Μήνας: Ιούνιος 2017

Ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας (ESM) εκτιμά ότι η βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους μπορεί να αποκατασταθεί με μία σειρά μεσοπρόθεσμων μέτρων που θα περιορίσουν τις ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες στο 20,9% του ΑΕΠ το 2060, σύμφωνα με έγγραφο του γερμανικού υπουργείου Οικονομικών που έχει σταλεί σε Γερμανούς βουλευτές, αναφέρει δημοσίευμα του πρακτορείου Bloomberg.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το σενάριο του ESM είναι λιγότερο απαισιόδοξο (όσον αφορά την υπόθεση για τον ρυθμό ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας) από αυτό του ΔΝΤ και λιγότερο αισιόδοξο από αυτό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Ειδικότερα, προβλέπει τη σταδιακή μείωση του πρωτογενούς πλεονάσματος, υποθέτοντας μέσο μακροπρόθεσμο ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ (Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος) κατά 1,8% και μέσο ρυθμό αύξησης του πραγματικού ΑΕΠ κατά 1,3%. Χωρίς μέτρα, το χρέος θα ανερχόταν με το σενάριο αυτό στο 136% του ΑΕΠ το 2060 και οι ακαθάριστες δανειακές ανάγκες της στο 31% του ΑΕΠ.

Ο ESM αναφέρει ότι η βιωσιμότητα του χρέους με βάση το σενάριο αυτό μπορεί να διασφαλισθεί με μία σειρά μεσοπρόθεσμων μέτρων που περιλαμβάνουν:

1. Την κατάργηση του αυξημένου περιθωρίου στα επιτόκια
2. Την επιστροφή των κερδών από ANFA και SMP (σ.σ.: που έχουν η ΕΚΤ και οι εθνικές κεντρικές τράπεζες της Ευρωζώνης από τις αγορές ελληνικών ομολόγων)
3. Από τον ανασχεδιασμό (reprofiling) των δανείων που έχει λάβει η Ελλάδα από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΕΤΧΣ) ως εξής:

• Με επιμήκυνση της σταθμισμένης μέγιστης μέσης διάρκειας των δανείων του ΕΤΧΣ κατά 15 χρόνια
•  Με πλαφόν στις αποπληρωμές των δανείων του ΕΤΧΣ στο 0,4% του ΑΕΠ έως το 2050
• Με τη μερική αναστολή πληρωμών τόκων για δάνεια του ΕΤΧΣ έως το 2050. Η Ελλάδα θα πλήρωνε 1% κατ’ ανώτατο όριο, το επιπλέον ποσό θα μεταφερόταν στο μέλλον.

Ο ανασχεδιασμός των δανείων του ΕΤΧΣ «θα αποτελούσε εκ των πραγμάτων ένα νέο δάνειο», το επιτόκιο του οποίου θα εξαρτάτο από τις εξελίξεις των επιτοκίων, σύμφωνα με το έγγραφο του υπουργείου Οικονομικών.

Το ύψος της μετάθεσης πληρωμών τόκων έως το 2048 θα ανερχόταν μεταξύ 84 και 89 δισ. ευρώ και δεν θα χρειάζονταν με το σενάριο αυτό τα μη χρησιμοποιημένα κεφάλαια του ESM.

Με βάση το απαισιόδοξο σενάριο, ο ανασχεδιασμός των δανείων θα ανέρχονται (θα οδηγούσε σε μεταφορές) 123 δισ. ευρώ, ενώ με το αισιόδοξο σενάριο θα περιορίζονταν σε 34 δισ. ευρώ.

Reuters: Νέος δανεισμός μέσω επιμήκυνσης της αποπληρωμής;

Ένα σενάριο για την ελάφρυνση του ελληνικού χρέους που θα μετέθετε αποπληρωμές μέχρι το 2048 θα σήμαινε ότι οι ευρωπαίοι πιστωτές της Ελλάδας θα καθυστερούσαν να λάβουν μέχρι και 123 δισ. ευρώ, σύμφωνα με πρόβλεψη του γερμανικού υπουργείου Οικονομικών, η οποία βρέθηκε στην κατοχή του Reuters.

Οι υπoλογισμοί του γερμανικού υπουργείου Οικονομικών, που περιλαμβάνονται σε επιστολή προς μέλος του Κοινοβουλίου, εξετάζουν διάφορα σενάρια του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM), αναφέρει το Reuters.

«Μια τέτοια αναβολή στην αποπληρωμή θα σήμαινε εκ των πραγμάτων νέο δανεισμό, το ύψος του οποίου εξαρτάται από την εξέλιξη των ειτοκίων» αναφέρεται στο έγγραφο.

«Ο εκτιμώμενος όγκος των αναβαλλόμενων τόκων μέχρι το 2048 θα ήταν περίπου 118-123 δισ. ευρώ» αναφέρεται ακόμη στο ίδιο έγγραφο.

Το γερμανικό υπουργείο Οικονομικών αρνήθηκε να σχολιάσει το συγκεκριμένο έγγραφο.

ΠΗΓΗ: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Με μια ιδιαιτέρως αποκαλυπτική δήλωση για την πολιτική Σόιμπλε στην Ευρώπη, η Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών, αντιδρά έντονα στα όσα είπε ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Β. Σόιμπλε, ο οποίος ανέφερε ότι η ελληνική κυβέρνηση παρά την υπόσχεσή της, δεν κατήργησε τα φορολογικά προνόμια των εφοπλιστών.

