Ζοφερές προβλέψεις για την πορεία της οικονομίας, όχι μόνο κατά την διάρκεια της πανδημίας, αλλά και μετά από αυτήν, κάνει ο Γραμματέας του ΜέΡΑ25 Γιάνης Βαρουφάκης σε συνέντευξή του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Ο κ. Βαρουφάκης συνοδεύει τις προβλέψεις του με οξύτατη επίθεση κατά της κυβέρνησης, τόσο για τον τρόπο αντιμετώπισης της πανδημίας, όσο και για την οικονομική της πολιτική. Ο γραμματέας του ΜέΡΑ 25 υποστηρίζει ότι ο περαιτέρω εκτροχιασμός του χρέους, λόγω ενός κρατικού ελλείμματος που θα ξεπεράσει το 10% του ΑΕΠ, θα φέρει με μαθηματική ακρίβεια το 5ο μνημόνιο (το οποίο, όπως και το 4ο, θα ονομαστεί κάτι άλλο) που ακυρώνει την όποια προοπτική σταθεροποίησης μετά το τέλος της πανδημίας.
Απαντώντας σε ερωτήσεις για την κρίση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, ο κ. Βαρουφάκης επαναφέρει την πρότασή του για την πραγματοποίηση πολυμερούς διάσκεψης με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων χωρών της ανατολικής Μεσογείου. Ταυτόχρονα, είναι κατηγορηματικά αρνητικός σε νέα αγορά τού αιώνα για εξοπλισμούς, υποστηρίζοντας λελογισμένες δαπάνες συντήρησης και αναβάθμισης του πολεμικού υλικού, ενώ τάσσεται σαφώς υπέρ της διπλωματικής λύσης.
Ως προς τις προοπτικές του κόμματός του, εκφράζει ισχυρή αισιοδοξία που εδράζεται τόσο σε μεγάλη αύξηση του αριθμού των μελών που -όπως τονίζει- τους τελευταίους μήνες έχουν εγγραφεί πάνω από 3. 000 νέα μέλη, όσο και στο θετικό κλίμα που εισπράττει ο ίδιος και τα κομματικά στελέχη στις ανά την επικράτεια περιοδείες τους.
Ολόκληρη η συνέντευξη του Γιάνη Βαρουφάκη στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων και τον Σωτήρη Σιδέρη έχει ως εξής:
ΕΡ: Διανύουμε τη δεύτερη φάση της πανδημίας με ραγδαία αύξηση των κρουσμάτων. Έχετε ταχθεί υπέρ της ενίσχυσης του Εθνικού Συστήματος Υγείας. Θεωρείτε ότι η κυβέρνηση δεν κάνει όσα επιβάλλουν οι συνθήκες;
ΑΠ: Δεν είναι θέμα άποψης. Είναι η αλήθεια. Μετά την καραντίνα επισκέφτηκα νοσοκομεία σε όλη την επικράτεια από τη Θεσσαλονίκη και την Κέρκυρα ως την Ρόδο και την Κρήτη. Εκεί αντίκρισα γιατρούς και νοσηλευτές εξουθενωμένους, παρατημένους, θυμωμένους και φοβισμένους. Μας μίλησαν για σχεδόν μηδενικές προσλήψεις νέων μόνιμων νοσηλευτών και γιατρών που δεν αρκούν να αντικαταστήσουν καν τους αφυπηρετούντες λόγω ηλικίας – πόσο μάλιστα να καλύψουν τα κενά που δημιούργησε η δεκαετής μνημονιακή λαίλαπα. Πέραν κάποιων προσλήψεων με 12μηνες συμβάσεις, τίποτα. Βρήκαμε νέα μηχανήματα δωρεά του Ιδρύματος Νιάρχος χωρίς αντιδραστήρια.
Διαπιστώσαμε ότι το ΕΣΥ δεν έχει δυνατότητα να κάνει τα μαζικά τεστ που έχουμε ανάγκη σε αυτή τη φάση της πανδημίας. Κι όταν, κοιτάζοντας τον κ. Μητσοτάκη στα μάτια κατά τη διάρκεια της πρόσφατης προ ημερήσιας διάταξης συζήτησης στη Βουλή για τις επιπτώσεις και την διαχείριση της πανδημίας, τον ρώτησα για όλα αυτά, προκαλώντας τον να με διαψεύσει, εκείνος επέλεξε να μην απαντήσει. Ηχηρότερη επιβεβαίωση δεν μπορούσε να υπάρξει.
