγκατέστησε αρκετές εβραϊκές οικογένειες πυροπαθών. Μετά την πυρπόληση, το ελληνικό κράτος αποζημίωσε τους Εβραίους κατοίκους, που μετοίκησαν σε άλλες συνοικίες, και εγκατέστησε Πόντιους και Μικρασιάτες πρόσφυγες, στα ίδια παραπήγματα αφού τα χώρισε ανάλογα με τον αριθμό κάθε οικογένειας. Τότε μετονομάστηκε και ο συνοικισμός από «Κάμπελ» σε «Ναυάρχου Βότση».
Ρεπορτάζ και φωτογραφίες, που καλύπτουν ολόκληρη την πρώτη σελίδα της «Μακεδονίας», την επομένη (1 Ιουλίου 1931) του εμπρησμού του εβραϊκού συνοικισμού Κάμπελ στην Ανατολική Θεσσαλονίκη από μέλη εθνικιστικών οργανώσεων.
Ο εμπρησμός του Κάμπελ
Η πυρπόληση του εβραϊκού συνοικισμού Κάμπελ έγινε τη νύχτα της 29ης Ιουνίου 1931, μετά από οργανωμένη επίθεση 200 περίπου φανατισμένων ατόμων, που καθοδηγούνταν από τις εθνικιστικές οργανώσεις «Εθνική Ένωσις Ελλάς» (ΕΕΕ), γνωστότερη ως «Τρία Έψιλον» και την «Εθνική Παμφοιτητική Ένωση (ΕΠΕ). Ήταν η κορύφωση μιας σειράς προκλητικών επιθέσεων κατά εβραϊκών στόχων από την ΕΕΕ, που συγκέντρωναν στους κόλπους τους και πολλά μέλη άλλων «εθνικών» και χριστιανικών οργανώσεων της πόλης. Την ίδια νύχτα σημειώθηκαν επιθέσεις εναντίον και άλλων εβραϊκών συνοικισμών, αλλά η μεγαλύτερη επίθεση με τραγικές συνέπειες σημειώθηκε στον απομακρυσμένο εβραϊκό συνοικισμό της ανατολικής Θεσσαλονίκης. Η χωροφυλακή, παρά την παρουσία σημαντικής δύναμης, δεν μπόρεσε να αποτρέψει τον εμπρησμό. Οι επιτιθέμενοι ήταν οπλισμένοι με πιστόλια και πυροβολούσαν ακόμη και εναντίον της έφιππης αστυνομίας, ενώ αρκετοί περιέβρεχαν με βενζίνη και έβαζαν φωτιά στα παραπήγματα.
Η εμφάνισή της οργάνωσης «Εθνική Ένωσις ‘Ελλάς’» (ΕΕΕ ή 3Ε) το 1927 στη Θεσσαλονίκη και η ανάπτυξή της είναι αντίστοιχη των εξελίξεων στην Ελλάδα -και στην Ευρώπη- κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου και της Κατοχής. Με προσφυγικές ρίζες και πολιτικές διασυνδέσεις, η ΕΕΕ θα αναδειχθεί μετά το 1929 σε σημαντική εθνικιστική, αντισημιτική και αντικομουνιστική οργάνωση, συσπειρώνοντας χιλιάδες μέλη και δημιουργώντας δεκάδες παραρτήματα σε όλη την Ελλάδα καθώς και δορυφορικές ή συνεργαζόμενες οργανώσεις. Οι επιθέσεις, οι εμπρησμοί, οι νεκροί, οι τραυματίες και ο ξεριζωμός των φτωχών εβραίων, γεγονότα που απωθήθηκαν στο συλλογικό ασυνείδητο, είχαν ανάγκη από λεπτομερή καταγραφή, όπως και η στάση του Τύπου, των πολιτικών, των κομμάτων, της Δικαιοσύνης κτλ.
Πρωτοσέλιδα εφημερίδων που περιγράφουν τα γεγονότα του εμπρησμού του συνοικισμού Κάμπελ. Πάνω της εφημερίδας «Μακεδονικά Νέα» (30 Ιουνίου 1931), κάτω του «Ριζοσπάστη» (2 Ιουλίου 1931).
Σύμφωνα με αναφορά της χωροφυλακής προς το υπουργείο, «οι επιτιθέμενοι δια να εμποδίσουν την κίνησιν των πυροσβεστικών αντλιών έθεσαν οδοφράγματα πλησίον του Φλόκα (σ.σ. του κέντρου διασκέδασης τότε, το ισόγειο κτίριο του οποίου σώζεται ως σήμερα επί της οδού Εθνικής Αντίστασης και στεγάζει εταιρία κουρτινών), αλλά τα κατέστρεψε το ιππικόν, το οποίον επέλασε και διέλυσε τους επιδρομούντας». Στην ίδια αστυνομική έκθεση αναφέρεται ότι καήκαν εννιά θάλαμοι, στους οποίους στεγάζονταν 54 οικογένειες, η συναγωγή και το σχολείο. Το τελικό αποτέλεσμα ήταν δύο νεκροί, ένας χριστανός κι ένας εβραίος, πολλοί τραυματίες και από τις δύο πλευρές των συμπλεκομένων και η πλήρης σχεδόν καταστροφή του συνοικισμού.
Ο εμπρησμός του Κάμπελ προκάλεσε την άμεση επέμβαση της Δικαιοσύνης και θυελλώδη συζήτηση στην ελληνική βουλή. Συνελήφθησαν 25 περίπου υπαίτιοι των επεισοδίων που ανακρίθηκαν και παραπέμφθηκαν σε δίκη. Ανάμεσά τους και ο αρχισυντάκτης της «Μακεδονίας» Νικόλαος Φαρδής, που κατηγορήθηκε για συνέργεια στην έξαψη των παθών με την αρθρογραφία του.
Ομάδα στελεχών της ΕΕΕ με τον πρόεδρο της Γ. Κοσμίδη (στη μέση κάτω με το μουστάκι), που πρωταγωνίστησε στον εμπρησμό του Κάμπελ.
Τα αίτια της επίθεσης
Η αφορμή για την κλιμάκωση των επεισοδίων κατά των Εβραίων, που κορυφώθηκαν με τον εμπρησμό του συνοικισμού Κάμπελ, δόθηκε ένα χρόνο πριν, το Σεπτέμβριο του 1930, μέσα σε ένα κλίμα έντονου αντισημιτισμού που καλλιεργούνταν από τις εθνικιστικές οργανώσεις, αλλά και από το κόμμα των Φιλελευθέρων του Βενιζέλου. Αφετηρία στάθηκε η δημοσίευση σε ελληνικές εφημερίδες μιας είδησης ότι ο εκπρόσωπος της εβραϊκής οργάνωσης και αθλητικού σωματείου «Μακαμπή» της Θεσσαλονίκης, που συμμετείχε σε διεθνές συνέδριο των Μακαμπή στη Σόφια, παρέστη και σε εκδήλωση της νεολαίας του «Μακεδονικού Κομιτάτου», στην οποία φέρεται να δήλωσε ότι «θα είναι στο πλευρό τους μέχρις ότου η Μακεδονική σημαία κυματίσει νικηφόρως μέχρι και στον Λευκό Πύργο της Θεσσαλονίκης».
Οι πληροφορίες αυτές προκάλεσαν οργισμένες αντιδράσεις και εθνικιστική έξαρση στη Θεσσαλονίκη, που οδήγησαν σε εμπορικό μποϊκοτάζ των εβραϊκών καταστημάτων και σε βιαιοπραγίες κατά των Εβραίων κατοίκων της πόλης και των γραφείων της «Μακαμπή». Όπως όμως τόνισε ο εκπρόσωπος της «Μακαμπή», Ισαάκ Κοέν, παρέστη πράγματι, αλλά ούτε κατανοούσε τα βουλγαρικά ούτε ο ίδιος μίλησε στην εκδήλωση. Απλώς η παρουσία του και η μη αντίδρασή του στην αναφορά του Βούλγαρου ομιλητή στους αγώνες του Κομιτάτου για την ανεξαρτησία της Μακεδονίας, θεωρήθηκε από τις εθνικιστικές οργανώσεις ως «ανθελληνική» στάση. Ακόμη και ο Γενικός Διοικητής Μακεδονίας, Στυλιανός Γονατάς, και ο ίδιος ο πρωθυπουργός, Ελευθέριος Βενιζέλος, διαβεβαίωσαν τους διαμαρτυρόμενους ότι από την έρευνα που διενεργήθηκε δεν προέκυψαν επιβαρυντικά στοιχεία για τον εκπρόσωπο της «Μακαμπή». Ωστόσο, με τα συνεχή επεισόδια μελών των οργανώσεων ΕΕΕ και ΕΠΕ και με τη φανατική αρθρογραφία του αρχισυντάκτη της «Μακεδονίας» Νικ. Φαρδή, διατηρήθηκε το διχαστικό κλίμα και συνεχίστηκαν οι εκατέρωθεν προκλήσεις. Για την άμυνα και την ασφάλεια των καταστημάτων τους και των συνοικιών τους, και οι Εβραίοι είχαν δημιουργήσει ομάδες περιφρούρησης που έρχονταν συχνά στα χέρια με τις αντίπαλες ομάδες και μεταλλάσσονταν σε ομάδες κρούσης με αιματηρά αποτελέσματα.
Πυροπαθείς Εβραίοι του συνοικισμού Κάμπελ μεταφέρθηκαν και στεγάστηκαν για λίγο καιρό στην κεντρική σχολή της «Αλιάνς», που βρισκόταν στο χώρο όπου ανεγέρθηκε το σημερινό ξενοδοχείο «Ηλέκτρα» στην πλατεία Αριστοτέλους.
Η δίκη στο κακουργιοδικείο Βέροιας
Οι κατηγορούμενοι για τον εμπρησμό του συνοικισμού Κάμπελ παραπέμφθηκαν σε δίκη και δικάστηκαν στο κακουργιοδικείο της Βέροιας τον Απρίλιο του 1932. Οι βασικοί κατηγορούμενοι ήταν ο πρόεδρος της ΕΕΕ Γεώργιος Κοσμίδης και ο γραμματέας της ίδιας οργάνωσης Δημ. Χαριτόπουλος και ο δημοσιογράφος Νικ, Φαρδής. Η ετυμηγορία του ορκωτού δικαστηρίου ήταν απαλλακτική για τους ηθικούς αυτουργούς και για το σύνολο των κατηγορουμένων εκτός από δυο τρεις δράστες που είχαν συλληφθεί για εμπρησμό. Τελικά το δικαστήριο δεν εξέδωσε καταδικαστική απόφαση στο πλαίσιο των μέτρων ειρηνικής συνύπαρξης των δύο σύνοικων στοιχείων. Οι αθωωθέντες επέστρεψαν στη Θεσσαλονίκη με πορεία θριάμβου, με επικεφαλής τους τρεις πρωταγωνιστές της δίκης που τους ακολουθούσαν 70 αυτοκίνητα και 30 άμαξες με πολύ κόσμο…
Ο εμπρησμός του συνοικισμού Κάμπελ πάγωσε οριστικά την προσπάθεια για ομαλή ένταξη των Εβραίων στην κοινωνία της πόλης με την έξαρση του εθνικισμού και ανάγκασε χιλιάδες φτωχούς Εβραίους να μεταναστεύσουν στην Παλαιστίνη, τις ΗΠΑ και την Ευρώπη.
«Λίθοι μνήμης»
Η πλακέτα μνήμης θα τοποθετηθεί στη συμβολή της Εθνικής Αντιστάσεως με την οδό Αριστείδου, στην περιοχή της Καλαμαριάς, κεντρικό σημείο του παλιού εβραϊκού συνοικισμό Κάμπελ, που καταστράφηκε από τους συνεχείς πυρπολισμούς σπιτιών και καταστημάτων στη διάρκεια αντισημιτικής επίθεσης, στις 29 Ιουνίου 1931. Την απόφαση πήρε το δημοτικό συμβούλιο Καλαμαριάς ύστερα από εισήγηση του Ιστορικού Αρχείου Προσφυγικού Ελληνισμού που εδρεύει στην περιοχή.
Σύμφωνα με την απόφαση του δημοτικού συμβουλίου Καλαμαριάς, στην πλακέτα θα γραφεί στα ελληνικά και τα αγγλικά το παρακάτω κείμενο: «Εδώ ήταν ο συνοικισμός Campell μέχρι την καταστροφή του στις 29.6.1931, με θύμα της αντισημιτικής επίθεσης τον Λεωνίδα Παππά». Ο Παπάς, το δεύτερο θύμα της επίθεσης, ήταν χριστιανός φούρναρης του συνοικισμού. Σε σχετικο ρεπορτάζ στην εφημερίδα «Μακεδονία» (3.2.2017) ο δήμαρχος Καλαμαριάς Θεοδόσης Μπακογλίδης δήλωσε για την απόφαση: «Στόχος μας είναι να διαφυλάξουμε την ιστορική μνήμη και να αποτίσουμε φόρο τιμής στα θύματα του ναζισμού». Στο χώρο του παλιού συνοικισμού θα τοποθετηθούν και «λίθοι μνήμης», που που είναι αφιερωμένοι στα θύματα του ναζισμού.
«Οι λίθοι μνήμης είναι ένα έργο κοινωνικής τέχνης, που συμβάλλει στην ανάκτηση της συλλογικής μνήμης, αφιερωμένο στα θύματα του ναζισμού, γράφει στο ρεπορταζ της «Μακεδονίας» η δημοσιογράφος Βαρβάρα Ζούκα. Από το 1992, οπότε η πρωτοβουλία αυτή ξεκίνησε από το Αμβούργο, μέχρι και σήμερα έχουν τοποθετηθεί περισσότεροι από 54.000 λίθοι μνήμης σε πεντακόσιες και πλέον πόλεις στην Ευρώπη. Με βάση την αρχή «ένας λίθος – ένα όνομα», σε καθεμία από τις πλακέτες αυτές αναγράφεται το όνομα ενός θύματος που εκτοπίστηκε ή και εκτελέστηκε σε στρατόπεδο συγκέντρωσης. Ο λίθος μνήμης τοποθετείται στο πεζοδρόμιο μπροστά από τον τελευταίο τόπο κατοικίας, εργασίας ή σπουδών κάθε θύματος». Στη Θεσσαλονίκη, οι πρώτοι λίθοι μνήμης τοποθετήθηκαν το 2015 στην είσοδο του 1ου Γυμνασίου Αρρένων, στη μνήμη των 149 μαθητών που χάθηκαν στα ναζιστικά κρεματόρια και στην πρώτη προβλήτα του ΟΛΘ, για τους Εβραίους λιμενεργάτες – θύματα των ναζί.
Ο πρωθυπουργός δεν δίστασε να εξυμνήσει το μεγάλο ψαλίδι των εισακτέων στα ΑΕΙ και την κατάργηση των πανεπιστημιακών τμημάτων
Στάχτη στα μάτια της κοινής γνώμης για τη στρατηγική στόχευση της κυβέρνησης να δημιουργήσει σχολεία πολλαπλών ταχυτήτων, εντείνοντας τις μορφωτικές ανισότητες, επιχείρησε να ρίξει ο Κυριάκος Μητσοτάκης υποστηρίζοντας ότι «δίνουμε ίσες ευκαιρίες σε όλα τα παιδιά, αυτή είναι η φιλοσοφία του νέου σχολείου».
Φανερά αμήχανος -καθώς τα συνθήματα της παράστασης διαμαρτυρίας των εκπαιδευτικών στιγμάτισαν την κυβερνητική φιέστα- επεδίωξε να πείσει ότι «η αξιολόγηση δεν έχει τιμωρητικό χαρακτήρα».
Εγκάλεσε μάλιστα τους διαδηλωτές διότι, όπως ισχυρίστηκε, «κρύβονται πίσω από κούφια συνθήματα», ενώ, αποθεώνοντας τις διατάξεις που καθιστούν παντοδύναμους τους διευθυντές των σχολείων, σημείωσε ότι «θέλουμε να βοηθήσουμε δασκάλους και μαθητές να γίνουν καλύτεροι. Είναι στο χέρι όλων μας να την κάνουμε πράξη με τον πιο παραγωγικό τρόπο».
Επιτομή της αντίφασης δε αποτελεί το γεγονός ότι κάλεσε «όσους διαφωνούν σε διάλογο», δηλώνοντας ωστόσο ότι “έχουμε ήσυχη τη συνείδησή μας, καθώς είμαστε πεπεισμένοι ότι κάνουμε το σωστό”. Απέφυγε μάλιστα κάθε νύξη έναντι της αναγκαιότητας μόνιμων προσλήψεων για την κάλυψη των χιλιάδων κενών.
Ο πρωθυπουργός δεν δίστασε να εξυμνήσει το μεγάλο ψαλίδι των εισακτέων στα ΑΕΙ και την κατάργηση των πανεπιστημιακών τμημάτων, λέγοντας με κυνικό τρόπο ότι «είναι λάθος να στρέφουμε παιδιά σε τμήματα Πανεπιστημίου που δεν έχουν μεγάλη ζήτηση. Αυτό δεν είναι καλό ούτε για τα παιδιά ούτε για τη δημόσια Εκπαίδευση».
Τέλος, επιμένοντας στην προσπάθεια υποβάθμισης του δημόσιου Πανεπιστημίου, επισήμανε «πως δεν είναι τυχαίο ότι ένας τους τέσσερις που φοιτούν σε δημόσιο ΙΕΚ είναι απόφοιτοι ΑΕΙ. Δεν μπορούν και δεν πρέπει να πάνε όλοι στο Πανεπιστήμιο. Υπάρχουν επαγγέλματα δημιουργικά»…
Στις 9 Ιουλίου ξεκινάει το “WitcherCon”, το πρώτο event σχετικά με το franchise του The Witcher, όπου Netflix και CD Projekt Red θα προσφέρουν ένα σόου με ανακοινώσεις και εκπλήξεις. Αυτό το event θα προβληθεί ζωντανά μέσα από τα Twitch και YouTube κανάλια του Netflix, με παρουσιάστρια την Julia Hardy.