Ο πρόεδρος της Ένωσης των Ελλήνων Εφοπλιστών, Θόδωρος Βενιάμης, με σημερινή δήλωσή του κάνει λόγο για αδικαιολόγητη επίθεση του κ. Σόιμπλε κατά της Ελλάδας με αφορμή τον ελληνικό εφοπλισμό που εκπροσωπεί το 50% της Ευρώπης, ενώ προσθέτει ότι ο Γερμανός αξιωματούχος αγνοεί το ιδιαίτερα ευνοϊκό καθεστώς που διέπει τη γερμανική ναυτιλία.

 Ακολουθεί η δήλωση του Θ.Βενιάμη:

«Απορία δημιούργησε στην ελληνική ναυτιλιακή κοινότητα η αδικαιολόγητη πρόσφατη επίθεση του Γερμανού Υπουργού Οικονομικών κ. Σόιμπλε κατά της χώρας μας με αιχμή του δόρατος τον ελληνικό εφοπλισμό.

Ο κ. Σόιμπλε, αγνοώντας με εμμονή το ιδιαίτερα ευνοϊκό καθεστώς που διέπει τη γερμανική ναυτιλία, στρέφεται με τις δηλώσεις του εναντίον της ελληνικής ναυτιλίας που τυχαίνει όμως να εκπροσωπεί και το 50% της κοινοτικής, μια πρωτιά που μάλλον ενοχλεί.

Σε μία περίοδο που η Ευρωπαϊκή Ένωση καλείται να προασπίσει, αλλά και να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της ναυτιλίας της έναντι του σκληρού ανταγωνισμού από ναυτιλιακά κέντρα εκτός Ευρώπης, οι επικρίσεις του κ. Σόιμπλε είναι προκλητικά αβάσιμες.

Δημιουργείται επίσης το ερώτημα μήπως η αποτυχία της γερμανικής ναυτιλιακής πολιτικής, που παρόλες τις ευνοϊκές ρυθμίσεις σε όλα τα επίπεδα (πλοιοκτησία, διαχείριση, φυσικό πρόσωπο), δεν κατάφερε να στηρίξει τη ναυτιλία της, είναι το κίνητρο που υποκινεί τον Υπουργό στις δηλώσεις αυτές.

Αν στόχος των δηλώσεών του είναι να  τορπιλίσει τους στενούς δεσμούς της ελληνικής ναυτιλίας με τον τόπο της, αποδεικνύεται ότι δεν επιθυμεί να δει την Ελλάδα σε αναπτυξιακή πορεία.

Προς γνώση του κ. Σόιμπλε, η ελληνική ναυτιλιακή κοινότητα σύσσωμη ανταποκρίθηκε στην ανάγκη για ενίσχυση των εσόδων της εθνικής οικονομίας, αποφασίζοντας εδώ και τέσσερα χρόνια σε εθελοντική βάση, τον διπλασιασμό της φορολογικής της υποχρέωσης, αν και αυτή απολαμβάνει ιστορικά συνταγματικής προστασίας, μια πρωτοβουλία που αποδεικνύει έμπρακτα την ενότητα αλλά και την συνέπειά της απέναντι στον τόπο της».

Σημειώνεται ότι και κατά το παρελθόν ο κ. Σόιμπλε, έχει επανειλημμένα ζητήσει από την Ελλάδα να φορολογήσει τους εφοπλιστές, ώστε να μην έχει ανάγκη επιπλέον δανεισμό. Ωστόσο όπως αναφέρουν εφοπλιστικοί κύκλοι  πίσω από τις δηλώσεις Σόιμπλε  βρίσκεται το γεγονός  ότι μεγάλο μέρος του στόλου που προσπάθησε να “χτίσει” η Γερμανία αγοράστηκε από  Έλληνες εφοπλιστές. «Κι αυτό, παρ’ όλο που η Γερμανία έχει δημιουργήσει το καλύτερο φορολογικό πλαίσιο στην Ευρώπη για τη ναυτιλία», επισημαίνουν οι ίδιοι κύκλοι.

Παράλληλα, όμως, επισημαίνουν ότι  ο κ. Σόιμπλε κάνει λάθος στην κριτική του, γιατί η ελληνική ναυτιλία αποτελεί τμήμα της ευρωπαϊκής και εάν στραφεί σε άλλες χώρες εκτός Ευρώπης, η απώλεια θα είναι σημαντική. Επομένως, η ελληνόκτητη ναυτιλία, ως εθνικό κεφάλαιο, πρέπει να παραμείνει στο ίδιο θεσμικό πλαίσιο προκειμένου να μη στερηθεί η Ελλάδα και η Ευρώπη τον παραγωγικό αυτό πυλώνα και τα συνακόλουθα οφέλη του, ιδιαίτερα στην κρίσιμη οικονομική συγκυρία που διανύουμε.

Πριν λίγους μήνες μάλιστα ο υπουργός Μεταφορών της Γερμανίας, Αλεξάντερ Ντομπρίντ, μιλώντας στο ετήσιο δείπνο της ένωσης Γερμανών εφοπλιστών Verband Deutscher Reeder, δεσμεύτηκε για τη χορήγηση στους Γερμανούς εφοπλιστές κρατικής στήριξης σε θέματα επανδρώσεων και ασφαλιστικών εισφορών .

