Μήνας: Ιούλιος 2020

Ως “επικοινωνιακή φιέστα” χαρακτήρισε η τομεάρχης Εργασίας του ΣΥΡΙΖΑ, Έφη Αχτσιόγλου τη σημερινή παρουσίαση του προγράμματος ψηφιακής απονομής συντάξεων «ΑΤΛΑΣ», από τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη και τον υπουργό Εργασίας, Γιάννη Βρούτση.

“Την ώρα που εκατοντάδες χιλιάδες εποχικοί εργαζόμενοι αντιμετωπίζουν πλέον καθημερινό πρόβλημα επιβίωσης, εκατοντάδες χιλιάδες άλλοι βιώνουν τη δραματική μείωση των μισθών και τη διάλυση των εργασιακών τους σχέσεων και ενώ όλο και περισσότεροι βρίσκονται αντιμέτωποι με το φάσμα της ανεργίας, οι κύριοι Μητσοτάκης και Βρούτσης οργάνωσαν μία ακόμη επικοινωνιακή φιέστα, αλλά δεν βρήκαν να πουν έστω μισή λέξη για τις ανάγκες αυτών των ανθρώπων”, δήλωσε η Ε. Αχτσιόγλου, επισημαίνοντας ότι “δεν είπαν τίποτα για”:

“την καταβολή των αναδρομικών από τις αντισυνταγματικές περικοπές του ίδιου του κ. Βρούτση στους συνταξιούχους, τη στιγμή μάλιστα που η αναστολή του Συμφώνου Σταθερότητας ανοίγει, μόνο γι’ αυτή τη χρονιά, παράθυρο ευκαιρίας για την εξόφληση του συνόλου των οφειλών σε όλους τους συνταξιούχους” και “τη σχεδιαζόμενη παραχώρηση της επικουρικής ασφάλισης σε ιδιώτες, η οποία προβλέπεται στο α-λα ΔΝΤ σχέδιο Πισσαρίδη και θα οδηγήσει στην κατάρρευση του συστήματος και στη μείωση των επικουρικών συντάξεων”.

“Μάλιστα, οι τεράστιες ζημιές που θα προκληθούν σχεδιάζεται να καλυφθούν με τη χρήση των πόρων από τα ευρωπαϊκά προγράμματα στήριξης της ελληνικής οικονομίας”, συμπλήρωσε.

Η Ε. Αχτσιόγλου τόνισε επίσης ότι “οι κύριοι Μητσοτάκης και Βρούτσης αναφέρθηκαν μόνο στη δήθεν «νέα» ψηφιακή σύνταξη, αποκρύπτοντας, όμως, αφενός ότι το έργο είχε προετοιμαστεί στο σύνολό του από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, αφετέρου ότι προς το παρόν αφορά μόνο μερικές εκατοντάδες αιτήσεις συνταξιοδότησης”.

“Συστήνουμε λοιπόν σε εργαζόμενους και συνταξιούχους να κρατάνε μικρό καλάθι για τις υποσχέσεις Βρούτση-Μητσοτάκη καθώς τα μόνα έργα που έχουν μέχρι στιγμής να επιδείξουν είναι το σκάνδαλο του “σκόιλελικικού” και η αύξηση των εκκρεμών συντάξεων κατά τουλάχιστον 50%”, κατέληξε.

«Θα ήθελα να ξεκαθαρίσω ότι ο όρος “αμφισβητούμενα” αναφέρεται απλώς σε περιοχές όπου περισσότερες από μία χώρες προβάλλουν θαλάσσιες διεκδικήσεις», τόνισε σε δήλωσή του στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Αμερικανός πρέσβης στην Αθήνα, Τζέφρι Πάιατ, στο περιθώριο εκδήλωσης στο λιμάνι της Αλεξανδρούπολης για την υποδοχή και προώθηση δυνάμεων της 101ης Αερομεταφερόμενης Ταξιαρχίας των ΗΠΑ στο πλαίσιο της ΝΑΤΟϊκής άσκησης «Atlantic Resolve», επίκεντρο της οποίας είναι η Ρουμανία.

Κληθείς να σχολιάσει την αναφορά σε «αμφισβητούμενα νερά» στην ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για τις εξελίξεις στο Καστελόριζο, ο κ. Πάιατ πρόσθεσε ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες γενικά δεν παίρνουν θέση σε διαφορές θαλάσσιων συνόρων άλλων κρατών, αλλά ως ζήτημα μιας μακροπρόθεσμης πολιτικής ενθαρρύνουμε τα κράτη να επιλύουν τις διαφορές τους ειρηνικά και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο. Έχω επίσης επισημάνει πολλές φορές και θα το επαναλάβω και σήμερα, ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες τηρούν τις αρχές του διεθνούς ναυτικού δικαίου, βάσει των οποίων τα νησιά, συμπεριλαμβανομένου του Καστελόριζου, έχουν ακριβώς την ίδια υφαλοκρηπίδα και δικαιώματα ΑΟΖ όπως και κάθε περιοχή στην ηπειρωτική χώρα».

Ο υπουργός ‘Αμυνας, Νίκος Παναγιωτόπουλος, μιλώντας νωρίτερα από το βήμα της εκδήλωσης ανέφερε για το ίδιο θέμα ότι «μετά τη λεκτική βελτίωση (σ.σ. από αμερικανικής πλευράς) είναι σαφές πλέον ότι το Στέιτ Ντιπάρτμεντ στέλνει μήνυμα ότι σε όλη αυτή την υπόθεση το πρόβλημα είναι η Τουρκία. Η Τουρκία αμφισβητεί, η Τουρκία είναι το πρόβλημα και αυτό ξεκαθαρίζει πλέον το κείμενο».

Εξάλλου, στην ομιλία του στο πλαίσιο της εκδήλωσης, ο κ. Πάιατ τόνισε «το σαφές μήνυμα από την Ουάσινγκτον και από την Ευρώπη, που προτρέπει τις τουρκικές αρχές να σταματήσουν επιχειρήσεις που αυξάνουν την ένταση στην περιοχή, όπως σχέδια έρευνας για φυσικούς πόρους σε περιοχές, στις οποίες η Ελλάδα και η Κύπρος αξιώνουν δικαιοδοσία στην Ανατολική Μεσόγειο».

«Αυτός είναι ένας πολύπλοκος στρατηγικός χώρος», σημείωσε ο Αμερικανός πρέσβης και πρόσθεσε: «Θέλουμε οι φίλοι και οι σύμμαχοί μας στην περιοχή να προσεγγίσουν την ανάπτυξη πόρων σε πνεύμα συνεργασίας που παρέχει τη βάση για μια διαρκή ενεργειακή ασφάλεια και αμοιβαία οικονομική ευημερία. Μονομερείς προκλητικές ενέργειες αντιτίθενται σε αυτόν τον στόχο. Επιτρέψτε μου λοιπόν να είμαι ξεκάθαρος: Μια ισχυρότερη και ασφαλέστερη Ελλάδα είναι προς το συμφέρον της Αμερικής και όπως ο υπουργός (‘Αμυνας των ΗΠΑ) Έσπερ συζήτησε με τον υπουργό Παναγιωτόπουλο, αυτή την εβδομάδα, η συνεργασία μας εμβαθύνει μια πολύ σημαντική διμερή σχέση και ενισχύει τη συμμαχία του ΝΑΤΟ που προωθεί την ευημερία και την ασφάλεια σε αυτήν τη στρατηγική περιοχή για όλους τους πολίτες μας».

Ερωτηθείς, δε, από το ΑΠΕ-ΜΠΕ, στο περιθώριο της εκδήλωσης και για το αν θεωρεί πως θα υπάρξει αποκλιμάκωση της κρίσης, ο κ. Πάιατ εξέφρασε την ελπίδα πως θα υπάρχει συνέχεια στα σήματα που δείχνουν ότι υπάρχει μια τέτοια προοπτική. “Γνωρίζω ότι αυτή είναι η ελπίδα του Πρωθυπουργού Μητσοτάκη, το ακούσαμε από τον υπουργό ‘Αμυνας μόλις τώρα και σίγουρα οι Ηνωμένες Πολιτείες συμμερίζονται αυτήν την ελπίδα και χρησιμοποιούμε τα διπλωματικά μας εργαλεία για την προώθηση αυτού του στόχου”, ανέφερε χαρακτηριστικά.

Delighted to return to #Alexandroupoli. This is my fifth visit, more than any other U.S. Ambassador to Greece, which underlines this city's strategic role as a regional energy, transportation, and commercial hub vital to European stability and security. pic.twitter.com/STWbt96vFk

— Ambassador Kimberly Guilfoyle (@USAmbassadorGR) July 23, 2020

«Την ώρα που οι ΗΠΑ προκλητικά μιλάνε για “αμφισβητούμενα ύδατα” στον χώρο της τουρκικής navtex, η Αλεξανδρούπολη μετατρέπεται σε “πεδίο βολής φτηνό” αμερικάνικων στρατευμάτων -“εκπαιδευμένων, θανατηφόρων και με κίνητρο”, όπως δήλωσε ο διοικητής τους- με την εποπτεία της ελληνικής κυβέρνησης και του Αμερικανού πρέσβη», επισημαίνει το ΚΚΕ, σε σχόλιό του, «για την παρουσία αμερικανικών δυνάμεων στο λιμάνι της Αλεξανδρούπολης.

«Η κυβέρνηση της ΝΔ, όπως και η προηγούμενη του ΣΥΡΙΖΑ, μετέτρεψαν όλη τη χώρα σε αμερικάνικη βάση, στο όνομα της δήθεν “προστασίας από την Τουρκία”, για να εισπράττουν εκ μέρους των ΗΠΑ δηλώσεις – εκτροφεία της τουρκικής προκλητικότητας και γκριζαρίσματος των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας», προσθέτει το ΚΚΕ.

«Εδώ και τώρα να δυναμώσει η πάλη του ελληνικού λαού για:

– Απεμπλοκή της χώρας από τα ΝΑΤΟϊκά σχέδια. Καμία συμμετοχή στις επεμβάσεις. Να κλείσουν τώρα οι ΑμερικανοΝΑΤΟϊκές βάσεις.

– Καμία αλλαγή συνόρων, καμία απεμπόληση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας», καταλήγει το σχόλιο του ΚΚΕ.

«Η Ελλάδα κινείται με αυτοπεποίθηση, σιγουριά και απόλυτη ετοιμότητα», τόνισε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Στέλιος Πέτσας, αναφερόμενος στις κινήσεις της Άγκυρας, κατά τη διάρκεια της ενημέρωσης των πολιτικών συντακτών.