Το χειρότερο όμως δεν είναι αυτό. Οι αστοχίες και τα λάθη συγχωρούνται. Όμως, δεν πρόκειται απλά για λάθη. Η κυβέρνηση συνειδητά επέλεξε να μην κάνει τα δύο απαραίτητα επειδή, αν τα έκανε, θα θύμωνε την παρασιτική ολιγαρχία που τόσο πιστά εξυπηρετεί: Ποια είναι αυτά τα δύο που έπρεπε να κάνει;
Πρώτον, να δημιουργήσει αποτελεσματικό δημόσιο δίκτυο για την διεξαγωγή μαζικών τεστ. Αυτό που, αν το έκανε, θα ερχόταν σε σύγκρουση με τα πανάκριβα ιδιωτικά διαγνωστικά κέντρα. Και, δεύτερον, να διορίσει επτά χιλιάδες μόνιμους γιατρούς και νοσηλευτές ώστε να πληρωθούν οι κενές θέσεις του ΕΣΥ – κάτι το απολύτως απαραίτητο για τη δημόσια υγεία που, όμως, είναι εφιάλτης για τους κλινικάρχες των οποίων τα συμφέροντα ο κ. Μητσοτάκης τα βάζει πιο ψηλά από το δημόσιο συμφέρον.
ΕΡ: Η οικονομία δέχεται επίσης πιέσεις. Είχατε προβλέψει μεγάλο ποσοστό ύφεσης και επιβεβαιωθήκατε, ενώ η κυβέρνηση στις αρχικές της προβλέψεις ήταν πολύ συγκρατημένη. Τώρα η επίσημη απάντηση της κυβέρνησης είναι ότι η ύφεση 15,2% του δεύτερου τριμήνου του 2020 ήταν χαμηλότερο από άλλων χωρών. Η δική σας απάντηση ποια είναι;
ΑΠ: Δεν με ικανοποιεί καθόλου το ότι οι δυσοίωνες προβλέψεις μας έπεσαν μέσα. Αυτά τα νούμερα κρύβουν ανθρώπινη δυστυχία, την οποία η κυβέρνηση αρνήθηκε να προβλέψει έγκαιρα και, τώρα, υποτιμά σκόπιμα.
Πάρτε το 15,2%, την ύφεση του 2ου τριμήνου, που αναφέρατε. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δεν ήταν 15,2% αλλά 18,05%. Aπό 47,787 δις πέρσι στα 39,169 δις φέτος. Πως κατάφεραν αυτή τη δημιουργική στατιστική; Είναι απλό: Πέτυχαν την εξοικονόμηση της αλήθειας μέσω αφαίρεσης του πληθωρισμού από το ρυθμό μεταβολής του ΑΕΠ. Κι επειδή ο πληθωρισμός ήταν αρνητικός, κοντά στο μείον 3%, 18,05% η πραγματική ύφεση μείον το μείον 3%, να πως φτάσανε στο…15%.
Αυτά τα τερτίπια αποδεικνύουν ότι η κυβέρνηση ενδιαφέρεται περισσότερο να παίζει με τα νούμερα παρά να κοιτάξει τον ελληνικό λαό στα μάτια, να του πει την αλήθεια, και να του παρουσιάσει ένα σοβαρό σχέδιο ανάκαμψης.
Όσο για το επιχείρημα ότι «ε, η ύφεσή μας δεν ήταν κι η χειρότερη στην ευρωζώνη», πρόκειται για προκλητική στάση. Χώρες όπως η Ιταλία ή η Γαλλία μπορεί να έχασαν το ίδιο ή και μεγαλύτερο ποσοστό του εθνικού εισοδήματος απ’ ότι η Ελλάδα. Ναι, αλλά αυτό έγινε επειδή εμείς ήδη είχαμε χάσει το 25% των εισοδημάτων μας την τελευταία δεκαετία. Το να χάσει 10% του βάρους του ένας εξουθενωμένος άνθρωπος που είναι ήδη πετσί και κόκκαλο είναι πολύ χειρότερο του να χάσει 15% ένας πιο ευτραφής. Πόσο δύσκολο είναι να το καταλάβει αυτό ο κ. Μητσοτάκης.