Ο Ντομπρίντ διαβεβαίωσε τα μέλη της  Ένωσης Γερμανών Εφοπλιστών πως το Βερολίνο θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της γερμανικής πλοιοκτησίας. Οι αναφορές αυτές ακολούθησαν  τις υποσχέσεις της Γερμανίδας καγκελαρίου Αγκελα Μέρκελ στη Verband Deutscher Reeder για κίνητρα προσέλκυσης πλοίων στη γερμανική σημαία.

Κύκλοι της ελληνόκτητης ποντοπόρου ναυτιλίας αποδίδουν τις δηλώσεις Σόιμπλε σε πιέσεις ανταγωνιστικών ευρωπαϊκών ναυτιλιακών συμφερόντων. Και αυτό παρά το γεγονός πως σύμφωνα με τη μονάδα φορολογικών υπηρεσιών της Deloitte, ο ελληνικός φόρος χωρητικότητας (που επιβάλλεται επί του tonnage του στόλου) εκτιμάται πως είναι τρεις φορές μεγαλύτερος από τον δεύτερο υψηλότερο στην Ε.Ε. και δέκα φορές μεγαλύτερος από αυτόν της Μάλτας. Μάλιστα, ο ίδιος συμβουλευτικός οίκος υπολογίζει πως ένας Ελληνας πλοιοκτήτης καταβάλλει φόρο 66.770 ευρώ για ένα δεξαμενόπλοιο χωρητικότητας 51.000 τόνων (dwt) και 68.328 ευρώ για ένα φορτηγό 58.000 dwt, τη στιγμή που για πανομοιότυπα πλοία ένας Γερμανός εφοπλιστής καταβάλλει 22.037 ευρώ και 23.850 ευρώ, αντίστοιχα.

Παρά ταύτα και σε αντίθεση με την ελληνόκτητο ναυτιλία, η οποία συνεχίζει να μεγεθύνεται και να εκσυγχρονίζεται, η γερμανική συρρικνώνεται: η ένωση Γερμανών εφοπλιστών ανακοίνωσε πέρυσι πως ο γερμανικός εμπορικός στόλος μειώθηκε για τρίτη χρονιά στα 3.122 πλοία. Αυτό ισοδυναμεί με μείωση 17% από τα υψηλά του το 2012. Μόνον το 2015 μειώθηκε κατά 117 πλοία. Συνολικά φέτος πουλήθηκαν 182 πλοία συμπεριλαμβανομένων 68 πλοίων μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, τύπος που αποτελεί τη ραχοκοκαλιά του γερμανικού στόλου. Πολλά από αυτά πωλήθηκαν σε Ελληνες.

«Κάθε πλοίο που πωλείται σε ξένη χώρα ανταγωνίζεται πλέον τον γερμανικό στόλο» δήλωσε ο πρόεδρος της ένωσης Γερμανών εφοπλιστών, Αλφρεντ Χάρντμαν, σε μια «ελάχιστα συγκεκαλυμμένη έκκληση για πολιτικές προστατευτισμού», σημειώνουν οικονομικοί παρατηρητές. Η ευρωπαϊκή ναυτιλία αποτελεί το 43% της παγκόσμιας ναυτιλίας, ενώ η Ελλάδα κατέχει το 47% της ευρωπαϊκής.

Εφοπλιστικοί κύκλοι πιστεύουν ότι παρά τα όσα λέει ο κ. Σόιμπλε, η ελληνική κυβέρνηση δεν θα πέσει στην παγίδα να έρθει αντιμέτωπη με την ελληνική ναυτιλία, γιατί τότε η χώρα θα κινδυνεύσει να χάσει τον πρώτο παραγωγικό πυλώνα της προς όφελος άλλων κρατών με ανταγωνιστική ναυτιλία. Η ελληνική ναυτιλία είναι ο μοναδικός τομέας της οικονομίας μας που δεν έχει κανένα «άνοιγμα» ούτε «κόκκινα» δάνεια προς τις ελληνικές τράπεζες.Το μεγαλύτερο μέρος χρηματοδότησής της το αντλεί από τράπεζες του εξωτερικού, ενώ όσα δάνεια έχουν ληφθεί από ελληνικές τράπεζες, όπως πιστοποιούν οι ίδιες, αποπληρώνονται κανονικά. Αντίθετα, οι γερμανικές τράπεζες μόνο το 2004 είχαν χορηγήσει προς τους πλοιοκτήτες της χώρας τους πάνω από 100 δισεκατομμύρια ευρώ.

Σημειώνεται εξάλλου ότι το φορολογικό πλαίσιο που διέπει την ελληνική ναυτιλία είναι κατοχυρωμένο σε βασικές διατάξεις του συντάγματος του 1975 ενώ αποτελεί απόδειξη της αναγνώρισης από την πολιτεία της σημασίας που είχε  ο τομέας αυτός διαχρονικά στους παραγωγικούς πυλώνες της εθνικής οικονομίας.

