Τη Δευτέρα 12 Οκτωβρίου, το πρωί θα ανακοινωθεί η απόφαση του δικαστηρίου επί των ελαφρυντικών.
Μετά την ολοκλήρωση των αγορεύσεων των συνηγόρων υπεράσπισης η πρόεδρος ρώτησε την Εισαγγελέα αν είναι έτοιμη για την πρότασή της επί των ποινών και όταν η κ. Οικονόμου απάντησε αρνητικά, η κ. Λεπενιώτη έδωσε διακοπή της διαδικασίας για τη Δευτέρα στις 10 το πρωί.
Προκλητικός ο συνήγορος του Μιχαλολιάκου
Ακραίους χαρακτηρισμούς χρησιμοποίησε στην αγόρευσή του ο συνήγορος του Νίκου Μιχαλολιάκου, επιτιθέμενος τόσο στους πολίτες που συγκεντρώθηκαν έξω από το Εφετείο την ημέρα της απόφασης επί των ενοχών, όσο και σε πολιτικούς που έκαναν δηλώσεις ενόψει της ετυμηγορίας. Ο συνήγορος χαρακτήρισε «ξυπόλυτους» τους χιλιάδες πολίτες που συγκεντρώθηκαν στο Εφετείο και «γραφικούς και αστείους» τους βουλευτές που έκαναν δηλώσεις με το σύνθημα «Δεν είναι αθώοι».
Μάλιστα αναφερόμενος στους πολιτικούς είπε: «Διεξήχθη μια δίκη ήρεμη και μετά βλέπεις γραφικούς βουλευτές να λένε ”δεν είναι αθώοι”. Μα πόσο γελοίοι είναι αυτοί οι άνθρωποι. Να σας δίνουν εντολές αν είναι ένοχοι ή αθώοι».
Κατά τα λοιπά ο συνήγορος εκθείασε τον εντολέα του για το πλούσιο συγγραφικό του έργο.
Κατά την έναρξη της διαδικασίας, η εισαγγελέας της έδρας, Αδαμαντία Οικονόμου ζήτησε και έλαβε τον λόγο με αφορμή, όπως είπε, τις λεκτικές επιθέσεις που δέχθηκε χθες από συνηγόρους υπεράσπισης, λόγω της πρότασής της για απόρριψη ελαφρυντικών σε όσους έχουν κριθεί ένοχοι για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης. Τόνισε ότι υπεραμύνεται της απαλλακτικής πρότασης που είχε κάνει αλλά πρέπει να σεβαστεί την απόφαση του δικαστηρίου
Αναλυτικά, η εισαγγελέας είπε:
«Στη χθεσινή συνεδρίαση δέχτηκα σφοδρή επίθεση από τους συνηγόρους των κατηγορουμένων, παρά το γεγονός ότι η πρόταση μου ήταν απαλλακτική για την διεύθυνση και ένταξη σε εγκληματική οργάνωση.
Άφησαν αιχμές περί λιγοψυχίας και αλλαγής πλεύσης. Για να μην υπάρχουν σκιές, Παραμένω πίστη στην πρότασή μου, στην οποία προέβη κατά συνείδηση με γνώμονα τους κανόνες δικαίου.
Ο εισαγγελέας ανεξάρτητα της προτάσής του οφείλει να λαμβάνει υπόψη την απόφαση, να την υιοθετεί και να προτείνει ανάλογα με αυτή. Η κρίση για τα ελαφρυντικά ανήκει στο δικαστήριο».
Μετά την κρίση των δικαστών επί της ενοχής, η διαδικασία χθες περιστράφηκε γύρω από το ζήτημα των ελαφρυντικών, με τη συντριπτική πλειοψηφία όσων κρίθηκαν ένοχοι να ζητούν να τους αναγνωριστεί είτε ο σύννομος βίος είτε η ειλικρινής μεταμέλεια είτε το ελαφρυντικό της μη εύλογης διάρκειας της δίκης.
Στην αρχική της εισήγηση επί του θέματος, η εισαγγελέας, σε μία διάρκειας δύο λεπτών αγόρευση, ανέφερε προς τους δικαστές: «Με την απόφασή σας, κρίνατε πως οι κατηγορούμενοι ενώθηκαν σε μία ομάδα, προκειμένου να διαπράττουν ανθρωποκτονίες ή απόπειρες ανθρωποκτονιών. Τι ελαφρυντικά θα μπορούσα να προτείνω για μία τέτοια οργάνωση που επιβουλεύεται ακόμη και το δημοκρατικό πολίτευμα;». Στη συνέχεια εισηγήθηκε να γίνει δεκτό το αίτημα μόνο για ένα ελαφρυντικό, το οποίο ζήτησαν οι δικηγόροι τριών κατηγορουμένων (πρόκειται για τους Στ. Μπούκουρα, Χρ. Αλεξόπουλο και Χρ. Κουκούτση) και το οποίο περιλαμβανόταν στον παλιό Ποινικό Κώδικα και δεν είχαν ζητήσει οι υπόλοιποι δικηγόροι.