Όπως, όμως, είπα και στο Κοινοβούλιο, δεν είναι ότι η κυβέρνηση δεν το καταλαβαίνει αυτό – ούτε ότι, κατά βάθος, διαφώνησαν ποτέ με τις δικές μου προβλέψεις. Όχι, προσποιούνται ότι είναι ανίκανοι να παρακολουθήσουν τις σωστές μας αναλύσεις επειδή, αν παραδέχονταν ότι είναι σωστές, θα αναγκάζονταν να προβούν στα κουρέματα των οφειλών μικρομεσαίων που, ναι μεν θα μείωναν τα λουκέτα, θα περιόριζαν την ύφεση και θα προστάτευαν την κοινωνία από την μέγιστη οικονομική μαράζωση, αλλά – φευ – θα θύμωναν την τρόικα, τα funds, τις στυγνότερες εργοδοσίες και τα λογής-λογής παράσιτα που απαιτούν να μην χαθεί η ευκαιρία αυτής της κρίσης και να κλείσουν τα οικογενειακά φαρμακεία, να εξαφανιστούν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, και να πάρουν στα χέρια τους όποιες περιουσίες αδύναμων δεν έχουν ακόμα κατασχεθεί.
ΕΡ: Αυτό που απασχολεί πολίτες και επιχειρήσεις, είναι αν αυτή η πορεία είναι αναστρέψιμη και σε λίγους μήνες η χώρα μπορεί να επανέλθει. Εσείς τι εκτιμάτε;
ΑΠ: Η μεγαλύτερη απειλή που αντιμετωπίζει η οικονομία σήμερα είναι η συνέχιση των εφαρμοζόμενων πολιτικών στην βάση του διττού ψέματος (α) ότι η οικονομία αναπτυσσόταν πριν έρθει η πανδημία, και (β) ότι, μόλις νικήσουμε τον ιό, η ανάπτυξη θα επανέλθει και το σχέδιο της κυβέρνησης θα εφαρμοστεί. Στην πραγματικότητα, η ελληνική οικονομία – πιασμένη στα δίχτυα του 4ου Μνημονίου (2018-2060) – είχε ήδη επιστρέψει στην ύφεση από το 2019.
Επί πλέον, ο περαιτέρω εκτροχιασμός του χρέους (λόγω ενός κρατικού ελλείμματος που θα ξεπεράσει το 10% του ΑΕΠ) θα φέρει με μαθηματική ακρίβεια το 5ο Μνημόνιο (το οποίο, όπως και το 4ο, θα ονομαστεί κάτι άλλο) που ακυρώνει την όποια προοπτική σταθεροποίησης μετά το τέλος της πανδημίας.
Αυτός είναι ο λόγος που τις προάλλες, στη Βουλή, ο κ. Μητσοτάκης προσποιήθηκε ότι εξεμάνη που «τόλμησα» να αναφερθώ στην «Χρεοδουλοπαροικία η Ελλάς»: ήθελε να βρει αφορμή να μην απαντήσει στο καθαρό μου ερώτημα: «Δεσμεύεστε ότι δεν θα μειώσετε συντάξεις;»
ΕΡ: Από την άνοιξη έχετε εκφράσει την εκτίμηση ότι η κυβέρνηση θα οδηγήσει τη χώρα σε νέο μνημόνιο και σε πρόωρες εκλογές. Εμμένετε στις προβλέψεις σας;
ΑΠ: Κρίνετε εσείς: Το κρατικό έλλειμμα του 2020 θα κυμανθεί μεταξύ 10% και 15%. Έστω ότι, επειδή το 2021 θα ξεκινήσει καλύτερα (ελπίζουμε!) απ’ ότι το 2020, να μειωθεί αυτομάτως κατά 5%. Μένει ένα έλλειμμα 5% με 10%. Πιστεύετε ότι η τρόικα θα πει «ΟΚ, τί να κάνουμε;» Δεν υπάρχει πιθανότητα. Στην καλύτερη των περιπτώσεων να απαιτήσει μέτρα περιορισμού του ελλείμματος στο 3% του ΑΕΠ. Ακόμα και σε αυτό το βέλτιστο σενάριο, θα έχουμε μέτρα λιτότητας 2% με 7% του ΑΕΠ. Αυτά θα είναι τα προαπαιτούμενα για την επόμενη «ρύθμιση» του εκτροχιασμένου χρέους (το οποίο θα τρέχει πολύ πάνω από το 200% του ΑΕΠ). Αν αυτό δεν είναι Μνημόνιο, τότε τί είναι;
ΕΡ: Η πρότασή σας για την επίλυση της κρίσης στην Ανατολική Μεσόγειο είναι η σύγκληση πολυμερούς διάσκεψης με την εμπλοκή όλων των εμπλεκομένων χωρών. Ωστόσο, μέχρι να καθίσουν στο τραπέζι των συνομιλιών Ελλάδα και Τουρκία, ή και άλλες χώρες, η ‘Αγκυρα κλιμακώνει τις στρατιωτικές πιέσεις με την κυβέρνηση να επικρίνεται ότι δεν διέθετε σχέδιο αποτροπής. Στρατιωτική απάντηση ή διπλωματία είναι η δική σας απάντηση;