Σύμφωνα με  μελέτες του Boston Consulting Group (BCG) και του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) (2013), η ελληνική ναυτιλία συνεισφέρει άνω του 7% του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος (ΑΕΠ) στη χώρα μας, παρέχει απασχόληση σε 200.000 άτομα και καλύπτει άνω του 30% του ελλείμματος του εμπορικού ισοζυγίου.

Είναι επίσης σημαντικό το γεγονός ότι η ελληνική ναυτιλία δεν ήταν ποτέ μέρος της κρίσης χρέους του ελληνικού κράτους. Αντίθετα, η συνεπής συμβολή της ναυτιλίας στην ελληνική οικονομία και στο ισοζύγιο πληρωμών κατά τα τελευταία 35 χρόνια υπήρξε ουσιαστική και αναντικατάστατη ιδιαίτερα μετά τον επαναπατρισμό των ελληνικών ναυτιλιακών εταιρειών που άρχισε στη δεκαετία του 1980. Παρά το εξαιρετικά δυσμενές οικονομικό περιβάλλον στην Ελλάδα και παγκοσμίως, η ελληνική ναυτιλία διατήρησε την ηγετική της θέση.

Η ελληνόκτητη ναυτιλία παραμένει στην πρώτη θέση διεθνώς .Ο στόλος ανέρχεται σε 4.585 πλοία (πλοία άνω των 1.000 gt), χωρητικότητας 341,17 εκατομμυρίων τόνων deadweight (dwt) ?αύξηση περίπου 22% σε σχέση με το προηγούμενο έτος? που αντιπροσωπεύει το 19,63% του παγκόσμιου στόλου σε dwt και το 49,96% του στόλου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ).

Επίσης η  ελληνόκτητη ναυτιλία κατέχει τον μεγαλύτερο «cross-trading» στόλο στον κόσμο, καθώς το 98,5% της υπό ελληνική πλοιοκτησία χωρητικότητας μεταφέρει φορτία μεταξύ τρίτων χωρών προσφέροντας, ως εκ τούτου, μία απαραίτητη υπηρεσία παγκοσμίως. Ο ελληνόκτητος στόλος έχει υψηλή ανταπόκριση στις μεταβολές των εμπορικών ροών, όπως η άνοδος της ασιατικής ζήτησης, ενώ η σημασία του για την Ευρώπη είναι διττή: σε σχέση με την εξασφάλιση των εισαγωγικών / εξαγωγικών αναγκών της ΕΕ και την ενίσχυση του ναυτιλιακού πλέγματος δραστηριοτήτων της.

Η μεγαλύτερη ναυτιλιακή ζώνη «πλοιοκτησίας» στον κόσμο βρίσκεται στο πλέγμα Αθήνας / Πειραιά, που συνδέεται στενά με την εθνική ιδιοκτησιακή βάση της, σε αντίθεση με παρεμφερείς πλοιοκτητικές ζώνες, όπως η Σιγκαπούρη και το Λονδίνο, που προσελκύουν μία πλοιοκτητική βάση προερχόμενη από την υφήλιο.

Ολική ανατροπή στις αρχικές εκτιμήσεις για την πορεία της οικονομίας στο πρώτο τρίμηνο της χρονιάς, με την αναθεώρηση που ανακοίνωσε σήμερα η ΕΛΣΤΑΤ και η οποία δείχνει ότι σε αντίθεση με τις αρχικές εκτιμήσεις, το ΑΕΠ κινήθηκε ανοδικά στο πρώτο τρίμηνο του έτους τόσο σε τριμηνιαία όσο και σε ετήσια μέτρηση.

Οπως αναφέρεται στη σχετική ανακοίνωση, με βάση τα διαθέσιμα εποχικά διορθωμένα στοιχεία, το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) σε όρους όγκου, κατά το 1ο τρίμηνο 2017, παρουσίασε αύξηση κατά 0,4%, σε σχέση με το 4ο τρίμηνο 2016, έναντι της μείωσης 0,1% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση του 1ου τριμήνου στις 15/05/17. Σε σύγκριση με το 1ο τρίμηνο 2016 παρουσίασε επίσης αύξηση κατά 0,4% έναντι της μείωσης 0,5% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση του 1ου τριμήνου.

Με βάση μη εποχικά διορθωμένα στοιχεία, το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) σε όρους όγκου, κατά το 1ο τρίμηνο 2017, παρουσίασε άνοδο κατά 0,8% σε σχέση με το 1ο τρίμηνο 2016 έναντι της μείωσης 0,3% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση του 1ου τριμήνου.

Οπως σημειώνει η ΕΛΣΤΑΤ, οι διαφορές αυτές είναι αποτέλεσμα της ενσωμάτωσης στοιχείων που δεν ήταν διαθέσιμα κατά την πρώτη εκτίμηση. Τα στοιχεία αυτά είναι είτε μηνιαία (όπως στοιχεία Ισοζυγίου Πληρωμών μηνός Μαρτίου), είτε τριμηνιαία (όπως δείκτες κύκλου εργασιών των κλάδων των υπηρεσιών και στοιχεία της έρευνας εργατικού δυναμικού).

Οι παράγοντες που συνέβαλαν σε αυτή την εξέλιξη είναι σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ:

* Η αύξηση της τελικής καταναλωτικής δαπάνης κατά 1,5% (νοικοκυριά κατά 1,6% και Δημόσιο κατά 1%).