Τώρα, μια νέα ανακοίνωση ήρθε στα φώτα της δημοσιότητας, μέσα από την οποία μαθαίνουμε αναλυτικά όλο το πρόγραμμα του event, το οποίο όπως όλα δείχνουν θα είναι «καυτό» και θα έχει όλα όσα χρειάζεστε. Αρχικά, εννοείται πώς θα μάθουμε νέα για τη 2η σεζόν του The Witcher, κατά πάσα πιθανότητα θα δούμε το πρώτο επίσημο trailer, ενώ ίσως αποκαλυφθεί και η ημερομηνία της πρεμιέρας.
The Witcher Season 2: Deck of Destiny και Memories from the Path
Το πάνελ για τη 2η σεζόν θα φιλοξενήσει αρχικά τους Lauren Schmidt Hissrich, Anya Chalotra, Freya Allan, Mimî M Khayisa και Paul Bullion, οι οποίοι θα μιλήσουν για την πολυπόθητη συνέχεια της σειράς, θα μας πάνε ένα «ταξίδι» στα παρασκήνια, ενώ δεν αποκλείεται να μας επιφυλάσσουν σαν έκπληξη την ημερομηνία της πρεμιέρας. Κατά πάσα πιθανότητα σε αυτήν την ενότητα θα πάρουμε και μια νέα γεύση από το 2ο κεφάλαιο, μέσα από ένα νέο trailer.
Στο Memories from the Path θα παρακολουθήσουμε ιστορίες από τα The Witcher παιχνίδια της CD Projekt Red, τα τελευταία 13 χρόνια, με μπόλικα παρασκήνια που δε γνωρίζαμε μέχρι τώρα.
Geralt of T-Rivia
Οι Błażej Augustynek, Philipp Weber, Declan De Barra και Lauren Schmidt Hissrich, θα παίξουν ένα παιχνίδι τύπου quiz, όπου θα δοκιμαστούν οι γνώσεις τους για το ευρύτερο σύμπαν του Witcher.
Tales from the White Wolf
Στο τέλος του event, όμως, ο Henry Cavill θα πάρει τη σκυτάλη και θα μιλήσει για όλους και για όλα σχετικά με το σύμπαν του Witcher που τόσο αγαπά άλλωστε, όπως έχει εκφράσει στο παρελθόν.
Detecting some strong magic… looks like we’re getting closer to the #WitcherCon! ✨
Time to share the official schedule – check it out below and save the dates!
«Τσιμπήστε την ευκαιρία και τσιμπηθείτε. Με ένα εμβόλιο».
Εάν η ευκαιρία είναι τα 150 ευρώ, παίζει και να μην «τσιμπήσουν» οι νέοι. Τους κοστολόγησαν φθηνά. Δεν βγάζουν ούτε τα εισιτήρια και την διαμονή για διήμερο στις Κυκλάδες.
Εάν ισχύει το παλιό και δοκιμασμένο «για όλα υπάρχει μια τιμή», πάλι παίζει το «τσίμπημα» να μείνει τζούφιο. Τους έδωσαν χαμηλή τιμή. Το λέει η βασική αρχή του καπιταλισμού – το τίμημα το ορίζει ο νόμος της προσφοράς και της ζήτησης. Εν προκειμένω, η κυβέρνηση έχει πλεόνασμα εμβολίων και έλλειμμά προθύμων προς εμβολιασμό: Στις ηλικίες 18 έως 24, όπως ενημέρωσε χθες ο αρμόδιος Γενικός Γραμματέας Υγείας Μάριος Θεμιστοκλέους, το ποσοστό εμβολιασμών φθάνει μόλις στο 11%. Στοιχειώδης στρέβλωση. Οπότε, «pay them more» – «δώστε τους περισσότερα»- όπως είπε και ο Τζο Μπάιντεν όταν του επεσήμαναν ότι οι αμερικανικές βιομηχανίες δεν βρίσκουν εργαζόμενους για να στηρίξουν την aύξηση της παραγωγής τους. Και τα κέρδη της μεταπανδημικής τους ανάκαμψης.
Εάν η κοινωνική αλληλεγγύη δεν είναι προιόν προς πώληση, ούτε προς εξαγορά, τότε η κυβέρνηση έχει πρόβλημα. Πρόβλημα ηθικό και πολιτικό.
Ηθικό, γιατί ο εμβολιασμός είναι πράξη ζωής. Δεν αγοράζεις την ζωή με 150 ευρώ. Και, κυρίως, δεν μαθαίνεις στους νέους να την παζαρευούν.
Πολιτικό, διότι το οικονομικό δέλεαρ μαρτυρά πάντα εκλογική αγωνία.
Είναι αλήθεια, ότι η κυβέρνηση ποτέ δεν είχε την καλύτερη σχέση με τους νέους. Απ’ όταν τους έδειχνε με το δάχτυλο ως ασυνείδητους μεταδότες του κορονοιού έως τότε που τους κυνηγούσε – ενίοτε και με τα γκλομπς της ΕΛΑΣ – στις πλατείες. Η οικονομική συνδιαλλαγή όμως δεν είναι ο πιο σοφός τρόπος για να τους κερδίσει. Το «τσίμπημα» έναντι 150 ευρώ μπορεί να εκληφθεί και ως προσβολή, και η προσβολή γεννά αντίδραση. Μπορεί να χαθούν και οι ψηφοφόροι, και το στοίχημα του εμβολιασμού μαζί.
Δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει – το έκανε, λέει, κι ο Τσίπρας. Οταν έδινε 400 ευρώ επίδομα στους άνεργους κι όταν μοίραζε την 13η σύνταξη πριν από τις εκλογές.
Αυτή όμως είναι η μισή σληθεια.
Πρώτον, διότι ο Τσιπρας εδωσε τα 400 ευρώ στους ανέργους επειδή – καλως ή κακώς – πίστευε στην επιδοματική πολιτική ως εργαλείο κοινωνικής συνοχής. Είναι ακριβώς η πολιτική που αποκηρύσσει μετα βδελυγμίας η κυβέρνηση του αναπτυξιακού φιλελευθερισμού.
Δεύτερον, διότι ο Τσίπρας είχε δώσει την 13η σύνταξη ως πάγια μεταμνημονιακή παροχή ( την οποία έκοψε αμέσως μετά η ΝΔ).
Το ότι την είχε δώσει προεκλογικά δεν ήταν ό,τι πιο ευφυές είχε κάνει. Το πλήρωσε και έμαθε και εκείνος ότι τα προεκλογικά τσεκ σπανίως εξαργυρώνονται στην κάλπη.
Πόσο μάλλον όταν οι αποδέκτες των τσεκ είναι οι millennials – οι 18άρηδες και οι 20άρηδες της πανδημικής δυστοπίας και των μεγάλων οικονομικών και κοινωνικών αδιεξόδων. Οι οποίοι, εάν και εφόσον περάσουν από την κάλπη, μπορεί και να το κάνουν απλώς και μόνον για να καταθέσουν την οργή τους…
Οργανισμοί που εκπροσωπούν τις μεγαλύτερες αεροπορικές εταιρείες και αεροδρόμια της Ευρώπης προειδοποιούν για χάος και μεγάλες ουρές πολύωρης αναμονής, εκτός εάν οι χώρες συντονίσουν καλύτερα την κυκλοφορία του ευρωπαϊκού ψηφιακού πιστοποιητικού Covid-19 και διασφαλίσουν ότι ο έλεγχος στους επιβάτες θα γίνεται πριν την άφιξή τους στα αεροδρόμια.
Το Ευρωπαϊκό Ψηφιακό Πιστοποιητικό Covid-19 πρόκειται να τεθεί σε ισχύ την Πέμπτη 1η Ιουλίου, αλλά ο Διεθνής Οργανισμός Αεροδρομίων ACI και οι οργανισμοί εκπροσώπησης αεροπορικών εταιρειών, A4E, IATA και ERA προειδοποίησαν με επιστολή τους προς τους εθνικούς ηγέτες των κρατών μελών της ΕΕ για «ένα ανησυχητικό μωσαϊκό προσεγγίσεων» σε όλη την ήπειρο.
«Καθώς η επιβατική κίνηση αυξάνεται μέσα στις επόμενες εβδομάδες, ο κίνδυνος χάους στα ευρωπαϊκά αεροδρόμια είναι πραγματικός», ανέφεραν οι οργανισμοί στην κοινή επιστολή που έστειλαν σήμερα, η οποία περιήλθε σε γνώση του Reuters.
Τα ψηφιακά πιστοποιητικά έχουν σχεδιαστεί για να εμφανίζουν, μέσω κωδικών ταχείας απόκρισης (κωδικοί QR), εάν οι επιβάτες είναι πλήρως εμβολιασμένοι, έχουν ανοσία λόγω πρόσφατης ανάρρωσης από την Covid-19 ή φέρουν αρνητικό τεστ.
Η μοναδική λύση
Έχουν σχεδιαστεί για να χρησιμοποιούνται για ταξιδιωτικές μετακινήσεις σε ολόκληρη την ΕΕ από την 1η Ιουλίου, αλλά απαιτούν επιπλέον ελέγχους και τον κατάλληλο εξοπλισμό για την ανάγνωση των κωδικών.
Στην επιστολή υπογραμμίζεται ότι ο μόνος τρόπος για την αποφυγή τεράστιων ουρών και καθυστερήσεων κατά τη διάρκεια της κορύφωσης της καλοκαιρινής περιόδου είναι η εφαρμογή ενός συστήματος σύμφωνα με το οποίο τόσο το πιστοποιητικό εμβολιασμού όσο και τα έντυπα εντοπισμού επιβατών υποβάλλονται σε επεξεργασία εξ αποστάσεως πριν φτάσει ο επιβάτης στο αεροδρόμιο.
Οι έλεγχοι πρέπει να πραγματοποιούνται μόνο στη χώρα αναχώρησης και όχι κατά την άφιξη και οι εθνικές κυβερνήσεις πρέπει να διαχειρίζονται τα υγειονομικά δεδομένα και να παρέχουν εξοπλισμό για τον έλεγχο των κωδικών QR, ανέφερε η επιστολή.
«Ένα υψηλό επίπεδο κατακερματισμού και διαφοροποίησεων στην εφαρμογή του DCC […] καθώς και η συνεχής επανάληψη ελέγχων εγγράφων σε πολλές χώρες είναι ανησυχητικό», ανέφερε.
Ο Γενικός Διευθυντής της ACI Europe, Ολιβιέ Γιάνκοβετς, ένας από τους υπογράφοντες της επιστολής, δήλωσε ότι τα μέλη του ομίλου «αρχίζουν να ανησυχούν πολύ».
«Το να ανταπεξέλθουμε σε αυτή την αύξηση θα είναι μια άνευ προηγουμένου πρόκληση», είπε.
Το μέγεθος των περιπτώσεων εξακρίβωσης που γίνεται ακόμα χειροκίνητα στα αεροδρόμια τον «αγχώνει πάρα πολύ», πρόσθεσε.
Ο χρόνος περιήγησης στα αεροδρόμια κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού διπλασιάστηκε σε 3 ώρες από 1-1/2 ώρες πριν την πανδημία, δήλωσε ο αντιπρόεδρος της IATA, αρμόδιος για την Ευρώπη, Ραφαέλ Σβάρτσμαν, άλλος υπογράφων.
Αν δεν υπάρξουν αλλαγές και η χωρητικότητα επιστρέψει σε επίπεδα προ-Covid, ο χρόνος αυτός θα μπορούσε θεωρητικά να αυξηθεί σε πέντε ή και οκτώ ώρες, ένα απαράδεκτο χρονικό διάστημα, είπε.
Ενόψει μιας συνάντησης ευρωπαϊκών χωρών αύριο, Τρίτη, σχετικά με το ψηφιακό πιστοποιητικό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε οδηγίες για τα κράτη μέλη που αποτυπώνουν ορισμένες από τις ανησυχίες, σημειώνοντας ότι έχουν σχεδιαστεί δέκα διαφορετικοί συνδυασμοί ελέγχων από διάφορες χώρες.
Αυτό κινδυνεύει να οδηγήσει σε «περιττά αλληλεπικαλλούμενα μέτρα και ως συνέπεια ουρές και συνωστισμούς στα αεροδρόμια», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της A4E, Τόμας Ρέιναρτ, τονίζοντας πως η κατάσταση αυτή κινδυνεύει να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη των επιβατών.
Το «Γυναικείο κεφάλι», διαστάσεων 56×40 εκ., που φιλοτέχνησε το 1939 ο Ισπανός ζωγράφος, αποτυπώνει τη μούσα του, φωτογράφο Ντόρα Μάαρ, με την οποία έζησε μια θυελλώδη σχέση για εννέα ολόκληρα χρόνια.
Ενας παράφορος έρωτας που ξεκίνησε στα 54 του χρόνια ενώ εκείνη ήταν μόλις 29 ετών. Αν και ο έρωτας αυτός έληξε άδοξα, με την Ντόρα Μάαρ να βυθίζεται για πάντα στα σκοτάδια του εαυτού της και τη μοναξιά, παρέμεινε η αιώνια μούσα του ζωγράφου και η πιο δυνατή σχέση της ζωής του.
Μια σχέση που αποτυπώθηκε σε λευκό καμβά με γαλάζιες και πράσινες αποχρώσεις και όχι για πρώτη φορά, καθώς είχε απεικονιστεί και σε άλλα έργα του Πικάσο.
Ο ίδιος, έχοντας βιώσει τον Ισπανικό Εμφύλιο, που αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για το διασημότερο δημιούργημα του, την «Γκερνίκα», αποφάσισε να δωρίσει το «Γυναικείο κεφάλι» στον ελληνικό λαό ως τιμητική προσφορά για τη στάση του απέναντι στον φασισμό και τον ναζισμό κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
«Pour le peuple Grec. Hommage de Picasso» (Για τον ελληνικό λαό. Φόρος τιμής από τον Πικάσο), αναφέρει στο πίσω μέρος του καμβά η αφιέρωση που φέρει ημερομηνία 14/10/1939.
Ερωτευμένος Πικάσο
Τον Ιανουάριο του 1936 στον επάνω όροφο του παριζιάνικου καφέ Magots Café Les Deux, στέκι καλλιτεχνών, στην περιοχή του Saint-Germain-des-Prés μία 29χρονη φωτογράφος συναντά έναν εκπρόσωπο του υπερρεαλισμού, τον 54χρονο τότε Πάμπλο Πικάσο.
Η γνωριμία τους ήταν αναπόφευκτη καθώς την προσοχή του ζωγράφου τράβηξε αμέσως η πανέμορφη Ντόρα, η οποία εκείνη την ώρα συμμετείχε σε ένα παιχνίδι τόλμης αποκαλούμενο «μαχαίρια στο τραπέζι» και κάρφωνε ένα μικρό μαχαίρι μέσα στα δάχτυλα της πάνω στο τραπέζι της καφετέριας.
Παρά τον πόνο και τα αίματα που κυλούσαν στο τραπέζι η μελαχρινή νέα με το μυστηριώδες βλέμμα κοίταξε με χαμόγελο τον Πικάσο, ο οποίος τρομοκρατημένος προσπάθησε να την αποτρέψει από τον αυτοτραυματισμό.
Εκείνη αιμόφυρτη έβαλε τα γάντια της και του συστήθηκε. Η στιγμή ήταν τόσο έντονη, που μετά το χωρισμό τους- ύστερα από εννέα χρόνια- εκείνη άφησε στο ράφι του γραφείου του τα ματωμένα γάντια της ως ενθύμιο της θυελλώδους σχέσης τους.
Την περίοδο της γνωριμίας τους, ο Πικάσο περνούσε μια άσχημη εποχή με την τότε σύζυγό του Όλγα, την μπαλαρίνα που παντρεύτηκε μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο.
Ο γάμος του τον έχει κουράσει. Αντί να ζωγραφίζει, τριγυρνάει στα καφέ του Σεν Ζερμέν ντε Πρε με την απουσία της έμπνευσης να αποτελεί το βαθύτερο πρόβλημα του. Η Ντόρα ήταν το «καλλιτεχνικό φάρμακο» που αναζητούσε μανιωδώς ο ζωγράφος και γρήγορα έγινε μια από τις διασημότερες μούσες του.
Η Μάαρ εξάλλου ήταν καλλιτεχνική φύση, ζωγράφος και φωτογράφος, ερωμένη του Ζορζ Μπατάιγ και «οπαδός» των υπερρεαλιστών. Από πατέρα Κροάτη, αρχιτέκτονα στο επάγγελμα και μητέρα Γαλλίδα, η Ντόρα κατέληξε να μιλάει άπταιστα Ισπανικά και να κομπάζει στον Πικάσο για τα χρόνια που έζησε μικρή στην Αργεντινή.
Ωστόσο το φλέρτ τους δεν ευδοκίμησε αμέσως καθώς ο άστατος Πάμπλο είχε μια ερωμένη την Μαρί-Τερέζ με την οποία πριν λίγο καιρό είχε αποκτήσει μια κόρη. Ο Πικάσο αρνούνταν πεισματικά να εγκαταλείψει τη Μαρί.
Καθώς όμως ο Πικάσο επιστρέφει από ένα ταξίδι στην Ισπανία, κάνει μια στάση στο Σεν Ζερμέν ντε Πρε για να συναντήσει και πάλι την Ντόρα και να της εκμυστηρευτεί όλη την αλήθεια. Εκείνη αποδέχεται ακόμη και το πάθος του για τη Μαρί-Τερέζ και αποφασίζει να του δοθεί άνευ όρων. Η Ντόρα γίνεται έτσι η μούσα και η πιο έντονη σχέση της ζωής του.
Φροντίζει, μάλιστα, να απαθανατίσει με τον φακό της ένα προς ένα τα στάδια δημιουργίας του. Η 29χρονη φωτογράφος γίνεται όχι μόνο συνένοχος σε έναν ανεκτίμητο θησαυρό, αλλά και «φύλακας» άλλων σπάνιων έργων του Πικάσο που έφτιαξε την περίοδο της σχέσης τους.
Η συλλογή αυτή, την οποία η Ντόρα διατήρησε στην κατοχή της ως το τέλος αρνούμενη να την πουλήσει ακόμη και στις πιο δύσκολες οικονομικά στιγμές, δεν περιλαμβάνει κομμάτια εντυπωσιακά, από εκείνα που συνήθως κυνηγούν οι επαγγελματίες συλλέκτες ή τα μεγάλα μουσεία. Αντιθέτως, πρόκειται για ένα σύνολο προσωπικών και οικείων αντικειμένων που «απεικονίζουν» την έξαρση έμπνευσης του Πάμπλο εκείνη τη περίοδο μέσα από τις ερωτικές τους στιγμές.