ΑΠ: Όποιος επαγγέλλεται τον πόλεμο είναι επικίνδυνος. Προφανώς και απαντάμε «διπλωματία» προσβλέποντας σε μια ειρηνική λύση μετά από διάλογο. Κοιτάξτε, είναι δεδομένο ότι κάποια στιγμή θα αναγκαστούμε όλοι (Ελλάδα, Τουρκία, Αίγυπτος, Λιβύη, Τυνησία, Λίβανος, Ισραήλ, Παλαιστίνη, Κύπρος) να μαζευτούμε γύρω από ένα τραπέζι να τα βρούμε – αν όχι να συμφωνήσουμε τουλάχιστον να καταγράψουμε τις διαφωνίες μας πριν πάμε, με κοινό συνυποσχετικό, στη Χάγη. Το ΜέΡΑ25, λοιπόν, λέει κάτι απλό: Αντί για διμερείς ΑΟΖ, π.χ. με Αίγυπτο, που απλά δίνουν στο Ερντογάν πάτημα να εντείνει κι άλλο τις εντάσεις, η ελληνική κυβέρνηση πρέπει αύριο το πρωί να καλέσει όλες αυτές τις χώρες σε Διεθνή Περιφερειακή Διάσκεψη στην Αθήνα. Από μόνη της αυτή η πρόσκληση θα βάλει φρένο στις προκλήσεις της Τουρκίας, είτε ο Ερντογάν την αποδεχθεί (καθώς πώς θα δικαιολογεί προκλήσεις την ώρα που αποδέχεται τον πολυμερή διάλογο) είτε την απορρίψει (καθώς έχοντας πει όχι σε μια τόσο λογική πρόσκληση θα μείνει έκθετος στην διεθνή κοινή γνώμη, αντίθετα με τώρα που η Αθήνα είναι αυτή που βάζει όρους για να προσέλθει σε διάλογο).
ΕΡ: Είστε σύμφωνος με την πρόθεση της κυβέρνησης να ανακοινώσει ένα μεγάλο εξοπλιστικό πρόγραμμα; Πόσο θα επιβαρύνει την οικονομία αν, όπως λέγεται, δαπανηθούν γύρω στα 7-10 δισ. για εξοπλισμούς τα επόμενα χρόνια.
ΑΠ: Σαφώς όχι. Θα συνηγορήσουμε σε λελογισμένες δαπάνες συντήρησης και αναβάθμισης του πολεμικού υλικού αλλά σε καμία περίπτωση Αγορά του Αιώνα. Γιατί; Πιστεύει πραγματικά κανείς ότι η Ελλάδα μπορεί να κερδίσει έναν εξοπλιστικό αγώνα δρόμου εναντίον της Τουρκίας; Σε καμία περίπτωση. Δεδομένου μάλιστα ότι και αυτή η κυβέρνηση, με το ΝΑΙ ΣΕ ΟΛΑ στην τρόικα, δεν τολμά να απαιτήσει αναδιάρθρωση του μη βιώσιμου δημόσιου χρέους – ακόμα και τώρα που εκσφενδονίζεται στην στρατόσφαιρα λόγω πανδημίας – ένα επί πλέον χρέος των 10 δις θα αντισταθμιστεί με ακόμα σκληρότερα υφεσιακά μέτρα στο επερχόμενο 5ο Μνημόνιο. Τι σημαίνει αυτό; Ακόμα μεγαλύτερη ύφεση και, άρα, ακόμα πιο πολλοί νέοι μας θα φύγουν στο εξωτερικό. Κανένα εξοπλιστικό πρόγραμμα των 7-10 δις δεν μπορεί να αντισταθμίσει το πλήγμα στην μακροπρόθεσμη άμυνα της χώρας από αυτή την εντεινόμενη ερημοποίηση.
ΕΡ: Τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν τις πρώτες ρωγμές της κυβέρνησης. Πως εκτιμάτε την πορεία της εν μέσω της τριπλής κρίσης, της οικονομικής, υγειονομικής και γεωπολιτικής κρίσης;
ΑΠ: Παρατηρώ μια γιγαντιαία απόκλιση μεταξύ, από τη μία μεριά, της πεποίθησης της πλειοψηφίας (ακόμα και νεοδημοκρατών) ότι η οικονομική κρίση είναι καταστροφική και τα κυβερνητικά μέτρα εκτός τόπου και χρόνου ενώ, από την άλλη, οι πολίτες φαίνονται να μην πιστεύουν πια ότι μπορούν να αλλάξουν τα πράγματα ψηφίζοντας κάτι άλλο. Τίποτα δεν απειλεί μια κοινωνία περισσότερο από την αίσθηση ότι δεν υπάρχει εναλλακτική στις πολιτικές που την καταστρέφουν. Για αυτό τον λόγο, την Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου, από την HellExpo-ΔΕΘ, το ΜέΡΑ25 θα παρουσιάσουμε το όραμα μας για την Ελλάδα του 2025 βασισμένο σε συγκεκριμένες, ρεαλιστικές προτάσεις πολιτικής κάθε μία από τις πληγές της κοινωνίας μας.