* Επενδύσεις (ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου) που σημειώνουν αύξηση 11,9%.

* Οι εξαγωγές κινήθηκαν ανοδικά με ρυθμό 6,9% του ΑΕΠ αλλά παράλληλα οι εισαγωγές εμφανίζουν υψηλότερη αύξηση (15,2%).

Πώς εξηγεί η ΕΛΣΤΑΤ την ανατροπή
Σχετικά με τη διαφορά που παρατηρείται μεταξύ της πρώτης εκτίμησης (flash estimate) του 1ου τριμήνου 2017 του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) που ανακοινώθηκε στις 15/5/2017 και των προσωρινών στοιχείων που περιλαμβάνονται στο ΔΤ της 2/6/2017 διευκρινίζονται τα εξής:

1. Η πρώτη εκτίμηση (flash estimate) ανακοινώνεται 45 ημέρες μετά το τέλος του τριμήνου αναφοράς και αναγκαστικά βασίζεται σε περιορισμένες πηγές δεδομένων. Συγκεκριμένα, τα μόνα στοιχεία που είναι διαθέσιμα για το σύνολο της περιόδου (δηλαδή και για τους τρεις μήνες) είναι ο δείκτης βιομηχανικής παραγωγής, ο δείκτης τιμών παραγωγού στη βιομηχανία και ο δείκτης τιμών καταναλωτή. Ο δείκτης κύκλου εργασιών και όγκου στο λιανικό εμπόριο, οι εισαγωγές – εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών, καθώς και τα στοιχεία της έρευνας εργατικού δυναμικού είναι διαθέσιμα για τους δύο από τους τρεις μήνες της περιόδου.

Επιπλέον:

– Η τελική καταναλωτική δαπάνη γενικής κυβέρνησης συνυπολογίζεται κατ’ εκτίμηση ενώ για τους φόρους είναι διαθέσιμα στοιχεία σε ταμειακή και όχι σε δεδουλευμένη βάση.

– Κατά την πρώτη εκτίμηση δεν είναι διαθέσιμοι οι βραχυχρόνιοι δείκτες κύκλου εργασιών των υπηρεσιών. Επίσης δεν είναι διαθέσιμα τριμηνιαία στοιχεία απασχόλησης, τριμηνιαία στοιχεία ισοζυγίου πληρωμών και στοιχεία φόρων σε δεδουλευμένη βάση.

– Ο συνυπολογισμός των στοιχείων αυτών, μόλις καταστούν διαθέσιμα, είναι εύλογο να οδηγεί συχνά σε σημαντική αναθεώρηση των εκτιμήσεων κατά την ανακοίνωση που γίνεται 60 ημέρες μετά το τέλος του τριμήνου αναφοράς. Ειδικά για την ελληνική οικονομία ισχύουν σημαντικές ιδιαιτερότητες που δυσχεραίνουν την παραγωγή μοντέλων πρόβλεψης. Τέτοιες είναι, μεταξύ άλλων, οι περιορισμοί στην κίνηση κεφαλαίων (capital controls), οι αλλαγές στη νομοθεσία που ρυθμίζει αποδοχές και φόρους κ.ά.

Σημαντικές αναθεωρήσεις γίνονται συχνά και από άλλες χώρες. Ενδεικτικά, αν συγκρίνει κανείς την εκτίμηση (flash) με τα προσωρινά στοιχεία των χωρών-μελών της ΕΕ για το τέταρτο τρίμηνο του 2016, θα διαπιστώσει αποκλίσεις που φθάνουν μέχρι και τη μία ποσοστιαία μονάδα του ΑΕΠ (Φινλανδία), 0,6 μονάδες (Λετονία), 0,3 (Λιθουανία), 0,2 (Τσεχία, Μ. Βρετανία).

Επισημαίνεται ακόμη η πρόσφατη (26 Μαΐου 2017) αναθεώρηση των εκτιμήσεων για την εξέλιξη του ΑΕΠ των Ηνωμένων Πολιτειών κατά το πρώτο τρίμηνο του 2017 σε ετήσια βάση, από 0,7% που ήταν η πρώτη εκτίμηση, η οποία είχε ανακοινωθεί τον Απρίλιο σε 1,2%.

Η ανακοίνωση των flash εκτιμήσεων δεν είναι υποχρεωτική από την ευρωπαϊκή νομοθεσία και δεν περιλαμβάνεται στο πρόγραμμα διαβίβασης όπως περιγράφεται στο παράρτημα Β του Κανονισμού (EE) Νο 549/2013 (ESA 2010) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Αρκετές χώρες της ΕΕ (μεταξύ αυτών η Ιρλανδία, το Λουξεμβούργο, η Σουηδία) δεν δημοσιεύουν τέτοιες εκτιμήσεις. Επί του παρόντος, η ΕΛΣΤΑΤ παραμένει στην ομάδα των Στατιστικών Αρχών που δημοσιεύουν flash estimates.

Πηγή: euro2day.gr

Το ποσό των 3,8 δισεκατομμυρίων ευρώ αγγίζει το όφελος, για το Δημόσιο, από την εικοσαετή επέκταση, έως το 2046 (με αφετηρία το 2026), της σύμβασης παραχώρησης του αεροδρομίου Ελευθέριος Βενιζέλος.