Εξάλλου, ο γαλαντόμος Πάμπλο της χάρισε δεκάδες πίνακες και πορτρέτα, όπως αυτό που βρισκόταν στην Εθνική Πινακοθήκη.
Το «Γυναικείο κεφάλι» έγινε με την ενθάρρυνση της Μάαρ το 1949 δωρεά του καλλιτέχνη προς τον Ελληνικό λαό, σαν τιμητική προσφορά για την γενναία αντίσταση του κατά την διάρκεια της ναζιστικής κατοχής.
Οι ευτυχισμένες ημέρες του ζευγαριού αποτυπώνονται σε διάφορα ακόμη πορτρέτα της Ντόρας: «Η Ντόρα Μάαρ και ο μινώταυρος» (1936), «Η Ντόρα Μάαρ με πράσινα νύχια» (1936), «Πορτρέτο της Ντόρας με στεφάνι από λουλούδια» (1937), «Η Ντόρα με ψάθινο καπέλο» (1938) και άλλα. Η ήρεμη και δημιουργική αυτή περίοδος διακόπτεται από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και την είσοδο των γερμανικών στρατευμάτων στη Γαλλία. Ο Πικάσο και η Ντόρα καταφεύγουν στη Ρουαγιάν ώσπου να περάσει ο πόλεμος. Όταν επιστρέφουν στο Παρίσι το βρίσκουν ερημωμένο, ψυχρό, γεμάτο συνοφρυωμένους κατοίκους. Η Ντόρα γίνεται διάσημο μοντέλο, περιζήτητη μεταξύ των ζωγράφων της εποχής.
Ωστόσο, σταδιακά έρχεται η ρήξη, την οποία ο Πικάσο προσπαθεί να απαλύνει με διάφορα δώρα προς την αγαπημένη του. Τον χειμώνα του 1943, για παράδειγμα, της προσφέρει το πρώτο αντίτυπο της «Φυσικής Ιστορίας» («Histoire Naturelle») του Μπουφόν, για το οποίο ο ζωγράφος είχε κάνει την εικονογράφηση. Εκείνη όμως είναι ιδιαίτερα κυκλοθυμική και το ζευγάρι έρχεται σε σύγκρουση με αφορμή την άρνηση της Ντόρας να αποδεχτεί ότι είναι στείρα. Αν και ο Πάμπλο προσπαθούσε να της απαλύνει τον πόνο ζωγραφίζοντας της πορτρέτα, φαίνεται ότι η μελαγχολία και των δύο διοχετεύοταν και στα έργα του. Όπως έλεγε: Ζωγραφίζω τα αντικείμενα όπως τα σκέφτομαι και όχι όπως τα βλέπω. Στα περισσότερα πορτρέτα της Ντόρας απεικονίζεται μια λυπημένη γυναίκα.
Από την άλλη, ο Πικάσο εύκολα έχανε το ενδιαφέρον του για μια γυναίκα και ακόμα πιο εύκολα το έβρισκε σε μια άλλη, έχοντας αρχίσει τα «ξεπορτίσματα». Η Μάαρ δεν άντεχε αυτού του είδους την ταπείνωση καθώς και τις ακραίες συμπεριφορές του Πάμπλο, την ζήλεια, τον θυμό, την αδικαιολόγητη «σήψη» της αυτοπεποίθησής του. Το 1943 βρίσκει ένα νέο εραστή, ο οποίος ήταν απλώς ένα καταφύγιο σωματικών απολαύσεων.
Η Ντόρα εντωμεταξύ έχει διανύσει την «ροζ εποχή» της, με εκθέσεις φωτογραφίας σε μεγάλες γκαλερί και κολάζ επηρεασμένα από τον σουρεαλισμό που έγιναν περιζήτητα στους καλλιτεχνικούς κύκλους.Το τελευταίο και οριστικό δώρο όμως του Πικάσο προς τη Ντόρα,το σπίτι στη Μενέρμπ, το οποίο ο Πικάσο είχε αποκτήσει ανταλλάσσοντάς το με μια «νεκρή φύση» επισφράγισε το τέλος. Το 1945 ο άστατος ζωγράφος γνωρίζει στα εγκαίνια μιας έκθεσης ζωγραφικής της Ντόρας τη νεαρή Φρανσουάζ Ζιλό την οποία και ερωτεύεται σφόδρα.
Η «κατάρρευση» της Μάαρ
Με τον ερχομό της απελευθέρωσης από τους Γερμανούς ο Πικάσο «απελευθερώνεται» από την Ντόρα. Εκείνη βυθίζεται στη μοναξιά και στην κατάθλιψη. Μια νύχτα στο άδειο της πια σπίτι παθαίνει κρίση και κλαίει τόσο που μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο για να της χορηγηθεί ειδική φαρμακευτική αγωγή. Τελικώς, αναγκάζεται να μπει εσώκλειστη στην κλινική της Αγίας Άννας.
Έκτοτε, προσπάθησε να ξανακολλήσει το «κολλάζ» της προσωπικής της ευτυχίας επιστρέφοντας στο σπίτι της στο Παρίσι. Ξαναγύρισε στους καλλιτεχνικούς κύκλους, βρήκε τους παλιούς της φίλους και έκανε σχέσεις μικρής διάρκειας με άλλους άντρες. Σχέσεις που το μόνο που της έδωσαν ήταν η επιβεβαίωση ότι κανείς δεν μπορούσε να αντικαταστήσει τον Πικάσο. Για αυτό και στράφηκε στον καθολικισμό, άρχισε να γράφει ποίηση και να αναθεωρεί τον τρόπο που έβλεπε τη ζωή, σαν ένα παιχνίδι με το μαχαίρι δηλαδή.
«Ήταν ένας έρωτας τρελός. Κι όταν ο έρωτας ξεθώριασε, απέμεινε μονάχα η τρέλα. Λένε πως με άκουσαν να ισχυρίζομαι πως μετά τον Πικάσο δεν υπήρχε πια παρά μόνο ο Θεός. Δεν θυμάμαι να το είπα ποτέ, αλλά δεν έπαψα ούτε στιγμή να το σκέφτομαι»… έχει πει. Πέθανε 89 ετών στο Παρίσι στις 16 Ιουλίου του 1997.
Οι πίνακες του Πικάσο, που παρουσιάζουν την Ντόρα Μάαρ τυγχάνουν ενθουσιώδους αποδοχής από το κοινό, ενώ υπενθυμίζεται ότι τα πιο επιτυχημένα αυτών πωλήθηκαν σε εξαιρετικά υψηλά τιμές.
Ο ίδιος ο σπουδαίος δημιουργός εξηγώντας για ποιον λόγο άλλοτε την απεικόνιζε με ρεαλισμό, άλλοτε με βασανισμένη όψη και άλλοτε πάλι απειλητική, είπε:
«Για μένα αυτή είναι η γυναίκα που κλαίει. Για χρόνια την απεικονίζω με βασανιστικές μορφές, όχι από σαδισμό, ούτε από ευχαρίστηση… Μόνο υπακούοντας σε ένα όραμα, που μου επιβλήθηκε. Ήταν η βαθιά πραγματικότητα, όχι η επιφανειακή. Η Dora, για μένα, ήταν πάντα μια γυναίκα που κλαίει…. Και αυτό είναι σημαντικό, γιατί οι γυναίκες είναι μηχανές που υποφέρουν».
«Υπόγεια διαδρομή»
Στα υπόγεια κανάλια των παράνομων αγοραπωλησιών έργων τέχνης, βρέθηκε ο περίφημος πίνακας που φιλοτέχνησε το 1939 ο Πάμπλο Πικάσο και ήταν δωρεά του ίδιου στον ελληνικό λαό για την αντίστασή του στην Κατοχή βγήκε προς πώληση με τιμή κοντά στα 20 εκατ. δολάρια.
Παρά το ενδιαφέρον, όμως, δεν βρέθηκε αγοραστής καθώς από τη μία η τιμή του ήταν ιδιαίτερα υψηλή και από την άλλη το έργο είχε ένα σοβαρό μειονέκτημα: είχε κλαπεί από την Εθνική Πινακοθήκη, δηλαδή από ένα μουσείο και όχι από μια ιδιωτική συλλογή, κάτι που σημαίνει ότι ο αγοραστής θα το αποκτούσε μεν, όμως ουσιαστικά δεν θα μπορούσε να τον κάνει ποτέ δικό του όσα χρόνια κι αν περνούσαν.
Ετσι ο πίνακας, λένε οι πληροφορίες, κρύφτηκε για τόσα χρόνια στην Ελλάδα και το τελευταίο διάστημα γίνεται και πάλι μια προσπάθεια να βγει από τους δύο φερόμενους κλέφτες και το μεγάλο αφεντικό τους προς πώληση στη μαύρη αγορά.
Τα τελευταία δύο χρόνια η Ελληνική Αστυνομία και η ΕΥΠ ξεκίνησαν μια προσπάθεια αναζωπύρωσης των ερευνών προκειμένου να βρεθούν τόσο ο πίνακας του Πικάσο όσο και τα άλλα δύο έργα -ο «Ανεμόμυλος Στάμμερ» (1905) από την πρώτη περίοδο του Ολλανδού Πιτ Μοντριάν και ένα σχέδιο θρησκευτικής απεικόνισης του Ιταλού Γουλιέλμο Κάτσια-, τα οποία και εκλάπησαν από το δίδυμο των αλλοδαπών φαντομάδων τα ξημερώματα της 9ης Ιανουαρίου του 2012 από την Εθνική Πινακοθήκη.
Στόχος ήταν τα έργα να εντοπιστούν και να επιστρέψουν στην ανακαινισμένη πλέον Εθνική Πινακοθήκη, τα εγκαίνια της οποίας έχουν προγραμματιστεί για την 25η Μαρτίου. Στη συμπλήρωση δηλαδή των 200 χρόνων από την Επανάσταση του 1821.
Την ώρα που ο καθ’ ομολογίαν δολοφόνος της Καρολάιν παραμένει ήρεμος και ψυχρός σε κελί της 6ης πτέρυγας των φυλακών Κορυδαλλού, τα νέα στοιχεία για τις κινήσεις και τις απαιτήσεις του πριν αλλά και μετά το πολύκροτο έγκλημα, προβληματίζουν και δείχνουν αρκετά για να αποδομήσουν πλήρως το προφίλ του προτύπου επαγγελματία με την άνετη και τη χλιδάτη ζωή.
Το πρόσωπο που έβγαζε προς τα έξω δεν ήταν το πραγματικό του. Δεν ήταν ο εαυτός του. Αυτό υποστηρίζουν στενοί φίλοι αλλά και ο δικηγόρος που εκπροσωπεί τους γονείς της αδικοχαμένης Καρολάιν.
Ειδικότερα, μιλούν για έναν άνθρωπο κενό από συναισθήματα και κάποιες φορές ασύδοτο.
Πίσω από τα ακριβά αυτοκίνητα και τα ταξίδια στο εξωτερικό, κρύβεται ένας άνθρωπος που όπως φαίνεται υπολόγισε τα πάντα και διεκδικούσε με απόλυτη ψυχρότητα και το τελευταίο ευρώ, από όπου μπορούσε να το εξασφαλίσει.
Η οικογένεια της Καρολάιν επιμένει. Υποστηρίζει ότι κάθε μήνα ενίσχυε το ζευγάρι με 1.000 ευρώ αλλά και ότι πλήρωσε το οικόπεδο στο Πικέρμι των 50.000 ευρώ, που ο πιλότος πίεσε και πέτυχε να γραφτεί στο δικό του όνομα.
«Οπωσδήποτε είναι ένας άνθρωπος που δεν έχει συναισθήματα και οπωσδήποτε δεν έχει ενοχές» τονίζει ο ψυχίατρος, Δημήτρης Σούρας, και προσθέτει: «Δεν ζητάει ποτέ συγγνώμη γιατί δεν έχει ποτέ τύψεις».
Η Καρολάιν ανοιγόταν όταν δεν ήταν μπροστά ο Αναγνωστόπουλος
Μόλις οι πόρτες της βίλας στα Γλυκά Νερά έκλειναν, ο ήρεμος πιλότος με το αγγελικό πρόσωπο γινόταν ο άνθρωπος που με τη στάση του πίεζε την Καρολάιν και πολλές φορές της προκαλούσε φόβο. Αυτό τονίζει η σύμβουλος ψυχικής υγείας που κλήθηκε να τους βοηθήσει.
«Η Καρολάιν τον φοβόταν πάρα πολύ, και η βοήθεια που ζητούσε από την κυρία Μυλωνοπούλου αφορούσε το πώς θα διαχειριστεί τον φόβο αυτόν», επισημαίνει η δικηγόρος της Ελένης Μυλωνοπούλου.
Σύμφωνα με την σύμβουλο ψυχικής υγείας, ο 33χρονος πιλότος δεν ήταν παρών στις περισσότερες συνεδρίες. Η Καρολάιν δεν είχε μιλήσει ποτέ για τον λόγο της απουσίας του όμως έδειχνε, σύμφωνα με την Ελένη Μυλωνοπούλου, πιο άνετη χωρίς εκείνον.
Όπως αποκάλυψε το LIVE NEWS, τον περασμένο Φεβρουάριο οι συνεδρίες διακόπηκαν ύστερα από μήνυμα που έστειλε η Καρολάιν στη σύμβουλο.
Ήταν εκείνη όμως όντως εκείνη που έστειλε το μήνυμα;
Η κυρία Μυλωνοπούλου, μέσω της δικηγόρου της, δεν αποκλείει το μήνυμα να το έγραψε ο ίδιος ο πιλότος.
Μετά το έγκλημα που διέπραξε, οι κινήσεις στρατηγικής του δεν επιδέχονται την παραμικρή αμφισβήτηση. Από τις δηλώσεις που έκανε μπροστά στις κάμερες ως συντετριμμένος σύζυγος και πατέρας, από τον επικήδειο που εκφώνησε στην κηδεία της γυναίκας του και από την αγκαλιά στη μητέρα της αδικοχαμένης Καρολάιν στο μνημόσυνο λίγες μόνο ώρες πριν ομολογήσει στη ΓΑΔΑ τη δολοφονία που διέπραξε.
«Σκότωσε, βεβήλωσε, ύβρισε, δημιούργησε και μετά προσπάθησε να παραπλανήσει την Αστυνομία, την κοινή γνώμη, τους συγγενείς» εξηγεί ο ψυχίατρος Δημήτρης Σούρας.
Ψυχρός και ήρεμος στη φυλακές
Μέσα στις φυλακές, ο 33χρονος αποφεύγει τις άσκοπες μετακινήσεις και συνεχίζει να περνά τον περισσότερο χρόνο με τον πρώην σωφρονιστικό που κρατείται στο ίδιο κελί.
Στις τελευταίες εικόνες δείχνει να έχει προσαρμοστεί πλήρως στον Κορυδαλλό. Συνομιλεί από το καρτοτηλέφωνο με συγγενικό του πρόσωπο και επιστρέφει στο κελί του.
Την ερχομένη εβδομάδα θα έχει και τα πρώτα επισκεπτήρια, αφού προς το παρόν βλέπει μόνο τον δικηγόρο που τον εκπροσωπεί.
Το κινεζικό Zhurong rover έστειλε βίντεο από τη διαδικασία προσεδάφισής του στην επιφάνεια του Άρη, καθώς και βίντεο από το rover να κινείται στην επιφάνεια. Αρχικά, το βίντεο της προσεδάφισης δείχνει την ανάπτυξη του υπερηχητικού αλεξίπτωτου, την απόρριψη του προστατευτικού κελύφους και τη στιγμή που ακουμπάει στο έδαφος.
Huge Zhurong update: Here's full footage of the Zhurong rover's EDL, showing parachute deployment, backshell separation, and landing, including very cool hover during hazard avoidance phase. [CNSA/PEC] pic.twitter.com/iWUXrFKf40
Οι ήχοι προέρχονται από το Zhurong το οποίο εγκαταλείπει το lander και έχουν καταγραφεί από τον κλιματικό σταθμό του Zhurong, το οποίο έχει σκοπό να καταγράψει ήχους από τους ανέμους του Άρη.
Here's the deployment of Zhurong from the landing platform, but this time with SOUND pic.twitter.com/gKES48hT6a
Το Zhurong έχει καλύψει 236 μέτρα από τότε που προσεδαφίστηκε στο Utopia Planitia στις 14 Μαΐου. Αποτελεί μέρος της αποστολής Tianwen-1, την πρώτη ανεξάρτητη διαπλανητική αποστολή της Κίνας, η οποία αποτελείται από ένα orbiter, ένα lander και ένα rover.
Huge Zhurong update: Here's full footage of the Zhurong rover's EDL, showing parachute deployment, backshell separation, and landing, including very cool hover during hazard avoidance phase. [CNSA/PEC] pic.twitter.com/iWUXrFKf40
«Ανάλγητο, απαθή, απολύτως στερούμενο ηθικών αξιών αλλά και παντελώς ανίκανο να επιμεληθεί την ανατροφή της ανήλικης κόρης του, Λυδίας», χαρακτηρίζουν οι λειτουργοί της Εισαγγελίας Ανηλίκων τον ήδη προφυλακισμένο συζυγοκτόνο, Χαράλαμπο Αναγνωστόπουλο, στη διάταξη που εξέδωσαν και με την οποία του αφαιρείται η γονική μέριμνα.
Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδει το CNN Greece, στην πολυσέλιδη εισαγγελική διάταξη υπάρχει ιδιαίτερο κεφάλαιο για την αφαίρεση της γονικής μέριμνας από τον προφυλακισμένο πιλότο, ο οποίος εκ των πραγμάτων, δεν είναι σε θέση να ανταποκριθεί στα καθήκοντα που ως γονέας.
Κατά τις ίδιες πληροφορίες, η εισαγγελέας που μελέτησε το φάκελο της δικογραφίας στάθμισε ιδιαίτερα ότι:
α) έχει ήδη στερηθεί την ελευθερία του ως προσωρινά κρατούμενος και άρα αδυνατεί αντικειμενικώς να επιμεληθεί της ανήλικης κόρης του.