Κατόπιν αυτού, οι δικηγόροι των υπόλοιπων κατηγορουμένων ζήτησαν να δευτερολογήσουν, προκειμένου να ζητήσουν και αυτοί το εν λόγω ελαφρυντικό. Ετσι, η εισαγγελέας Αδαμαντία Οικονόμου επανήλθε και πρότεινε να γίνει δεκτό το ελαφρυντικό για όσους κατηγορουμένους καταδικάστηκαν μόνο για την ένταξη στην εγκληματική οργάνωση (και όχι για άλλο αδίκημα) ή για όσους καταδικάστηκαν μόνο για πλημμελήματα.
Η δεύτερη πρόταση της εισαγγελέως έφερε εύλογα νέο γύρο τοποθετήσεων από τους δικηγόρους, ώστε να αναπτύξουν τους ισχυρισμούς τους υπό τα νέα δεδομένα, κάτι που ταυτόχρονα σήμανε πως οι εκτιμήσεις ότι θα εκδοθεί χθες απόφαση του δικαστηρίου για τη χορήγηση ελαφρυντικών έπεσαν στο κενό, πόσω μάλλον για το ζήτημα των ποινών και των αναστολών, που έχουν και το μεγαλύτερο ενδιαφέρον, τόσο για τους κατηγορουμένους όσο και για την κοινή γνώμη.
Ετσι, το δικαστήριο διέκοψε λίγο πριν από τις 20:00 το βράδυ, δίνοντας «ραντεβού» με τους παράγοντες της δίκης στις 11:00 το πρωί, ώστε να ολοκληρώσουν οι δικηγόροι τις τοποθετήσεις τους και κατόπιν να λάβει απόφαση, αρχικά για τα ελαφρυντικά. Πάντως, χθες έγινε νομική μάχη… χαρακωμάτων από την πλευρά των δικηγόρων υπεράσπισης, που επικαλέστηκαν, όπως είθισται σε μεγάλες ποινικές υποθέσεις, κάθε είδους επιχείρημα. Από το λευκό ποινικό μητρώο των πελατών τους μέχρι την κοινωνική ζωή και τις φιλανθρωπίες πολλών από αυτούς, ενώ η πλευρά του ευρωβουλευτή Γ. Λαγού επικαλέστηκε πως ο καταδικασθείς ως διευθυντής εγκληματικής οργάνωσης προάγει τα συμφέροντα του ελληνικού λαού στο Ευρωκοινοβούλιο.
Αλλοι τόνισαν πως εξεπλάγησαν από την αρχική πρόταση της εισαγγελέως για απόρριψη όλων των ελαφρυντικών, αναφέροντας πως αυτή είναι κάθετα αντίθετη με την αρχική της εισήγηση επί της ενοχής (υπενθυμίζεται πως η εισαγγελέας είχε προτείνει την απαλλαγή όλων των κατηγορουμένων για το αδίκημα της εγκληματικής οργάνωσης, υποστηρίζοντας πως τα εγκλήματα που ερευνώνται ήταν ασύνδετα και μεμονωμένα, με το δικαστήριο αντίθετα να αποφασίζει πως τελέστηκαν οργανωμένα από τη Χρυσή Αυγή).
Επίσης, πολλοί δικηγόροι ανέφεραν πως το δικαστήριο έλαβε απόφαση υπό πίεση, κάνοντας λόγο τόσο για τους χιλιάδες πολίτες που διαδήλωναν έξω από τη δικαστική αίθουσα το πρωί της Τετάρτης όσο και για τις αντιπροσωπείες πολιτικών κομμάτων που έδωσαν το «παρών» στο ακροατήριο. Οι συνήγοροι υπεράσπισης μίλησαν για παραβίαση του τεκμηρίου αθωότητας, ενώ κάποιοι εξ αυτών αναφέρθηκαν ακόμη και σε τοποθετήσεις δημοσιογράφων.