Συγκεκριμένα, στο τίμημα ύψους 600 εκατ. ευρώ, που προσέφερε η εταιρεία Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών (ΔΑΑ), προστίθενται:

• ποσοστό 15% επί των κερδών προ φόρων του ΔΑΑ, που θα εισπράττει, έως το 2046, το Δημόσιο ως κόστος χρήσης δικαιωμάτων. Σωρευτικά, τα έσοδα από την ετήσια αμοιβή τοποθετούνται σε 894 εκατ. ευρώ.
• έσοδα από μερίσματα 835 εκατ. ευρώ, κατά την περίοδο παράτασης του δικαιώματος εκμετάλλευσης του αερολιμένα
• τα εκτιμώμενα έσοδα τη φορολογία εισοδήματος θα ανέλθουν σε 1,47 δισ. ευρώ, σύμφωνα με το ΤΑΙΠΕΔ

​Νέες επενδύσεις

Την ίδια στιγμή, η επέκταση της σύμβασης παραχώρησης, που αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος της χρονιάς, καθώς θα πρέπει να ληφθεί το πράσινο φως από το Ελεγκτικό Συνέδριο, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ανταγωνισμού και τη Βουλή, θα οδηγήσει σε επενδύσεις ύψους 2,35 δισ. ευρώ, κατά τη διάρκεια της περιόδου επέκτασης.

Πρόσφατα, εξάλλου, ο ΔΑΑ, ολοκλήρωσε επένδυση, ύψους 35 εκατ. ευρώ, που αφορά την αναδιάταξη των περιοχών εκτός και εντός Σένγκεν, επιτρέποντας, μεταξύ άλλων, την αύξηση των εμπορικών επιφανειών και τη βελτίωση της λειτουργικότητας του αεροδρομίου, όπου το 2016 η επιβατική κίνηση ξεπέρασε τα 20 εκατομμύρια άτομα.

Παράλληλα, ανοίγει ο δρόμος για τη διάθεση ποσοστού 30% του ΔΑΑ, διαδικασία που συναντά υψηλό επενδυτικό ενδιαφέρον. Δεν είναι τυχαίο ότι ο κινεζικός κολοσσός Shenzhen Airport έχει εκδηλώσει, ήδη, το ενδιαφέρον του για το προς πώληση ποσοστό του αεροδρομίου, ζήτημα που βρέθηκε στην ατζέντα των επαφών του Αλέξη Τσίπρα κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στο Πεκίνο.

Μετά τον ΟΛΠ, το αεροδρόμιο είναι ο επόμενος στόχος των Κινέζων, μέσω του οποίου επιδιώκουν να δημιουργήσουν μία γέφυρα αέρος μεταξύ Αθήνας και Πεκίνου, όπως έχουν αναφέρει στο παρελθόν. Έτσι, για την πώληση του 30% αναμένεται να δοθεί η μητέρα των μαχών, καθώς πολλοί ξένοι, αλλά και εγχώριοι μνηστήρες θα επιδίωκαν να ελέγξουν το “φιλέτο” του ελληνικού τουρισμού.

Σήμερα, το “Ελ.Βενιζέλος” αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους εργοδότες, καθώς στην αεροδρομιακή κοινότητα απασχολούνται περισσότεροι από 13.000 εργαζόμενοι σε περίπου 300 επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στο χώρο του αεροδρομίου.

Σημειώνεται ότι η συμβολή του αεροδρομίου στο ΑΕΠ ξεπερνά το 2,5%, με το “Ελευθέριος Βενιζέλος”.

Στη Φρανκφούρτη μεταφέρθηκε αυτή την εβδομάδα η μάχη για τη ρύθμιση του ελληνικού χρέους, με βασικούς πρωταγωνιστές να επιλέγουν το βήμα του Economist για να στείλουν τα μηνύματά τους. Κύριος αποδέκτης το ΔΝΤ. Η Ελλάδα θα πρέπει να απεγκλωβιστεί από τη λογική του QE, να εγκαταλείψει καταρχήν δηλαδή αυτό τον στόχο, ανέφεραν στη DW κύκλοι του ESM.

Η ολοκλήρωση της εν εξελίξει αξιολόγησης, η ρύθμιση του ελληνικού χρέους και η ένταξη στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης QE της ΕΚΤ βρέθηκαν στο επίκεντρο ημερίδας που διοργάνωσε την Τετάρτη στη Φρανκφούρτη το περιοδικό Economist σε συνεργασία με το Ελληνογερμανικό Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο.

Τόσο το μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ Μπενουά Κερέ όσο και ο Έλληνας υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος υπογράμμισαν την ανάγκη να επιτευχθεί συμφωνία στο επικείμενο Eurogroup της 15ης Ιουνίου, προκειμένου να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη και να επιστρέψει η ελληνική οικονομία σε έναν βιώσιμο δρόμο. Ευθυγραμμιζόμενος με το αίτημα της ελληνικής πλευράς, ο Γάλλος οικονομολόγος ζήτησε να συγκεκριμενοποιηθούν τώρα τα μέτρα ελάφρυνσης του χρέους -παρότι θα υλοποιηθούν το 2018 όπως έχει συμφωνηθεί- και συνέδεσε μάλιστα την εξειδίκευση των μέτρων με την πιθανή ένταξη της Ελλάδας στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ευρωτράπεζας. Ήρθε η ώρα να λάβουμε σοβαρές αποφάσεις που θα κάνουν τη διαφορά, εάν δεν το κάνουμε, θα μας κοστίσει περισσότερα στο μέλλον, προειδοποίησε το μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ.