Ο κ. Πέτσας σημείωσε ότι η έκδοση της συγκεκριμένης ΝAVTEX από την Τουρκία συνιστά κλιμάκωση της έντασης στην περιοχή και καταδεικνύει την εμμονή της γειτονικής χώρας στην παραβατικότητα, καθώς και την περιφρόνησή της στο διεθνές δίκαιο. «Η Ελλάδα θα κάνει ό,τι χρειαστεί για να υπερασπιστεί τα κυριαρχικά της δικαιώματα», πρόσθεσε.

Για την επέτειο των δύο ετών από τη φονική πυρκαγιά στο Μάτι, επισήμανε ότι η υπόθεση βρίσκεται στα χέρια της Δικαιοσύνης και η έρευνα θα αποκαλύψει κάθε πτυχή της. Επιπλέον, μίλησε για τις δράσεις που έχει υλοποιήσει η κυβέρνηση ώστε το Μάτι, από κόλαση, να ξαναγίνει παράδεισος.

Όσον αφορά τις αποφάσεις της πρόσφατης Συνόδου Κορυφής έκανε λόγο για ιστορική ημέρα για την Ευρώπη και εθνική επιτυχία.

Ο κ. Πέτσας ανακοίνωσε ότι με σχετική τροπολογία, την επόμενη εβδομάδα, η κυβέρνηση προχωρά στην αναδιάρθρωση του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας. «Η κατάθεση της τροπολογίας κρίθηκε απαραίτητη μετά τη χυδαία συμπεριφορά του βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ κ. Μάρκου χθες στη Βουλή», συμπλήρωσε.

 

Εθνικά θέματα

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, αναφερόμενος στα εθνικά θέματα, σημείωσε ότι ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, συναντάται διαδοχικά στο γραφείο του στη Βουλή, σήμερα και αύριο, με τους αρχηγούς των κοινοβουλευτικών κομμάτων, προκειμένου να τους ενημερώσει για τα αποτελέσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και τις εξελίξεις στα εθνικά μας θέματα. Στις 12:30 θα συναντηθεί με τον πρόεδρο της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξη Τσίπρα, στις 13:30 θα συναντηθεί με την πρόεδρο της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του Κινήματος Αλλαγής, Φώφη Γεννηματά, στις 18:15 με τον πρόεδρο του κόμματος Ελληνική Λύση, Κυριάκο Βελόπουλο και στις 19:30 με τον γραμματέα του κόμματος ΜέΡΑ25, Γιάνη Βαρουφάκη. Η συνάντηση με τον γγ της ΚΕ του ΚΚΕ, Δημήτρη Κουτσούμπα, θα πραγματοποιηθεί αύριο, Παρασκευή, στις 9:30, καθώς σήμερα ο κ. Κουτσούμπας θα παρευρεθεί στην κηδεία του Γιώργου Φαρσακίδη, ενός σημαντικού προσώπου της Αριστεράς και μεγάλου εικαστικού. «Στην οικογένεια του εκλιπόντος, εκφράζω εκ μέρους του πρωθυπουργού και της κυβέρνησης θερμά συλλυπητήρια», ανέφερε ο κ. Πέτσας.

«Ο πρωθυπουργός και η κυβέρνηση παρακολουθούν τις εξελίξεις μετά την έκδοση της παράνομης τουρκικής Navtex, με ψυχραιμία και ετοιμότητα. Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση αναπτύσσει σε εθνικό και διεθνές επίπεδο όλες τις αναγκαίες πρωτοβουλίες. Η Ελλάδα, όπως τόνισε από την πρώτη στιγμή ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, κινείται με αυτοπεποίθηση, σιγουριά και απόλυτη ετοιμότητα», σημείωσε ο κ. Πέτσας και πρόσθεσε: «Η κυβέρνηση επισημαίνει ότι η αναγγελία τουρκικών ερευνών σε τμήμα της ελληνικής υφαλοκρηπίδας με τη νέα παράνομη Navtex συνιστά κλιμάκωση της έντασης στην περιοχή. Καταδεικνύει, ταυτόχρονα, την εμμονή της Τουρκίας στην παραβατικότητα και την απόλυτη περιφρόνησή της στο διεθνές δίκαιο. Η κυβέρνηση διαμηνύει, σε κάθε τόνο και προς κάθε κατεύθυνση, ότι η Ελλάδα δεν θα δεχθεί παραβίαση της κυριαρχίας της, και θα κάνει ό,τι χρειαστεί για να υπερασπιστεί τα κυριαρχικά της δικαιώματα.

Ο κ. Πέτσας τόνισε ότι «ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Πρόεδρο της Ρωσικής Ομοσπονδίας, Βλαντιμίρ Πούτιν. Στη διάρκεια της επικοινωνίας συζητήθηκαν οι διμερείς σχέσεις, η κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο και την ευρύτερη περιοχή και το ζήτημα της μετατροπής της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, γεγονός που αποτελεί πρόκληση για όλον τον ορθόδοξο κόσμο. Νωρίτερα, είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκο Αναστασιάδη για τον συντονισμό ενεργειών Ελλάδας και Κύπρου, ενόψει και της επίσκεψης του Προέδρου της Κύπρου στο Παρίσι και της συνάντησής του με τον Πρόεδρο Μακρόν. Την Τρίτη είχε επικοινωνία με τη Γερμανίδα Καγκελάριο, Άγγελα Μέρκελ, ενώ ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Παναγιωτόπουλος, είχε επικοινωνήσει με τον Αμερικανό ομόλογό του, Μαρκ Έσπερ».

«Στο μεταξύ, η πρεσβεία μας στην Άγκυρα έχει ήδη προβεί σε διάβημα στο τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών, ενώ οι Αρχές μας έχουν ήδη εγείρει το θέμα στην ΕΕ, στο ΝΑΤΟ και στον ΟΗΕ, καθώς και στις πρωτεύουσες των μονίμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. Σήμερα, δύο εικοσιτετράωρα μετά την έκδοση της παράνομης τουρκικής Navtex, η κατάσταση παραμένει σταθερή. Την παρακολουθούμε με ψυχραιμία και ετοιμότητα», συμπλήρωσε.

 

Μάτι

«Σαν σήμερα, πριν από δύο χρόνια, οι Έλληνες βιώναμε μία ανείπωτη εθνική τραγωδία. Λίγα χιλιόμετρα έξω από την Αθήνα, στο Μάτι, μία φωτιά, που είχε ξεκινήσει από την Πεντέλη, σάρωνε τα πάντα. Οι συγκλονιστικές εικόνες της αποφράδας εκείνης ημέρας παραμένουν απερίγραπτες. Εκατόν δύο νεκροί, δεκάδες εγκαυματίες, τραγικές ανθρώπινες ιστορίες. Καταστροφή περιουσιών και του φυσικού περιβάλλοντος σε μία πανέμορφη περιοχή», επισήμανε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος.

Όπως υπογράμμισε, «οι αρμόδιες Αρχές παρέλυαν και η κυβέρνηση προκαλούσε τον κόσμο επιδεικνύοντας κυνισμό και αναλγησία. Την ίδια εκείνη νύχτα, η τότε πολιτική ηγεσία, αντί να αφοσιωθεί με όλες της τις δυνάμεις στο συντελούμενο δράμα, σκηνοθετούσε μία θλιβερή επικοινωνιακή παράσταση. Στο Συντονιστικό Κέντρο της Πυροσβεστικής, ενώ το ΕΚΑΒ είχε ήδη παραλάβει τις πρώτες απανθρακωμένες σορούς και ενώ το Εθνικό Κέντρο Επιχειρήσεων Υγείας ζητούσε δεκάδες σάκους για σορούς, ο τότε πρωθυπουργός και οι συναρμόδιοι υπουργοί προσποιούνταν πως δεν ήξεραν για νεκρούς. Και δεν ήταν μόνο αυτό. Αντί να αναλάβουν τις ευθύνες τους, οργάνωναν -τρεις μέρες αργότερα- έκτακτη συνέντευξη Τύπου, στη διάρκεια της οποίας ο τότε υπουργός Προστασίας του Πολίτη, κ. Τόσκας, συνόψιζε την κυβερνητική γραμμή στη φράση ψάχνουμε, “αλλά δεν βρίσκουμε λάθη”».

«Λίγους μήνες αργότερα, ο νέος αρχηγός της Πυροσβεστικής -σύμφωνα με στοιχεία της δικογραφίας, όπως αποκάλυψε η εφημερίδα “Καθημερινή”- απειλούσε τον εμπειρογνώμονα του Σώματος, προκειμένου να συγκαλύψει τις ευθύνες. Ισχυριζόταν -σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία- ότι είχε άνωθεν εντολές και οδηγίες από την τότε πολιτική ηγεσία. Και έφτανε στο σημείο να περιγράψει ανατριχιαστικές πρακτικές για σκόπιμη εγκατάλειψη καιόμενων περιοχών σε παιχνίδια εξουσίας, που δεν χωρούν σε δημοκρατικά πολιτεύματα. Η τότε υπουργός αρνείται κάθε ανάμειξη και στρέφεται εναντίον εκείνων που δημοσίευσαν τα σχετικά δικαστικά έγγραφα. Η υπόθεση, ωστόσο, βρίσκεται πλέον στα χέρια της Δικαιοσύνης και η έρευνά της θα αποκαλύψει κάθε πτυχή της υπόθεσης. Το οφείλουμε στους νεκρούς μας», ανέφερε ο κ. Πέτσας.

«Αλλά η σημερινή μέρα δεν είναι μόνο μνημόσυνο, ούτε μέρα κριτικής για τους ανεύθυνους-υπεύθυνους. Είναι μέρα που μας θυμίζει τι κάναμε εμείς, εδώ και έναν χρόνο, αλλά και τι μένει να γίνει, ώστε το Μάτι, από κόλαση, να ξαναγίνει παράδεισος. Η κυβέρνηση, από την πρώτη στιγμή της συγκρότησής της, έσκυψε με υπευθυνότητα και ευαισθησία στο πρόβλημα που άφησε πίσω της η εθνική τραγωδία. Καλύφθηκαν υγειονομικά οι εγκαυματίες, απαλλάχθηκαν οι πυρόπληκτοι από τον ΕΝΦΙΑ για πέντε χρόνια, απομακρύνθηκαν χιλιάδες κυβικά μέτρα καύσιμης ύλης και τέθηκε το θεσμικό πλαίσιο για ένα νέο πρότυπο χωρικό σχέδιο. Λύθηκαν μία σειρά γραφειοκρατικά εμπόδια και ξεκίνησε η απομάκρυνση αμιάντου από ιδιοκτησίες, καθώς και η κατεδάφιση κατεστραμμένων κτιρίων», πρόσθεσε.