β) φέρεται σε επίπεδο σοβαρών ενδείξεων ενοχής να έχει εγκληματική διαγωγή καθώς από το μέχρι τώρα συλλεγέν στο πλαίσιο της ποινικής διαδικασίας αποδεικτικό υλικό, υπάρχουν τουλάχιστον σοβαρές ενδείξεις ενοχής για τα προαναφερθέντα ποινικά αδικήματα για τα οποία του ασκήθηκε ποινική δίωξη.
γ) ειδικά φέρεται σε επίπεδο σοβαρών ενδείξεων ενοχής να έχει διαπράξει το εκ του ά, 299 παρ.1 Π.Κ. έγκλημα της ανθρωποκτονίας εκ προθέσεως στρεφόμενο σε βάρος μέλους της οικογένειας του και ενώπιον άλλου μέλους της οικογένειας του και δη ανηλίκου (άρθρο 1 παρ.1,3 Ν. 3500/2006). Σημειώνεται εξάλλου ότι σύμφωνα με το άρθρο 1532 εδ. β’ περ. στ’ του ά. 1532 όπως αυτό τροποποιήθηκε με το ά. 14 Ν. 4800/2021 -έναρξη ισχύος σύμφωνα με το άρθρο 30 του ίδιου Νόμου από 16-9-2021- η καταδίκη του γονέα, με οριστική δικαστική απόφαση, για ενδοοικογενειακή βία συνιστά κακή άσκηση της γονικής μέριμνας,
δ) πέραν της σκληρότητας της ίδιας της πράξης που του αποδίδεται (ανθρωποκτονία σε βάρος της νεαρής συζύγου του καθ’ ο χρόνο το θύμα δεν μπορούσε να αντισταθεί και προσφάτως μητέρας ενώπιον του ανηλίκου τέκνου του), ο Αναγνωστόπουλος επέδειξε αναλγησία, ψυχραιμία και απάθεια και ανέπτυξε άμεσα και οργανωμένα μεθοδική δράση συγκάλυψης του εγκλήματος του, προκειμένου να αποφύγει την τιμωρία, επιχειρώντας να παραπλανήσει τις Αρχές, μη διστάζοντας να προβεί στην διάπραξη και άλλου κακουργήματος (φόνος ζώου συντροφιάς) αλλά και άλλων πλημμελημάτων στην συνέχεια (ψευδείς καταθέσεις στις Αρχές, κατάσταση άλλων υπόπτων κακουργήματος) αλλά και μεταχειριζόμενος ακόμη και το ανήλικο (11 μηνών περίπου τότε) τέκνο του, το οποίο τοποθέτησε επάνω στο άψυχο σώμα της μητέρας του, μέχρι την άφιξη της Αστυνομίας, ως μέρος της σκηνοθεσίας τόπου θανατηφόρας ληστείας, καθιστώντας και αυτό ωσαύτως θύμα εγκλήματος ενδοοικογενειακής βίας,
ε) η συγκρότηση του χαρακτήρα του η οποία -με βάση τα παραπάνω- υποδηλώνει άτομο παντελώς στερούμενο ηθικών αναστολών και η προαναφερθείσα εγκληματική συμπεριφορά του δύνανται οπωσδήποτε να επηρεάσουν την ψυχική και ηθική διάπλαση του τέκνου του, το οποίο όπως προελέχθη έχει ήδη θυματοποιήσει και
στ) επιχείρησε ενέργεια που αντιστρατεύεται το συμφέρον του τέκνου του και ειδικότερα κατέλυσε την σχέση μητέρας-κόρης, θανατώνοντας την μητέρα της ανήλικης και ματαιώνοντας ωσαύτως οριστικά την δυνατότητα εδραίωσης του τόσο σημαντικού για τη ζωή και την ανέλιξη αυτής συναισθηματικού δεσμού.
Η εισαγγελική λειτουργός επικαλείται τις εκθέσεις των κοινωνικών λειτουργών , που έχουν θετικό αποτύπωμα και για τα δύο οικογενειακά περιβάλλοντα.
Σημαντικά πλεονεκτήματα παρουσιάζει κατά την κρίση της ως τόπος διαβίωσης η Αλόνησσος, που πέραν όλων των άλλων εξασφαλίζει και την αναγκαία απόσταση από τον τόπο όπου θα εξελιχθεί η δίκη που κατά τα διαφαινόμενα θα επακολουθήσει και από την λογικά επόμενη υπερδιέγερση συναισθημάτων στο συγγενικό περιβάλλον του πατέρα της.
Την τελευταία του πνοή σε ηλικία 77 ετών άφησε ο ηθοποιός Γιάννης Θωμάς έπειτα από μάχη με τον καρκίνο.
Ο εκλιπών γεννήθηκε το 1944 στα Ξανθόγεια της Έδεσσας. Στην καριέρα του είχε ερμηνεύσει σημαντικούς ρόλους κυρίως στο θέατρο. Επίσης είχε συνεργασίες τόσο στον κινηματογράφο, όσο και την τηλεόραση, με πιο πρόσφατη τη συμμετοχή στο “Κόκκινο Ποτάμι”.
Η ανακοίνωση του ΔΗΠΕΘΙ για τον θάνατό του
Ο Γιάννης Θωμάς είχε συμμετάσχει σε πολλές παραστάσεις του Δημοτικού Περιφερειακού Θεάτρου Ιωαννίνων, το οποίο εξέδωσε ανακοίνωση για τον θάνατό του:
“Με μεγάλη λύπη πληροφορηθήκαμε τον θάνατο του Γιάννη Θωμά, ενός αγαπητού και ξεχωριστού Ανθρώπου και Ηθοποιού, με τον οποίο είχαμε την τύχη να συνεργαστούμε σε πολλές παραγωγές μας. Συνεχίζοντας την γιαννιώτικη παρουσία του από τον ΟΗΘ πρωτοέπαιξε στο ΔΗΠΕΘΙ στον «Εχθρό του Λαού» του Ίψεν, το εναρκτήριο έργο του Θεάτρου, στις 3 Φεβρουαρίου 1984. Έκτοτε μέχρι και την τελευταία φορά που συνεργάστηκε με τη Δημοτική μας Σκηνή, το χειμώνα του 2018, όπου έπαιξε στο έργο «ANACARBIT / Ο Βιτγκενστάιν σε Αντίλογο» του Δημήτρη Βαρτζιώτη κι αμέσως μετά στη συμπαραγωγή «Το Υπόγειο» του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι, συμμετείχε συνολικά σε 16 θεατρικές παραγωγές που παρουσιάστηκαν σε 508 παραστάσεις, σε πολλές από τις οποίες επωμίστηκε πρωταγωνιστικούς ρόλους.
Η Πρόεδρος Χριστίνα Κωτσαντή και τα στελέχη του ΔΗΠΕΘΕ Ιωαννίνων εκφράζουν τη βαθύτατη θλίψη τους και τα συλλυπητήρια στους οικείους του”.
Η ανάρτηση του σκηνοθέτη Κώστα Τσιάνου
Τη θλιβερή είδηση του θανάτου του Γιάννη Θωμά έκανε γνωστή με ανάρτησή του στο Facebook, ο σκηνοθέτης Κώστας Τσιάνος, ο οποίος έγραψε:
“Ο σπουδαίος ηθοποιός και αγαπητός μου φίλος ΓΙΑΝΝΗΣ ΘΩΜΑΣ έφυγε από την ζωή. Ο Γιάννης λάμπρυνε με το ταλέντο του πολλές παραστάσεις στο “ΘΕΣΣΑΛΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ”, στην “ΗΛΕΚΤΡΑ” του Ευριπίδη όμως, στο ρόλο του Γεωργού ήταν ασύγκριτος! Χάσαμε έναν υπέροχο άνθρωπο και φίλο, έναν ευαίσθητο καλλιτέχνη, μια ποιητική ψυχή. Καλέ μου Γιάννη να έχεις καλό ταξίδι”.
Μεγάλη πυρκαγιά ξέσπασε σήμερα δίπλα στον σιδηροδρομικό σταθμό Elephant and Castle, στο νότιο Λονδίνο, με αποτέλεσμα να υψωθούν φλόγες και σύννεφα μαύρου καπνού στον ουρανό, πάνω από τη βρετανική πρωτεύουσα.
Η πυροσβεστική υπηρεσία του Λονδίνου ανέφερε πως 10 πυροσβεστικά οχήματα και 70 πυροσβέστες επιχειρούν στην περιοχή της πυρκαγιάς, εξαιτίας της οποίας δρομολόγια τρένων χρειάστηκε να αλλάξουν πορεία.
Οι αρχές «έκλεισαν δρόμους και συστήνεται στους πολίτες να αποφεύγουν την περιοχή και να μην ανοίγουν τα παράθυρα και τις πόρτες», σύμφωνα με την πυροσβεστική υπηρεσία.
Σε βίντεο που έδωσε στη δημοσιότητα η πυροσβεστική υπηρεσία μαύρος καπνός είναι ορατός στον ουρανό και κατόπιν μια μπάλα φωτιάς υψώνεται από το σημείο της πυρκαγιάς.
Σύμφωνα με την αστυνομία, το περιστατικό δεν σχετίζεται με τρομοκρατία. Προς το παρόν δεν υπάρχουν αναφορές για τραυματίες.
Όπως μεταδίδει το βρετανικό δίκτυο Sky News, τρεις εμπορικές μονάδες έχουν τυλιχθεί στις φλόγες, όπως και 4 αυτοκίνητα κι ένας τηλεφωνικός θάλαμος.
About 70 firefighters have been called to a "serious" blaze near Elephant and Castle railway station in southeast London https://t.co/M3y9MuXup8
Δριμεία κριτική στην κυβέρνηση για τη Freedom Pass που ανακοίνωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης ασκούν τα κόμματα της αντιπολίτευσης.
ΣΥΡΙΖΑ: Ο Μητσοτάκης προσπαθεί να εξαγοράσει τους νέους
Για προσπάθεια εξαγοράς των νέων κατηγορεί τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, με αφορμή την ανακοίνωση της κάρτας freedom pass, ενώ παράλληλα ζητά να σταματήσει να διχάζει τους πολίτες με προνόμια για τους εμβολιασμένους.
Στην ανακοίνωσή του ο ΣΥΡΙΖΑ αναφέρει: «Αφού εδώ και ενάμισι χρόνο ο κ. Μητσοτάκης έχει κάνει το βίο των νέων αβίωτο, τώρα προσπαθεί να τους εξαγοράσει με 150 ευρώ. Τους αντιμετωπίζει σαν ψάρια που θα τσιμπήσουν και όχι ως πολίτες με δικαιώματα. Να τσιμπήσουν, μήπως και ξεχάσουν τον αυταρχισμό και το ξύλο στις πλατείες, τον πρωτοφανή αποκλεισμό δεκάδων χιλιάδων μαθητών από τα ΑΕΙ για χάρη των κολεγίων, την υποβάθμιση των πανεπιστημίων τους, την καταδίκη όσων βρουν δουλειά να εργάζονται 10ωρα με μισθούς πείνας και απλήρωτες υπερωρίες, την διαρκή στοχοποίησή τους πως ευθύνονται για την εξάπλωση της πανδημίας».
Ακολούθως υποστηρίζει, ότι «εάν τον ενδιέφερε όντως η πορεία του εμβολιασμού και όχι το γεγονός ότι το κόμμα του έχει πάρει διαζύγιο από τη νέα γενιά, θα φρόντιζε να κάνει κάτι για τους άνω των 60 ετών που είναι οι πιο ευάλωτοι και αν και έχουν πρόσβαση από τις αρχές του έτους στο εμβόλιο, παραμένουν ανεμβολίαστοι σε ποσοστό περίπου 35%».
Ωστόσο ο ΣΥΡΙΖΑ «παρά τις κυβερνητικές παλινωδίες και την εξευτελιστική κοροϊδία του κ. Μητσοτάκη», καλεί όλους τους πολίτες να εμβολιαστούν «ώστε να χτιστεί το τείχος ανοσίας, ανεξάρτητα από εξευτελιστικά δωράκια και προνόμια».
Τέλος ο ΣΥΡΙΖΑ καλεί «τον ανέμελο κ. Μητσοτάκη»:
– να σταματήσει να διχάζει τους πολίτες δημιουργώντας κοινωνία δύο ταχυτήτων, με προνόμια μόνο για εμβολιασμένους, την ώρα μάλιστα που με αποκλειστική ευθύνη της κυβέρνησής του, τέλος Ιουνίου αντί για 70% των πολιτών, όπως υποσχόταν, έχει εμβολιαστεί μόλις το 35% του πληθυσμού.
– να σταματήσει να διχάζει τους πολίτες δημιουργώντας κοινωνία δύο ταχυτήτων, με προνόμια μόνο για εμβολιασμένους, την ώρα μάλιστα που με αποκλειστική ευθύνη της κυβέρνησής του, τέλος Ιουνίου αντί για 70% των πολιτών, όπως υποσχόταν, έχει εμβολιαστεί μόλις το 35% του πληθυσμού.
– να σταματήσει να στέλνει διαρκώς αντιφατικά μηνύματα χαλάρωσης, ζητώντας από τους πολίτες να πετάξουν τις μάσκες, την ώρα που όλοι προειδοποιούν για ραγδαία εξάπλωση της μετάλλαξης «Δέλτα».
Κίνημα Αλλαγής: Δεν έπεισαν και τώρα καταφεύγουν στους λαϊκισμούς του ΣΥΡΙΖΑ
Ομολογία αποτυχίας αποτελεί η σημερινή εξαγγελία Μητσοτάκη, που αφορά τα προνόμια για τους εμβολιασμένους πολίτες, σύμφωνα με το Κίνημα Αλλαγής.
Ανακοίνωση του Γραφείου Τύπου αναφέρει πώς στη κυβέρνηση «δεν έπεισαν για τον εμβολιασμό και τώρα καταφεύγουν στους λαϊκισμούς του ΣΥΡΙΖΑ, με επιδόματα για τους μισούς νέους».
Επίσης γίνεται λόγος για «Γαλάζιο ΣΥΡΙΖΑ που είναι εδώ».
«Οι κίνδυνοι των μεταλλάξεων του ιού απαιτούν υψηλή συμμετοχή του πληθυσμού στον εμβολιασμό, από την οποία απέχουμε αρκετά», επισημαίνει το Κίνημα Αλλαγής ενώ σημειώνει ότι έχει προτείνει καμπάνια ενημέρωσης στοχευμένη, κινητές μονάδες εμβολιασμού, σοβαρά κίνητρα και υποχρεωτικούς εμβολιασμούς σε συγκεκριμένες κατηγορίες εργαζομένων. «Επιτέλους ας σοβαρευτούν», καταλήγει η ανακοίνωση.
ΚΚΕ: Η πιο εκφυλισμένη εκδοχή «της ατομικής ευθύνης»
«Τα ζητήματα του εμβολιασμού και γενικότερα της προστασίας της δημόσιας υγείας είναι πάρα πολύ σοβαρά, για να επιλυθούν με όρους ανταπόδοσης και με «δωράκια» στη νεολαία. Τα παραπάνω συνιστούν την πιο εκφυλισμένη εκδοχή «της ατομικής ευθύνης» και δείχνουν την επικίνδυνη αντίληψη της κυβέρνησης» τονίζει το ΚΚΕ σε σχόλιό του «για τις ανακοινώσεις του πρωθυπουργού σχετικά με την προπληρωμένη «κάρτα» στους εμβολιασμένους νέους».
«Αντί να εξασφαλίσει ουσιαστική ενημέρωση του λαού, αντί να εγκαταλείψει τις παλινωδίες και τις αντιφάσεις, αντί να στηρίξει αποφασιστικά το δημόσιο σύστημα υγείας και ιδιαίτερα τις πρωτοβάθμιες υπηρεσίες, καταφεύγει σε πρακτικές που τελικά ενισχύουν τον ανορθολογισμό και υπονομεύουν την προστασία της υγείας του λαού» καταλήγει το σχόλιο του ΚΚΕ.
ΜεΡΑ25: Πολύ λίγο, πολύ αργά
Την εξαγγελία του πρωθυπουργού για την παροχή των 150 ευρώ, σε προπληρωμένη κάρτα, προς τους νέους ηλικίας 18-25 ετών, ως κίνητρο εμβολιασμού και προκειμένου να χρησιμοποιηθούν για ταξίδια και για πολιτιστικά δρώμενα, χαιρέτισε ο γραμματέας του ΜεΡΑ25 Γιάνης Βαρουφάκης, με δηλώσεις του στη Θεσσαλονίκη, ωστόσο άσκησε κριτική για τη διαχείριση της πανδημίας.
«Το γεγονός ότι ο κ. Μητσοτάκης, μετά από ενάμιση χρόνο (από την αρχή της πανδημίας), δίνει τις ψηφιακές πλαστικές χρεωστικές κάρτες στους νέους, έστω και για πολιτιστικά δρώμενα, είναι κάτι το οποίο βεβαίως το χαιρετίζουμε. Αλλά είναι πάρα πολύ λίγο, είναι πάρα πολύ αργά, το κάνει για να συγκαλύψει το γεγονός ότι δεν δημιούργησε το δίκτυο των μαζικών τεστ, το δίκτυο των κέντρων εμβολιασμού. Έχει πάει πάρα πολύ πίσω στο θέμα του εμβολιασμού και αναγκάζεται με αυτές τις σπασμωδικές κινήσεις να τραβήξει τους νέους να εμβολιαστούν», είπε ο κ. Βαρουφάκης και συνέχισε: «Από εκεί και πέρα έχει πολύ μεγάλη σημασία αυτό το εργαλείο, η προπληρωμένη χρεωστική κάρτα, να χρησιμοποιείται για την ενίσχυση όλων των ευάλωτων, όχι μόνο των νέων, τους οποίους ο κ. Μητσοτάκης προσπαθεί να πείσει να εμβολιαστούν, όταν ο ίδιος δεν έχει στήσει το δίκτυο των κέντρων εμβολιασμού που θα έπρεπε να είχε στήσει».
Ο κ. Βαρουφάκης υπενθύμισε ότι το κόμμα του ζητούσε τη χρήση του εργαλείου αυτού από την αρχή της πανδημίας για όλους τους ευάλωτους, όπως και το ότι το 2015 είχε χρησιμοποιηθεί για την ενίσχυση τετρακοσίων χιλιάδων ευάλωτων οικογενειών, πληγέντων από την οικονομική κρίση, για την προμήθεια βασικών ειδών πρώτης ανάγκης.