Αρκετά πιο σαφής ήταν ο Ευκλείδης Τσακαλώτος ο οποίος δεν δίστασε να κατηγορήσει ανοιχτά Ολλανδία και Γερμανία για δυο μέτρα και δυο σταθμά. Δεν μπορεί το ΔΝΤ να είναι καλό μόνον για τις μεταρρυθμίσεις και να παραμερίζεται όταν ζητά την απομείωση του χρέους, είπε χαρακτηριστικά ο Έλληνας υπουργός. Αυτός ο υποβαθμισμένος και σε κάθε περίπτωση όχι πλήρης ρόλος του Ταμείου στην ελληνική διάσωση τείνει πλέον να παγιωθεί. Η λύση που προωθείται και η οποία παρουσιάστηκε αρχικώς στο τελευταίο Eurogroup προβλέπει έναν αμιγώς συμβουλευτικό και όχι χρηματοδοτικό ρόλο για το ΔΝΤ. Μια ελαφρώς διαφοροποιημένη εκδοχή της πρότασης αυτής -χωρίς ουσιαστικές ωστόσο αλλαγές- είναι πλέον το πιο ρεαλιστικό σενάριο για τις 15 Ιουνίου.

Η  συμβιβαστική φόρμουλα

Όπως εκτίμησε μιλώντας προς τη Deutsche Welle ο Λαρς Φελντ, ένας εκ των λεγόμενων «5 σοφών» της γερμανικής οικονομίας «φωτογραφίζοντας» την πιθανή λύση: «(…) Δεν πιστεύω ότι στις 15 θα αποφασιστούν ήδη μέτρα ελάφρυνσης του χρέους. Κατά συνέπεια αυτό θα σημαίνει ότι το ΔΝΤ δεν θα είναι διατεθειμένο να διαθέσει πόρους και άλλα δάνεια στην Ελλάδα. Αυτό οδηγεί σε μια συμβιβαστική φόρμουλα, βάσει της οποίας το ΔΝΤ θα παραμείνει τυπικά στο πρόγραμμα, αλλά θα εκταμιεύσει χρήματα το 2018. (…) Η πρόταση κατατέθηκε ήδη κατά την τελευταία συνάντηση, αλλά η Ελλάδα δεν μπορούσε να τη δεχτεί. Τώρα όμως ενδεχομένως να βρεθεί λύση προς αυτή την κατεύθυνση», εκτίμησε ο Γερμανός οικονομολόγος, παραπέμποντας και στις πληρωμές δισεκατομμυρίων του Ιουλίου, οι οποίες, όπως εκτιμά, θα παίξουν καταλυτικό ρόλο στην τελική κρίση της ελληνικής κυβέρνησης.

Πρόκειται για μια πρόταση με γερμανική «σφραγίδα» και του Β. Σόιμπλε προσωπικά, αφού λύνει σε μεγάλο βαθμό τα χέρια του υπουργού Οικονομικών: συναινώντας σε ορισμένα υποτυπώδη μέτρα ελάφρυνσης του χρέους όπως την παράταση της ωρίμανσης των δανείων του EFSF κατά 15 έτη και υπό την γνωστή αίρεση ότι αυτά θα εφαρμοστούν το 2018 εφόσον κριθεί αναγκαίο, ο Β. Σόιμπλε μπορεί να αποσπάσει την τόσο σημαντική για το Βερολίνο συμμετοχή του ΔΝΤ στο ελληνικό πρόγραμμα και δη εγκαίρως πριν τις γερμανικές εκλογές. Με τον τρόπο αυτό τηρεί την υπόσχεση που είχε δώσει ο ίδιος αλλά και η καγκελάριος Μέρκελ στους βουλευτές τους για να εγκρίνουν το τρίτο πακέτο διάσωσης.

Το ότι η υπόσχεση αυτή υλοποιείται μόνον κατά το ήμισυ είναι πολιτικά αμελητέο στην παρούσα φάση. Εξάλλου ακόμη και βουλευτές της σκληροπυρηνικής πτέρυγας της CDU έχουν εξηγήσει επανειλημμένως ότι το βασικό ζητούμενο γι΄ αυτούς είναι να διατηρηθεί ο γνωμοδοτικός και όχι απαραίτητα και ο χρηματοδοτικός ρόλος του Ταμείου. Η γερμανική πλευρά επιμένει στην άμεση εμπλοκή του ΔΝΤ περισσότερο λόγω της πολυετούς εμπειρίας του σε προγράμματα προσαρμογής και των πιέσεων που ασκεί για την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων. Άλλωστε ο ίδιος ο Β. Σόιμπλε έχει επιρρίψει συχνά στους ευρωπαϊκούς θεσμούς, δηλαδή στην Κομισιόν και την ΕΚΤ, ότι δεν ασκούν τις δέουσες πιέσεις στην Ελλάδα. Η παρουσία του ΔΝΤ στην Ελλάδα λοιπόν θεωρείται τρόπον τινά εγγύηση για την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων.