Καταλήγοντας, για το θέμα της πυρκαγιάς στο Μάτι, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος σημείωσε ότι «σήμερα, το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο για το Μάτι είναι έτοιμο. Θέτει τις βάσεις για την επούλωση των πληγών που άφησε η εθνική τραγωδία. Βάζει τέλος σε μία σειρά από απαράδεκτες καταστάσεις. Προβλέπει διόδους στην παραλία, που θα αποκτήσει ένα τελείως διαφορετικό χρώμα. Ορίζει προϋποθέσεις για την προστασία της περιοχής, τόσο από πυρκαγιές όσο και από πλημμύρες. Και για να διευκολυνθούν οι κάτοικοι, μετά από αίτημά τους, η διαβούλευση για το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο παρατείνεται μέχρι τις 17 Αυγούστου 2020».

 

Συμφωνία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου 17-21 Ιουλίου

«Μετά από μία μαραθώνια Σύνοδο Κορυφής, που διήρκεσε περίπου όσο η Σύνοδος της Νίκαιας πριν από 20 χρόνια -η μακρύτερη στην ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης- οι ηγέτες κατέληξαν τα ξημερώματα της Τρίτης 21 Ιουλίου σε συμφωνία. Όπως τόνισε χαρακτηριστικά ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, “η Ευρώπη στάθηκε στο ύψος των περιστάσεων. Πετύχαμε να προχωρήσουμε με μία πολύ φιλόδοξη απάντηση στο οικονομικό σοκ που έχει προκαλέσει η πανδημία. Πρόκειται για μία ιστορική ημέρα για την Ευρώπη και μία σπουδαία ευκαιρία για την Ελλάδα”», επισήμανε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος.

Σύμφωνα με τον κ. Πέτσα, «η συμφωνία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου αποτελεί:

– Πρώτον, ιστορική ημέρα για την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς γίνεται ένα αποφασιστικό βήμα προς την κατεύθυνση μεγαλύτερης πολιτικής και οικονομικής ολοκλήρωσης. Σημειώνεται, ότι για πρώτη φορά θεσμοθετείται τέτοιου μεγέθους κοινός δανεισμός της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για λογαριασμό των κρατών-μελών, ώστε να λάβουν τις επιχορηγήσεις.

– Δεύτερον, εθνική επιτυχία, καθώς η Ελλάδα ήταν εξ’ αρχής μία από τις πρώτες χώρες που ζήτησε μία φιλόδοξη, γενναία αντίδραση σε ευρωπαϊκό επίπεδο στην κρίση της πανδημίας του κορονοϊού. Συμμετείχαμε ενεργά σε όλες τις διαπραγματεύσεις και πετύχαμε ένα συνολικό πακέτο που φτάνει τα 72 δισ. ευρώ.

– Τρίτον, μεγάλη ευκαιρία για τη χώρα μας, προκειμένου να υπερασπιστούμε τον κόσμο της εργασίας, να στηρίξουμε την επιχειρηματικότητα και να ελαφρύνουμε τα νοικοκυριά από φορολογικά βάρη. Βάζουμε ξανά την Ελλάδα στον χάρτη ενός κόσμου που αλλάζει. Και επενδύουμε τα σημαντικά αυτά κεφάλαια για να μεταμορφώσουμε τη χώρα μας και να κάνουμε τη ζωή των Ελλήνων καλύτερη».

«Η Ελλάδα προβλέπεται να λάβει από το Ταμείο Ανάκαμψης περίπου 32 δισ. ευρώ, εκ των οποίων περίπου 19 δισ. αφορούν επιχορηγήσεις και περίπου 13 δισ. δάνεια. Σε αυτά προστίθενται σχεδόν 40 δισ. ευρώ από το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, τα οποία θα δοθούν μέσα από δράσεις του μεσοπρόθεσμου προγράμματος ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) και της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής για την περίοδο 2021-2027», υπογράμμισε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, για να συμπληρώσει:

«Σημειώνονται επίσης τα εξής:

– Το Ταμείο Ανάκαμψης είναι εμπροσθοβαρές, καθώς τo 70% των επιχορηγήσεων του Ταμείου Ανάκαμψης είναι πόροι που θα δεσμευθούν τα έτη 2021 και 2022. Το υπόλοιπο 30% θα δεσμευθεί μέχρι το τέλος του 2023.

– Αποφασίστηκε αναδρομικότητα επιλεξιμότητας. Δηλαδή, εξαιτίας των έκτακτων συνθηκών που προκάλεσε η πανδημία του κορονοϊού, οι σχετικές δράσεις που ξεκίνησαν από την 1η Φεβρουαρίου 2020 και μετά, μπορεί να είναι επιλέξιμες για χρηματοδότηση στο πλαίσιο του ReactEU και του RRF, υπό την προϋπόθεση ότι επιδιώκουν τους στόχους των αντίστοιχων προγραμμάτων.

– Τα δάνεια για την Ελλάδα (σχεδόν 13 δισ.) αφενός δημιουργούν ένα σημαντικό απόθεμα ασφαλείας και αφετέρου μπορούν να εγκριθούν με διαδικασίες πολύ πιο απλές από τις κλασικές που αφορούν τον δανεισμό, για παράδειγμα, μέσω του ESM».

 

Κορονοϊός

Σχετκά με τις κυβερνητικές ενέργειες για την αντιμετώπιση του κορονοϊού, ο κ. Πέτσας ανέφερε ότι «η κυβέρνηση, από την πρώτη στιγμή της σταδιακής άρσης των περιοριστικών μέτρων, κατέστησε σαφές ότι θα παρακολουθεί συνεχώς τις εξελίξεις, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό και θα αναπροσαρμόζει τις αποφάσεις της ανάλογα με τα επιδημιολογικά δεδομένα. Στο πλαίσιο αυτό, αυστηροποιήθηκαν οι προϋποθέσεις εισόδου από τα χερσαία σύνορά μας και παράλληλα εντάθηκαν οι έλεγχοι στο εσωτερικό. Συγκεκριμένα, χθες έγιναν από την Εθνική Αρχή Διαφάνειας, την Ελληνική Αστυνομία και τη Γενική Γραμματεία Εμπορίου και Προστασίας του Καταναλωτή 869 έλεγχοι σε όλη την Ελλάδα, διαπιστώθηκαν παραβάσεις σε 64 περιπτώσεις και επιβλήθηκαν 72 πρόστιμα, συνολικού ύψους 10.800 ευρώ».

 

Νομοθετικό έργο

«Ξεκινά σήμερα, στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, η συζήτηση επί του νομοσχεδίου του υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων για τον εκσυγχρονισμό της ιδιωτικής εκπαίδευσης. Οι προτεινόμενες αλλαγές ωφελούν την ιδιωτική εκπαίδευση, γιατί προωθούν την αυτονομία και την ευελιξία της, ενώ ταυτόχρονα, ενισχύουν τη δυνατότητα αποτελεσματικότερης αξιοποίησης του ανθρώπινου δυναμικού. Είναι προς το συμφέρον των μαθητών, γιατί οδηγεί σε πιο ελεύθερα και δημιουργικά ιδιωτικά σχολεία. Δίνει περισσότερες επιλογές για απογευματινές δραστηριότητες, με ευελιξία διαμόρφωσης του σχετικού προγράμματος, αλλά και δυνατότητα συμμετοχής μαθητών σε δραστηριότητες και το καλοκαίρι, εάν το επιθυμούν», σημείωσε ο κ. Πέτσας αναφερόμενος στο νομοθετικό έργο και τόνισε:

«Είναι προς το συμφέρον των εκπαιδευτικών, γιατί δίνονται νέες ευκαιρίες απασχόλησης, για την αύξηση του εισοδήματός τους. Θα μπορούν να εργάζονται και σε πρόσθετες εκπαιδευτικές δραστηριότητες, μετά το πέρας του κανονικού ωραρίου. Θα μπορούν να απασχολούνται παράλληλα σε κέντρα ξένων γλωσσών και άλλους φορείς εκπαίδευσης. Θα μπορούν να εργάζονται με πρόσθετη αμοιβή σε δραστηριότητες της σχολικής μονάδας και κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού και όχι μόνο μέχρι 30 Ιουνίου. Επιπλέον, οι εκπαιδευτικοί θα προσλαμβάνονται, πλέον, με συμβάσεις αορίστου χρόνου και όχι συμβάσεις διετίας που τους οδηγούσαν σε δυσμενή θέση. Στόχος είναι να περάσει η λειτουργία των ιδιωτικών σχολείων από τον ασφυκτικό κρατικό έλεγχο στη δημιουργική εποπτεία, και από την αμφισβήτηση στην εμπιστοσύνη».

«Στο πλαίσιο των νομοθετικών πρωτοβουλιών της κυβέρνησης, σας ενημερώνω ότι -με σχετική τροπολογία που θα καταθέσει την επόμενη εβδομάδα ο υπουργός Υγείας, Βασίλης Κικίλιας- θα προχωρήσει άμεσα η αναδιάρθρωση του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας. Η κατάθεση της τροπολογίας τώρα -και όχι τον προσεχή Σεπτέμβριο όπως είχε αρχικά προγραμματιστεί- κρίθηκε απαραίτητη μετά τη χυδαία συμπεριφορά χθες στη Βουλή του κ. Μάρκου, βουλευτή Αχαΐας του ΣΥΡΙΖΑ και προέδρου μέχρι σήμερα του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας. Μετά την απαράδεκτη αυτή συμπεριφορά, ο υπουργός Υγείας ζήτησε την παραίτηση του κ. Μάρκου, ο οποίος αρνήθηκε. Επειδή τέτοιες συμπεριφορές προσβάλλουν τον θεσμό του προέδρου του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας, προχωράμε στην άμεση αντικατάστασή του. Όσο για την ιδιότητα του βουλευτή, ας τον κρίνουν ο πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής του Ομάδας και οι σύντροφοί του», πρόσθεσε ο κ. Πέτσας.