Ο κ. Βαρουφάκης συναντήθηκε το μεσημέρι στα γραφεία του κόμματος στη Θεσσαλονίκη με μέλη της «Επιτροπής Αγώνα Διανομέων» στην εστίαση και άκουσε τα αιτήματα τους, ενώ σε δηλώσεις του έβαλλε κατά του νέου νόμου για τα εργασιακά, λέγοντας ότι «στόχος είναι η σχεδόν φεουδαρχική εκμετάλλευση των ανθρώπων αυτού του χώρου» και ότι «μέσα από ένα επικάλυμμα δήθεν προστασίας, επισημοποιεί τις βάναυσες συνθήκες εργασίας».
«Πότε μια χώρα δεν μπορεί να αναπτυχθεί, να σταθεί στα πόδια της, μέσα από τη συντριβή της εργασίας», δήλωσε ο κ. Βαρουφάκης.
Την έντονη ανησυχία της για το Freedom Pass 150 ευρώ στους νέους 18-25 ετών που κάνουν το εμβόλιο εκφράζει η Αθηνά Λινού. «Είναι επικίνδυνο» τονίζει και εξηγεί τις σοβαρές ενστάσεις της.
Η σημερινή ανακοίνωση του πρωθυπουργού ότι μετά την πρώτη δόση του εμβολίου, οι νέοι 18-25 ετών θα μπορούν να παίρνουν το Freedom Pass, ή τη δωροκάρτα 150 ευρώ για να πάνε διακοπές, σε συναυλίες ή να τα ξοδέψουν σε μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους, έχει εγείρει σοβαρούς προβληματισμούς.
Εκτός από τις αντιδράσεις της αντιπολίτευσης η απόφαση αυτή βρίσκει απέναντί της και ορισμένους ειδικούς.
Η καθηγήτρια Επιδημιολογίας του ΕΚΠΑ, Αθηνά Λινού, εξέφρασε μιλώντας στον Alpha 9,89 τις έντονες αντιρρήσεις της, καθώς, όπως εξήγησε, «είναι λάθος να ενθαρρύνουμε τα παιδιά να κάνουν πράγματα μετά την πρώτη δόση και μάλιστα σε 24 ώρες από την πρώτη δόση».
«Εμένα αυτή η εξαγγελία με έκανε να ανησυχήσω ιδιαίτερα – δεν ξέρω αν είναι καλή ή κακή κίνηση» επισήμανε. Όπως εξήγησε η καθηγήτρια Επιδημιολογίας, «ξέρουμε ότι η πρώτη δόση δεν καλύπτει και δεν καλύπτει καθόλου το variant Δέλτα, ελάχιστα, επομένως είναι πολύ επικίνδυνο ιατρικά. Επομένως, αν προκριθεί μια τέτοια κίνηση να είναι 15 μέρες μετά τη δεύτερη δόση».
Όταν κλήθηκε μάλιστα να σχολιάσει το ότι υπάρχει Επιτροπή που δίνει την κατεύθυνση για αυτές τις αποφάσεις, η κ. Λινού εξέφρασε την άποψη ότι «προφανώς δεν τους συμβουλεύτηκαν». «Δεν μπορώ να πιστέψω ότι ένας απλός γιατρός που διαβάζει στοιχειωδώς τη διεθνή βιβλιογραφία θα συμβούλευε και θα συμφωνούσε με κάτι τέτοιο» τόνισε.
«Όλες οι μελέτες λένε ότι είναι γύρω στο 30% η προστασία στο συγκεκριμένο στέλεχος που μας απασχολεί τώρα, το Δέλτα. Η πλειονότητα είναι υποψήφιοι να κολλήσουν και να κολλήσουν σοβαρά» επισήμανε η ίδια, επαναλαμβάνοντας πως είναι «πολύ ανησυχητικό».
«Να δώσουμε κίνητρο στα παιδιά αλλά 15 μέρες μετά τη δεύτερη δόση. Να μην τα ενθαρρύνουμε να μετακινηθούν όταν δεν είναι πραγματικά καλυμμένα» ανέφερε μεταξύ άλλων.
Η λογική που επικρατεί στους σκεπτόμενους πολίτες στον δυτικό κόσμο είναι ότι η καλύτερη άμυνα για την αντιμετώπιση του covid είναι ο εμβολιασμός με στόχο να ξανακερδίσουμε τον τρόπο ζωής που έχουμε απωλέσει. Προσωπικά πιστεύω ότι η Κυβέρνηση Μητσοτάκη έκανε το καλύτερο που μπορούσε απέναντι σε ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες- άλλωστε ποιος πρωθυπουργός θα ήθελε να έχει νεκρούς στην βάρδια του και ταυτόχρονα να κλείνει την κάνουλα της οικονομίας και να περιορίζει τα δικαιώματα μας;
Όμως οι καλές προθέσεις δεν σημαίνει απαραίτητα και καλή επικοινωνιακή πολιτική. Πολλά χρήματα ξοδεύτηκαν αλλά η δωροκαρτα επιδεικνύει ότι η κυβέρνηση δεν κατάφερε να περάσει στον κόσμο το κρίσιμο και σημαντικό μήνυμα του εμβολιασμού. Διότι μπορεί ένας ηλικιωμένος να έχει ενδεχομένως επιφυλάξεις ή και κάποιο φόβο για το εμβόλιο, οι νέοι μας όμως, στην πλειοψηφία τους έχουν επιδείξει αρκετές φορές το ανοικτό πνεύμα τους.
150 ευρώ δεν σώζουν κανέναν- ενδέχεται όμως να προσβάλουν. Να προσβάλουν τον νέο ότι πρέπει να τον δωροδοκήσεις για να κάνει το αυτονόητο, να προσβάλουν για ευνόητους λόγους τον ήδη εμβολιασμένο και, φυσικά, να προσβάλουν τους φορολογούμενους πολίτες.
Δημιουργείται όμως και ένα ευρύτερο κοινωνικό ζήτημα το οποίο ενδεχομένως η κυβέρνηση θα έπρεπε να αποφύγει: το να δωροδοκείς κάποιον ώστε να πράξει το κοινωνικό του καθήκον είναι επικίνδυνο. Είναι αυτό το μήνυμα που θέλει να περάσει η Κυβέρνηση στην νέα γενιά μας; Η κοινωνική εγρήγορση και η πρόταση για υιοθέτηση ιδεών δεν πρέπει να περνάει από μια λογική χρηματικής αμοιβής αλλά από μια λογική που πηγάζει από την αρχαιότητα μας, την Αρχαία Αγορά. Ίσως και για αυτό οι νέοι μας έχουν στρέψει την πλάτη τους στις κάλπες.
Τον Αϊνστάιν(1) τον έχουν ακουστά οι πάντες, αλλά το όνομα του Λεβ Λαντάου(2) το γνωρίζουν μόνο κάποιοι ειδήμονες των θετικών επιστημών. Ωστόσο, και οι δυο τους έχουν πολλά κοινά χαρακτηριστικά: Κατέχουν περίοπτες θέσεις στον μικρό κατάλογο με τις πιο ξεχωριστές μεγαλοφυίες του περασμένου αιώνα. Διακρίθηκαν για την ελευθερία της σκέψης τους και τον αντικομφορμισμό της ζωής τους. Και κυρίως, μοιράζονται πολιτικές τοποθετήσεις από αυτές που, όχι άδικα, θεωρούνται “εξτρεμιστικές”, επαναστατικές και ανατρεπτικές της (κάθε) καθεστηκυίας τάξης! Και για τις οποίες, “φυσικά”, κανείς δεν σας μίλησε ποτέ…
Λαντάου: “Σύντροφοι, η μεγάλη υπόθεση της Οκτωβριανής Επανάστασης προδόθηκε ύπουλα”
Να λοιπόν γιατί ο λόγος σήμερα για τον Αϊνστάιν και τον Λαντάου όχι με την ιδιότητά τους του κορυφαίου επιστήμονα που σημάδεψε τη σύγχρονη εποχή, αλλά με εκείνη -την άγνωστη και επιμελώς κρυμμένη- του … αντιγραφειοκράτη σοσιαλιστή και του αντισταλινικού κομμουνιστή! Για τον Αϊνστάιν που, όπως θα δούμε παρακάτω πολύ διεξοδικότερα, προτείνει -μεσούντος του ψυχρού πολέμου- σαν μόνη λύση στα υπαρξιακά προβλήματα της ανθρωπότητας, την κοινοκτημοσύνη των μέσων παραγωγής και το σχεδιασμό της οικονομίας, προειδοποιώντας όμως ταυτόχρονα ότι “μια σχεδιασμένη οικονομία μπορεί να συνοδεύεται από την απόλυτη υποδούλωση του ατόμου” αν δεν “αποτραπεί η γραφειοκρατία από το να γίνει παντοδύναμη και αλαζονική”! Και για τον Λαντάου που έντεκα χρόνια νωρίτερα, -το 1938!- μεσούσης της σταλινικής αγριανθρωπικής λαίλαπας, τολμά το αδιανόητο: Να (συν)γράψει την εξής προκήρυξη/μανιφέστο που καλεί τους εργάτες να ανατρέψουν τον Στάλιν “και την κλίκα του” στο όνομα της Οκτωβριανής Επανάστασης που αυτοί “πρόδωσαν ύπουλα”! Και αυτό με την πρόθεση να την μοιράσει την Πρωτομαγιά του 1938 στην Κόκκινη Πλατεία της Μόσχας (!) μπροστά στον Στάλιν και στο ιερατείο του:
“Προλετάριοι όλων των χωρών, ενωθείτε
Σύντροφοι!
Η μεγάλη υπόθεση της Οκτωβριανής Επανάστασης προδόθηκε ύπουλα. Η χώρα πλημμυρίζει από ποτάμια αίματος και λάσπης. Εκατομμύρια αθώων ρίχνονται στις φυλακές, και κανείς δεν ξέρει πότε θα έρθει και η δική του σειρά. Η οικονομία διαλύεται.Η πείνα σαρώνει. Είναι ξεκάθαρο, σύντροφοι, ότι η κλίκα του Στάλιν έχει κάνει φασιστικό πραξικόπημα! Ο σοσιαλισμός υπάρχει μόνο στις σελίδες των εφημερίδων που βουλιάζουν μέσα στα ψέματα. Ο Στάλιν, μισώντας θανάσιμα τον αυθεντικό σοσιαλισμό, έχει γίνει σαν τον Χίτλερ και τον Μουσολίνι. Για να σώσει την εξουσία του, ο Στάλιν καταστρέφει τη χώρα και έτσι την κάνει εύκολη λεία για τον κτηνώδη γερμανικό φασισμό. Ο μόνος δρόμος για το προλεταριάτο της χώρας μας που ανέτρεψε την εξουσία του Τσάρου και των καπιταλιστών είναι να παλέψει αποφασιστικά ενάντια στο φασισμό του Στάλιν και του Χίτλερ, να παλέψει για το σοσιαλισμό.
Σύντροφοι, οργανωθείτε! Μην φοβάστε τους εκτελεστές της NKVD. Το μόνο που μπορούν είναι να χτυπάνε ανυπεράσπιστους φυλακισμένους, να συλλαμβάνουν αθώους ανθρώπους, να καταληστεύουν τον εθνικό πλούτο και να εφευρίσκουν γελοίες δίκες ενάντια σε ανύπαρκτες συνωμοσίες.
Σύντροφοι, οργανωθείτε στο Αντιφασιστικό Εργατικό Κόμμα. Μπείτε σε επαφή με την Επιτροπή του Μόσχας. Οργανώστε πυρήνες του ΑΕΚ στους χώρους δουλειάς. Χρησιμοποιήστε τεχνικές παρανομίας. Προετοιμάστε με αγκιτάτσια και προπαγάνδα το μαζικό κίνημα για το σοσιαλισμό.
Ο σταλινικός φασισμός υπάρχει επειδή εμείς είμαστε ανοργάνωτοι. Το προλεταριάτο της χώρας μας, που ανέτρεψε την εξουσία του τσάρου και των καπιταλιστών, θα καταφέρει να ανατρέψει τον φασίστα δικτάτορα και την κλίκα του.
Ζήτω η Πρωτομαγιά – ημέρα της πάλης για το σοσιαλισμό!
Επιτροπή Μόσχας του Αντιφασιστικού Εργατικού Κόμματος”.
Αυτή η προκήρυξη έμελλε να μην μοιραστεί ποτέ. Δυο μέρες πριν την Πρωτομαγιά, στις 28 Απριλίου 1938, η NKVD κάνει έφοδο στο Ινστιτούτο του Λαντάου και τον συλλαμβάνει, όπως εξάλλου συλλαμβάνει και τον στενό φίλο και επιστημονικό συνεργάτη του Μοϊσέι Κόρετς (που απελευθερώνεται μόλις το 1958), μαζί με τον οποίο είχαν γράψει και πολυγραφήσει την προκήρυξη. Η συνέχεια είναι η συνήθης: “Ανάκριση” και βασανιστήρια στη φυλακή Μπουτίρκα και τελικά καταδίκη του σε 10 χρόνια φυλακή με την εξωφρενική κατηγορία της… “κατασκοπείας υπέρ της ναζιστικής Γερμανίας”. Όμως, ο Λαντάου είναι πια παγκοσμίως γνωστός και η διεθνής επιστημονική κοινότητα κινητοποιείται για να τον βγάλει από την φυλακή. Ο Νιλς Μπορ και ο Πιοτρ Καπίτσα, πρόεδρος του Ινστιτούτου Φυσικής της Σοβιετικής Ακαδημίας Επιστημών, γράφουν στον Στάλιν και στον Μόλοτοφ ζητώντας την απελευθέρωση του Λαντάου. Και ω του θαύματος, μετά από ένα χρόνο στη φυλακή, ο Λαντάου αποφυλακίζεται!
Ασφαλίτικη φωτογραφία του Λαντάου (από τα αρχεία της NKVD)
Την (καλή) τύχη του Λαντάου δεν έχουν όμως, οι συνεργάτες και φίλοι του στο, παγκοσμίως διάσημο εκείνη την εποχή, Φυσικοτεχνικό Ινστιτούτο του Χαρκόβου, του οποίου ο ίδιος είναι εμπνευστής, διευθυντής και κινητήρια δύναμη. Ρώσοι αλλά και ξένοι (Αυστριακοί, Γερμανοί, Πολωνοί, Ρουμάνοι, Ολλανδοί…) ερευνητές, οι περισσότεροι από τους οποίους άνοιξαν νέους δρόμους στη Φυσική του περασμένου αιώνα, συλλαμβάνονται επίσης το 1937-1938, και είτε εκτελούνται, είτε “εξαφανίζονται” χωρίς να γίνει ποτέ γνωστή έστω η ημερομηνία και ο τόπος της θανάτωσής τους. Δηλαδή, έχουν ακριβώς την ίδια τύχη με εκατομμύρια άλλους σοβιετικούς πολίτες…
Όπως και ο Λαντάου, που περιγράφεται ως “φλογερός κομμουνιστής” από τους συναδέλφους του στην Οξφόρδη που επισκέφτηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1930, έτσι και οι “ξένοι” επιστήμονες του Ινστιτούτου του Χαρκόβου είναι όλοι τους κομμουνιστές και μέλη των κομμουνιστικών κομμάτων των χωρών τους. Έρχονται στο Χάρκοβο της Ουκρανίας όχι μόνο για να ξεφύγουν από τις ναζιστικές διώξεις -ως κομμουνιστές και Εβραίοι- αλλά και για να “οικοδομήσουν το σοσιαλισμό” στην ΕΣΣΔ. Έτσι, το Φυσικο-Τεχνικό Ινστιτούτο του Λαντάου -γνωστότερο ως Fiztech- φτάνει να φιλοξενεί την αφρόκρεμα ή μάλλον τον ανθό των νέων Ευρωπαίων επιστημόνων, προκαλώντας το έντονο ενδιαφέρον της παγκόσμιας επιστημονικής κοινότητας διάσημοι εκπρόσωποι της οποίας το επισκέπτονται μάλιστα τακτικά, τουλάχιστον πριν το σταλινικό καθεστώς απαγορεύσει κάθε επαφή με τον έξω κόσμο.
Ψάχνοντας όχι τον επιστήμονα, αλλά τον επαναστάτη Λέβ Λαντάου δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση. Η διεθνής αριστερά τον αγνοεί παντελώς και δεν υπάρχει το παραμικρό για αυτόν γραμμένο από κάποιον αριστερό οποιασδήποτε απόχρωσης και ευαισθησίας! Οι μοναδικές -και πολιτικά έντιμες και οξυδερκείς- εργασίες για τον “άλλο”, τον άγνωστο Λαντάου οφείλονται σε δύο Αμερικανούς και σε ένα Ρώσο όχι ιστορικούς αλλά μαθηματικούς και φυσικούς, που “ανακάλυψαν” σχετικά πρόσφατα τον αντισταλινικό κομμουνιστή Νομπελίστα Λαντάου γράφοντας για το τεράστιο επιστημονικό του έργο! Επωφελούμενοι του δειλού και πολύ σύντομου μισανοίγματος των αρχείων της NKVD (όπως και των GPU και KGB που την διαδέχτηκαν) στις αρχές της δεκαετίας του 1990, αυτοί οι ερασιτέχνες ιστορικοί ανακάλυψαν έκπληκτοι την άγνωστη ως τότε πρωτομαγιάτικη προκήρυξη/μανιφέστο των Λαντάου-Κόρετς αλλά και τον φάκελλό του με τα πλήρη πρακτικά των διαδοχικών ανακρίσεων του Λαντάου στα υπόγεια της NKVD!