Αλλοι δικηγόροι μάλιστα ανέφεραν πως οι πελάτες τους καταγγέλλουν πως έχουν δει άνδρες της Αστυνομίας έξω από το σπίτι τους, υπονοώντας πως έχουν πάει εκεί για να τους συλλάβουν! Για το συγκεκριμένο θέμα, πάντως, η εισαγγελέας της έδρας απάντησε πως δεν ισχύει κάτι τέτοιο, λέγοντας πως «ο εισαγγελέας είναι αρμόδιος για την εκτέλεση των αποφάσεων και δεν έχει δοθεί τέτοια εντολή».
Για άλλη μία μέρα, πάντως, στο ακροατήριο έδωσαν το «παρών» ελάχιστοι από τους καταδικασθέντες και κανένα από τα ηγετικά στελέχη ή τους πρώην βουλευτές της Χρυσής Αυγής. Αντίθετα, από το πρωί ήταν εκεί η μητέρα και ο πατέρας του δολοφονημένου Παύλου Φύσσα, που σύμφωνα και με τη δικαστική απόφαση έπεσε θύμα εγκληματικής οργάνωσης.
Οι ποινές
Σε κάθε περίπτωση, ενώ εύλογα οι ποινές που θα επιβληθούν αναμένονται με μεγάλο ενδιαφέρον -όπως και το αν και ποιοι από τους καταδικασθέντες θα οδηγηθούν τελικά στη φυλακή-, το δικαστήριο έχει ήδη απαντήσει στο πιο κρίσιμο ερώτημα, ότι δηλαδή η Χρυσή Αυγή συνιστά εγκληματική οργάνωση και ότι τα αδικήματα που διέπραξαν τα κατηγορούμενα μέλη της δεν ήταν ατομικές πρωτοβουλίες του καθενός, αλλά εγκλήματα που διαπράχθηκαν για την πραγμάτωση των σκοπών της οργάνωσης.
Η ετυμηγορία των δικαστών επί των ελαφρυντικών έχει μεγάλη σημασία. Και αυτό γιατί η αναγνώριση ελαφρυντικών συνεπάγεται μειωμένες ποινές για όσους κρίθηκαν ένοχοι. Αρκεί να αναφερθεί πως για το αδίκημα της διεύθυνσης εγκληματικής οργάνωσης (για το οποίο κρίθηκαν ένοχοι οι Νίκος Μιχαλολιάκος, Ηλίας Κασιδιάρης, Ιωάννης Λαγός, Γιώργος Γερμενής, Ηλίας Παναγιώταρος, Χρ. Παππάς και Αρτέμης Ματθαιόπουλος) το πλαίσιο της ποινής είναι από 5 μέχρι 15 έτη κάθειρξης. Αν όμως, αναγνωριστούν ελαφρυντικά, τότε οι προβλεπόμενες ποινές πέφτουν σημαντικά και κυμαίνονται από 2 μέχρι 8 έτη κάθειρξης.
Αντιστοίχως, για όσους καταδικάσθηκαν για ένταξη σε εγκληματική οργάνωση το πλαίσιο ποινής είναι από 5 έως 10 έτη κάθειρξη. Αν όμως αναγνωριστεί ελαφρυντικό οι ποινές ξεκινούν από 1 έτος και φτάνουν τα 5 έτη κάθειρξης.
Σε ό,τι αφορά στο αδίκημα της ανθρωποκτονίας προβλέπονται ισόβια ενώ για τις απόπειρες ανθρωποκτονιών πολυετείς καθείρξεις.
Σύμφωνα με την απόφαση του δικαστηρίου, σκοπός της Χρυσής Αυγής ήταν η επιβολή των απόψεών της διά της βίας και για το σκοπό αυτόν εκπαίδευε τα μέλη της – τόσο όσον αφορά τη σωματική τους ενδυνάμωση όσο και ιδεολογικά: η ρητορική μίσους που εξέπεμπαν τα ηγετικά στελέχη ή τα κείμενα αποθέωσης ναζιστικών αντιλήψεων δεν ήταν απλά ένας οξύς και αιχμηρός πολιτικός λόγος. Ηταν ο τρόπος να γαλουχηθούν τα μέλη ώστε να συμμετέχουν στον κύκλο της βίας που είχε ανοίξει η οργάνωση. Η απόφαση αυτή, μάλιστα, δημιουργεί «νομολογία» και στον υπόλοιπο πλανήτη, αφού είναι η πρώτη φορά που καταδικάζεται κοινοβουλευτικό κόμμα, με τη Δικαιοσύνη να κρίνει πως αυτό λειτουργεί ως «προκάλυμμα» μίας εγκληματικής οργάνωσης.