 

Το πρόγραμμα του πρωθυπουργού

Σε ότι, αφορά το πρόγραμμα του κ. Μητσοτάκη, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος ανέφερε ότι ο πρωθυπουργός «παρέστη νωρίτερα σε εκδήλωση του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων για την παρουσίαση της ψηφιακής απονομής σύνταξης “Άτλας”, που μπαίνει από σήμερα σε εφαρμογή. Πρόκειται για μία πλήρως αυτοματοποιημένη διαδικασία που αφορά στην αίτηση, την έκδοση και την κοινοποίηση της σύνταξης. Και συνιστά το πρώτο βήμα μιας μεγάλης μεταρρύθμισης. Καλύπτει, σταδιακά, όσους βγαίνουν σε σύνταξη από εδώ και πέρα. Από σήμερα, η ψηφιακή απονομή σύνταξης θα αφορά τους αγρότες και όσους ζητούν μεταβίβαση συντάξεων λόγω θανάτου. Μέσα στο 2020 θα επεκταθεί η δυνατότητα απονομής για τις συντάξεις αναπηρίας, και το 2021 και για τις υπόλοιπες κατηγορίες συντάξεων γήρατος. Επίσης, δεν θα χρειάζεται καμία προσκόμιση κανενός δικαιολογητικού από τον πολίτη, καθώς η άντλησή τους θα γίνεται αποκλειστικά από την ηλεκτρονική διασύνδεση των υπηρεσιών. Ταυτόχρονα, απελευθερώνει το δυναμικό τού ΕΦΚΑ προκειμένου να ασχοληθεί με την ταχύτερη εκκαθάριση αιτήσεων που εκκρεμούν για συνταξιοδότηση.

Τέλος, ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, αύριο Παρασκευή 24 Ιουλίου, στις 20:00, θα παραστεί στην εκδήλωση της 46ης επετείου της αποκατάστασης της Δημοκρατίας, στο Προεδρικό Μέγαρο».

Η εντύπωση ότι Ελλάδα και Τουρκία βρέθηκαν στα πρόθυρα πολέμου δεν ευσταθεί, σύμφωνα με κυβερνητικούς κύκλους. Η κατάσταση είναι όμως σοβαρή. Το Βερολίνο παρακολουθεί τις εξελίξεις. Επιβεβαιώνεται ο μεσολαβητικός ρόλος.

Σε χθεσινό δημοσίευμα στην ιστοσελίδα της η εφημερίδα Bild υποστήριζε ότι μόνο μετά από παρέμβαση της γερμανίδας καγκελαρίου Άγκελα Μέρκελ αποτράπηκε την Τρίτη ελληνοτουρκική στρατιωτική συμπλοκή στο Αιγαίο. Η εκτίμηση αυτή δεν φαίνεται να ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα – τουλάχιστον όχι σε αυτόν το βαθμό. Κυβερνητικοί κύκλοι στο Βερολίνο δεν υποβαθμίζουν τη σημασία της έντασης που δημιουργήθηκε, παράλληλα όμως δεν επιβεβαιώνουν ότι υπήρξε άμεσος κίνδυνος πολέμου.

Κλήση τούρκου πρέσβη στο γερμανικό ΥΠΕΞ

Σύμφωνα με το περιοδικό Spiegel, η κατάσταση που δημιουργήθηκε την Τρίτη θεωρήθηκε όμως τόσο σοβαρή ώστε να κληθεί αυθημερόν ο τούρκος πρέσβης στο Βερολίνο Αλί Κεμάλ Αϊντίν στο υπουργείο Εξωτερικών. Σύμφωνα με πληροφορίες του ελληνικού προγράμματος της Deutsche Welle ο υφυπουργός Μιγκέλ Μπέργκερ ζήτησε από την Τουρκία την τήρηση των αρχών του Διεθνούς Δικαίου, να σταματήσει η Άγκυρα να συμπεριφέρεται προκλητικά στην Ανατολική Μεσόγειο και να επιδείξει διάθεση διαλόγου με την Ελλάδα.

Από την Τρίτη, πάντως, η γερμανική κυβέρνηση παρακολουθεί αδιάλειπτα τις εξελίξεις στα ελληνοτουρκικά και βρίσκεται σε συνεχή επαφή με τις εμπλεκόμενες πλευρές. Με την ιδιότητα της γερμανικής προεδρίας, το Βερολίνο θέτει το θέμα σε διάφορα επίπεδα και σε σειρά διεθνών θεσμών και οργανισμών.

Στόχος της Γερμανίας είναι η αποκλιμάκωση της έντασης που επικρατεί ανάμεσα στην Άγκυρα και την Αθήνα. Τη μεσολάβηση της Γερμανίας επιβεβαιώνει η υπουργός Άμυνας Άνεγκρετ Κραμπ-Καρενμπάουερ. Σε συνέντευξή της στην τηλεόραση της Deutsche Welle δηλώνει: «Προσπαθούμε να λύσουμε αυτές τις διαφορές με συνομιλίες στο παρασκήνιο.»

Πηγή: DW

«Έχουμε θέματα πολλά σήμερα» είπε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ με ένα αρκετά σοβαρό ύφος κατά την συνάντηση του με τον πρωθυπουργό ο οποίος θα τον ενημερώσει κυρίως για τα ελληνοτουρκικά.

«Έχουμε και έχουμε την άνεση χρόνου να τα συζητήσουμε», απάντησε χαμογελαστά ο πρωθυπουργός και στη συνέχεια απομάκρυνε τις κάμερες και τους φωτογράφους.

Κύρια σημεία της παρέμβασης του τέως Προέδρου της Δημοκρατίας και Επίτιμου Καθηγητή της Νομικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Προκοπίου Παυλοπούλου, κατά την διαδικτυακή εκδήλωση του «European Public Law Organization» (EPLO) («Ευρωπαϊκού Οργανισμού Δημόσιου Δικαίου»), με θέμα: «Η πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας δεν είναι εσωτερικό ζήτημα της Τουρκίας. Είναι μείζον ζήτημα κατάφωρης παραβίασης του Διεθνούς και του Ευρωπαϊκού Δικαίου».

 

Ο τέως Πρόεδρος της Δημοκρατίας και Επίτιμος Καθηγητής του ΕΚΠΑ κ. Προκόπιος Παυλόπουλος συμμετέσχε σε διαδικτυακή εκδήλωση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Δημόσιου Δικαίου (EPLO) με θέμα: «Η πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας δεν είναι εσωτερικό ζήτημα της Τουρκίας. Είναι μείζον ζήτημα κατάφωρης παραβίασης του Διεθνούς και του Ευρωπαϊκού Δικαίου». Στο πλαίσιο αυτό ο κ. Προκόπιος Παυλόπουλος επισήμανε, μεταξύ άλλων, και τα εξής:
«Ιδιαίτερα αρνητικές εντυπώσεις δημιούργησε ο ισχυρισμός ιδίως ορισμένων ηγετών Κρατών-Μελών της Διεθνούς Κοινότητας -και, κυρίως, ορισμένων ηγετών Κρατών-Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης- σύμφωνα με τον οποίο η πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας, ως Μνημείου της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, ναι μεν «προκαλεί απογοήτευση», πλην όμως είναι, εν τέλει, «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας!

Α. Μια τέτοια θέση είναι εξαιρετικά απογοητευτική όχι μόνον ως προς το πώς σημαντικοί ηγέτες Κρατών-Μελών της Διεθνούς Κοινότητας -κατ’ εξοχήν δε ηγέτες Κρατών-Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης- αντιλαμβάνονται και αντιμετωπίζουν την πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας, ως εμβληματικού συμβόλου του Ευρωπαϊκού και του εν γένει Δυτικού Πολιτισμού, συγκεκριμένα δε ενός εκ των τριών πυλώνων του, εκείνου της Χριστιανοσύνης, μέσω των οικουμενικών αρχών και αξιών που απορρέουν από την Χριστιανική Διδασκαλία. Είναι εξίσου απογοητευτική και ως προς το μέγεθος της άγνοιας, ή ακόμη και της περιφρόνησης, βασικών κανόνων του Διεθνούς και του Ευρωπαϊκού Δικαίου, αναφορικά με την προστασία της Πολιτιστικής Κληρονομιάς εν συνόλω, ιδίως δε των κανόνων που αφορούν την αρμοδιότητα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών -και συγκεκριμένα της UNESCO- σχετικά με το καθεστώς ανακήρυξης και διαρκούς προστασίας των Μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

Β. Η μόνη και αδιαμφισβήτητη αλήθεια είναι ότι ότι η πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας, δια της προκλητικώς αυθαίρετης μετατροπής της σε «τέμενος-τζαμί», κατ’ ουδένα τρόπο συνιστά «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας, όπως ατυχέστατα -και μάλλον λόγω ασυγχώρητης άγνοιας, διότι κάθε άλλη εκδοχή εγείρει σοβαρότατα ζητήματα Διεθνούς και Ευρωπαϊκής πολιτικής ως προς την παρατηρούμενη απαράδεκτη ανοχή της κατά συρροήν κατάφωρης παραβίασης του Διεθνούς Δικαίου εκ μέρους της Τουρκίας- ισχυρίσθηκαν, κατά τα προλεχθέντα, και ορισμένοι ηγέτες, σε Διεθνές και Ευρωπαϊκό πλαίσιο. Όλως αντιθέτως, συνιστά ζήτημα νέας κατάφωρης παραβίασης του Διεθνούς Δικαίου και του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου και, επιπλέον, ευθεία προσβολή βασικών αρχών και αξιών του Πολιτισμού εν γένει, κυρίως δε του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού. Ειδικότερα, η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» -ύστερα μάλιστα από δεκαετίες σεβασμού της ως Μουσείου τόσο μετά την απόφαση της ίδιας της Τουρκίας το 1934 όσο και, κυρίως, μετά την αναγνώρισή της από την UNESCO, κατ’ αίτημα της Τουρκίας, σε Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, το 1985- πραγματοποιήθηκε με τρόπο που συνιστά ωμή και προκλητική παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου. Συγκεκριμένα δε των διατάξεων των άρθρων 8 επ. της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO, αφού η κατά τ’ ανωτέρω μετατροπή πραγματοποιήθηκε από τις τουρκικές αρχές χωρίς άδεια -αλλά ούτε καν απλή ειδοποίηση- της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO.

Γ. Αυτοθρόως, η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» συνιστά, υπό τις συνθήκες αυτές, ωμή και προκλητική παραβίαση και του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου, λόγω του ότι η Σύμβαση για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO είναι αναπόσπαστο τμήμα του Κεκτημένου τούτου. Επόμενο, λοιπόν, είναι η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» και η αυθαίρετη πλήρης αποδυνάμωση του καθεστώτος της, ως Μνημείου της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, ν’ αντιμετωπισθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση όχι βεβαίως ως «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας. Αλλά, όλως αντιθέτως, ως μείζον ζήτημα κατάφωρης παραβίασης και του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου, η οποία πρέπει να έχει καθοριστικές αρνητικές επιπτώσεις για την Ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας αλλά και για τις εν γένει σχέσεις της με όλους τους Ευρωπαϊκούς Θεσμούς. Τούτο σημαίνει, προδήλως, ότι δεν αρκούν «δηλώσεις απογοήτευσης», αλλά είναι ανάγκη άμεσης κινητοποίησης για την επιβολή αυστηρών κυρώσεων στην Τουρκία, κατά το Διεθνές και το Ευρωπαϊκό Δίκαιο.