Ήταν σαν να αναδυόταν και να ερχόταν στο φως μια άγνωστη σκοτεινή πλευρά της παγκόσμιας ιστορίας, ίσως η μεγαλύτερη από τις τραγωδίες της. Και όπως ήταν αναπόφευκτο, η “ανακάλυψη” του πολιτικού Λαντάου έφερνε στο φως τις επίσης άγνωστες -και επιμελώς κρυμμένες- τραγωδίες των φίλων και συνεργατών του στο Ινστιτούτο του Χαρκόβου. Επειδή λοιπόν ακόμα και η απλή αναφορά των ονομάτων τους, συνιστά πράξη στοιχειώδους δικαιοσύνης και αποκατάστασης της ιστορικής αλήθειας, ιδού μερικά από αυτά: Lev Shubnikov (1901-1937), Lev Rozenkevich (1905-1937), Vadim Gorsky (1905-1937), Valentin Fomin (1909-1937), Konrad Weisselberg (1905-1937), καθώς και Matvei Bronstein(1906-1938), που θεωρείται ότι είναι ίσως η σημαντικότερη επιστημονική μεγαλοφυία του σοβιετικού μεσοπολέμου. Μακάρι να έβρισκε ο καθένας από αυτούς τον δικό του ιστορικό στο πρόσωπο κάποιου από τους πολιτικά ευαίσθητους νέους επιστήμονες μας,…
Από τα υπόλοιπα ονόματα συνεργατών του Λαντάου, διαλέξαμε δύο οι προσωπικές ιστορίες των οποίων είναι εμβληματικές της μεγάλης πολιτικής τραγωδίας εκείνης της εποχής που ακόμα πληρώνει ακριβά η ανθρωπότητα. Ο Γερμανο-Ολλανδο-Αυστριακός Fritz Houtermans και ο Πολωνο-Αυστριακός Alexander Weissberg, μέλη και οι δύο των κομμουνιστικών κομμάτων των χωρών τους, αφού συνελήφθησαν και βασανίστηκαν, παραδόθηκαν τελικά το 1940 από τηνNKVD στη Γκεστάπο του ναζιστικού καθεστώτος! Αυτή η παράδοσή τους, έγινε στο πλαίσιο της στενής συνεργασίας των υπηρεσιών ασφαλείας των δυό καθεστώτων που άρχισε πριν από το σύμφωνο Μόλοτοφ-Ρίμπεντροπ (1939), και είδε να παραδίνονται στη Γκεστάπο 80 Γερμανοί αντιφασίστες και κομμουνιστές πριν το 1939 και πάνω από 200 μετά το 1939.
Οι άνθρωποι του ινστιτούτου του Χαρκόβου. Στο κέντρο με τα άσπρα ο Λέβ Λαντάου και στα αριστερά του ο Νιλς Μπορ
Νομίζουμε ότι πρέπει να επωφεληθούμε της ευκαιρίας που μας δίνεται για να πούμε έστω και δυο λόγια, για μια από όλες αυτές τις απίστευτες προσωπικές ιστορίες των κομμουνιστών επιστημόνων του Ινστιτούτου του Χαρκόβου, την οδύσσεια του Alexander Weissberg που ακολούθησε την παράδοση του στους ναζιστές δημίους του. Αφού κλείστηκε σε πολλές φυλακές στη Γερμανία και στην (κατεχόμενη) Πολωνία, ο Βάϊσμπεργκ κατάληξε στο εβραϊκό γκέτο της Κρακοβίας. Όταν αντιλήφθηκε ότι επρόκειτο να εκτελεστεί την επομένη, διέφυγε και βρήκε άσυλο σε άλλα εβραϊκά γκέτο στην Πολωνία, από όπου όμως δραπέτευσε έγκαιρα λίγο πριν αρχίσει η μαζική εξόντωση των κατοίκων τους. Κατάφερε να περάσει στην “άρια πλευρά” της Βαρσοβίας όπου όμως συνελήφθη λίγο αργότερα από τη Γκεστάπο, και στάλθηκε διαδοχικά σε φυλακές και σε στρατόπεδο συγκέντρωσης στην Πολωνία. Δραπέτευσε και πάλι και έλαβε μέρος -με τα όπλα στο χέρι- στην ηρωϊκή εξέγερση της Βαρσοβίας ενάντια στη ναζιστική κατοχή. Συνελήφθη ξανά και κλείστηκε σε στρατόπεδο συγκέντρωσης από το οποίο όμως δραπέτευσε με τη βοήθεια Γερμανού αντιφασίστα. Πέρασε στην παρανομία μέχρι το τέλος του πολέμου, και φοβούμενος μην τον ξανασυλλάβει η NKVD που δρούσε πια στην απελευθερωμένη Πολωνία, κατέφυγε τελικά το 1946 πρώτα στη Σουηδία και κατόπιν στη Γαλλία…
ΑΪΝΣΤΑΪΝ, Ο ΑΝΤΙΓΡΑΦΕΙΟΚΡΑΤΗΣ ΑΝΤΙΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΗΣ!
Πολύ γνωστότερος από τον εντελώς άγνωστο αντισταλινικό κομμουνιστή Λαντάου, ο αντιγραφειοκράτης αντικαπιταλιστής Αϊνστάϊν παραμένει ωστόσο έως σήμερα αγνοημένος από την κάθε λογής αριστερά, που δεν τον επικαλείται ποτέ ακόμα και όταν ο “σοσιαλισμός” της παρουσιάζεται μαζικά -καλή ώρα όπως τώρα- σαν παρωχημένη ιδεολογία κάποιων απροσάρμοστων που δεν βγήκαν ποτέ από τον 19ο αιώνα. Φυσικά, η συστηματική απόκρυψη της μαρξιστικής και σοσιαλιστικής τοποθέτησης του Αϊνστάϊν και του Λαντάου δεν συνιστά καμιά έκπληξη όταν γίνεται με τις φροντίδες της αστικής τάξης και των ποικίλων μέσων που την υπηρετούν πιστά. Εξάλλου, η παραχάραξη της ιστορίας υπήρξε ανέκαθεν ένα από τα πιο προσφιλή χόμπυ της απανταχού γης δεξιάς και των παραφυάδων της…
Όμως, τι να πει κανείς για την αριστερά που πράττει περίπου το ίδιο ενώ -λογικά- θα έπρεπε να έχει κάθε συμφέρον να επικαλείται την αντικαπιταλιστική μαρτυρία δύο από τις “μεγαλύτερες διάνοιες” του σύγχρονου κόσμου, για να απαντήσει στη καθημερινή αντικομμουνιστική και αντισοσιαλιστική προπαγάνδα των δεξιών και ακροδεξιών αντιπάλων της; Η απάντηση σε αυτή την απορία δεν είναι δύσκολη: Η μεν σοσιαλδημοκρατία, που έχει προ πολλού αποκηρύξει το μαρξισμό και έχει αποφασίσει νασυνδιαχειρίζεται το καπιταλιστικό σύστημα, αποστρέφεται -αν δεν μισεί- την έντονα αντικαπιταλιστική τοποθέτηση τόσο του Λαντάου όσο και του Αϊνστάϊν. Συνεπώς, είναι περίπου “φυσιολογική” και αναμενόμενη η συνεργασία της με τη δεξιά στο -πλέον- κοινό τους μέλημα να “θάψουν” πάσει θυσία τα…ανατρεπτικά στοιχεία που είναι ο Αϊνστάϊν και ο Λαντάου!
Απομένει όμως, η “άλλη”, η μη σοσιαλδημοκρατική αριστερά που εξακολουθεί να κραδαίνει τη σημαία του σοσιαλισμού. Αυτή -λογικά- θα είχε κάθε συμφέρον να απαντήσει στη προπαγάνδα της δεξιάς αλλά και της σοσιαλδημοκρατίας επικαλούμενη συστηματικά τις μαρτυρίες υπέρ του σοσιαλισμού, των δύο μεγάλων επιστημόνων της σύγχρονης εποχής. Όμως, αυτό δεν συνέβη ποτέ. Γιατί; Μα, επειδή αυτή η σταλινική και μετασταλινική αριστερά δεν μπορεί να ανεχθεί ή μάλλον μισεί θανάσιμα τον ξεκάθαρο αντισταλινισμό του Λαντάου αλλά και του Αϊνστάϊν. Και έτσι, φτάνουμε στο θλιβερό συμπέρασμα ότι, εδώ και τουλάχιστον 70 χρόνια, είναι σε πλήρη δράση μια –ετερόκλητη αλλά εξαιρετικά αποτελεσματική- συνωμοσία της σιωπής με μοναδικό αντικείμενο να φιμωθεί πάση θυσία ο ανατρεπτικός πολιτικός λόγος του Αϊνστάϊν και του Λαντάου!
Βέβαια, υπάρχουν και οι (λίγοι) άλλοι που δεν ανήκουν σε καμιά από τις παραπάνω κατηγορίες, και οι οποίοι θα μπορούσαν να έχουν κάθε συμφέρον να επικαλεσθούν τόσο τον αντικαπιταλισμό όσο και τον αντισταλινισμό του Αϊνστάϊν -η πολιτική τοποθέτηση και δράση Λαντάου τους ήταν άγνωστη καθώς έγινε γνωστή μόλις πρόσφατα. Αυτό που προκαλεί έκπληξη δεν είναι μόνον ότι δεν αναφέρονται ποτέ στον σοσιαλιστή και αντιγραφειοκράτη Αϊνστάϊν. Είναι κυρίως, ότι η σπάνια δημοσίευση από μέρους τους του ιστορικού κειμένου του “Γιατί σοσιαλισμός;”, δεν συνοδεύεται ποτέ από κάποιο σχόλιο ή ανάλυση που θα μπορούσε να προδώσει ότι υπάρχει έστω και στοιχειώδης κατανόηση της τεράστιας αξίας και σημασίας αυτού του κειμένου. Όχι επειδή το έχει γράψει “ένας ολόκληρος Αϊνστάϊν”, αλλά επειδή αυτό αναζωογονεί το μαρξιστικό λόγο καθώς πηγαίνει κατευθείαν στη ρίζα της καπιταλιστικής κακοδαιμονίας όπως αυτή εκδηλώνεται, βιώνεται και καταστρέφει τον καθένα από τους ανθρώπους και όλους μαζί. Και μάλιστα, όχι τους ανθρώπους του 1949 αλλά εκείνους του 2021! Και όχι με μισόλογα ή με τις γνωστές δυσνόητες φράσεις, αλλά ξεκάθαρα, απλά και κατανοητά.
Φυσικά, ο Λαντάου ήξερε ότι έπαιζε το κεφάλι του γράφοντας την πρωτομαγιάτικη προκήρυξη/μανιφέστο, και η απόφασή του να το κάνει με πλήρη συνείδηση του θανάσιμου κινδύνου που αυτό συνεπαγόταν δίνει στη πράξη του ακόμα μεγαλύτερη αξία. Όμως, δεν ήταν λίγο το θάρρος που χρειαζόταν ακόμα και ο -ήδη πολύ διάσημος- Αϊνστάϊν για να γράψει και να δημοσιεύσει ένα κείμενο σαν το “Γιατί σοσιαλισμός;”. Γραμμένο και δημοσιευμένο το 1949, ενώ ήδη μαίνεται ο ψυχρός πόλεμος και αρχίζει το κυνήγι μαγισσών που μετά από μερικούς μήνες θα γενικευθεί με τις φροντίδες του διαβόητου γερουσιαστή Μακάρθι, ο Αϊνστάϊν επιλέγει να πάει ενάντια στο ρεύμα και να χτυπήσει το σύστημα στη ρίζα του προτείνοντας ως μοναδική λύση στα προβλήματα της ανθρωπότητας, και άρα και των ΗΠΑ όπου ζει, το σοσιαλισμό, την κοινωνικοποίηση των μέσων παραγωγής και το σχεδιασμό της οικονομίας! Αναμφίβολα, χρειαζόταν πάρα πολύ θάρρος για να δημοσιεύσει κανείς ένα τέτοιο κείμενο εκείνη την εποχή και μάλιστα στη μητρόπολη του παγκόσμιου καπιταλιστικού συστήματος…
Άλλο τόσο θάρρος και αποφασιστικότητα να πάει ενάντια στο ρεύμα της εποχής, προδίδει όμως και η σκληρή κριτική της προτελευταίας παραγράφου του κειμένου του Αϊνστάϊν στη σταλινική γραφειοκρατία και στο καθεστώς της. Πράγματι, δεν είναι μόνον ότι το 1949, η (προσωπο)λατρεία του Στάλιν βρίσκεται στο απώγειό της και ότι όποιος αριστερός τολμάει να τον αμφισβητήσει αποκαλύπτοντας την οικτρή αλήθεια για τη σοβιετική πραγματικότητα, αντιμετωπίζεται ως “πουλημένος” και “πράκτορας” του εχθρού, που πρέπει να εξαφανιστεί. Είναι και ότι ο Αϊνστάϊν πάει σε αυτή τη προτελευταία παράγραφο πέρα από την απλή σκληρή κριτική στο σταλινικό καθεστώς, βγάζοντας γενικότερασυμπεράσματα που καταλήγουν στο εντοπισμό της θανάσιμης γραφειοκρατικής παραμόρφωσης που απειλεί κάθε απόπειρα ανατροπής του καπιταλιστικού συστήματος. Και το κάνει κάνοντας διαπιστώσεις αδιανόητες για την επίσημη αριστερά εκείνης την εποχής, όπως ότι “η σχεδιασμένη οικονομία δεν είναι ακόμα ο σοσιαλισμός” και ότι “μια σχεδιασμένη οικονομία μπορεί να συνοδεύεται από την απόλυτη υποδούλωση του ατόμου”. Και όλα αυτά για να καταλήξει απευθύνοντας και στη σημερινή αριστερά 2-3 ερωτήματα καίριας σημασίας για την ίδια τη δεινοπαθούσα αξιοπιστία της, που μένουν πάντα αναπάντητα:“Πώς είναι δυνατό, με δεδομένη την τρομακτική συγκέντρωση πολιτικής και οικονομικής εξουσίας, να αποτραπεί η γραφειοκρατία από το να γίνει παντοδύναμη και αλαζονική; Πώς μπορούν να προστατευθούν τα δικαιώματα του ατόμου και κατ’επέκταση, πώς μπορεί να εξασφαλισθεί ένα δημοκρατικό αντίβαρο στην εξουσία της γραφειοκρατίας;”
Παρουσιάζοντας το μεγάλο απόσπασμα του “Γιατί σοσιαλισμός;” που ακολουθεί, γράφαμε το 2015 τον εξής μικρό πρόλογο, που νομίζουμε ότι είναι πάντα επίκαιρος: Δεν υπάρχει καλύτερος τρόπος να γνωρίσουμε αυτόν τον «άλλο» Αϊνστάιν παρά ακούγοντάς τον να μας μιλάει με τα δικά του λόγια για το περισσότερο παρά ποτέ επίκαιρο ζήτημα… «γιατί σοσιαλισμός;». Και όπως γράφαμε πριν από ακριβώς 10 χρόνια, όταν μεταφράζαμε και δημοσιεύαμε μεγάλα αποσπάσματα αυτού του ιστορικού κειμένου του μεγάλου Αλβέρτου: «Όμως, προσοχή: θα ήταν λάθος να αντιμετωπίσουμε αυτό το κείμενο απλώς σαν κάτι το «αξιοπερίεργο», π.χ. σαν απόδειξη της πολυεδρικής (αναγεννησιακής) προσωπικότητας ενός μεγάλου επιστήμονα που τολμάει να μπαίνει σε «ξένα χωράφια». Στην πραγματικότητα, πρόκειται για ένα κείμενο που, γραμμένο για το πρώτο τεύχος της αριστερής επιθεώρησης MonthlyReview, αποκαλύπτει έναν Αϊνστάιν όχι μόνο βαθύ και τρομερά επίκαιρο στοχαστή των σημερινών προβλημάτων της ανθρωπότητας αλλά και μαχόμενο αντιγραφειοκράτη, δηλαδή αντισταλινικό κομμουνιστή. Στον προσεκτικό αναγνώστη να κρίνει και να βγάλει τα συμπεράσματά του…»
Γιατί σοσιαλισμός;
του Αλβέρτου Αϊνστάϊν
(…) Αναρίθμητες φωνές έχουν ισχυριστεί εδώ και καιρό ότι η ανθρώπινη κοινωνία περνάει κρίση, ότι η σταθερότητά της έχει κλονιστεί σοβαρά. Χαρακτηριστικό αυτής της κατάστασης είναι ότι τα άτομα νοιώθουν αδιάφορα ή ακόμα και εχθρικά απέναντι στην ομάδα, μικρή ή μεγάλη, στην οποία ανήκουν. Και για να κάνω σαφέστερο αυτό που εννοώ, ας μου επιτραπεί να θυμίσω μια προσωπική εμπειρία. Συζητούσα πρόσφατα με έναν έξυπνο και καλοπροαίρετο άνθρωπο την απειλή ενός ακόμα πολέμου, που κατά τη γνώμη μου, θα έθετε σε σοβαρό κίνδυνο την επιβίωση του ανθρώπινου είδους, και έκανα την παρατήρηση ότι μόνο μια υπερεθνική οργάνωση θα προσέφερε προστασία από αυτό τον κίνδυνο. Τότε ο επισκέπτης μου, πολύ ήρεμα και ψυχρά, μου είπε: «Γιατί είστε τόσο βαθιά αντίθετος στην εξαφάνιση της ανθρώπινης φυλής;»
Είμαι βέβαιος ότι μόλις πριν από έναν αιώνα κανείς δεν θα έλεγε κάτι τέτοιο με τόση ανεμελιά. Πρόκειται για μια δήλωση ενός ανθρώπου που προσπάθησε μάταια να βρει την εσωτερική του ισορροπία και έχασε λίγο ή πολύ κάθε ελπίδα να το πετύχει. Πρόκειται για την έκφραση της επώδυνης μοναξιάς και απομόνωσης από την οποία υποφέρουν τόσοι άνθρωποι στις μέρες μας. Ποια είναι η αιτία; Υπάρχει διέξοδος;
Είναι μεν εύκολο να μπαίνουν τέτοια ερωτήματα, αλλά είναι δύσκολο να απαντηθούν με μια κάποια σιγουριά. Θα το προσπαθήσω, όσο καλύτερα μπορώ, παρόλο που έχω πλήρη συνείδηση του γεγονότος ότι τα αισθήματα και οι προσπάθειές μας είναι συχνά αντιφατικές και ομιχλώδεις και ότι δεν μπορούν να εκφραστούν με απλές και εύκολες διατυπώσεις.