ΕΡ: Αναλυτές υποστηρίζουν ότι η κυριαρχία της ΝΔ είναι δεδομένη όσο η αξιωματική αντιπολίτευση δεν την αντιπολιτεύεται ουσιαστικά. Πως εκτιμάτε την στάση του ΣΥΡΙΖΑ.
ΑΠ: Το ΜέΡΑ25 μπήκε στη Βουλή ακριβώς για αυτό το λόγο: Προειδοποιούσαμε προεκλογικά ότι ο ΣΥΡΙΖΑ δεν θα μπορεί να αντιπολιτεύεται την Νέα Δημοκρατία για ένα λόγο. Κάθε φορά που ο κ. Τσίπρας θα καταγγέλλει τα νομοθετήματα του κ. Μητσοτάκη και των υπουργών του, εκείνοι θα του απαντούν: «Μα, αυτά που κάνατε και νομοθετήσατε εσείς προχωράμε εμείς». Έτσι ακριβώς έγινε. Το ίδιο σχέδιο, υπέρ των αρπακτικών ταμείων, με τον ΣΥΡΙΖΑ νομοθέτησε («Ηρακλής») η Νέα Δημοκρατία. Τις ίδιες αποικιοκρατικές συμβάσεις για οικολογικά καταστροφικές εξορύξεις πέρασε η κυβέρνηση. Την ίδια οικονομική πολιτική, επί της ουσίας, εφαρμόζει. Πως θα μπορούσε ο ΣΥΡΙΖΑ να αντιπολιτευτεί ουσιαστικά τη Νέα Δημοκρατία υπό αυτές τις συνθήκες που ο ίδιος ο ΣΥΡΙΖΑ διαμόρφωσε μετά την συνθηκολόγηση του κ. Τσίπρα το βράδυ του δημοψηφίσματος.
ΕΡ: Όλο αυτό το διάστημα πάντως της καθήλωσης του ΣΥΡΙΖΑ, δεν φάνηκε από τις δημοσκοπήσεις να επωφελείται το ΜέΡΑ25. Τι φταίει γι αυτό;
ΑΠ: Ποιες δημοσκοπήσεις; Εκείνες που παραγγέλνονται από τα κανάλια της τρόικας εσωτερικού, που «γίνονται» εν μέσω Αυγούστου (!); Εκείνες που πέρσι ένα μήνα πριν από τις εκλογές μας έδιναν 1%; Η δημοσκόπηση που για εμάς μετράει, και μας δίνει δύναμη, είναι το ότι τους τελευταίους μήνες έχουν γραφτεί στο ΜέΡΑ25 πάνω από 3 χιλιάδες ενεργά μέλη – ότι έχουμε καθημερινά προσέλευση νέων μελών σε όλη την Ελλάδα – ότι παρατηρούμε μεγάλη εγρήγορση στο δρόμο για την ψήφιση της νέας Κεντρικής Επιτροπής μέχρι το τέλος του μήνα – και, βέβαια, ότι εισπράττουμε μεγάλη αποδοχή των θέσεών μας από ανθρώπους και κομμάτια της κοινωνίας που τον Ιούλιο του 2019 είτε δεν ήξεραν την ύπαρξη του ΜέΡΑ25 είτε μας απέρριπταν έχοντας επηρεαστεί από την προπαγάνδα ότι ήμασταν «ανάχωμα του συστήματος».
Το στοίχημα για εμάς, που όταν κερδηθεί όπως φαίνεται ότι κερδίζεται θα αναγκάσει τους δημοσκόπους να αποτυπώσουν την αλήθεια, είναι η συνεχής παραγωγή καθαρών, ορθολογικών, φρέσκιων, ριζοσπαστικών και διεθνιστικών-πατριωτικών θέσεων, μαζί με την καθημερινή μετατροπή του ΜέΡΑ25 σε κόμμα με ζωντανές οργανώσεις σε κάθε πόλη και περιφέρεια.