Δ. Πέραν τούτων, ο τρόπος με τον οποίο συντελέσθηκε η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» -άρα ο τρόπος κατάργησης στην πράξη του χαρακτήρα της Αγίας Σοφίας ως Μουσείου, εντεταγμένου στον κατάλογο των Μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO- συνιστά πραγματική πολιτισμική της βεβήλωση εκ μέρους της Τουρκίας, η οποία πλήττει ευθέως τον Πολιτισμό εν γένει, ιδίως δε τον Ευρωπαϊκό Πολιτισμό. Και τούτο διότι, λόγω της ως άνω προκλητικώς αυθαίρετης μετατροπής, επιχειρείται, εκ μέρους της Τουρκίας, η εξαφάνιση των θεμελιωδών Χριστιανικών ριζών του Ναού της Αγίας Σοφίας, γεγονός το οποίο έρχεται σ’ ευθεία αντίθεση με τις βασικές αρχές και αξίες του πυλώνα εκείνου του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού, που εδράζεται στην Χριστιανική Διδασκαλία. Το μεγαλύτερο όμως πολιτισμικό πρόβλημα, που εγείρει αυτή η συμπεριφορά της Τουρκίας, συνίσταται στο ότι αποδεικνύει, δίχως καν να θέλει να το συγκαλύψει, ότι υποτάσσει το Διεθνές Δίκαιο, το Ευρωπαϊκό Κεκτημένο και τις Παγκόσμιες πολιτισμικές αρχές και αξίες στις επιταγές ενός «σκοτεινού» σουνιτικού φονταμενταλισμού, ο οποίος μάλιστα ουδεμία σχέση έχει με τις αρχές και τις αξίες του αυθεντικού Ισλάμ. Μια τέτοια συμπεριφορά, της οποίας «αρχιτέκτονας» είναι αποκλειστικώς ο τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, «τορπιλίζει», καταλυτικώς, τον Διάλογο των Πολιτισμών -και, επέκεινα, την δημιουργική πολιτισμική συνύπαρξη παγκοσμίως, άρα και την ειρηνική συνύπαρξη Λαών και Κρατών γενικότερα- αποκαλύπτοντας τις προθέσεις του να θυσιάσει την όποια μεταρρυθμιστική δημοκρατική πρόοδο της Τουρκίας στον βωμό μικροκομματικών εκλογικών σκοπιμοτήτων και επικίνδυνων «σουλτανικών φαντασιώσεων». «Φαντασιώσεων», οι οποίες φέρνουν στο φως τάσεις «νοσταλγίας» απεχθών περιόδων του παρελθόντος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και των νεότουρκων, που αποπνέουν βαρβαρότητα και στυγνή περιφρόνηση της Δημοκρατίας, του Κράτους Δικαίου και των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων του Ανθρώπου».

Ολόκληρη η μελέτη του τέως Προέδρου της Δημοκρατίας

 

Η ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΒΕΒΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΣΟΦΙΑΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ. ΕΙΝΑΙ ΜΕΙΖΟΝ ΖΗΤΗΜΑ ΚΑΤΑΦΩΡΗΣ ΠΑΡΑΒΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ 

του Προκοπίου Παυλοπούλου

τέως Προέδρου της Δημοκρατίας

Επίτιμου Καθηγητή της Νομικής Σχολής

του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών

 

Αθήνα, 21.7.2020

Πρόλογος

Ιδιαίτερα αρνητικές εντυπώσεις δημιούργησε ο ισχυρισμός ιδίως ορισμένων ηγετών Κρατών-Μελών της Διεθνούς Κοινότητας -και, κυρίως, ορισμένων ηγετών Κρατών-Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης- σύμφωνα με τον οποίο η πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας, ως Μνημείου της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, ναι μεν «προκαλεί απογοήτευση», πλην όμως είναι, εν τέλει, «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας!

Α. Μια τέτοια θέση είναι εξαιρετικά απογοητευτική όχι μόνον ως προς το πώς σημαντικοί ηγέτες Κρατών-Μελών της Διεθνούς Κοινότητας -κατ’ εξοχήν δε ηγέτες Κρατών-Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης- αντιλαμβάνονται και αντιμετωπίζουν την πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας, ως εμβληματικού συμβόλου του Ευρωπαϊκού και του εν γένει Δυτικού Πολιτισμού, συγκεκριμένα δε ενός εκ των τριών πυλώνων του, εκείνου της Χριστιανοσύνης, μέσω των οικουμενικών αρχών και αξιών που απορρέουν από την Χριστιανική Διδασκαλία. 

Β. Είναι εξίσου απογοητευτική και ως προς το μέγεθος της άγνοιας, ή ακόμη και της περιφρόνησης, βασικών κανόνων του Διεθνούς και του Ευρωπαϊκού Δικαίου, αναφορικά με την προστασία της Πολιτιστικής Κληρονομιάς εν συνόλω, ιδίως δε των κανόνων που αφορούν την αρμοδιότητα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών -και συγκεκριμένα της UNESCO- σχετικά με το καθεστώς ανακήρυξης και διαρκούς προστασίας των Μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, όπως προκύπτει από τα εξής:

1. Η ένταξη της Αγίας Σοφίας στο καθεστώς των Μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς κατά το Διεθνές Δίκαιο για τον ΟΗΕ και, ειδικότερα, για την UNESCO.

Ως το 1934, η Αγία Σοφία εθεωρείτο από την Τουρκία, κατά την νομοθεσία της,  «τέμενος-τζαμί», προορισμένο, κατά κύριο λόγο, να εξυπηρετεί την εκ μέρους των μουσουλμάνων άσκηση των θρησκευτικών τους καθηκόντων.  Την χρονιά εκείνη, και για την ακρίβεια από το 1935 και επέκεινα, οι τουρκικές αρχές, σε μια προσπάθεια εκσυγχρονισμού της Τουρκίας και προσέγγισης της Δύσης, μετέτρεψαν, και πάλι κατά την τουρκική νομοθεσία, την Αγία Σοφία από «τέμενος-τζαμί» σε Μουσείο.  Επρόκειτο για συνειδητή και μείζονα μεταβολή, διότι έτσι η Αγία Σοφία από την μια πλευρά συνδέθηκε με τις πολιτισμικές θρησκευτικές της ρίζες, ως Ναού-Συμβόλου της Χριστιανοσύνης από την πρώιμη εποχή του Βυζαντίου. Και, από την άλλη πλευρά, έγινε προσβάσιμη και επισκέψιμη, πάντοτε βεβαίως υπό τους όρους της τουρκικής νομοθεσίας, σε όλους, ανεξαρτήτως θρησκείας, ταυτοχρόνως δε αποκλείσθηκε η χρήση της ως χώρου της μουσουλμανικής λατρείας. 

Α. Η Αγία Σοφία ως Μνημείο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

Μια από τις μείζονες παρεμβάσεις της UNESCO -ως «βραχίονος» του ΟΗΕ για την υπεράσπιση των Πολιτισμών γενικώς και, περαιτέρω, για την ενίσχυση του Διαλόγου των Πολιτισμών, ως στέρεης «αντηρίδας» για την εμπέδωση της Ειρήνης μέσω της ειρηνικής συνύπαρξης Κρατών και Λαών- συντελέσθηκε στις 16 Νοεμβρίου 1972 στο Παρίσι, όταν υπογράφηκε η Σύμβαση για την «Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς».  Σύμβαση, η οποία τέθηκε σε ισχύ στις 17 Δεκεμβρίου 1975. 

 

• Η Σύμβαση για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO βρήκε ταχύτατα μεγάλη ανταπόκριση στην Διεθνή Κοινότητα, δοθέντος ότι, σ’ ελάχιστο χρονικό διάστημα, επικυρώθηκε από εξαιρετικά μεγάλο αριθμό Κρατών, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα και η Τουρκία.  Αξίζει να σημειωθεί ότι, ως σήμερα, την Σύμβαση αυτή έχουν επικυρώσει 191 Κράτη-Μέλη του ΟΗΕ. Η Ελλάδα επικύρωσε την ως άνω Σύμβαση με τις διατάξεις του ν. 1126/1981, ενώ με σειρά μεταγενέστερων νομοθετημάτων καθορίσθηκαν οι όροι πλήρους εφαρμογής της. Επιπλέον, η Ελλάδα είναι πάντοτε παρούσα ως προς τον αδιάλειπτο πολλαπλασιασμό των Ελληνικών Μνημείων, τα οποία χαρακτηρίζονται επισήμως, κατά την προαναφερόμενη Σύμβαση, ως «Μνημεία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς», διασφαλίζοντας, αυτονοήτως, στο ακέραιο την εφεξής διατήρηση του χαρακτήρα τους τούτου.

• Όπως ήδη σημειώθηκε, η Τουρκία είχε εγκαίρως επικυρώσει την Σύμβαση για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς.  Και σχετικά ενωρίς, το 1985, η Αγία Σοφία εντάχθηκε από την UNESCO, ως Μουσείο, στα Μνημεία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της κατά τ’ ανωτέρω Σύμβασης. Τούτο συνέβη  ύστερα από αίτηση της Τουρκίας για τον ορισμό των ζωνών εκείνων της Κωνσταντινούπολης, οι οποίες μπορούσαν, κατ’ εφαρμογή των οικείων διατάξεων της Σύμβασης αυτής, να εγγραφούν στον κατάλογο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.  Ας σημειωθεί ότι ως τότε η Τουρκία είχε σεβασθεί, τουλάχιστον σε γενικές γραμμές, τον χαρακτήρα της Αγίας Σοφίας ως Μουσείου, όπως είχε, κατά τα προαναφερόμενα, αποφασίσει ήδη από το 1934. 

 

Β. Οι κατά την Σύμβαση της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO διαδικαστικές προϋποθέσεις για την ένταξη ενός Μνημείου στο καθεστώς προστασίας της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

Οι διατάξεις των άρθρων 8 επ. της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO ορίζουν λεπτομερώς και τους διαδικαστικούς όρους, υπό τους οποίους ένα Μνημείο μπορεί να ενταχθεί στο θεσμικό καθεστώς της, ως Μνημείο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς. 