Ο άνθρωπος είναι ταυτόχρονα ον μοναχικό και κοινωνικό. Ως μοναχικό ον, προσπαθεί να προστατεύσει τη δικιά του ύπαρξή καθώς και την ύπαρξη εκείνων που του είναι πιο κοντά, να ικανοποιήσει τις προσωπικές του επιθυμίες, και να αναπτύξει τις έμφυτες δεξιότητές του. Ως κοινωνικό ον, επιδιώκει να κερδίσει την αναγνώριση και τη στοργή των άλλων ανθρώπινων όντων, να μοιραστεί τις χαρές τους, να τα παρηγορήσει στις λύπες τους, και να βελτιώσει τις συνθήκες ζωής τους. Μόνο η ύπαρξη αυτών των διαφορετικών, συχνά αλληλοσυγκρουόμενων, επιδιώξεων αναδεικνύει τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του ανθρώπου, και ο συγκεκριμένος συνδυασμός τους ορίζει πόσο ένα άτομο μπορεί να πετύχει την εσωτερική του ισορροπία και πόσο μπορεί να συμβάλει στην ευτυχία της κοινωνίας. Δεν αποκλείεται η δύναμη αυτών των δυο ροπών να ορίζεται από την κληρονομικότητα. Όμως, η προσωπικότητα που τελικά αναδύεται διαμορφώνεται κατά πολύ από το περιβάλλον μέσα στο οποίο ένας άνθρωπος τυχαίνει να βρεθεί κατά την ανάπτυξή του, από τις δομές της κοινωνίας στην οποία μεγαλώνει, από την παράδοση αυτής της κοινωνίας, και από την αποτίμηση ιδιαίτερων ειδών συμπεριφοράς. Για το κάθε ανθρώπινο ον, η αφηρημένη έννοια «κοινωνία» σημαίνει το συνολικό άθροισμα των άμεσων και έμμεσων σχέσεών του τόσο με τους ανθρώπους της εποχής του όσο και με εκείνους των προηγούμενων γενεών. Το άτομο είναι ικανό να σκέφτεται, να αισθάνεται, να προσπαθεί, και να εργάζεται από μόνο του. Αλλά εξαρτάται τόσο πολύ από την κοινωνία –στην φυσική, διανοητική και συναισθηματική του ύπαρξη- ώστε να είναι αδύνατο να το σκεφτούμε ή να το κατανοήσουμε έξω από το πλαίσιο της κοινωνίας. Είναι η «κοινωνία» που εφοδιάζει τον άνθρωπο με τρόφιμα, ρούχα, με ένα σπίτι, με τα εργαλεία της δουλειάς, με γλώσσα, με τις μορφές σκέψης, και με το μεγαλύτερο μέρος του περιεχομένου της. Η ζωή του γίνεται δυνατή μέσω της εργασίας και των επιτευγμάτων των πολλών εκατομμυρίων παρόντων και προηγουμένων συνανθρώπων του που όλοι τους κρύβονται πίσω από τη λεξούλα «κοινωνία».
(…) Αν αναρωτηθούμε πώς η δομή της κοινωνίας και η πολιτισμική συμπεριφορά του ανθρώπου μπορούν να αλλάξουν ώστε να κάνουμε την ανθρώπινη ζωή όσο γίνεται πιο ικανοποιητική, θα πρέπει να έχουμε συνεχώς συνείδηση του γεγονότος ότι υπάρχουν ορισμένες συνθήκες που δεν είμαστε σε θέση να μεταβάλλουμε. Όπως προαναφέραμε, η βιολογική φύση του ανθρώπου του ανθρώπου, εξαιτίας όλων των πρακτικών λόγων, δεν μπορεί να αλλάξει. Επιπλέον, οι τεχνολογικές και δημογραφικές εξελίξεις των τελευταίων λίγων αιώνων δημιούργησαν συνθήκες που θα παραμείνουν σε ισχύ. Σε σχετικά πυκνοκατοικημένους πληθυσμούς και με δεδομένα τα αγαθά που είναι απαραίτητα για τη συνέχιση της επιβίωσής τους, είναι εντελώς απαραίτητος ο ακραίος καταμερισμός εργασίας και ένας εξαιρετικά συγκεντρωτικός παραγωγικός μηχανισμός. Έχουν παρέλθει οριστικά οι καιροί –που, κοιτώντας πίσω, φαίνονται τόσο ειδυλλιακοί- όταν τα άτομα ή σχετικά μικρές ομάδες μπορούσαν να είναι εντελώς αυτάρκεις. Είναι μόνο μικρή υπερβολή να πούμε ότι η ανθρωπότητα αποτελεί τώρα μια πλανητική κοινότητα παραγωγής και κατανάλωσης.
Έφτασα τώρα στο σημείο όπου μπορώ να ορίσω εν συντομία τι αποτελεί την ουσία της κρίσης των καιρών μας. Αφορά τη σχέση του ατόμου με την κοινωνία. Το άτομο έχει συνειδητοποιήσει περισσότερο από ποτέ άλλοτε την εξάρτησή του από την κοινωνία. Όμως, δεν βιώνει αυτή την εξάρτηση σαν κάτι θετικό, σαν ένα οργανικό δεσμό, σαν μια προστατευτική δύναμη, αλλά μάλλον σαν μιαν απειλή στα φυσικά του δικαιώματα, ή ακόμα και στην οικονομική του ύπαρξη. Επιπλέον, η θέση του στην κοινωνία είναι τέτοια ώστε οι εγωιστικές επιδιώξεις του να οξύνονται συνεχώς, ενώ οι κοινωνικές του επιδιώξεις, που είναι από τη φύση τους πιο αδύναμες, να επιδεινώνονται προοδευτικά. Όλα τα ανθρώπινα όντα, όποια κι αν είναι η θέση τους στην κοινωνία, υποφέρουν από αυτή τη διαδικασία επιδείνωσης. Φυλακισμένα, χωρίς να το ξέρουν, του ίδιου του εγωισμού τους, αισθάνονται ανασφαλή, μοναχικά και στερημένα από την αφελή, απλή και ανεπιτήδευτη απόλαυση της ζωής. Ο άνθρωπος μπορεί να βρει το νόημα της -σύντομης και επικίνδυνης καθώς είναι- ζωής μόνο αφιερώνοντας τον εαυτό του στην κοινωνία.
Η οικονομική αναρχία της καπιταλιστικής κοινωνίας όπως αυτή υπάρχει σήμερα είναι, κατά τη γνώμη μου, η αληθινή πηγή του κακού. Βλέπουμε μπροστά μας μια τεράστια κοινότητα παραγωγών τα μέλη της οποίας αγωνίζονται ασταμάτητα να στερήσουν το ένα το άλλο από τα προϊόντα της συλλογικής τους εργασίας –όχι με τη βία, αλλά μάλλον εφαρμόζοντας πιστά νόμιμα εγκαθιδρυμένους κανόνες. Σε σχέση με αυτό, είναι σημαντικό να συνειδητοποιήσουμε ότι τα παραγωγικά μέσα –δηλαδή, η συνολική παραγωγική ικανότητα που χρειάζεται για να παραχθούν καταναλωτικά αγαθά όπως και επιπρόσθετα κεφαλαιουχικά αγαθά- μπορεί νόμιμα να είναι, και κατά κύριο λόγο είναι, ιδιωτική ιδιοκτησία ατόμων.
Για να απλουστεύσω, στη συζήτηση που ακολουθεί θα αποκαλώ «εργάτες» όλους εκείνους που δεν μετέχουν στην ιδιοκτησία των παραγωγικών μέσων –παρόλο που αυτό δεν αντιστοιχεί πλήρως στη συνήθη χρήση του όρου. Ο ιδιοκτήτης των μέσων παραγωγής είναι σε θέση να αγοράζει την εργατική δύναμη του εργάτη. Χρησιμοποιώντας τα παραγωγικά μέσα, ο εργάτης παράγει νέα αγαθά που γίνονται ιδιοκτησία του κεφαλαιοκράτη. Το ουσιώδες σημείο αυτής της διαδικασίας είναι η σχέση μεταξύ αυτού που ο εργάτης παράγει και αυτού με το οποίο πληρώνεται, πράγματα που μετρώνται και τα δυο με όρους πραγματικής αξίας. Στην περίπτωση που η σύμβαση εργασίας είναι «ελεύθερη», αυτό που αποκομίζει ο εργάτης καθορίζεται όχι από την πραγματική αξία των αγαθών που παράγει, αλλά από τις ελάχιστες ανάγκες του και τις απαιτήσεις των καπιταλιστών για εργασιακή εξουσία σε σχέση με τον αριθμό των εργατών που ανταγωνίζονται για θέσεις εργασίας. Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι ακόμα και στη θεωρία η πληρωμή του εργάτη δεν καθορίζεται από την αξία του προϊόντος του.
Το ιδιωτικό κεφάλαιο τείνει να συγκεντρωθεί σε μερικά χέρια, εν μέρει εξαιτίας του ανταγωνισμού μεταξύ των καπιταλιστών, και εν μέρει επειδή η τεχνολογική ανάπτυξη και η αύξηση του καταμερισμού εργασίας ενθαρρύνουν τη δημιουργία μεγαλύτερων παραγωγικών μονάδων σε βάρος των μικρότερων. Το αποτέλεσμα αυτών των εξελίξεων είναι μια ολιγαρχία ιδιωτικού κεφαλαίου η τεράστια δύναμη της οποίας δεν είναι δυνατό να ελεγχθεί ουσιαστικά ακόμα και από μια δημοκρατικά οργανωμένη πολιτική κοινωνία. Αυτό αληθεύει επειδή τα μέλη των νομοθετικών οργάνων επιλέγονται από πολιτικά κόμματα, που χρηματοδοτούνται σε πολύ μεγάλο βαθμό ή έστω επηρεάζονται από ιδιωτικούς καπιταλιστές που, για πρακτικούς λόγους, διαχωρίζουν το εκλογικό σώμα από το κοινοβούλιο. Η συνέπεια είναι ότι οι εκπρόσωποι του λαού ντε φάκτο δεν υπερασπίζονται τα συμφέροντα των μη προνομιούχων τμημάτων του πληθυσμού. Επιπλέον, υπό τις παρούσες συνθήκες, οι ιδιωτικοί κεφαλαιοκράτες αναπόφευκτα ελέγχουν, άμεσα ή έμμεσα, τις κύριες πηγές πληροφόρησης (τύπος, ραδιόφωνο, εκπαίδευση). Είναι λοιπόν εξαιρετικά δύσκολο, και σε πολλές περιπτώσεις σχεδόν αδύνατο, για τον εξατομικευμένο πολίτη να οδηγηθεί σε αντικειμενικά συμπεράσματα και να κάνει έξυπνη χρήση των πολιτικών δικαιωμάτων του.
Η κατάσταση που επικρατεί στην οικονομία που βασίζεται στην ιδιωτική ιδιοκτησία του κεφαλαίου χαρακτηρίζεται λοιπόν από δυο κύριες αρχές: πρώτον, τα παραγωγικά μέσα (κεφάλαιο) κατέχονται ιδιωτικώς και οι κάτοχοι τα κάνουν ό,τι θέλουν. Δεύτερον, η σύμβαση εργασίας είναι ελεύθερη. Φυσικά, δεν υπάρχει πούρα καπιταλιστική κοινωνία με αυτή την έννοια. Ειδικότερα, πρέπει να αναφέρουμε ότι οι εργάτες, μέσα από μακρόχρονους και σκληρούς πολιτικούς αγώνες, έχουν πετύχει να εξασφαλίσουν μια κάπως βελτιωμένη μορφή «ελεύθερης σύμβασης εργασίας» για ορισμένες κατηγορίες εργατών. Όμως, εξεταζόμενη ως ένα σύνολο, η σημερινή οικονομία δεν διαφέρει και πολύ από τον «πούρο» καπιταλισμό.
Η παραγωγή γίνεται για το κέρδος, όχι για τη χρήση της. Δεν υπάρχει πρόνοια ότι όλοι εκείνοι που είναι ικανοί και πρόθυμοι να εργαστούν θα είναι πάντα σε θέση να βρίσκουν εργασία. Ο «στρατός των ανέργων» υπάρχει σχεδόν πάντα. Ο εργάτης φοβάται συνεχώς μην χάσει τη δουλειά του. Μια και οι άνεργοι και οι κακοπληρωμένοι εργάτες δεν δημιουργούν μια επικερδή αγορά, η παραγωγή καταναλωτικών αγαθών περιορίζεται, και η συνέπεια είναι μεγάλα δεινά. Η τεχνολογική πρόοδος οδηγεί συχνά σε ακόμα μεγαλύτερη ανεργία παρά στη μείωση του φόρτου εργασίας για όλους. Το κίνητρο του κέρδους, σε συνδυασμό με τον ανταγωνισμό μεταξύ των καπιταλιστών, ευθύνεται για την αστάθεια στη συσσώρευση και στη χρήση του κεφαλαίου, που οδηγεί σε όλο και πιο σοβαρές υφέσεις. Ο απεριόριστος ανταγωνισμός οδηγεί σε τεράστια σπατάλη εργασίας, καθώς και στον ακρωτηριασμό της κοινωνικής συνείδησης των ατόμων, που ανάφερα προηγουμένως.
Είναι αυτός ο ακρωτηριασμός των ατόμων που θεωρώ ως το χειρότερο κακό του καπιταλισμού. Ολάκερο το εκπαιδευτικό μας σύστημα υποφέρει από αυτό το κακό. Εμφυσούν στον σπουδαστή την υπερβολικά ανταγωνιστική συμπεριφορά, προπονώντας τον στη λατρεία της επίκτητης επιτυχίας ως προετοιμασίας για τη μελλοντική του καριέρα.
Είμαι πεπεισμένος ότι υπάρχει μόνον ένας τρόπος για να εξαλειφθούν αυτά τα σοβαρά κακά, καθαρά και ξάστερα μέσα από την εγκαθίδρυση μιας σοσιαλιστικής οικονομίας, που θα συνοδεύεται από ένα εκπαιδευτικό σύστημα προσανατολισμένο προς κοινωνικούς στόχους. Σε μια τέτοια οικονομία, τα παραγωγικά μέσα είναι ιδιοκτησία της ίδιας της κοινωνίας και χρησιμοποιούνται με σχεδιασμένο τρόπο. Μια σχεδιασμένη οικονομία, που προσαρμόζει την παραγωγή στις ανάγκες της κοινότητας, θα διανέμει την απαιτούμενη εργασία μεταξύ όλων εκείνων που είναι ικανοί να εργάζονται και θα εξασφαλίζει τα προς το ζειν σε κάθε άνδρα, γυναίκα και παιδί. Η εκπαίδευση του ατόμου, πέρα από την ανάπτυξη των έμφυτων ικανοτήτων του καθενός, θα προσπαθεί να αναπτύξει το αίσθημα ευθύνης απέναντι στους συνανθρώπους μας αντί να υμνεί την εξουσία και την επιτυχία, όπως γίνεται στη σημερινή κοινωνία μας.
Ωστόσο, είναι αναγκαίο να θυμόμαστε ότι η σχεδιασμένη οικονομία δεν είναι ακόμα ο σοσιαλισμός. Μια σχεδιασμένη οικονομία μπορεί να συνοδεύεται από την απόλυτη υποδούλωση του ατόμου. Η επίτευξη του σοσιαλισμού απαιτεί την επίλυση μερικών πολύ δύσκολων κοινωνικο-πολιτικών προβλημάτων: πώς είναι δυνατό, με δεδομένη την τρομακτική συγκέντρωση πολιτικής και οικονομικής εξουσίας, να αποτραπεί η γραφειοκρατία από το να γίνει παντοδύναμη και αλαζονική; Πώς μπορούν να προστατευθούν τα δικαιώματα του ατόμου και κατ’επέκταση, πώς μπορεί να εξασφαλισθεί ένα δημοκρατικό αντίβαρο στην εξουσία της γραφειοκρατίας;
Στη σημερινή μεταβατική εποχή είναι ύψιστης σημασίας η διαφάνεια για τους στόχους και τα προβλήματα του σοσιαλισμού. Επειδή, υπό τις παρούσες συνθήκες, η ελεύθερη και ανεμπόδιστη συζήτηση αυτών των προβλημάτων έχει φτάσει να γίνει ένα πανίσχυρο ταμπού, θεωρώ ότι η ίδρυση αυτού του περιοδικού συνιστά μια σπουδαία υπηρεσία κοινής ωφέλειας.
* Το παραπάνω κείμενο γράφτηκε αρχικά για το πρώτο τεύχος του Monthly Review (Μάης 1949).
–
Σημειώσεις
1. “Ο Άλμπερτ Αϊνστάιν (γερμανική γλώσσα: Albert Einstein, ορθός τονισμός Άινσταϊν, Ουλμ, 14 Μαρτίου1879 – Πρίνστον, 18 Απριλίου1955) ήταν Γερμανός φυσικός εβραϊκής καταγωγής, ο οποίος βραβεύτηκε με το Νόμπελ Φυσικής το 1921 για τις υπηρεσίες του στην θεωρητική φυσική. Είναι ο θεμελιωτής της Θεωρίας της Σχετικότητας και από πολλούς θεωρείται ο σημαντικότερος επιστήμονας του 20ού αιώνα και ένας απ’τους μεγαλύτερους όλων των εποχών. Εξέδωσε πάνω από 300 επιστημονικές δημοσιεύσεις, καθώς και 151 συγγράμματα για το ευρύ κοινό. Είναι πιο γνωστός στο ευρύ κοινό ιδιαίτερα για τον τύπο του E=mc² που αναφέρεται από πολλούς ως «η πιο διάσημη εξίσωση στη φυσική». Η επίδραση των ανακαλύψεων του Αϊνστάιν σχετικά με την φύση του χώρου και του χρόνου, εξακολουθεί να αποτελεί κεντρικό αντικείμενο της επιστημονικής έρευνας σε φυσική, κοσμολογία, και μαθηματικά, ενώ το επώνυμο του χρησιμοποιείται συχνά ως χαρακτηρισμός για να δηλώσει πως κάποιος έχει υψηλή ευφυΐα.” (από τη Wikipedia)
Αυτό τουλάχιστον έπαιζε στην οικογένεια όταν ήθελε η μάνα μας να μας ηρεμήσει και να φάμε τη φρουτόκρεμά μας. Κοινώς να μας ξεγελάσει για να γίνει η δουλειά. Για το καλό μας βεβαίως-βεβαίως.
Έρχεται λοιπόν ο “Τσίμπαρος” πρωθυπουργός και μοιράζει προνόμια για να εμβολιαστείς, στην πλήρη νεότητά σου. Γιατί η ηλικιακή ομάδα 18-25 επλήγη από τον ιό, λέει. Χωρίς να αναφέρει ότι οι νέοι περιέφεραν τον κορωνοϊό παντού και δεν ήξερε πώς να τους μαζέψει.Σε πόλεις και χωριά, συνάξεις δίχως έλεγχο έφερναν την πανδημία σε κάθε κατώφλι.