Χάνεται το QE

Η μη εξειδίκευση ή -στην καλύτερη των περιπτώσεων- υποτυπώδης αυτή συγκεκριμενοποίηση των μέτρων ελάφρυνσης του χρέους θα έχει όμως άλλη μια άμεση συνέπεια που ανατρέπει ουσιαστικά τον οικονομικό και πολιτικό σχεδιασμό της ελληνικής κυβέρνησης: υπό αυτές τις συνθήκες φαντάζει σχεδόν αδύνατο να ενταχθεί η Ελλάδα στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ευρωτράπεζας, το περίφημο QE που αποτελεί κεντρικό στόχο της κυβέρνησης Τσίπρα.

Η Ελλάδα θα πρέπει να απεγκλωβιστεί από τη λογική του QE, να εγκαταλείψει καταρχήν δηλαδή αυτό τον στόχο, ανέφεραν στη DW κύκλοι του ESM. Διότι μόνον έτσι, σύμφωνα με τους ίδιους, μπορεί να ανοίξει ο δρόμος για την επίτευξη συμφωνίας στο επικείμενο Eurogroup που με τη σειρά της θα δρομολογήσει και την έγκαιρη εκταμίευση της επόμενης δόσης. Η ρύθμιση του χρέους θα ακολουθήσει μετά την ολοκλήρωση του τρέχοντος προγράμματος, όπως ακριβώς συμφωνήθηκε το καλοκαίρι του 2018, όπως λένε.

Όλα αυτά βέβαια αφήνουν καταρχήν μετέωρο και το κυβερνητικό αφήγημα για άμεση επιστροφή της Ελλάδας στις χρηματαγορές. Πώς όμως θα μπορούσε να χρηματοδοτηθεί η χώρα σε αυτή την περίπτωση; Ο Λαρς Φελντ εκτιμά ότι μια ενδεχόμενη παράταση του τρέχοντος τρίτου προγράμματος στήριξης θα ήταν μια πιο συμφέρουσα λύση για την Ελλάδα, καθώς έτσι θα εξασφάλιζε χαμηλότερα επιτόκια σε σύγκριση με το δανεισμό από τις αγορές. «Δεν χρειάζεται να είναι ένα νέο τέταρτο πρόγραμμα, μπορούν να βρεθούν άλλοι τρόποι παράτασης», λέει ο Γερμανός οικονομολόγος, προσθέτοντας ότι με τον τρόπο αυτό θα διατηρούνταν και οι πιέσεις για την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων.

Β. Σόιμπλε: δύσβατος ο δρόμος προς τις αγορές

Όλα αυτά φαίνεται να απηχούν σε μεγάλο βαθμό τις θέσεις του Β. Σόιμπλε. Άλλωστε και ο ίδιος και σε γραπτό του χαιρετισμό προς τους συμμετέχοντες της ημερίδας του Economist εκτίμησε ότι παρά τα ενθαρρυντικά μηνύματα η Ελλάδα θα πρέπει να ξεπεράσει ακόμη αρκετά εμπόδια στο δρόμο που θα την οδηγήσει και πάλι στις χρηματαγορές. Σε αντίθεση με πολλούς συμμετέχοντες της ημερίδας που τόνισαν τη σημασία του να υπάρξει «σαφήνεια» τόσο ως προς τη ρύθμιση του χρέους όσο και τη συμμετοχή του ΔΝΤ, ο Β. Σόιμπλε τόνισε ότι «(…) η μαγική λέξη είναι η εμπιστοσύνη», η οποία μπορεί να αποκατασταθεί κυρίως μέσα από την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων που με τη σειρά τους φέρνουν επενδύσεις και ανάπτυξη.

Με τη θέση αυτή συμφωνεί και ο Πολ Καζαριάν, γνωστός Αμερικανός μεγαλοεπενδυτής αρμενικής καταγωγής. «Λένε ότι θέλουν σαφήνεια μέσα στις επόμενες εβδομάδες, θέλουν το QE. Είναι άνευ ουσίας για εμάς τους επενδυτές. Εμείς δεν είμαστε έμποροι, δεν πουλάμε και αγοράζουμε. Αγοράζουμε και διατηρούμε. Για εμάς η μοναδική ουσιαστική βελτίωση στην Ελλάδα αφορά τις μακροπρόθεσμες μεταρρυθμίσεις, για παράδειγμα στον χρηματοπιστωτικό τομέα, καθώς και η οικοδόμηση ενός κλίματος εμπιστοσύνης και αισιοδοξίας. (…) Προτρέπουμε συνεχώς τους πολιτικούς να εγκαταλείψουν τις κοντόφθαλμες προσεγγίσεις και να προωθήσουν ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις που θα καταστήσουν την Ελλάδα και πάλι ανταγωνιστική», λέει ο Π. Καζαριάν που με ομόλογα ύψους 3 δισ. ευρώ θεωρείται ο μεγαλύτερος ιδιώτης επενδυτής της Ελλάδας.

Απομένουν δυο εβδομάδες μέχρι το επόμενο κρίσιμο -για άλλη μια φορά- Eurogroup. Και για άλλη μια φορά ο χρόνος πιέζει.