 

• Κατά τις ως άνω διατάξεις της Σύμβασης αυτής, αποφασιστικό ρόλο στην όλη διαδικασία ένταξης έχει η Επιτροπή Παγκόσμιας Κληρονομιάς.  Συγκεκριμένα, η Επιτροπή αυτή, μεταξύ άλλων:

 

α) Πριν αποφασισθεί η ένταξη ενός Μνημείου στο θεσμικό καθεστώς της προστασίας της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς ελέγχει, κατ’ αποκλειστική μάλιστα αρμοδιότητα, αν και κατά πόσο το Μνημείο αυτό πληροί τις προϋποθέσεις, ώστε να χαρακτηρισθεί ότι ανήκει πλέον στην Παγκόσμια Πολιτιστική Κληρονομιά.

β) Ενώ μετά την ένταξή του στο ως άνω καθεστώς, παρακολουθεί και ελέγχει αφενός αν το οικείο Κράτος και οι αρχές του τηρούν τις προϋποθέσεις προστασίας του Μνημείου κατά τον προορισμό του.  Και, αφετέρου, αν και κατά πόσον οιαδήποτε μεταβολή στην φυσιογνωμία και στην χρήση του είναι συμβατή με τον χαρακτήρα του ως Μνημείου της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, κατά το γράμμα και το πνεύμα των διατάξεων της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO.  

2. Εκ τούτων συνάγεται, αναμφιβόλως, ότι κατά το γράμμα και το πνεύμα της Σύμβασης αυτής το οικείο Κράτος οφείλει να ενημερώνει, και μάλιστα εκ των προτέρων, την Επιτροπή Παγκόσμιας Κληρονομιάς για οποιαδήποτε μεταβολή σχεδιάζει να επιφέρει στο εντός των εδαφικών του ορίων χαρακτηρισμένο ως Μνημείο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς. 

α) Και μόνον ύστερα από την έγκριση της κατά τ’ ανωτέρω Επιτροπής το Κράτος τούτο νομιμοποιείται να επιχειρήσει τις σχετικές μεταβολές, με την πρόσθετη, κύρια, επισήμανση ότι η Επιτροπή έχει την αρμοδιότητα μετέπειτα πλήρους ελέγχου, ως προς το αν η μεταβολή συντελέσθηκε lege artis, ήτοι σύμφωνα με τις προδιαγραφές που η ίδια είχε προσδιορίσει και εγκρίνει κατά τις διατάξεις της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO. 

β) E contrario, αν ένα Κράτος, που έχει επικυρώσει την Σύμβαση για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO, επιχειρήσει μεταβολές ενός Μνημείου -το οποίο έχει χαρακτηρισθεί ως Μνημείο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς- που δεν συνάδουν με τους όρους και τις προϋποθέσεις, τις οποίες είχε θέσει η Επιτροπή Παγκόσμιας Κληρονομιάς, παραβιάζει ευθέως τις διατάξεις της ως άνω Σύμβασης και οι μεταβολές αυτές δεν είναι επιτρεπτές.  A fortiori, αν το Κράτος αυτό επιχειρήσει μεταβολές ενός Μνημείου του, που έχει χαρακτηρισθεί ως Μνημείο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς κατά την προαναφερόμενη Σύμβαση, δίχως καν να ζητήσει την προς τούτο άδεια και έγκριση της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς, τότε η παραβίαση των διατάξεων της Σύμβασης αυτής είναι καταφώρως ευθεία.  Δηλαδή, στην περίπτωση αυτή το αρμόδιο Κράτος παραβιάζει ευθέως και καταφώρως τις διατάξεις των κανόνων του Διεθνούς Δικαίου, που καθιέρωσε η Σύμβαση για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO.  

γ) Συνακόλουθα, μια τέτοια συμπεριφορά του Κράτους, που έχει επικυρώσει την Σύμβαση για την προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO, δεν αφορά μόνο την εσωτερική του νομοθεσία αλλά, πρωτίστως, το Διεθνές Δίκαιο, ως συμπεριφορά η οποία παραβιάζει την Διεθνή Νομιμότητα. Κατά την σειρά αυτή συλλογισμών, κατ’ ουδένα τρόπο η ως άνω συμπεριφορά μπορεί να νοηθεί ως «εσωτερικό ζήτημα» του Κράτους τούτου. 

ΙΙ. Η μονομερής και αυθαίρετη ανακήρυξη της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» ως κατάφωρη παραβίαση, εκ μέρους της Τουρκίας, του Διεθνούς Δικαίου που αφορά τον ΟΗΕ και την UNESCO.

Όπως είναι προφανές -γεγονός το οποίο αποδέχεται ρητώς η Τουρκία, διατεινόμενη μάλιστα, με προκλητική αυθάδεια που δεν ταιριάζει καν σε πολιτισμένο και δικαιοκρατούμενο Κράτος-Μέλος της Διεθνούς Κοινότητας, ότι είναι «εσωτερικό της ζήτημα»- η τροποποίηση του καθεστώτος της Αγίας Σοφίας, ήτοι Μνημείου της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, το οποίο έχει υπαχθεί από το 1985 στο καθεστώς της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO, δια της μετατροπής της σε «τέμενος-τζαμί», επήλθε μονομερώς από τις τουρκικές αρχές. Και, ακριβέστερα, ύστερα από εντόνως φημολογούμενες αλλά και μη διαψευδόμενες πρωτόγνωρες παρασκηνιακές παρεμβάσεις στην τουρκική Δικαιοσύνη και τελική απόφαση του προέδρου της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. 

Α. Το «χρονικό» της κατάφωρης παραβίασης της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO δια της πολιτισμικής βεβήλωσης της Αγίας Σοφίας.

Στις 10 Ιουλίου 2020 -και ύστερα από μια προκλητική απόφαση του τουρκικού Συμβουλίου της Επικρατείας που, πιθανότατα, τελούσε σε άνωθεν «διατεταγμένη υπηρεσία», γεγονός αδιανόητο για ένα σύγχρονο Κράτος Δικαίου -ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, μέσα σ’ ένα παραλήρημα άκρως επικίνδυνης «σουλτανικής» φαντασίωσης και νοοτροπίας, ανήγγειλε την μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί», ισχυριζόμενος μάλιστα ότι τούτο αποτελούσε «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας, για το οποίο η χώρα του δεν είχε να λογοδοτήσει σε κανένα. 

 

• Με τον πρωτόγονο, θεσμικώς και πολιτισμικώς, αυτόν τρόπο, η Τουρκία παραβίασε προκλητικώς το νομικό καθεστώς και βεβήλωσε, κυριολεκτικώς, την πολιτισμική φυσιογνωμία της Αγίας Σοφίας, συλλήβδην από το 1934 ως σήμερα.  Και τούτο διότι η συμπεριφορά της αυτή έδειξε την πρωτόγνωρη ανακολουθία της Τουρκίας ως προς τις νομικές της υποχρεώσεις έναντι της Διεθνούς Κοινότητας όχι μόνον αφότου η Αγία Σοφία απέκτησε το καθεστώς του Μνημείου της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς κατά την Σύμβαση για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO, ήτοι από το 1985.  Αλλά και αφότου η Αγία Σοφία, με απόφαση των ίδιων των τουρκικών αρχών, απέκτησε το καθεστώς του Μουσείου, ήτοι από το 1934. 

• Τ’ ανωτέρω προκύπτουν, χωρίς ίχνος αμφισβήτησης, από το ότι η Τουρκία, κατά την προαναφερόμενη πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας, ενήργησε απολύτως μονομερώς. 

 

α) Και τούτο διότι, επικαλούμενη, αυθαιρέτως, ότι πρόκειται για «εσωτερικό της ζήτημα», αγνόησε επιδεικτικώς την Επιτροπή Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, αφού ουδέποτε και κατ’ ουδένα τρόπο ζήτησε την έγκρισή της -ούτε καν την ειδοποίησε προηγουμένως, έστω και προσχηματικώς- για την μετατροπή της Αγίας Σοφίας από Μνημείο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς σε «τέμενος-τζαμί», προκειμένου να εξυπηρετεί κατ’ εξοχήν την μουσουλμανική λατρεία.  Κάτι το οποίο προφανώς μεταφέρει την Τουρκία στην κατάσταση προ του 1934, άρα στην εποχή που η Τουρκία είχε διαρρήξει τους δεσμούς της με την Δύση και τις ρίζες του Πολιτισμού της, ιδίως δε με τις Χριστιανικές ρίζες του Πολιτισμού αυτού. 

β) Σύμφωνα, λοιπόν, με όσα προεκτέθηκαν, η Τουρκία εν προκειμένω παραβίασε ευθέως και καταφώρως τις διατάξεις της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO.  Ειδικότερα δε τις διατάξεις των άρθρων 8 επ. της ως άνω Σύμβασης, οι οποίες, όπως διευκρινίσθηκε αναλυτικώς, καθορίζουν τους όρους και τις προϋποθέσεις όχι μόνο της ένταξης ενός Μουσείου στον κατάλογο των Μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς αλλά, επιπροσθέτως, και τους όρους και τις προϋποθέσεις οιασδήποτε μεταβολής του καθεστώτος ενός τέτοιου Μνημείου.  Υπό τα δεδομένα αυτά, η κατά τ’ ανωτέρω μεταβολή του νομικού καθεστώτος της Αγίας Σοφίας και η συνακόλουθη πολιτισμική της βεβήλωση όχι μόνο δεν συνιστά «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας αλλά, όλως αντιθέτως, αποτελεί πραγματική πρόκληση για την Διεθνή Κοινότητα και την Ευρωπαϊκή Ένωση, ως «μνημείο» κατάφωρης παραβίασης του Διεθνούς Δικαίου και της Διεθνούς Νομιμότητας, επιπλέον δε αυτού τούτου του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου, όπως θα τεκμηριωθεί στην συνέχεια. 

Β. Η αντίδραση της UNESCO στην αυθαίρετη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» και οι επιπτώσεις της μετατροπής αυτής στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Έννομης Τάξης. 

Είναι -σχετικώς βεβαίως, λόγω έλλειψης επαρκών κυρωτικών μηχανισμών- παρήγορο το γεγονός ότι η UNESCO  αντέδρασε εγκαίρως στην εκ μέρους της Τουρκίας εντελώς αυθαίρετη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί», επισημαίνοντας ότι, πέραν των άλλων, η μετατροπή αυτή συνιστά ωμή παραβίαση ιδίως των διατάξεων των  άρθρων 8 επ. της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς.  Τούτο σηματοδοτεί, επιπλέον και όπως εκτίθεται στην συνέχεια, ωμή παραβίαση όχι μόνο του Διεθνούς Δικαίου αλλά και του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου, γεγονός το οποίο σημαίνει, αυτοθρόως, πως η θεσμική και πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας, και για έναν ακόμη πρόσθετο λόγο, κάθε άλλο παρά «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας αποτελεί. 