Ο ίδιος που μεμφόταν την επιδοματική πολιτική άλλων, ο ίδιος που “άδειασε” χωρίς δεύτερη σκέψη, δόσεις του Astrazeneca στα μπράτσα μεσηλίκων, την ώρα που Ευρωπαϊκές χώρες χορηγούσαν το ίδιο εμβόλιο μόνο σε άνω των 60 ετών. Επιφέροντας τα γνωστά αποτελέσματα θρομβώσεων που τα προσπερνά ως “παράπλευρες απώλειες”. Αναγκαίες τότε. Άραγε όσοι έφυγαν ή ταλαιπωρήθηκαν από θρομβώσεις, τα αξίζουν τα 150 ευρώ; Τι δεν έχει το κατάλληλο αντίτιμο για τον Πρωθυπουργό;
Τσίμπι Τσίμπι λοιπόν, ξεχνώντας τις ηλικιακές ομάδες που ρίσκαραν κάνοντας το Astrazeneca. Τσίμπι τσίμπι κι ας είναι πιο ευάλωτες οι ηλικιακές ομάδες υπερηλίκων. Αυτών που πραγματικά χρειάζονται όχι επιδόματα, αλλά εναύσματα και ενημέρωση ώστε να πειστούν με ορθό τρόπο και να κάνουν το εμβόλιό τους.
Η προσέγγιση των νέων, που σαφώς και χρειάζεται να εμβολιαστούν καθώς αποτελούν σημαντική ομάδα ανεξέλεγκτης διασποράς του ιού, με “επιβράβευση” μιας ηλικιακής ομάδας που επλήγη – κατά την ανακοίνωση – προσβάλλει βαθύτατα ηλικιακές ομάδες που επλήγησαν βαρύτατα από την πανδημία. Δεν υπάρχει ηλικιακή ομάδα που δεν πλήρωσε με κάποιο τρόπο τίμημα στην πανδημία.
Δεν είναι επιβράβευση. Κολακεία είναι. Ενημέρωση χρειάζεται. Συγκροτημένη, μεστή, αληθινή και έμπιστη. Λέξεις άγνωστες για τα επιτελεία υγείας.
Η διαχειριστική αν-επάρκεια του υπουργού Προστασίας του Πολίτη Μιχάλη Χρυσοχοΐδη φαίνεται να επηρεάζει έντονα και τους βουλευτές της ΝΔ που βλέπουν να γκρεμίζεται η υπ’ αριθμόν ένα προεκλογική δέσμευση της παράταξής τους.
Η δυσαρέσκεια απέναντί του, είναι πια εμφανής, αφού παρά τις μεγαλόστομες τοποθετήσεις του περί ασφάλειας, στα μεγάλα αστικά κέντρα φαίνεται πως η εγκληματικότητα μαστίζει.
Αυτήν την διαπίστωση έκανε μέχρι και ο βουλευτής Α’ Αθηνών με τη Νέα Δημοκρατία Κωνσταντίνος Μπογδάνος, που βλέπει το προεκλογικό του αφήγημα να καταρρέει με κρότο.
Ο Κων/νος Μπογδάνος άσκησε δημόσια κριτική στον Μιχάλης Χρυσοχοΐδη, τονίζοντας πως υπάρχει σοβαρό πρόβλημα στο κέντρο της Αθήνας, ενώ ανέφερε χαρακτηριστικά:
«Ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη έχει αφήσει την Αθήνα στο έλεος του Θεού».
Ξεπέρασε και τον καλύτερο, από τα παλιά, εαυτό της η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, αφού κι επίσημα το λάδωμα γίνεται κυβερνητική πρακτική. Όχι ότι το λάδωμα είχε ξεχαστεί ποτέ από το κόμμα της δεξιάς, αλλά σ’ αυτό το επίπεδο ξεπέρασε και τον ίδιο της τον εαυτό.
Τα προνόμια για τους νέους σε ηλικία 18 με 25 χρόνων εμβολιαζόμενους θα είναι 150 ευρώ, όπως αποφάσισε η κυβέρνηση σήμερα δια στόματος Μητσοτάκη. Μέσω προπληρωμένης κάρτα, ζήτω η ψηφιακή επανάσταση, οι νέοι που θα αποφασίσουν να εμβολιαστούν ή έχουν εμβολιαστεί θα λάβουν το ποσό των 150 ευρώ, ταμάμ για τις διακοπές τους.
Η «Κάρτα Ελευθερίας» ή «Freedom Pass» όπως ονομάστηκε το προνόμιο στους νέους, ανοίγει διάπλατα την πόρτα όχι στην κοινωνική ευθύνη, αλλά στην συναλλαγή και το λάδωμα, διαμορφώνοντας μια νέα γενιά αρίστων κατά τα πρότυπα της ελληνικής δεξιάς. Γιατί δεν είναι ένα μέτρο επιβράβευσης, αλλά εξαγοράς. Όσο και να θέλουν να μας πείσουν για το αντίθετο.
Αναμένω το επόμενο διάστημα να δω προνόμια και στους μεγαλύτερους σε ηλικία με αντίστοιχες κινήσεις, όπως για παράδειγμα δωρεάν οδοντοστοιχίες, άυλη δωρεάν συνταγογράφηση και διάθεση σε βιάγκρα για την δημογραφική ενίσχυση της χώρας και άλλα παρόμοια ιδιαιτέρως έξυπνα προνόμια.
Το στίγμα δόθηκε την προηγούμενη βδομάδα με τις ανακοινώσεις για την απελευθέρωση σειρά δραστηριοτήτων.
Έτσι με κάτι λιγότερο από το 40% του πληθυσμού στην Ελλάδα να έχει ολοκληρώσει τον εμβολιασμό του, από σήμερα ο ιός δεν θα κυκλοφορεί τα βράδια μέσα στα σκοτάδια, καθώς άρετε η απαγόρευση κυκλοφορίας.
Στα τραπεζάκια έξω δεν θα ΄μαστε δυο-δυο όπως στη μπανιέρα, αλλά από έξι (6) που μέχρι τώρα συγχρωτιζόμασταν θα γίνουμε δέκα (10) και στις κοινωνικές συναθροίσεις γάμοι βαφτίσεις και άλλα κοινωνικά θα γίνουμε από εκατό (100) μόνο τριακόσιοι (300) σαν τον Λεωνίδα της Σπάρτης στις Θερμοπύλες, για να πολεμήσουμε τον κορωνοϊό πιο οργανωμένα όπως οι αρχαίοι ημών πρόγονοι έπραξαν.
Τι σημασία έχει αν στους έξι ομοτράπεζους είχαν εμβολιαστεί μόνο οι δυόμισι ενώ τώρα στους δέκα θα είναι μόνο οι τέσσερεις με ανοσία και οι υπόλοιποι έξι θα είναι εν δυνάμει φορείς-ασθενείς-νοσηλευόμενοι-διασωληνωμένοι και ίσως τελικά (φτου φτου) γίνουν μακαρίτες;
Και τι έγινε αν στους εκατό οι εξήντα, σύμφωνα με τα στατιστικά, θα ήταν «επικίνδυνοι» όταν στους τριακόσιους θα γίνουν μόνο εκατόν ογδόντα οι «επικίνδυνοι» σε μια κοινωνική εκδήλωση; Τώρα θα ρωτήσει κάποιος ποιος καλεί πλέον 300 άτομα σε γάμο βάπτιση εκτός από τους ματσό;
Τώρα πως θα υπάρχει έλεγχος σε όλους αυτούς αυτό είναι άλλου παπά Ευαγγέλιο, σε πλάγιο δεύτερο βυζαντινό.
Εδώ σωθήκαμε από τα μέσα μαζικής μεταφοράς που, κυβερνητικά αποδεδειγμένα, δεν κολλάει, και θα ακούσουμε τις οδηγίες του ΠΟΥ για τη μετάλλαξη Δέλτα που κρούει τον κώδωνα του κινδύνου; Ουχί βεβαίως, η κυβέρνηση ξέρει ότι πράττει ορθά, και στην τελική αν στραβώσει το πράγμα, τότε είναι θέμα ατομικής ευθύνης, έτσι απλά.
Ευτυχώς υπάρχει εκείνο το τετραγωνάκι το QR που βγαίνει στα έγγραφα, εμβολιασμού, plf, rapid test, ψηφιακά για να μας απελευθερώσει. Όχι ότι θα στο ζητήσει κάποιος, τουλάχιστον όπου κι αν ταξίδεψα μέχρι τώρα όσα QR κι αν είχα και αισθανόμουν ισχυρά προστατευμένος δεν τα κοίταξε κανείς, ούτε καν υπήρξε μηχάνημα ανάγνωσης σε πύλες εισόδου, νοσοκομεία και λοιπές υπηρεσίες.
Αυτός ο κωδικός είναι σαν την υπεύθυνη δήλωση, που ενώ είσαι παρόν, έχεις ταυτότητα ή διαβατήριο, σου ζητάν και μια υπεύθυνη δήλωση για να βεβαιώσεις ότι είσαι εσύ. Μοναδικά πράγματα. Πάλι καλά που δεν μας ζητούν να φιλήσουμε σταυρό και να διαβεβαιώσουμε ότι αποτάξαμεν τον ιό, τον κορωνοϊό.
Φτάνουμε πλέον στον 2ο μήνα του καλοκαιριού και αν δεν είστε ήδη διακοπές, το Netflix έχει για εσάς νέες σειρές, ταινίες και ντοκιμαντέρ για να περάσετε την ώρα σας. Αρχικά, να σας υπενθυμίσουμε ότι ο 5ος κύκλος του Rick and Morty επιτέλους καταφθάσει στην υπηρεσία, όπου κάθε εβδομάδα θα προβάλλεται και από ένα επεισόδιο. Επίσης, αν αγαπάτε τις θρίλερ ταινίες, η υπηρεσία έχει για εσάς, όχι μία, αλλά τέσσερις διαφορετικές προτάσεις για να απολαύσετε με την παρέα σας. Ξεκινώντας από την τριλογία του Fear Street και τελειώνοντας με το A Classic Horror Story.
Επιτέλους, στις αρχές του Ιουλίου θα κάνει πρεμιέρα και η animated σειρά, Resident Evil: Infinite Darkness, όπου θα δούμε τους Leon S. Kennedy με την Claire Redfield, να αναλαμβάνουν μια νέα αποστολή. Κατά τη διάρκεια του Ιουλίου, όμως, θα δούμε και την επιστροφή του He-Man με το Masters of the Universe Revelation, ενώ φυσικά θα καταφθάσει και το 2ο κεφάλαιο από την «τρελιάρικη» σειρά, Sky Rojo, καθώς και η 2η σεζόν του Never Have I Ever.about:blank
Τα Highlights του Netflix για τον Ιούλιο
Rick and Morty | 5ος Κύκλος – Νέα επεισόδια κάθε εβδομάδα
Το Adult Swim προετοιμάζει τους fans του Rick and Morty εδώ και καιρό για την 5η σεζόν, η οποία θα αποτελείται από δέκα επεισόδια. Το αχτύπητο δίδυμο επιστρέφει με νέες περιπέτειες και αποστολές που θα τους βάλουν για άλλη μια φορά σε μπελάδες. Όπως έχουν αναφέρει παλιότερα οι συντελεστές του σόου, ήδη γράφουν την 7η σεζόν. Ναι, τόσο μπροστά βρίσκονται πλέον αφού έχουν πάρει φόρα.
Fear Street 1994, 1978, 1666 | Τριλογία ταινιών
Το Netflix ανακοίνωσε μία ολοκαίνουργια θρίλερ τριλογία που θα έρθει στην υπηρεσία μέσα στον Ιούλιο. Πρόκειται για το “Fear Street”, την live-action εκδοχή της Οδού Τρόμου του διάσημου συγγραφέα R.L. Stine των “Goosebumps” (Ανατριχίλες). Το 1994, μια παρέα ανακαλύπτει ότι συμβαίνουν τρομακτικά γεγονότα που στοιχειώνουν την πόλη τους εδώ και δεκαετίες. Έτσι, καταλαβαίνουν ότι για κάποιο παράξενο λόγο όλα αυτά συνδέονται κάπως μεταξύ τους και ότι ίσως εκείνοι είναι «οι επόμενοι στόχοι».
Resident Evil: Infinite Darkness | 1ος Κύκλος
Η ιστορία του Resident Evil: Infinite Darkness θα διαδραματίζεται λίγο μετά τα γεγονότα του Resident Evil 4, με τον Leon και την Claire να συνεργάζονται ξανά, μιας και θα βρεθούν «παγιδευμένοι» σε μια σκοτεινή συνομωσία μετά από επίθεση στον Λευκό Οίκο.
Sky Rojo | 2ος Κύκλος
Μετά το cliffhanger φινάλε της πρώτης σεζόν, οι πρώην χορεύτριες-νυν δραπέτριες του Netflix, δηλαδή οι Coral, Wendy και Gina που τις υποδύονται οι Verónica Sanchez, Lali Espósito, και Yany Prado εξοπλίζονται όσο ποτέ άλλοτε με σκοπό να ξεμπερδέψουν μια και καλή από το κυνήγι του Romeo και της συμμορίας του. Όπως στην 1η έτσι και εδώ, θα προβληθούν 8 νέα επεισόδια διάρκειας περίπου 25 λεπτών.
Masters of the Universe Revelation | 1ος Κύκλος
Στο Masters of the Universe: Revelation η επιστροφή στην Eternia γίνεται με τον πιο φαντασμαγορικό τρόπο δια χειρός Kevin Smith και της Power Animation (Castlevania). Ετοιμαστείτε για συγκινήσεις από το πανέμορφο και πολύχρωμο animation του, αφού δε λείπει τίποτα από τη δράση του και θα συνεχίσει την ιστορία από εκεί που έμεινε πριν από 40 χρόνια. Ειδικά οι παλιότεροι είναι λογικό να συγκινηθείτε…
Never Have I Ever | 2ος Κύκλος
Η Maitreyi Ramakrishnan επιστρέφει ως Devi Vishwakumar, την μαθήτρια που προσπαθεί να ανακαλύψει τον κόσμο του ρομαντισμού και της φιλίας παρόλο που μερικές φορές δεν της έβγαινε σε καλό.
Το μόνο που έχει αποκαλύψει η streaming υπηρεσία για το νέο αυτό κεφάλαιο θα αποτελείται από δέκα επεισόδια και ότι έρχονται νέοι μπελάδες για την Devi. Οι Poorna Jagannathan, Richa Moorjani, Ramona Young και Lee Rodriguez επιστρέφουν στη σειρά, αλλά προστέθηκαν και νέα πρόσωπα όπως είναι ο Tyler Alvarez, καθώς και οι Utkarsh Ambudkar, P. J. Byrne και Megan Suri.
https://youtube.com/watch?v=dSy-ED_f6p4
Αναλυτικά η λίστα όλων των σειρών, ταινιών και ντοκιμαντέρ περιμένουμε αυτόν το μήνα:
Legends of Tomorrow | Νέα επεισόδια κάθε Τρίτη
The Flash | Νέα επεισόδια κάθε Πέμπτη
How to sell drugs online (fast) | 3ος Κύκλος – Προσεχώς
Rick and Morty | 5ος Κύκλος – Νέα επεισόδια κάθε εβδομάδα
1 Ιουλίου
Audible
Mobile Suit Gundam Hathaway
Generazione 56K | 1ος Κύκλος
Dynasty Warriors
Young Royals | 1ος Κύκλος
The Talented Mr. Ripley
Eurotrip
Scent of a Woman
Booksmart
2 Ιουλίου
Big Timber | 1ος Κύκλος
Haseen Dillruba
Mortel | 2ος Κύκλος
The 8th Night
Fear Street 1994
4 Ιουλίου
We the People | 1ος Κύκλος
6 Ιουλίου
I think you should leave with Tim Robinson (A Comedy Show)
“Τελικά μετά από 11 ώρες ανακλήθηκε η ποινή των 7 ημερών αποκλεισμού που μου επιβλήθηκε σήμερα από το Facebook (παραμένει η αρχική 3ήμερη για το δήθεν bullying), πράγμα που σημαίνει ότι αύριο “ανοίγει” ξανά ο λογαριασμός!” ανακοίνωσε στον λογαριασμό του ο Παύλος Πολάκης.
Ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ δηλώνει ότι θα προχωρήσει σε νομικές κινήσεις σε βάρος της εταιρείας που συνεργάζεται με το Facebook στην Ελλάδα.
Ολόκληρη η ανάρτησή του:
Τελικά μετά από 11 ώρες ανακλήθηκε η ποινή των 7 ημερών αποκλεισμού που μου επιβλήθηκε σήμερα από το Facebook (παραμένει η αρχική 3ήμερη για το δήθεν bullying), πράγμα που σημαίνει ότι αύριο “ανοίγει” ξανά ο λογαριασμός! Είπα και σε προηγούμενη ανάρτηση και δικαιώνομαι: “…πάντα η νίκη πάει στους πολλούς και τους αποφασισμένους”. “Εζυγίσθη και εμετρήθη” το κλίμα συμπαράστασης και διαμαρτυρίας που κατέκλυσε το διαδίκτυο, το οποίο έλαβε σαφή πολιτικά χαρακτηριστικά ως αίτημα Δημοκρατίας… και η πλάστιγγα έγειρε προς τη νίκη! Ευχαριστώ όλους όσοι, στηρίζοντας εμένα, υποστήριξαν ΕΜΠΡΑΚΤΑ το δικαίωμα της ελεύθερης έκφρασης. Τίποτα δεν είναι ακατόρθωτο, όταν υπάρχει λαϊκή στήριξη και κινητοποίηση! ΥΓ1: Σήμερα, άλλη μια φορά, μέτρησα φίλους και συντρόφους… διαπιστώνοντας ότι είναι πολλοί και από πολλές πλευρές! ΥΓ2: Ιδιαίτερες ευχαριστίες στον συνεργάτη μου Μάρκο Χατζησάββα και τον δικηγόρο μου Μανόλη Καπνισάκη για τις άμεσες ενέργειές τους προς την εταιρεία που διαχειρίζεται το Fb στην Ελλάδα και την γνωστοποίηση ότι την Δευτέρα το πρωί θα προβώ σε νομικά μέτρα.