 

• Η αντίδραση εκπροσώπων της UNESCO εν προκειμένω υπήρξε διπλή:

 

α) Η πρώτη απευθυνόταν στο πρακτορείο Reuters και έχει ως εξής: «Η Αγία Σοφία έχει ενταχθεί στον κατάλογο των Μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς ως Μουσείο, γεγονός που συνεπάγεται ότι το κράτος όπου βρίσκεται έχει συγκεκριμένες δεσμεύσεις και νομικές υποχρεώσεις.  Αυτό σημαίνει πως το κράτος οφείλει να διασφαλίζει ότι καμία μετατροπή δεν θα υπονομεύσει την εξέχουσα οικουμενική αξία κάθε μνημείου που έχει περιληφθεί στον κατάλογο στην επικράτειά του.  Για οποιαδήποτε μετατροπή πρέπει να ειδοποιηθεί η UNESCO από το κράτος εκ των προτέρων, και θα πρέπει να υπάρξει (νέα) διαδικασία αξιολόγησης, αν χρειάζεται, από την Επιτροπή Παγκόσμιας Κληρονομιάς». 

β) Η δεύτερη -με σχεδόν ταυτόσημο περιεχόμενο- απευθυνόταν στο Sputniknews (tr.sputniknews.com) και έχει ως εξής: «Αφού τέθηκε σ’ εφαρμογή η Σύμβαση Προστασίας της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς, όλες οι εφεξής αποφάσεις λαμβάνονται από την Επιτροπή Παγκόσμιας Κληρονομιάς.  Μια χώρα που έχει επικυρώσει την Σύμβαση αυτή, αν λάβει απόφαση ν’ αλλάξει την επωνυμία ενός μνημείου, οφείλει να την θέσει προηγουμένως προς έγκριση στην Επιτροπή Παγκόσμιας Κληρονομιάς». 

2. Πέραν των επιπτώσεων σ’ επίπεδο Διεθνούς Δικαίου, Διεθνούς Νομιμότητας και Διεθνούς Κοινότητας, ως προς την Ευρωπαϊκή Ένωση καθίσταται ακόμη περισσότερο προφανές ότι η εκ μέρους της Τουρκίας αυθαίρετη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» δεν συνιστά, κατ’ ουδένα τρόπο, «εσωτερικό της ζήτημα», αλλά καταφανώς προκλητική συμπεριφορά που παραβιάζει προδήλως τόσο το Ευρωπαϊκό Κεκτημένο όσο και βασικές αξίες αυτού τούτου του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού.  Ειδικότερα:

α) Αποτελεί κοινό τόπο, ως προς την Έννομη Τάξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ότι η Σύμβαση για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO -καθ’ ό αναπόσπαστο μέρος του Διεθνούς Δικαίου, που δεσμεύει τόσο την Ευρωπαϊκή Ένωση ως νομικό πρόσωπο όσο και καθένα από τα Κράτη-Μέλη της, τα οποία, όλα ανεξαιρέτως, την έχουν επικυρώσει- είναι, εξίσου, αναπόσπαστο μέρος του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου.  Άρα, η στάση της Τουρκίας έναντι της Αγίας Σοφίας -ως Μνημείου της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς κατά την προμνημονευόμενη Σύμβαση- που παραβιάζει ευθέως και προκλητικώς, κατά τα προλεχθέντα, μεταξύ άλλων και τις διατάξεις των άρθρων 8 επ. της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO παραβιάζει, επίσης ευθέως και προκλητικώς, και το Ευρωπαϊκό Κεκτημένο.  Σε ό,τι αφορά, λοιπόν, ειδικώς την Ευρωπαϊκή Ένωση, μια τέτοια συμπεριφορά της Τουρκίας όχι μόνον δεν αποτελεί «εσωτερικό της ζήτημα» αλλά, επιπροσθέτως, πρέπει να έχει, αυτονοήτως, ανάλογες πρακτικές συνέπειες -συμπεριλαμβανομένων των αυστηρών κυρώσεων- τόσον ως προς την Ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας όσο και προς τις εν γένει σχέσεις της με την Ευρωπαϊκή Ένωση.  Και κατά τούτο, δηλώσεις ηγετών Κρατών-Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που ενισχύουν τους περί «εσωτερικού ζητήματος» απαράδεκτους ισχυρισμούς της Τουρκίας, είναι προδήλως εσφαλμένες -κατά την επιεικέστερη εκδοχή- ως ευθέως αντίθετες προς θεμελιώδεις αρχές της Ευρωπαϊκής Έννομης Τάξης και, συνακόλουθα, του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου. 

β) Το συμπέρασμα αυτό ισχύει κατ’ εξοχήν εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης, αν αναλογισθεί κανείς ότι, πέραν των κατά τ’ ανωτέρω αμιγώς νομικών επιπτώσεων της εν προκειμένω συμπεριφοράς της Τουρκίας, η προκλητική και αυθαίρετη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» αποτελεί, κατ’ ουσίαν, πράξη πραγματικής πολιτισμικής βεβήλωσης του Μνημείου. Και τούτο διότι, με βάση την ιστορική διαδρομή της Αγίας Σοφίας -την οποία, άλλωστε, έχει αναγνωρίσει και η ίδια η Τουρκία από το 1934, όπως τονίσθηκε, μετατρέποντάς την τότε από «τέμενος-τζαμί» σε Μουσείο- το Μνημείο αυτό έχει καταστεί σύμβολο της Χριστιανοσύνης και των πολιτισμικών της προεκτάσεων, οι οποίες βεβαίως αφορούν όχι μόνο τον Ευρωπαϊκό Πολιτισμό αλλά τον Πολιτισμό γενικώς.  Γι’ αυτόν δε ακριβώς τον λόγο η UNESCO αποδέχθηκε την ένταξη της Αγίας Σοφίας στον κατάλογο των Μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, κατ’ εφαρμογή της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς.  Επομένως, η προκλητικώς αυθαίρετη μετατροπή της Αγίας Σοφίας, εκ μέρους της Τουρκίας, σε «τέμενος-τζαμί» συνιστά πραγματική πολιτισμική βεβήλωσή της, που θίγει ευθέως τον έναν από τους τρεις βασικούς πυλώνες του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού -αλλά και του Δυτικού Πολιτισμού γενικότερα- ήτοι τον πυλώνα εκείνον, ο οποίος εκπροσωπεί τις οικουμενικές αρχές και αξίες της Χριστιανοσύνης και της Χριστιανικής Διδασκαλίας.  Αρχές και αξίες που, όπως είναι γενικώς αναγνωρισμένο, όχι μόνον δεν καλλιεργούν τον θρησκευτικό φανατισμό αλλά, όλως αντιθέτως, εκφράζουν τον πλήρη σεβασμό κάθε άλλης θρησκείας και θέτουν τις βάσεις για την προώθηση του Διαλόγου των Πολιτισμών, ως μέσου εμπέδωσης της Ειρήνης και της ειρηνικής συνύπαρξης Λαών και Κρατών.  Αυτός είναι ο λόγος, για τον οποίο τονίσθηκε προηγουμένως ότι οι Χριστιανικές ρίζες της Αγίας Σοφίας υπερβαίνουν, από πλευράς πολιτισμικών συμβολισμών, τα όρια του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού και αφορούν τον Πολιτισμό εν γένει. 

γ) Κατά συνέπεια, ισχυρισμοί ότι η προκλητικώς αυθαίρετη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» συνιστά «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας, οι οποίοι εκπορεύονται από ηγέτες Κρατών-Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι τόσο περισσότερο ανιστόρητοι και  επικίνδυνοι, όσο οδηγούν στο συμπέρασμα πως η Τουρκία μπορεί, πέραν της ωμής παραβίασης του Διεθνούς και του Ευρωπαϊκού Δικαίου, να περιφρονεί, άνευ κυρώσεων, βασικές αρχές και αξίες του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού και, ταυτοχρόνως, να διατηρεί τους, όποιους, δεσμούς της με την Ευρωπαϊκή Ένωση ή και να προσδοκά ακόμη και ευόδωση της Ευρωπαϊκής της προοπτικής! Κατά τούτο δε, είναι παράδοξο και άκρως ανησυχητικό το γεγονός ότι οι ηγεσίες αυτές Κρατών-Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης αδυνατούν ν’ αντιληφθούν πως ισχυρισμοί τους με τέτοιο περιεχόμενο νομιμοποιούν, έστω και εμμέσως, την γεωμετρικώς αυξανόμενη διεθνή παραβατικότητα της Τουρκίας και διαμορφώνουν ένα πεδίο ανοχής ή ακόμη και ενίσχυσης της περιφρόνησης, πάντοτε εκ μέρους της Τουρκίας, της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Ευρωπαϊκής Δημοκρατίας και του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού. 

Επίλογος

Από την σειρά συλλογισμών που προηγήθηκε προκύπτει ότι η πολιτισμική βεβήλωση της Αγίας Σοφίας, δια της προκλητικώς αυθαίρετης μετατροπής της σε «τέμενος-τζαμί», κατ’ ουδένα τρόπο συνιστά «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας, όπως ατυχέστατα -και μάλλον λόγω ασυγχώρητης άγνοιας, διότι κάθε άλλη εκδοχή εγείρει σοβαρότατα ζητήματα Διεθνούς και Ευρωπαϊκής πολιτικής ως προς την παρατηρούμενη απαράδεκτη ανοχή της κατά συρροήν κατάφωρης παραβίασης του Διεθνούς Δικαίου εκ μέρους της Τουρκίας- ισχυρίσθηκαν και ορισμένοι ηγέτες, σε Διεθνές και Ευρωπαϊκό πλαίσιο.  Όλως αντιθέτως, συνιστά ζήτημα νέας κατάφωρης παραβίασης του Διεθνούς Δικαίου και του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου και, επιπλέον, ευθεία προσβολή βασικών αρχών και αξιών του Πολιτισμού εν γένει, κυρίως δε του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού, όπως συνάγεται από τα εξής:

Α. Η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί»  -ύστερα μάλιστα από δεκαετίες σεβασμού της ως Μουσείου τόσο μετά την απόφαση της ίδιας της Τουρκίας το 1934 όσο και, κυρίως, μετά την αναγνώρισή της από την UNESCO,  κατ’ αίτημα της Τουρκίας, σε Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, το 1985- πραγματοποιήθηκε με τρόπο που συνιστά ωμή και προκλητική παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου.  Συγκεκριμένα δε των διατάξεων των άρθρων 8 επ. της Σύμβασης για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO, αφού η κατά τ’ ανωτέρω μετατροπή πραγματοποιήθηκε από τις τουρκικές αρχές χωρίς άδεια -αλλά ούτε καν απλή ειδοποίηση- της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO.  Αυτοθρόως, η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» συνιστά, υπό τις συνθήκες αυτές, ωμή και προκλητική παραβίαση και του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου, λόγω του ότι η Σύμβαση για την Προστασία της Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO είναι αναπόσπαστο τμήμα του Κεκτημένου τούτου.  Επόμενο, λοιπόν, είναι η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» και η αυθαίρετη πλήρης αποδυνάμωση του καθεστώτος της, ως Μνημείου της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς, ν’ αντιμετωπισθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση όχι βεβαίως ως «εσωτερικό ζήτημα» της Τουρκίας. Αλλά, όλως αντιθέτως, ως μείζον ζήτημα κατάφωρης παραβίασης και του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου, η οποία πρέπει να έχει καθοριστικές αρνητικές επιπτώσεις για την Ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας αλλά και για τις εν γένει σχέσεις της με όλους τους Ευρωπαϊκούς Θεσμούς. Τούτο σημαίνει, προδήλως, ότι δεν αρκούν «δηλώσεις απογοήτευσης», αλλά είναι ανάγκη άμεσης κινητοποίησης για την επιβολή αυστηρών κυρώσεων στην Τουρκία, κατά το Διεθνές και το Ευρωπαϊκό Δίκαιο.

Β. Πέραν τούτων, ο τρόπος με τον οποίο συντελέσθηκε η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε «τέμενος-τζαμί» -άρα ο τρόπος κατάργησης στην πράξη του χαρακτήρα της Αγίας Σοφίας ως Μουσείου, εντεταγμένου στον κατάλογο των Μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO- συνιστά πραγματική πολιτισμική της βεβήλωση εκ μέρους της Τουρκίας, η οποία πλήττει ευθέως τον Πολιτισμό εν γένει, ιδίως δε τον Ευρωπαϊκό Πολιτισμό.  Και τούτο διότι, λόγω της ως άνω προκλητικώς αυθαίρετης μετατροπής, επιχειρείται, εκ μέρους της Τουρκίας, η εξαφάνιση των θεμελιωδών Χριστιανικών ριζών του Ναού της Αγίας Σοφίας, γεγονός το οποίο έρχεται σ’ ευθεία αντίθεση με τις βασικές αρχές και αξίες του πυλώνα εκείνου του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού, που εδράζεται στην Χριστιανική Διδασκαλία.  Το μεγαλύτερο όμως πολιτισμικό πρόβλημα, που εγείρει αυτή η συμπεριφορά της Τουρκίας, συνίσταται στο ότι αποδεικνύει, δίχως καν να θέλει να το συγκαλύψει, ότι υποτάσσει το Διεθνές Δίκαιο, το Ευρωπαϊκό Κεκτημένο και τις Παγκόσμιες πολιτισμικές αρχές και αξίες στις επιταγές ενός «σκοτεινού» σουνιτικού φονταμενταλισμού, ο οποίος μάλιστα ουδεμία σχέση έχει με τις αρχές και τις αξίες του αυθεντικού Ισλάμ. Μια τέτοια συμπεριφορά, της οποίας «αρχιτέκτονας» είναι αποκλειστικώς ο τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, «τορπιλίζει», καταλυτικώς, τον Διάλογο των Πολιτισμών -και, επέκεινα, την δημιουργική πολιτισμική συνύπαρξη παγκοσμίως, άρα και την ειρηνική συνύπαρξη Λαών και Κρατών γενικότερα- αποκαλύπτοντας τις προθέσεις του να θυσιάσει την όποια μεταρρυθμιστική δημοκρατική πρόοδο της Τουρκίας στον βωμό μικροκομματικών εκλογικών σκοπιμοτήτων και επικίνδυνων «σουλτανικών φαντασιώσεων».  «Φαντασιώσεων», οι οποίες φέρνουν στο φως τάσεις «νοσταλγίας» απεχθών περιόδων του παρελθόντος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και των νεότουρκων, που αποπνέουν βαρβαρότητα και στυγνή περιφρόνηση της Δημοκρατίας, του Κράτους Δικαίου και των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.

Παρακολουθήστε απευθείας την ενημέρωση των πολιτικών συντακτών από τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο, Στέλιο Πέτσα.

«Ο πρωθυπουργός οφείλει να απαντήσει αν αληθεύουν τα δημοσιεύματα περί παρέμβασης της Γερμανίδας καγκελαρίου Μέρκελ για την αποκλιμάκωση της έντασης με την Τουρκία και ποιες ήταν οι προϋποθέσεις για αυτήν», διεμήνυσε ο βουλευτής Μεσσηνίας και εκπρόσωπος Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξης Χαρίτσης, κατά τη συνέντευξή του στον ρ/στ «Κανάλι Ένα» του Πειραιά.

«Δυστυχώς, ο κατά τα άλλα λαλίστατος πρωθυπουργός παρέμεινε κρυπτόμενος όλη τη χθεσινή κρίσιμη μέρα» συνέχισε. «Δεν εμφανίστηκε στην εθνική αντιπροσωπεία, δεν συγκάλεσε το ΚΥΣΕΑ και μόνο υπό την πίεση του Αλέξη Τσίπρα αποφάσισε να ενημερώσει σήμερα τους πολιτικούς αρχηγούς. Με τη στάση του απαξιώνει τα πολιτικά κόμματα αλλά και τον ελληνικό λαό, που παρακολουθεί με ανησυχία τον τουρκικό στόλο να κάνει βόλτα στο Αιγαίο» τόνισε χαρακτηριστικά.

«Εδώ και καιρό έχουμε επισημάνει ότι η οξυνόμενη τουρκική προκλητικότητα θα έπρεπε να απαντηθεί εγκαίρως με όλες τις απαραίτητες διπλωματικές ενέργειες», υπογράμμισε ο εκπρόσωπος Τύπου. «Έχουμε θέσει επανειλημμένα το θέμα των κυρώσεων, που είχε κερδίσει ο τότε πρωθυπουργός Αλ. Τσίπρας στη Σύνοδο Κορυφής του 2019, δυνατότητα που απεμπόλησε ο κ. Μητσοτάκης και που, παρά τις δεσμεύσεις του, είδαμε και στην πρόσφατη Σύνοδο κορυφής να παραπέμπεται στο μέλλον», πρόσθεσε, τονίζοντας ότι «η κυβέρνηση πρέπει να επιστρέψει στην ενεργητική πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική που άσκησε ο ΣΥΡΙΖΑ τα τελευταία χρόνια», φέρνοντας ως παραδείγματα «την ελληνική πρωτοβουλία για Ευρωμεσογειακή Σύνοδο για τη διαμόρφωση ενός μετώπου με τις χώρες του Ευρωπαϊκού Νότου», αλλά και «τη συμφωνία των Πρεσπών, που αποκόπτει την Τουρκία από τα βόρεια σύνορά μας».

«Δυστυχώς ο κ. Μητσοτάκης αντιμετωπίζει και την εξωτερική πολιτική με όρους επικοινωνίας» επισήμανε ο Αλ. Χαρίτσης. «Μιλά για απομονωμένη Τουρκία, ενώ οι αντιδράσεις από την πλευρά των εταίρων μας απέναντι στις συνεχείς παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου από την πλευρά της Τουρκίας είναι χλιαρές», τόνισε, και στηλίτευσε το γεγονός ότι «δεν υπήρξε κυβερνητική αντίδραση στις αναφορές σε «αμφισβητούμενα ύδατα».

Στο μεταξύ ο Αλ. Χαρίτσης χαρακτήρισε «προσχηματική» την χθεσινή διαδικασία στη Βουλή για παραπομπή του κ. Παπαγγελόπουλου, «με προειλημμένες αποφάσεις, με μια προανακριτική που δεν έλαβε υπόψη της τα στοιχεία που προέκυψαν από την πολύμηνη διαδικασία και μια κυβερνητική πλειοψηφία που, με την απόλυτη συνδρομή του ΚΙΝΑΛ, κινήθηκε με εκδικητικούς όρους απέναντι στους πολιτικούς της αντιπάλους». «Απέναντι σε αυτή την απαξίωση της κοινοβουλευτικής διαδικασίας ο ΣΥΡΙΖΑ επέλεγε να αποχωρήσει» πρόσθεσε. Και συνέχισε: «Ακούσαμε ομιλίες επιθετικές, ρεβανσιστικές, που επιχείρησαν να κάνουν το άσπρο- μαύρο, σαν να μην υπάρχει το μεγάλο σκάνδαλο της Novartis, ο συμβιβασμός στα αμερικάνικα δικαστήρια και η αποδοχή από την πλευρά της ίδιας της εταιρείας ότι δωροδόκησε και κρατικούς αξιωματούχους στην Ελλάδα, πληρώνοντας μάλιστα για αυτό πρόστιμο 310 εκατ. δολάρια».

«Η χώρα μας αντιμετωπίζει μια τριπλή πρόκληση» υπογράμμισε ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ. «Τα ζητήματα της οικονομίας, όπου ο ελληνικός λαός ξαναμπαίνει σε μια κατάσταση απόγνωσης, την κρίση στα εθνικά θέματα και την υγειονομική κρίση της πανδημίας του κορονοϊού, με τα κρούσματα να αυξάνονται και την κυβέρνηση να παλινωδεί κατά την επανεκκίνηση της οικονομίας. Προκλήσεις που η κυβέρνηση επιλέγει να αντιμετωπίσει αποκλειστικά με όρους επικοινωνιακής διαχείρισης, παρουσιάζοντας, με τη συνδρομή και πολλών ΜΜΕ, μια εξωραϊσμένη εικόνα», πρόσθεσε, θυμίζοντας ότι «μόνο ο ΣΥΡΙΖΑ έχει μέχρι στιγμής καταθέσει ολοκληρωμένο σχέδιο για την αντιμετώπιση της κρίσης και τη στήριξη της οικονομίας και της κοινωνίας, το «Μένουμε Όρθιοι».

«Οι δημοσκοπήσεις εμφανίζουν τον κόσμο να ανησυχεί για την πορεία της οικονομίας με την ανεργία να παίρνει τον πρώτο λόγο στις ανησυχίες των Ελλήνων πολιτών, κάτι που θα έπρεπε να χτυπήσει καμπανάκι για την κυβέρνηση» υπογράμμισε ο Αλ. Χαρίτσης. «Δυστυχώς έχουν επιλέξει να αντιμετωπίσουν την κρίση ως ευκαιρία για επιστροφή στις μνημονιακές πολιτικές και αναδιάρθρωση της οικονομίας σε βάρος των μικρομεσαίων», κατέληξε.